Αρχείο κατηγορίας αναθέσεις και σκοπιμότητες

Από την κοιλάδα του Βουραϊκού στο Πανεπιστήμιο;

Από την κοιλάδα του Βουραϊκού στο Πανεπιστήμιο;

Του Παναγιώτη Α. Μπούρδαλα*

Ι. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ

   Έχει ανοίξει πάλι η συζήτηση (σε κυβέρνηση Ν.Δ.), για τα λεγόμενα μη κρατικά πανεπιστήμια, αν και δεν υπάρχουν κρατικά και μη κρατικά, αλλά δημόσια και ιδιωτικά. Αυτή τη φορά δεν οδηγείται σε προσπάθεια αναθεώρησης του συντάγματος και του άρθρου 16 (και άλλων), αλλά για παράκαμψη του άρθρου 16! Θεωρεί ότι μπορεί να πάει με το άρθρο 28. Αυτό «αναφέρει ότι οι διακρατικές συμφωνίες υπερισχύουν του κοινού νόμου αλλά δεν υπερισχύουν του Συντάγματος (βλ. άποψη Ακρίτα Καϊδατζή, αναπληρωτή καθηγητή Συνταγματικού Δικαίου του ΑΠΘ[1]).

   Ίσως αυτός να είναι και ο λόγος που το τελευταίο διάστημα γινόμαστε μάρτυρες μιας νέας προσέγγισης από την πλευρά της κυβέρνησης, με αναφορά στην «ανάγνωση» του Άρθρου 16. Είναι πράγματι απορίας άξιο πώς μπορεί να «αναγνωστεί» το Άρθρο 16, ειδικά οι παράγραφοι 5 και 6 που αναφέρουν: «…5. H ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από ιδρύματα που αποτελούν νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου με πλήρη αυτοδιοίκηση…

6. Οι καθηγητές των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων είναι δημόσιοι λειτουργοί. Το υπόλοιπο διδακτικό προσωπικό τους επιτελεί επίσης δημόσιο λειτούργημα, με τις προϋποθέσεις που νόμος ορίζει…».[2]

ΙΙ. ΤΙ ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΕ;

   Σε όλες σχεδόν τις χώρες στα δημόσια Πανεπιστήμια η φοίτηση είναι πάνω από το 83%, το οποίο αποτελεί και το μικρότερο όριο. «Στην Ελλάδα, το Λουξεμβούργο, τη Δανία, την Ιρλανδία και την Ολλανδία, το ποσοστό αυτό ανέρχεται ή αγγίζει το 100%. Επίσης, σε χώρες όπως η Μάλτα, η Βουλγαρία, η Εσθονία (την τελευταία 5ετία), η Γαλλία, η Κροατία, η Λιθουανία, η Ρουμανία, η Σλοβακία και η Σουηδία, τα ποσοστά κυμαίνονται μεταξύ 85- 93%. Στον αντίποδα βρίσκονται η Λετονία και το Ηνωμένο Βασίλειο, όπου το 100% φοιτούν, σύμφωνα με τη Eurostat, σε ιδιωτικά πανεπιστήμια.

   Πρέπει ωστόσο να τονιστεί πως τα πανεπιστήμια στο Ηνωμένο Βασίλειο είναι κατά βάση δημόσια (μόλις 10 ή λιγότερα ιδιωτικά δίνουν πανεπιστημιακά πτυχία) αλλά είναι ανεξάρτητοι οργανισμοί και για το λόγο αυτό η Eurostat τα κατατάσσει στην κατηγορία των ιδιωτικών αλλά, με ελάχιστες εξαιρέσεις, χρηματοδοτούνται από δημόσιους πόρους μέσω της επιδότησης των διδάκτρων και όχι μόνο, όπως αναφέρεται παρακάτω. Το ίδιο ισχύει και για τη Λετονία, στην οποία λειτουργούν δημόσια και ιδιωτικά πανεπιστήμια. Επίσης, σε ιδιωτικά πανεπιστήμια φοιτούν περίπου το 60-65% των φοιτητών σε Βέλγιο, Κύπρο και Φινλανδία…».[3]

ΙΙΙ. Η ΣΥΓΚΛΗΤΟΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

   «Η Σύγκλητος του Πανεπιστημίου Κρήτης εν όψει της κατάθεσης για διαβούλευση του ν/σ για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια δημοσιοποιεί κάποια στοιχεία που αφορούν στο πανεπιστήμιο και καταδεικνύουν ανάγλυφα την κατάσταση που επικρατεί στο ελληνικό δημόσιο πανεπιστήμιο.

