Αρχείο κατηγορίας Oι 5 άρτοι, οι 2 ιχθείς

Oι 5 άρτοι, οι 2 ιχθείς (και ουκ επ’ άρτω μόνω ζήσεται άνθρωπος)

ΕΝΑ “ΦΡΕΣΚΑΡΙΣΜΑ” ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΣΤΑΝΟ

ΕΝΑ “ΦΡΕΣΚΑΡΙΣΜΑ” ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΣΤΑΝΟ

Του Σταμάτη Σεκλιζιώτη*

ΑΛΛΟΥ ΠΑΙΡΝΕΙ ΤΑ ΕΠΑΝΩ ΤΟΥ…..

Μαθαίνουμε ότι στις ΗΠΑ έχει ξεκινήσει εδώ και μια δεκαετία μια καμπάνια προώθησης της καλλιέργειας και της κατανάλωσης κάστανου την οποία επιστημονικά την είχε αναλάβει μια ομάδα ειδικών για να την σχεδιάσει, στο κέντρο Αγροδασοπονίας στο Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν. Οι ΗΠΑ παράγουν κάτι περισσότερο από το 1% της παγκόσμιας παραγωγής κάστανου, είναι ελλειμματική χώρα και εισάγουν μεγάλες ποσότητες από την Ιταλία, την Κίνα και την Ν. Κορέα.

Η παραγωγή του αμερικανικού κάστανου έχει πολύ μικρή ιστορία με αρχή την δεκαετία του ’90, σε Πολιτείες όπως η Καλιφόρνια, το Μίσιγκαν, η Φλόριντα, το Όρεγκον, η Ουάσιγκτον, η Βιρτζίνια και η Αιόβα. Οι Αμερικανοί προτιμούν τα μεγάλου μεγέθους κάστανα ενώ η αγορά τους εμφανίζει μεγάλα περιθώρια και για την απορρόφηση της εγχώριας παραγωγής, αλλά και των εισαγόμενων. Ιδιαίτερα τώρα με τους υψηλούς δασμούς στα κινέζικα προϊόντα που εισέρχονται στις ΗΠΑ, αναμένεται αύξηση των πωλήσεων κάστανου από την Ιταλία και άλλες παραγωγικές χώρες κάστανου.

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ (ως συνήθως) δεν βρίσκεται πουθενά, γεγονός που δεν εκπλήσσει κανέναν αλλά δεν παύει να είναι και ένας ανεκμετάλλευτος χώρος στα πλαίσια μιας σπουδαίας «αγροδασοπονικής» παραγωγικής δραστηριότητας η οποία θα μπορούσε κάτω από συνθήκες σοβαρής αγροτικής πολιτικής και στήριξης να ευδοκιμήσει σε ολόκληρη την ορεινή ζώνη της χώρας. Το κάστανο θεωρείται π.χ. στην Ιταλία και στις ΗΠΑ, ως υποκατάστατο πολλών ξηρών καρπών, σιτηρών ακόμη και της πατάτας, είναι απαλλαγμένο από λιπαρά συστατικά, εμπεριέχει μεγάλες ποσότητες από σύνθετους υδατάνθρακες που αποτελούν πηγή ενέργειας. Είναι απαλλαγμένο από χοληστερόλη και περιέχει μεγάλη ποσότητα Βιταμίνης C (40,2 mg/100gr). Το αλεύρι κάστανου είναι απαλλαγμένο από την γλουτένη και αποτελεί χρήσιμη τροφή σε άτομα που πάσχουν από Κοιλιοκάκη.

Η ΓΕΙΤΟΝΙΚΗ ΙΤΑΛΙΑ είναι η τέταρτη μεγαλύτερη παραγωγός κάστανου στον κόσμο με 8 εκατομμύρια στρέμματα, το 20% των οποίων είναι συστηματικοί οπωρώνες. Μόνο ένα 7% της συνολικής έκτασης (550.000 στρέμματα περίπου) δέχονται συστηματική φροντίδα (το 1/3 δηλαδή των κανονικών οπωρώνων). Τα υπόλοιπα αφορούν δασικές εκτάσεις (καστανοδάση). Η ετήσια παραγωγή στην Ιταλία είναι περί τους 60.000 ΜΤ (μετρικούς τόνους) συνολικής αξίας περί τα 75-80 εκατομμύρια € συν ένα εισόδημα 15-20 εκατομμυρίων € από την ξυλεία καστανιάς. Πριν 100 χρόνια, η παραγωγή της Ιταλίας ξεπερνούσε τους 800 χιλιάδες ΜΤ. Η πιο γνωστή και ζητούμενη ποικιλία είναι η Μαρόνι για τους Ιταλούς.