   Σύμφωνα με τα στοιχεία αυτά η κρατική χρηματοδότηση για λειτουργικούς και εκπαιδευτικούς σκοπούς έχει περικοπεί κατά 58,62% σε σχέση με το 2009, τα μέλη ΔΕΠ έχουν μειωθεί κατά 8,76%, οι άλλες κατηγορίες προσωπικού (ΕΔΙΠ, ΕΤΕΠ, ΕΕΠ, διοικητικοί υπάλληλοι) κατά 22,71%, ενώ την ίδια περίοδο ο αριθμός των εγγεγραμμένων φοιτητών αυξήθηκε κατά 39,78%…». Δείτε αναλυτικά τον πίνακα…

   «… Το συμπέρασμα που προκύπτει αβίαστα από την παράθεση των παραπάνω στοιχείων, είναι ότι το Πανεπιστήμιο Κρήτης, και το ελληνικό δημόσιο πανεπιστήμιο γενικότερα, χρήζει άμεσης γενναίας ενίσχυσης από την ελληνική Πολιτεία τόσο όσον αφορά στον προϋπολογισμό του όσο και σε ανθρώπινο δυναμικό για να μπορέσει να συνεχίσει να επιτελεί απρόσκοπτα το έργο του, να στηρίζει την ελληνική κοινωνία και να τιμά τη χώρα μας διεθνώς. Η ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων, εκτός του ότι παρακάμπτει το άρθρο 16 του Συντάγματος, δεν αναμένεται να λύσει κανένα από τα παραπάνω προβλήματα.

   Πέραν τούτου, το δημόσιο πανεπιστήμιο διασφαλίζει την ποιότητα της έρευνας και της εκπαίδευσης, προασπίζει την ελευθερία της σκέψης και προσφέρει ίσες ευκαιρίες σε όλους τους Έλληνες πολίτες για πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση. Η ενίσχυσή του λοιπόν πρέπει να αποτελεί την απόλυτη προτεραιότητα της ελληνικής Πολιτείας».[4]

IV. ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ;

   Αυτή τη φορά η κυβέρνηση, όπως και στην προηγούμενη θητεία της, δεν θεσμοθέτησε απλά τη «βάση του 10», αλλά την Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής (Ε.Β.Ε.). Ως γνωστόν, τα θέματα (στατιστικά) που μπαίνουν στις εισαγωγικές εξετάσεις για τα δημόσια Πανεπιστήμια στην Ελλάδα, βρίσκονται πολύ πάνω από το επίπεδο των σχολικών βιβλίων και των ασκήσεων. Κάποιες φορές περνούν και το διπλάσιο του επιπέδου τους, ειδικά σε μαθήματα, όπως η Φυσική, τα Μαθηματικά κλπ. Συχνά συμβαίνει και στην Έκθεση και την Ιστορία με πολύ εξεζητημένα θέματα. Και το λέω αυτό όχι μόνο θεωρητικά, αλλά και εμπειρικά, αφού ήμουν περίπου 25 χρόνια βαθμολογητής στο μάθημα της φυσικής της Γ΄ Λυκείου. Φυσικά ο πρώτος σκοπός ήταν η αναγκαστική στήριξη των ιδιωτικών φροντιστηρίων.

   Έτσι πριν μια περίπου εικοσαετία θεσμοθετήθηκε η «βάση του 10». Το «10» όμως είναι πολύ σχετικό. Έχει να κάνει με το είδος κλιμάκωσης των θεμάτων, το βαθμό δυσκολίας, την ποσότητα των ερωτήσεων και απαντήσεων, την απόκλιση από το μέσο επίπεδο των μαθητών στα σχολεία της χώρας, που δεν είναι όλα σε περιοχές όπου οι οικογένειες κουβαλούν μεγάλο «μορφωτικό κεφάλαιο». Η βάση αυτή δεν άντεξε και καταργήθηκε.

   Τώρα επανήλθε μια άλλη βάση, η οποία συχνά ανεβαίνει πολύ πάνω από «δέκα» και ταυτόχρονα μειώνει τον όποιο αριθμό πρωτοετών φοιτητών έχει εξαγγείλει αρχικά το Υπ. Παιδείας. Αυτό γίνεται με ειδικούς συντελεστές που έχουν επιβληθεί στα κατά τόπους Πανεπιστήμια, με ό,τι σημαίνει αυτό τόσο για την ουσία τους, όσο και για την αυτονομία τους.