ΑΞΙΖΕΙ ΝΑ ΣΗΜΕΙΩΘΕΙ, ότι οι παραγωγές έχουν μειωθεί δραματικά στην Ιταλία τα τελευταία χρόνια (μέχρι και 40%-60% κατά χρονιές) λόγω της προσβολής από την σφήκα του κάστανου προέλευσης Κίνας, με το λατινικό της όνομα Dryocosmus kuriphilus (Hymenoptera, Cynipidae) η οποία σύμφωνα με δημοσιεύματα του Μπενακείου Φυτοπαθολογικού Ινστιτούτου και του Δασικού Ινστιτούτου (ΙΔΕ), αποτελεί έναν από τους βασικότερους εχθρούς της καστανιάς σε παγκόσμια κλίμακα, προσβάλλοντας κατά αποκλειστικότητα τα διάφορα είδη του γένους Castanea. Είναι ενδημικό έντομο της Κίνας, όπου όμως στην περιοχή καταγωγής βρίσκεται σε ισορροπία με τους φυσικούς του εχθρούς, χωρίς να προκαλεί σημαντικά προβλήματα. Το 2002 εντοπίστηκε για πρώτη φορά στο Piemonte της Ιταλίας και από τότε άρχισαν τα προβλήματα. Η καταπολέμηση γίνεται με βιολογικές μεθόδους και ήδη καταγράφονται αποτελέσματα. Στη χώρα μας πρόγραμμα καταπολέμησης έχει αναλάβει το ΙΔΕ.

Επίσης έχει παρατηρηθεί έντονη εξάπλωση του «έλκους της Καστανιάς», στη χώρα μας. Πρόκειται για πολύ βλαπτικό μύκητα που προσβάλλει εδώ και πολλά χρόνια τα δένδρα καστανιάς (εγκαθίσταται κάτω από τον φλοιό) και εμφανίζονται σχισίματα στους κορμούς. Επειδή εμφανίζεται σε όλες σχεδόν τις περιοχές της Ελλάδος και η Καστανιά αποτελεί δασικό είδος η καταπολέμηση είναι αντικείμενο και αρμοδιότητα της Δασικής Υπηρεσίας. Το Ινστιτούτο Δασικών Ερευνών (ΙΔΕ) υποστηρίζει ότι με χημικά φάρμακα δεν καταπολεμάται εύκολα, σχεδόν τζάμπα ο κόπος. Η μόνη λύση είναι η βιολογική καταπολέμηση με ιούς οι οποίοι σκοτώνουν τον μύκητα και οι κατά τόπους Δασάρχες πρέπει να το γνωρίζουν, γιατί είχαν διανεμηθεί πολλά σκευάσματα με τον ιό αυτό με σκοπό την καταπολέμηση σε περιοχές που είχαν προσβληθεί από έλκος. Από ότι πληροφορούμαστε, επεμβαίνουμε μόνο σε μερικά δένδρα και σιγά σιγά ο ιός μεταδίδεται και στα υπόλοιπα και σκοτώνεται ο μύκητας. Αυτοί ξέρουν πως γίνεται η καταπολέμηση, αλλά το κυριότερο είναι να υπάρχει το σκεύασμα διαθέσιμο και εξαρτάται για πόσα δένδρα καστανιάς.

ΛΟΓΩ ΤΗΣ ΠΤΩΣΗΣ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Η ΙΤΑΛΙΑ αναγκάστηκε να εισάγει κάστανα από την μεγάλη της ανταγωνίστρια την Κίνα το 2013, αλλά και διάφορες ποσότητες από Ισπανία, Τουρκία και Πορτογαλία. Στην Ιταλία υπάρχει εκτεταμένο το φαινόμενο της «Ιταλοποίησης» των κάστανων εισαγωγής. Πρόσφατα η ομάδα παραγωγών Castel del Rio κατήγγειλε ότι εντοπίστηκαν στην Ιταλική αγορά 5500 ΜΤ κάστανου Κίνας με ετικέτες της ομάδας τους όταν όλη και όλη τους η παραγωγή ήταν 550 ΜΤ!!

ΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΕΣ σύμφωνα με τον FAO, της Κίνας εκτιμάται (για το 2016) στους 1.879,000 ΜΤ με αυξητικές τάσεις (διάσπαρτες εκτάσεις με λίγους συστηματικούς οπωρώνες) και ακολουθούν η Τουρκία με 65.000 ΜΤ (κυρίως οι περιοχές του Μαρμαρά, του Πόντου και στις ακτές του Αιγαίου. Η πιο γνωστή ποικιλία ανθεκτική σε προσβολές είναι η Marigoule, ή Μαριγούλα…!!), η Ν. Κορέα με 56.000 ΜΤ, η Ιταλία με 60.000 ΜΤ και η Ελλάδα με 32.000 ΜΤ (από 11.000 ΜΤ παραγωγή το 2000, αν και ακούγεται κάπως υπερβολική η εκτίμηση), η Πορτογαλία με 27.000 ΜΤ και η Ισπανία με 16.000 ΜΤ. Η Τουρκία εξάγει περί τους 12-15.000 ΜΤ ετησίως κυρίως σε Ευρωπαϊκές και σε Αραβικές χώρες και με την μορφή σκευασμάτων (κατάψυξη, γλυκίσματα, κλπ). Λέγεται ότι στην Ευρώπη διαδόθηκε η καστανιά από τον Μ. Αλέξανδρο και μετά από τους Ρωμαίους με δένδρα που έφερε από τις Σάρδεις της Μ. Ασίας. Σε συστηματικούς οπωρώνες οι παραγωγές μπορούν να φτάσουν σε μια καλή χρονιά και τα 350 κιλά/στρέμμα.

ΟΙ ΙΤΑΛΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Οι Ιταλοί προσφεύγουν και στο Ελληνικό κάστανο για να καλύψουν τις ανάγκες τους. Οι τιμές παραγωγού στο ελληνικό ανάλογα με το μέγεθος και την ποιότητα κυμαίνονται από 1,5 έως και 4 €/κιλό. Οι διεθνείς τιμές το 2018 κυμαίνονται μεταξύ 1000-3200 δολάρια ΗΠΑ/ΜΤ ανάλογα με την ποικιλία, την ποιότητα, εάν είναι ξεφλουδισμένα και κατεψυγμένα, ψημένα ή νωπά μη αποφλοιωμένα, κλπ.

ΣΤΗΝ ΧΩΡΑ ΜΑΣ δεν έχει ακόμη δοθεί η αναγκαία σημασία στην καλλιέργεια της καστανιάς και οι παραγωγές που αναφέρονται από τον FAO για 30 και 32.000 ΜΤ κρίνονται υπερβολικές, ενώ στην πραγματικότητα η πραγματικά εμπορεύσιμη συγκομιδή δεν υπερβαίνει τους 19-20.000 ΜΤ σε μια καλή χρονιά. Η ελληνική πάντως παραγωγή κάστανου είναι περιφρονημένη, προωθούνται άλλες καλλιέργειες και μάλιστα ξενικές και όχι το καταπληκτικό κάστανο, που μπορεί σίγουρα να ανακάμψει και να αποτελέσει σημαντικό πόρο εσόδων για τις ορεινές περιοχές της χώρας, αρκεί να υπάρξει σοβαρή πολιτική προς αυτή την κατεύθυνση και με το δεδομένο της διεθνούς ζήτησης κυρίως από Ιταλία και ΗΠΑ που είναι οι δύο πιο σημαντικές αγορές με εμφανιζόμενη αυξητική ζήτηση.

ΕΚΤΑΣΕΙΣ

Μπορεί η καστανιά να αξιοποιήσει χιλιάδες στρέμματα τα οποία σήμερα παραμένουν ακαλλιέργητα. Η καλλιέργεια εμφανίζεται σε πολλές περιοχές της χώρας, αλλά η καστανοκαλλιέργεια χαρακτηρίζεται από καθεστώς εγκατάλειψης.

ΕΜΠΟΡΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

Η Ευρώπη και οι ΗΠΑ κατατάσσουν πλέον το κάστανο στα προϊόντα «Αγροδασοπονίας», οι καταναλωτές για λόγους διατροφικούς και γεύσης πληρώνουν ακόμη και ακριβές τιμές, γεγονός που κάνει την καστανιά ακόμα πιο σημαντική ως δένδρο αποκατάστασης των ημιορεινών και ορεινών Τοπίων μας, με θετικό περιβαλλοντικό πρόσημο αλλά και με οικονομικό ενδιαφέρον, εάν συνδυαστεί με έξυπνες πρακτικές επεξεργασίας και με μονάδες μεταποίησης του κάστανου που θα προσφέρουν προστιθέμενη αξία στο ελληνικό προϊόν το οποίο είναι υψηλής ποιότητος, άριστης γεύσης και απαιτεί απλά μια καλύτερη φροντίδα, σοβαρή στάση από την Πολιτεία και στήριξη όσων αποφασίζουν να ασχοληθούν μ’ αυτό…

* Ο Σταμάτης Σεκλιζιώτης είναι Γεωπόνος (ΑΠΘ), Αρχιτέκτονας Τοπίου και πρώην Β’ Ακόλουθος Γεωργικών υποθέσεων Υπουργείου Γεωργίας των ΗΠΑ. Έχει τιμηθεί δυο φορές (2002, 2009) με τα Βραβεία Αριστείας για το Αγροτικό Ρεπορτάζ (Honorary Awards «Excellence in Reporting») του Υπουργείου Γεωργίας των ΗΠΑ.

ΠΗΓΗ: Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο facebook στη προσωπική σελίδα του κ. Σεκλιζιώτη. Το είδα: 15.11.2020, ΕΝΑ “ΦΡΕΣΚΑΡΙΣΜΑ” ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΣΤΑΝΟ – dasarxeio.com.

Γιατί νίκησαν οι εργαζόμενοι της efood

Γιατί νίκησαν οι εργαζόμενοι της efood

Του Διονύση Τεμπονέρα*

Η απεργία των ταχυδιανομέων και ταχυμεταφορών, την περασμένη Παρασκευή, στέφθηκε με απόλυτη επιτυχία. Η εταιρία, υπό την πίεση των σωματείων, των εργαζομένων και της κοινής γνώμης, ανακοίνωσε την μετατροπή των συμβάσεων εργασίας ορισμένου, σε αορίστου χρόνου, ενώ φαίνεται να κάνει πίσω και στο θέμα της παροχής ανεξαρτήτων υπηρεσιών (freelancers), αλλάζοντας το μοντέλο λειτουργίας της.

Η ανακοίνωση της εταιρίας βέβαια, είναι γενικόλογη και μένουν πολλές κρίσιμες λεπτομέρειες, που θα διευκρινιστούν, όταν κάνουν την εμφάνισή τους, οι νέες προτεινόμενες συμβάσεις εργασίας. Παρόλα αυτά πρόκειται για μια αδιαμφισβήτητη επιτυχία.

Τι άλλαξε όμως και ο συγκεκριμένος εργατικός αγώνας, κατέληξε σε νίκη των εργαζομένων; Τι διαφορετικό συνέβη και μετά από πολύ καιρό, δύο σωματεία βάσης, πήραν με το μέρος τους σχεδόν, ολόκληρη την κοινωνία; Ποια είναι τα συμπεράσματα που πρέπει να βγουν, για το εργατικό κίνημα και τις μελλοντικές του διεκδικήσεις;

Η απάντηση είναι αρκετά σύνθετη. Θα τολμήσουμε μια προσέγγιση:

Η «Συνδημία», ο παγκόσμιος καπιταλισμός και η ευκαιρία για κοινωνίες Αποανάπτυξης!

Η «Συνδημία», ο παγκόσμιος καπιταλισμός και η ευκαιρία για κοινωνίες Αποανάπτυξης!