   Δεν φθάνει αυτό, αλλά η Ε.Β.Ε. πέρασε και στα ΕΠΑΛ (Επαγγελματικά Λύκεια), στα οποία λόγω των κακοδαιμονιών του ελληνικού συστήματος, φοιτούν μαθητές που σπάνια θα περνούσαν την «βάση του 10», πόσο μάλλον την Ε.Β.Ε.. Ταυτόχρονα έχουν εισαχθεί, μέσω της υποχρεωτικής «τράπεζας θεμάτων» ένα είδος πανελλαδικών από την Α΄ Λυκείου. Κατανοούμε λοιπόν ότι με τη μέθοδο αυτή θα περισσεύει τεράστιο ποσοστό υποψηφίων μετά την Γ΄ Λυκείου. Αυτούς τώρα τους αναμένουν τα ιδιωτικά κολέγια και τα ιδιωτικά πανεπιστήμια…

V. ΤΑ ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑ ΘΑ ΕΧΟΥΝ ΔΙΔΑΚΤΡΑ;

   Ήδη σε πάρα πολλά πανεπιστήμια, λόγω της τεράστιας υποχρηματοδότησης από το κράτος και την σχεδόν παντελή πρόσληψη καινούριων επιστημόνων, λόγω συνταξιοδοτήσεων και θανάτων, έχουν εισαχθεί δίδακτρα στα μεταπτυχιακά, όπως και στο «Ανοικτό Πανεπιστήμιο» της Πάτρας.

   Από την άλλη, η πλειοψηφία των διδακτορικών φοιτητών εγκλωβίζονται από τα πανεπιστήμια έμμεσα, ώστε να προσφέρουν εργασία με ελάχιστη αμοιβή, μέχρι επιτέλους να πάρουν το διδακτορικό τους. Επομένως και στα Πανεπιστήμια έχει αλωθεί μέρος της συλλογικής συνείδηση είτε «εξ ανάγκης» απ’ αυτά είτε και εκ «πλεονεξίας» από τα τμήματα…

   Με τα λεγόμενα «μνημόνια» στηρίζονται εκ του πλαγίου, η ιδιωτική παιδεία, η ιδιωτική υγεία και οι ιδιωτικές τράπεζες, ενώ το χρέος μετατρέπεται σε δημόσιο και το κουβαλά στις πλάτες του ο ελληνικός λαός. Στο πλαίσιο αυτό (νεοφιλελευθερισμός) ετοιμάζεται και η ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων, δηλαδή επιχειρηματικών. Εκεί θα σπουδάζουν όσοι διαθέτουν «τούβλα» ή όσοι θα χρεώνονται για να τους μοιάσουν, όπως λέγαμε στο τέλος της δεκαετίας του 1980!

   Επομένως έχουμε διπλό κτύπημα στην πανεπιστημιακή εκπαίδευση… Το ένα, λοιπόν, είναι το σχέδιο δημιουργίας επιχειρηματικών πανεπιστημίων, με δίδακτρα φυσικά, σε σχολές χωρίς εργαστήρια και αμφιβόλου επιπέδου. Και λέω σε σχολές χωρίς εργαστήρια, αφού αυτές συμφέρουν στους επιχειρηματίες.

   Το άλλο είναι το πλαγιοκόπημα των δημοσίων πανεπιστημίων με αποστέρηση πόρων, προσωπικού και επομένως και αριθμού φοιτητών. Έτσι δημιουργείται αφενός περίσσευμα υποψηφίων και αφετέρου οι πλούσιοι αντί να πληρώνουν για φοίτηση των παιδιών τους στο εξωτερικό, να (θα) πληρώνουν κοντά στο σπίτι τους. Ποιοι χάνουν; Φυσικά τα λαϊκά στρώματα προδήλως. Υπάρχει όμως και κάτι ακόμα…

VIΙ. Η ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΡΥΣΗΣ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ

   «Αν διαχωριστεί η γνώση από την κριτική σκέψη τότε ο άνθρωπος κινδυνεύει να γίνει δούλος των τεχνικών δημιουργημάτων του» έλεγε η φιλόσοφος Χάνα Άρεντ. Η θέση αυτή είναι κρίσιμη την εποχή της Τεχνικής Νοημοσύνης. Και γι’ αυτό, η ολιστική μεταρρύθμιση της κυβέρνησης Μητσοτάκη στην  εκπαίδευση και η ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων αποκτά τεράστια σημασία για την προοπτική της ελληνικής κοινωνίας.

   «Η όλη φιλοσοφία της κυβέρνησης είναι η σύνδεση εκπαίδευσης και αγοράς. Αλλά από τη στιγμή που το κριτήριο της γνώσης θα είναι συνδεδεμένο μόνο με την αγορά, τότε θα αποκτήσει χρησιμοθηρικό χαρακτήρα και θα απωλέσει το κριτικό της στοιχείο. Γιατί τα ιδιωτικά πανεπιστήμια δεν θα είναι «Μη Κερδοσκοπικά» όπως διατείνεται η κυβέρνηση. Οι επιχειρηματίες που θα εμπλακούν στην τριτοβάθμια εκπαίδευση θα την αντιμετωπίσουν ως καπιταλιστικό εμπόρευμα με σκοπό την επίτευξη κέρδους.