Του Γιώργου Κολέμπα*

Συνδημία αντί Πανδημία

Μέχρι τώρα, οι επιστήμονες είχαν χρησιμοποιήσει τον όρο Παγκόσμια Συνδημία (Global Syndemic), για να χαρακτηρίσουν τη μεγαλύτερη απειλή που υπήρχε για την ανθρωπότητα και τον πλανήτη: τη παγκοσμιοποιημένη αλληλεπίδραση των τριών «επιδημιών», της παχυσαρκίας, του υποσιτισμού και της κλιματικής αλλαγής, που ο συνδυασμός τους έπληττε και πλήττει τους περισσότερους ανθρώπους σχεδόν παντού στη Γη1.

Από τις αρχές του 2020 έχουμε επιπλέον την επιδημία COVID-19, την οποία ο ΠΟΥ (Παγκόσμιος οργανισμός Υγείας) χαρακτήρισε ως πανδημία. Στο περιοδικό «The Lancet», η πανδημία αυτή παρουσιάζεται ως συνδημία2. Είναι συνδημική η φύση της απειλής που αντιμετωπίζουμε σήμερα, με την έννοια ότι απαιτείται μια πιο προσεκτική προσέγγιση εάν θέλουμε να προστατεύσουμε την υγεία των κοινοτήτων μας. Μια συνδημική προσέγγιση αποκαλύπτει βιολογικές και κοινωνικές αλληλεπιδράσεις που είναι σημαντικές για την πρόγνωση, τη θεραπεία και την πολιτική υγείας. Ο Corona είναι πιο επικίνδυνος, όχι μόνο όταν υπάρχει συν-νοσηρότητα, δηλαδή όταν συνοδεύεται και από άλλες υποκείμενες μη μεταδοτικές ασθένειες, αλλά γιατί υπάρχουν ταυτόχρονα βιολογικές και κοινωνικές αλληλεπιδράσεις συνθηκών και καταστάσεων-βλέπε κοινωνικοοικονομικές ανισότητες- που αυξάνουν την ευαισθησία ενός ατόμου. Στην περίπτωση του COVID-19, η αντιμετώπιση των μη μεταδοτικών ασθενειών (Noncommunicable Diseases -NCDs), θα είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την επιτυχή συγκράτηση του Κορονοϊού (COVID-19 is not a pandemic. It is a syndemic).

Η συστημική αντιμετώπιση της συνδημίας

ΕΙΝΑΙ Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΑΝΗΘΙΚΗ;

ΕΙΝΑΙ Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΑΝΗΘΙΚΗ;

Του Χάρη Ναξάκη*

Γιατί να μην μπορεί ένας φυλακισμένος να αγοράζει την αναβάθμιση του κελιού του, ένας γιατρός να πουλάει έναντι μιας ετήσιας αμοιβής την διαθεσιμότητα του τηλεφώνου του, δηλαδή να αγοράζουμε χωρίς να περιμένουμε στην ουρά την προνομιακή μας πρόσβαση σε έναν γιατρό, να μην διαθέτουμε το πρόσωπό μας ως διαφημιστικό χώρο και να μην πληρώνονται από το σχολείο τα παιδιά που παίρνουν καλούς βαθμούς; Γιατί να μην αγοράσω την δυνατότητα να καθυστερώ να πάρω τα παιδιά μου από τον παιδικό σταθμό έναντι ενός προστίμου που θα επιβάλλεται από τη διεύθυνσή του ή να μην πουλάμε την υπηκοότητα σε εύπορους μετανάστες; Αυτά είναι ορισμένα από τα ερωτήματα που ο πολιτικός φιλόσοφος Μ. Σαντέλ θέτει στο βιβλίο του “Τί δεν μπορεί να αγοράσει το χρήμα”, εκδόσεις Πόλις, 2016. Είναι όλα για πούλημα, υπάρχουν ηθικά όρια στην αγορά ή η οικονομική επιστήμη είναι από τις ιδρυτικές της αρχές ανήθικη; Το τελευταίο ερώτημα είναι το πιο κρίσιμο και το οποίο ο Μ. Σαντέλ το αφήνει μάλλον αναπάντητο, διότι αρκείται σε μια παράθεση παραδειγμάτων αγοραιοποίησης κοινωνικών σχέσεων και πρακτικών και σε μια έκκληση για μια ηθική οικονομία.