   Οι επιπτώσεις της νέας κατάστασης (είναι) η κάθετη πτώση του επιπέδου σπουδών για δύο λόγους. Ο πρώτος λόγος είναι: ποιος ενδιαφέρεται σήμερα για την παιδεία και συγκεκριμένα για την ανώτατη παιδεία; Όσο αναφορά την τελευταία η άποψη που επικρατεί είναι «όσα ήταν να μάθουμε τα μάθαμε, τώρα το ζητούμενο είναι οι εφαρμογές των γνώσεων που έχουν ήδη αποκτηθεί». Και ο δεύτερος λόγος είναι: οι ιδιώτες δεν θα ιδρύσουν ιατρικές σχολές, ούτε πολυτεχνεία λόγω του μεγάλου κόστους που απαιτούν…».[5] Εμείς οι απλοί, αλλά σκεπτόμενοι, πολίτες απλά μπορούμε να προσεγγίσουμε νοερά πολλές συνέπειες…

VIΙΙ. ΤΕΛΙΚΑ ΘΑ ΣΠΟΥΔΑΖΟΥΜΕ ΟΙ ΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΟΙ;

   Μετά το 1950 και περίπου μέχρι τις ημέρες μας και παρά όλα τα προβλήματα που ακροθιγώς μόνο θίξαμε, πολλοί «από τα βουνά» καταφέραμε να εισαχθούμε στα δημόσια πανεπιστήμια της χώρας και να σπουδάσουμε. Στους/στις περισσότερους -και «μέχρι τα μνημόνια»- οι σπουδές μας έπιασαν τόπο και τις είχαμε όπλο στην επαγγελματική μας πορεία.

   Γνωρίζουμε επίσης ότι «μέσα στα μνημόνια» εκατοντάδες χιλιάδες από τα παιδιά μας και τους μαθητές μας, αφού σπούδασαν στα δημόσια πανεπιστήμια, εργάζονται στο εξωτερικό.   Η χώρα μας όντως είναι Κρόνος που «τρώει τα παιδιά» της. Παραμένουν όμως πολλοί περισσότεροι πτυχιούχοι, μεταπτυχιακοί και διδακτορικοί νέοι και νέες μας στη χώρα και παλεύουν εδώ σκληρά να επιβιώσουν, να στήσουν οικογένεια, να έχουν κάποιο μέλλον.

   Τι θα γίνει όμως αν στηθούν και τα επιχειρηματικά πανεπιστήμια; Τότε θ’ ανοίξει ακόμη περισσότερο η ψαλίδα. Τα παιδιά του 20% της χώρας (που διαθέτει «τούβλα») θα συνεχίζουν να σπουδάζουν πλέον στα επιχειρηματικά πανεπιστήμια στη χώρα μας, χωρίς να τα πιάνει η «βάση του δέκα», ούτε η Ε.Β.Ε. Μαζί τους και κάποιοι που θα «κάνουν το σκ….. τους παξιμάδι». Την ίδια ώρα οι ακριβές σχολές θα μείνουν στο δημόσιο με υποχρηματοδότηση και η πλειοψηφία των νέων παιδιών μας θα κάνει ότι οι γυναίκες πριν την δεκαετία του 1960. Απλά δεν θα σπουδάζουν και θα έχουν μικρό μορφωτικό κεφάλαιο, ακόμη κι αν εργάζονται στην κοιλάδα του Βουραϊκού ή σε οποιαδήποτε άλλη κοιλάδα, νησί ή πόλη, ώστε να έχουμε οι υπόλοιποι τροφή για να επιβιώνουμε και διακοπές για να ξεσπάμε.

   Θα τους αφήσουμε;

Ο Παναγιώτης Α. Μπούρδαλας γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Κέρτεζη. Είναι συντονιστής των συνταξιούχων εκπαιδευτικών Αχαΐας, φυσικός, πτ. θεολογίας, συγγραφέας και ειδικός ερευνητής της Κέρτεζης. 

Σημείωση: Το άρθρο δημοσιεύτηκε στην ΩΡΑ των ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ, φ. 73, ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2024, στη στήλη ΒΟΥΡΑΪΚΕΣ ΝΥΞΕΙΣ, σελ. 28-29.

Παραπομπές

[1] Ζαφειρόπουλος, Κ. και Κωνσταντόπουλος, Μ.Α. (21/12/2023). Τα ιδιωτικά πανεπιστήμια προ των πυλών με παράκαμψη του Συντάγματος. ΕΦΣΥΝ. https://www.efsyn.gr/ellada/ekpaideysi/416112_ta-idiotika-panepistimia-pro-ton-pylon-me-parakampsi-toy-syntagmatos.

[2] Περί της ίδρυσης ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα Δ. Δαμίγος, Καθηγητής ΕΜΠ / Κοσμήτορας Σχολής Μεταλλειολόγων-Μεταλλουργών Μηχανικών, 23.01.2024, ειδική μελέτη, που κυκλοφορεί στο διαδίκτυο: peri_idrisis_idiwtikwn-aei_23-1-2024.pdf, σελ. 1.