   Η οικονομική επιστήμη και ιδιαίτερα η νεοκλασσική φιλελεύθερη εκδοχή της στηρίζεται σε τρεις αρχές:

ΦΑΣΙΣΜΟΣ MADE IN USA

ΦΑΣΙΣΜΟΣ MADE IN USA

Της Νίνας Γεωργιάδου*

Η χώρα που κάνει τη μεγαλύτερη εξαγωγή φασισμού σε όλο τον πλανήτη, δεν θα μπορούσε να μην κρατάει για τον εαυτό και την εγχώρια κατανάλωση ένα μεγάλο μέρος του προϊόντος.

Ιδιαίτερα στις σημερινές συνθήκες άγριας κοινωνικής πόλωσης, όπου 50 εκατομμύρια Αμερικάνοι πολίτες (ένας στους πέντε περίπου) λιμοκτονούν και επιβιώνουν με κουπόνια σίτισης σε άθλια πτωχοκομεία και ο περισσότερος πληθυσμός οπλοφορεί, ο φασισμός φουντώνει, ξεχύνεται από τα υπόγεια σχεδιαστήρια του Πενταγώνου στις πλατιές λεωφόρους της Αμερικάνικης επικράτειας και μπαίνει στο Καπιτώλιο, με τους ένστολους national guards να εκτελούν χρέη πρόθυμου ρεσεψιονίστα.

Με την άθλια προπαγάνδα ενοχοποίησης των πιο αδύναμων κρίκων της κοινωνίας, το λαϊκισμό κούφιων υποσχέσεων στους ισοπεδωμένους της χαμπουργκερικής αυτοκρατορίας και την απόλυτη απουσία αντίπαλου δέους, ο φασισμός προσεταιρίζεται μια αφηνιασμένη πελατεία, έτοιμη για κάθε βρωμιά.

Με αφορμή το 2ο κύμα της Πανδημίας: Εικόνες από ένα ζοφερό μέλλον

Με αφορμή το 2ο κύμα της Πανδημίας: Εικόνες από ένα ζοφερό μέλλον

Του Γιώργου Κολέμπα*

Μέχρι τώρα, η παγκοσμιοποίηση του καπιταλισμού, που προωθήθηκε τα τελευταία 30-40 χρόνια με την υπόσχεση της δημιουργίας «κοινωνιών αφθονίας και ευημερίας» παντού, συνοδεύτηκε παράλληλα και από «παράπλευρες απώλειες» με τη μορφή μεγάλων απειλών για την ανθρωπότητα. Η μεγαλύτερη από αυτές ήταν η αλληλεπίδραση τριών «επιδημιών», της παχυσαρκίας, του υποσιτισμού και της κλιματικής αλλαγής, που ο συνδυασμός τους έπληττε και πλήττει τους περισσότερους ανθρώπους σχεδόν παντού στη Γη.

Τώρα, έχουμε επιπλέον την πανδημία COVID-19, που προστιθέμενη στις προηγούμενες, μπορούμε να φαντασθούμε τι μέλλον μας προετοιμάζει η παγκοσμιοποίηση της ασθένειας. Δημιουργεί τις τέλειες συνθήκες ώστε η παγκόσμια ελίτ και οι κυβερνήσεις της να αρπάξουν την ευκαιρία να την εκμεταλλευτούν ως την «τέλεια καταιγίδα», για να εφαρμόσουν τέτοια μέτρα οικονομικής και πολιτικής ατζέντας, που σε κάθε άλλη περίπτωση θα προκαλούσαν μεγάλη αντίδραση από τους «από κάτω» υπηκόους τους.

Ελαιώνας

Ελαιώνας

Του Δημήτρη Μαγριπλή*

Δεν πήγαινε ο νους μου, αν και συνήθως οι έννοιες έχουν να κάνουν με το τι βλέπεις. Η ελιά σχηματοποιείται στα μάτια σου και νοηματοδοτείται από την καρδιά σου. Είναι δένδρο αειθαλές και γνώριμο του μέρους που γεννήθηκα.

Σημαίνει βόμβο τζιτζικιών, ζέστη καλοκαιρινή, ακόμη και ράντζο κάτω από το πλούσιο φύλλωμά της. Εδώ γεννιούνται αγάπες και ενίοτε έρωτες, ελπίδες για εισόδημα και αιτιάσεις για συζητήσεις περί επανεκκίνησης της οικονομίας.

Κάθε χωράφι θυμίζει την ίδια τη ζωή. Βρέφη θηλάζουν, παιδιά τρέχουν ανάμεσα σε μάνες ρίζες γελώντας και φωνάζοντας, κορίτσια με την άνοιξη φορεμένη επάνω τους, γριές και άντρες με μαύρα πουκάμισα, μια παπαρούνα ντυμένη στα κόκκινα.

Το δένδρο είναι ναός. Κρύβει σκηνές του χρόνου και της ιστορίας. Φυλακίζει κουβέντες και μυστικά. Κάθε κορμός έχει μια τράπεζα μνήμης. Από εδώ πηγάζει το ιδιαίτερο σχήμα του, αν και γενικά θυμίζει τη σκιά του προσώπου, σαν αγιογραφία του κόπου του. Κάθε ανάσα και ένας βλαστός, κάθε λυγμός και ένας κόμπος.

Διατροφή και καρκίνος του προστάτη

Διατροφή και καρκίνος του προστάτη

Των Ειρήνης Κύρα*

και Πηνελόπης Δουβόγιαννης*

Με πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Ουρολογικής Εταιρείας, κάθε χρόνο στις 15 Σεπτεμβρίου έχει καθιερωθεί η ημέρα να αφιερώνεται στη μάχη κατά του Καρκίνου του Προστάτη. Εκτιμάται, ότι κάθε χρόνο διαγιγνώσκονται 16,3 περιστατικά ανά 100.000 άρρενες κατοίκους στις περιοχές της ανατολικής Ευρώπης.

Ο καρκίνος είναι μια πολυπαραγοντική νόσος για την εκδήλωση της οποίας χρειάζεται συνήθως να συντρέχουν πολλά γεγονότα: να υπάρχει, για παράδειγμα, μια γενετική προδιάθεση και όταν το άτομο εκτεθεί σε κατάλληλο περιβάλλον (ατμοσφαιρική ρύπανση, διατροφή, κάπνισμα, αμίαντος κ.ά.), εμφανίζεται η νόσος. Πρόκειται για μια σιωπηλή ασθένεια, καθώς τα συμπτώματά της καθυστερούν να φανούν, με αποτέλεσμα η ίαση να μην είναι πάντα εφικτή. Για τον λόγο αυτό, πολλοί εμφανίζουν μια προκατάληψη ακόμα και στην αναφορά της λέξης «καρκίνος»! Ωστόσο, σήμερα η φαρμακοθεραπεία μπορεί να καθυστερήσει σημαντικά την εξέλιξη της νόσου και πολλοί τύποι καρκίνου είναι αντιμετωπίσιμοι, χάρη στην έγκαιρη διάγνωση!

Τι συμβαίνει με τον καρκίνο του προστάτη;

Oxford Economics: Προς νέα αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους λόγω του σοκ της πανδημίας

Oxford Economics: Προς νέα αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους λόγω του σοκ της πανδημίας

Της Ελευθερίας Κούρταλη*

Ύφεση 6% προβλέπει η Oxford Economics για την Ελλάδα φέτος, ενώ σημειώνει πως μπορεί να είναι πολύ βαθύτερη εάν τα περιοριστικά μέτρα μειωθούν με πολύ αργούς ρυθμούς.

Παράλληλα εκτιμά πως η πιθανότητα για αναβάθμιση της Ελλάδας από τους οίκους φέτος έχει βγει εντελώς από το «τραπέζι», ενώ παρά τη στήριξη από το QE της ΕΚΤ, το ελληνικό χρέος θα παραμείνει επικίνδυνα υψηλό, κάτι που θα οδηγήσει σε αναγκαστική νέα αναδιάρθρωσή του.

Πιο αναλυτικά, όπως επισημαίνει σε νέα έκθεσή της, ο αντίκτυπος της πανδημίας στην ευάλωτη ελληνική οικονομία σημαίνει ότι κανένας από τους τέσσερις οίκους –οι οποίοι δίνουν πλέον σταθερές προοπτικές στην πιστοληπτική ικανότητά της– δεν θα προχωρήσει σε αναβάθμιση του rating της, βάζοντας «πάγο» στην ανoδική τάση που είχαν οι αξιολογήσεις στις αρχές του έτους.