[3] Δ. Δαμίγος, ό. π., σελ. 2-3.

[4] Θάνος Καμήλαλης, φ/β, 19.01.2024.

[5] Απόσπασμα: https://elocus.lib.uoc.gr//dlib/a/2/6/attached-metadata-dlib-1332141083-192842-30033/Elocus2013_20120209_Mpormpoudaki_Evaggelia_Mc.PDF.

ΔΥΟ ΓΑΪΔΟΥΡΙΩΝ ΑΧΥΡΑ, ΟΠΩΣΔΗΠΟΤΕ! ΣΑΝΟ, ΠΟΤέ!

ΔΥΟ ΓΑΪΔΟΥΡΙΩΝ ΑΧΥΡΑ, ΟΠΩΣΔΗΠΟΤΕ! ΣΑΝΟ, ΠΟΤέ!

Του Θανάση Ν. Παπαθανασίου*

Ετούτες οι εκλογές (του 2023) έχουν σημαδευτεί από την θορυβώδη είσοδο της επίκλησης της χριστιανικής πίστης στο πολιτικό προσκήνιο. Μέσα στην πανευρωπαϊκή και παγκόσμια ενίσχυση φαιών και μαύρων κινημάτων, δεν αποτελεί διόλου έκπληξη το ότι η είσοδος αυτή δεν αφορά παρουσίες Θεολογίας της Απελευθέρωσης. Αφορά κόμματα διαποτισμένα από θρησκευτικό φονταμενταλισμό, του οποίου βασικά χαρακτηριστικά είναι τα εξής τρία: 1) Επιθετικός σταυροφορικός λόγος που ισχυρίζεται πως είναι μαρτυρία, 2) Δίψα για θεοκρατία, δηλαδή για νομική επιβολή των αξιωμάτων της εκκλησιαστικής κοινότητας εφ’ όλης της κοινωνίας, και 3) Αποθέωση της αυτοχθονίας, δηλαδή ανάδειξη της βιολογικο-εθνικής προέλευσης σε αποφασιστικό κριτήριο προσδιορισμού των ανθρώπων και της στάσης απέναντί τους. Και τα τρία χαρακτηριστικά κρώζουν υπέρ της Ορθοδοξίας, μα αποτελούν ριζικά αντιχριστιανικές πεποιθήσεις.

Το παρόν σημείωμα, ίσα που προκάμω να το γράψω, μέσα σε στιγμές πολύ δύσκολες για μένα. Το γράφω ως προσημείωση αναλυτικότερου κειμένου, που ίσως να καταφέρω να φτιάξω αργότερα. Μου είναι αδύνατο να αναλύσω εδώ αυτά τα τρία χαρακτηριστικά. Έχω γράψει κατ’ επανάληψη εδώ και χρόνια, και (συγχωρέστε με, αλλά) σε τυχόν ενδιαφερόμενους ευχαρίστως να θέσω υπόψη τους δημοσιευμένα κείμενά μου.

Συνέχεια

Άκυρες οι «αποφάσεις – νούμερα» του 20ου Συνεδρίου της ΟΛΜΕ

Άκυρες οι «αποφάσεις – νούμερα» του 20ου Συνεδρίου της ΟΛΜΕ

Ο ομιλητής Χρήστος Κουρνιώτης, σύνεδρος από την ΕΛΜΕ Άνω Λιοσίων με το ψηφοδέλτιο των Παρεμβάσεων

Του Γιώργου Κ. Καββαδία*

    Απλά μαθήματα συνδικαλισμού και δημοκρατίας

  1. Δεν είναι οι κομματικοί μηχανισμοί των ΔΑΚΕ – ΣΥΝΕΚ – ΠΕΚ πάνω από το Συνέδριο της ΟΛΜΕ που είναι το ανώτερο όργανο της συνδικαλιστικής οργάνωσης των καθηγητών.
  2. Δεν είναι το προεδρείο του Συνεδρίου το ανώτερο όργανο από το Συνέδριο των καθηγητών.
  3. Το ανώτερο όργανο της συνδικαλιστικής οργάνωσης των καθηγητών είναι το Συνέδριο
  4. Κάθε σύνεδρος έχει το δικαίωμα να τοποθετηθεί και να ψηφίζει στη λήψη των αποφάσεων. «Ποτέ δεν υποβάλλεται θέμα σε ψηφοφορία, αν δεν εξαντληθεί ο κατάλογος των ομιλητών γι’ αυτό το θέμα. Αν ληφθεί τέτοια απόφαση είναι άκυρη.» (Καταστατικό ΟΛΜΕ άρθρο 41, παρ. 8)
  5. Κανένας σύνεδρος δεν είναι νούμερο (αριθμός) για να ψηφίσει νούμερα (αποφάσεις)
Συνέχεια

Όταν το κράτος γίνεται ιδιωτικό

Όταν το κράτος γίνεται ιδιωτικό

Του Παναγιώτη Μαυροειδή

1. Μια ιδιωτική επιχείρηση, ναι, είναι τακτοποιημένη. Έχει σειρά, διαδικασίες, αποτέλεσμα. Όχι πάντα. Είναι πολλά τα κανόνια, οι αποτυχίες, οι χρεωκοπίες, που τα φορτώνονται οι εργαζόμενοι /ες σε αυτές. Η «νοικοκυροσύνη» της είναι συγκεκριμένη ωστόσο. Μια ιδιωτική καπιταλιστική επιχείρηση, εξ ορισμού, συγκροτείται με βάση τον στόχο της κερδοφορίας. Ό,τι συμβάλει σε αυτό, άμεσα ή έμμεσα ή έστω χωράει σε αυτό το σκοπό, θα υποστηριχθεί και θα γίνει. Αυτό και τέλος.

2. Το δημόσιο κοινωνικό (και περιβαλλοντικό) «συμφέρον» (ή όφελος) ωστόσο, δεν πάει αγκαζέ με το ιδιωτικό επιχειρηματικό κέρδος. Το γιατί δε θα εξηγηθεί εδώ, αλλά ο περισσότερος κόσμος το διαισθάνεται. Επομένως, η προάσπισή του, εξ ορισμού, δεν μπορεί να ανατεθεί σε ιδιωτική εταιρεία. Είναι σα να βάζεις τον λύκο να φυλάει τα πρόβατα. Μη πέφτουμε λοιπόν από τα σύννεφα για την Αττική Οδό.

Συνέχεια

Σάρκα ή σαρκοφάγος; Πολυμορφία και ιεραποστολική φύση της Εκκλησίας

Σάρκα ή σαρκοφάγος;

Πολυμορφία και ιεραποστολική φύση της Εκκλησίας

Του Θανάση Ν. Παπαθανασίου*

Εισήγηση στη συνάντηση εργασίας του Συνδέσμου Ιεροψαλτών Αττικής «Ρωμανός ο Μελωδός & Ιωάννης ο Δαμασκηνός» και της Ανώτατης Εκκλησιαστικής Ακαδημίας Αθήνας, Τετάρτη 24-11-2021, στον χώρο της ΑΕΑΑ.

Επιτρέψτε μου να ξεκινήσω με την ψηλάφηση τριών ορισμών.

Πρώτον: Τι είναι σάρκα.

Η σάρκα είναι εαυτός μας. Δεν είναι περιτύλιγμα,  δεν είναι τσόφλι, δεν είναι φυλακή. Είναι εαυτός μας. Ασώματος άνθρωπος δεν υπάρχει, και γι’ αυτό δεν θα υπάρξει ασώματη ανάσταση. Κι όταν λέμε ότι ο Χριστός σαρκώθηκε, δεν εννοούμε ότι η θεότητά του φώλιασε μέσα σε ένα σάρκινο περιτύλιγμα, τσόφλι ή φυλακή. Σάρκα του Χριστού έγινε ο πλήρης άνθρωπος. Και πλήρης άνθρωπος σημαίνει και σώμα και ψυχή και νου και πράξη και δημιουργικότητα. Επαναλαμβάνω: Η σάρκα είναι εαυτός μας. Δεν είναι περιτύλιγμα,  δεν είναι τσόφλι, δεν είναι φυλακή.

Δεύτερος ορισμός: Τι είναι σαρκοφάγος.

Με αφορμή την εγκατάσταση αιολικών στον Ερύμανθο

Με αφορμή την εγκατάσταση αιολικών στον Ερύμανθο

Του Θύμιου Δραγώτη*

Το καλοκαίρι του 2020, το θέμα της εγκατάστασης ανεμογεννητριών απασχόλησε έντονα την τοπική κοινωνία. Φέτος, ένα χρόνο μετά, η συζήτηση επανήλθε και έφτασε ακόμη και στη Βουλή για την επικείμενη εγκατάσταση ανεμογεννητριών στον Ερύμανθο και συγκεκριμένα στο Λεόντιο. Ο σχεδιασμός αυτός έρχεται από την κυβέρνηση με τον Εθνικό Σχεδιασμό για την Ενέργεια και το Κλίμα. Ο Ερύμανθος είναι ένας  ορεινός όγκος με σημαντική βιοποικιλότητα και πανίδα, προστατευόμενη περιοχή Natura. Όμως αυτό δεν φαίνεται ικανό να σταματήσει αυτόματα τα σχέδια ασυδοσίας: Είναι γεγονός ότι πάνω από 60 ανεμογεννήτριες σχεδιάζεται να εγκατασταθούν στην περιοχή εντός χωροθετημένης ζώνης Natura. Οι περιοχές Natura είναι ένα δίκτυο ζωνών προστασίας της φύσης και έχει ως στόχο να διασφαλίσει τη μακροπρόθεσμη διατήρησή των πιο πολύτιμων και των πλέον απειλούμενων ειδών και οικοσυστημάτων σε ικανοποιητικό επίπεδο. Εκτός από το αυτονόητο αίτημα καμίας βαριάς βιομηχανικής δραστηριότητας στις περιοχές Natura, θα πρέπει να απαιτήσουμε να απομακρυνθούν και οι ήδη εγκατεστημένες ανεμογεννήτριες.

Ανεμογεννήτριες: Σχολιασμός των τριών επόψεων

Ανεμογεννήτριες: Σχολιασμός των τριών επόψεων

Του Παναγιώτη Α. Μπούρδαλα*

Ι. Εισαγωγικά

Πέρα από τις απόψεις που παρουσιάσαμε στο προηγούμενο φύλλο, οφείλουμε να πούμε ότι και στο ζήτημα αυτό μαίνεται μια παγκόσμια συζήτηση. Για μεθοδολογικούς λόγους θα παρουσιάσουμε τα τρία μεγάλα ρεύματα που κυριαρχούν στις συζητήσεις.

Το ένα προέρχεται από τα μεγάλα κέντρα των τεχνολογικών εξελίξεων, τα οποία όχι μόνο είναι παντοδύναμα τεχνολογικά, αλλά συνεργάζονται με ειδικούς επιστήμονες των Πανεπιστημίων, συχνά με μεγάλο οικονομικό τους όφελος. Πυρήνας της επιστημονικής τους σκέψης, τις περισσότερες φορές, αποτελεί η με επιστημονικούς όρους δικαιολόγηση των τεχνολογικών εφαρμογών τεράστιων βιομηχανικών μονάδων και εφαρμογών, συχνά σε τρίτες χώρες. Στο σημερινό μας άρθρο επιλέξαμε ένα σχετικό και ενδεικτικό άρθρο το οποίο συνοπτικά θα σχολιάσουμε. Αφορά άρθρο του Κων/νου Χ. Γκαράκη, ο οοποίος είναι «Ενεργειακός Μηχανικός, MSc, MA, MBA, Eπισκέπτης Καθηγητής Τμήματος Μηχ/γων Μηχανικών Παν. Δυτ. Αττικής» που το βρήκαμε σε ιστοσελίδα της Πρέβεζας (27 Απριλίου 2021).

Το επόμενο ρεύμα έχει ως πυρήνα τα παρθένα οικοσυστήματα, με επίκεντρο τις περιοχές Natura. Το ρεύμα αυτό εκτείνεται και πέραν των συμφερόντων, φτάνει και ξεπερνά τις οργανωμένες κλειστές οικολογικές συλλογικότητες. Συχνά είναι υπό όρους υπέρ των νέων τεχνολογιών και παλεύει να περισωθούν θύλακες από το παγκόσμιο σύνολο οικοσυστημάτων. Για την παρουσίασή μας επιλέξαμε μία συνέντευξη της «επιστημονικής υπεύθυνης τη Βασιλικής Κατή, αναπλ. καθηγήτριας στο τμήμα Βιολογικών Εφαρμογών και Τεχνολογιών» στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, που έδωσε και παρουσιάστηκε από το δημοσιογράφο  Γιώργο Λιάλο στην Καθημερινή (23.03.2020) [1].

Το τρίτο ρεύμα σκέψης και δράσης αφορά τους ανθρώπους που έχουν συχνά τα ακριβώς αντίθετα συμφέροντα. Συναντιέται στις τοπικές κοινωνίες, όπου τα ισχυρά συμφέροντα έρχονται με τη δύναμη της κυριαρχίας να «φυτέψουν» τα «βαριά» τεχνολογικά προϊόντα και να φύγουν για άλλα μέρη. Τα προϊόντα αυτά θα μείνουν στους κατοίκους των περιοχών, θα αλλάξουν τη φυσιογνωμία εκ των έξω, θα επηρεάσουν συνήθως αρνητικά τις τοπικές οικονομίες και δεν θα λάβουν υπόψη τον ανθρώπινο παράγοντα. Το ρεύμα αυτό βάζει σε πρώτη προτεραιότητα, λοιπόν, τον ανθρώπινο παράγοντα, τα τοπικά οικοσυστήματα, την τοπική οικονομία, τον τοπικό πολιτισμό και φυσικά τα παντός είδους μνημεία, σύμβολα και κέντρα αναφοράς της κάθε περιοχής. Ενδεικτικό θεωρούμε το άρθρο της συναδέλφου Αικατερίνης Στατηρά, φυσικού και Αντιπροέδρου του Ορειβατικού Συλλόγου Ιωαννίνων, από ηπειρωτική ιστοσελίδα.

ΠΥΡΚΑΪΕΣ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΣΥΜΦΟΡΕΣ

ΠΥΡΚΑΪΕΣ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΣΥΜΦΟΡΕΣ

Του Απόστολου Παπαδημητρίου

            Ο παρατεταμένος καύσων που επικρατεί σε μεγάλη έκταση του πλανήτη, ήταν αναπόφευκτο να συντελέσει στην εκδήλωση πυρκαγιών, αναμενομένων βέβαια κατά το θέρος όχι όμως αυτής της έκτασης και της έντασης. Όπως σε κάθε ανάλογη περίπτωση στο παρελθόν άρχισαν οι σχολιασμοί και η άσκηση κριτικής κατά παντός υπευθύνου με τη βεβαιότητα ότι κατέχουμε τη λύση του προβλήματος, ώστε αυτό να μην επαναληφθεί. Θα επαναληφθεί πάντως με βεβαιότητα, καθώς ο άνθρωπος έχει διαπράξει πολλά σφάλματα και παραμένει αδιόρθωτος.

Το δέντρο των Εκκλησιαστικών Ακαδημιών και το δάσος

Το δέντρο των Εκκλησιαστικών Ακαδημιών και το δάσος

Ή: ΣΜΥΚ, όπως λέμε… σμίκρυνση;

Του Θανάση Ν. Παπαθανασίου*

Κοντοστάθηκα με ευχαρίστηση σε μια φράση ενός κειμένου το οποίο έφτασε στα χέρια μου ως νομοσχέδιο του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων, με τίτλο «Δευτεροβάθμια Εκκλησιαστική Εκπαίδευση και Σχολές Μαθητείας Υποψηφίων Κληρικών». Η φράση βρίσκεται στο άρθρο 29 και αφορά την ίδρυση ΣΜΥΚ – Σχολών Μαθητείας Υποψηφίων Κληρικών. Ολόκληρο το άρθρο λέει: «Αποκλειστικός σκοπός των ΣΜΥΚ είναι η εκπαίδευση υποψηφίων Κληρικών της, κατά το άρθρο 3 του Συντάγματος, Ανατολικής Ορθοδόξου Εκκλησίας του Χριστού, υψηλού μορφωτικού επιπέδου και εκκλησιαστικού ήθους, με προσήλωση στις δημοκρατικές αξίες, για να υπηρετήσουν στην Ελλάδα ή στις κοινότητες του Απόδημου Ελληνισμού».

Sisco – Webex ως Δούρειος ίππος πελατείας

Sisco / Webex ως Δούρειος ίππος πελατείας

Του Παναγιώτη Α. Μπούρδαλα*

Α΄ ΜΕΡΟΣ: Και οι μαθητές – φοιτητές ως μαύρος χρυσός

«Η Audrey Watters, κορυφαία ανεξάρτητη συγγραφέας στον τομέα της εκπαίδευσης και συγγραφέας του ιστολογίου Hack Education, έδωσε μια ομιλία[1] σχετικά με το «(Φοιτητής) Τα δεδομένα είναι το νέο πετρέλαιο: MOOCs, μεταφορά και χρήματα». Εξέτασε τα «δεδομένα των μαθητών ως το νέο πετρέλαιο» – τη μεταφορά και τα χρήματα πίσω από τα δεδομένα εκπαίδευσης και τα μαθησιακά αναλυτικά στοιχεία που γίνονται διαδεδομένα στις συζητήσεις γύρω από τα MOOCs και την ηλεκτρονική μάθηση. Ο Α. Μορίς Ματίζ, Διευθυντής της CCNMTL, παρουσίασε την ομιλία».

Με άλλα λόγια η μείωση του ποσοστού κέρδους ανοίγει την όρεξη για νέες αγορές. Θεωρείται ότι δεκατρία τρισεκατομμύρια δολάρια είναι η περιουσία 2800 μεγιστάνων του πλανήτη στις μέρες μας. Η διατήρηση και η αύξηση όμως του πλούτου τους λειτουργεί όπως η καταβόθρα. Τα καταπίνει όλα, εάν δεν υπάρξει σχέδιο αντιμετώπισης. Εκτός από τις καταστροφές στους πολέμους, στις ιμπεριαλιστικές επιδρομές, στις φυσικές καταστροφές, στα οργανωμένα χρέη των χωρών και των πολιτών ήλθε τώρα και η συνδημία. Η πανδημία, κατά άλλους, επιτάχυνε τα κέρδη των ολίγων αυτών με την επιτάχυνση της 4ης βιομηχανικής επανάστασης.