Μόλις που είχε αρχίσει η Ελλάδα να ανακάμπτει από την τελευταία οικονομική κρίση, τα μέτρα για τον περιορισμό της πανδημίας θα κάνουν την οικονομία να βυθιστεί σε μία νέα ύφεση, επισημαίνει η Oxford Economics. Η νέα πρόβλεψή της τοποθετεί τη συρρίκνωση του ελληνικού ΑΕΠ στο 6% τουλάχιστον φέτος, ενώ θα είναι πολύ μεγαλύτερη εάν τα μέτρα περιορισμού συνεχιστούν ή μειωθούν πιο σταδιακά από ό,τι αναμένει. Ο αντίκτυπος στον τουρισμό, ο οποίος αποτελεί το «σωσίβιο» της ελληνικής οικονομίας, αποτελεί ιδιαίτερη ανησυχία, σημειώνει. Εάν οι ταξιδιωτικοί περιορισμοί και το αναγκαστικό κλείσιμο των ξενοδοχείων συνεχιστούν και στο τρίτο τρίμηνο, που αποτελεί το αποκορύφωμα της τουριστικής περιόδου, οι απώλειες εσόδων θα είναι σημαντικές και θα έχουν εκτεταμένες συνέπειες.

Η τεράστια κλίμακα της επικείμενης συρρίκνωσης ανάγκασε την κυβέρνηση να προχωρήσει σε μια σειρά δημοσιονομικών μέτρων συνολικού ύψους 6,8 δισ. ευρώ (3,5% του ΑΕΠ). Η κρίση αναπόφευκτα θα οδηγήσει σε μεγάλο δημοσιονομικό έλλειμμα φέτος (5,8% του ΑΕΠ), αντιστρέφοντας την πρόσφατη τάση των πλεονασμάτων.

Το χρέος και το «μαξιλάρι»

Ωστόσο, και πάλι, οι κίνδυνοι για ακόμη χειρότερες δημοσιονομικές επιδόσεις είναι σημαντικοί, καθώς πιθανώς θα απαιτηθούν πρόσθετα μέτρα τόνωσης. Η οικονομική ζημιά αναμένεται να στείλει τον δείκτη δημόσιου χρέους προς ΑΕΠ από το 179% σε περίπου 186% το 2020.

Η κατάσταση θα ήταν πολύ χειρότερη αν δεν υπήρχε το σημαντικό «μαξιλάρι» ρευστότητας της κυβέρνησης, περίπου 20 δισ. ευρώ (με επιπλέον 15,7 δισ. ευρώ από τον ESM) και αν και μεγάλο μέρος αυτών των αποθεματικών μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να καλυφθεί το δημοσιονομικό κενό φέτος και να περιοριστεί η αύξηση του δημόσιου χρέους, η κυβέρνηση θα προσέξει να μην εξαντλήσει πλήρως το «μαξιλάρι» καθώς, σύμφωνα με την Oxford Economics, κάτι τέτοιο μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τις αποδόσεις των ομολόγων και να τα κάνει ιδιαίτερα ευάλωτα στο μέλλον.

Μια σημαντική εξέλιξη είναι η ένταξη των ελληνικών ομολόγων στο νέο QE της ΕΚΤ, κάτι το οποίο θα συμβάλει στον περιορισμό του κόστους δανεισμού της χώρας και θα ανακουφίσει ορισμένα από τα πιθανά προβλήματα χρηματοδότησης, δεδομένων των εντάσεων που παρατηρήθηκαν πρόσφατα στις χρηματοπιστωτικές αγορές. Η ΕΚΤ έχει επίσης αποδεχθεί τα ελληνικά ομόλογα ως collateral για χρηματοδότηση στις ελληνικές τράπεζες, στηρίζοντας έτσι τη ρευστότητα στην οικονομία και την ικανότητα των τραπεζών να χρηματοδοτούν δάνεια.

Δύσκολη χρονιά για τις τράπεζες

Ωστόσο, θα είναι μια δύσκολη χρονιά για τις ελληνικές τράπεζες όπως προειδοποιεί η Oxford Economics, καθώς η πανδημία έχει αποδυναμώσει τις προσπάθειές τους να μειώσουν δραστικά το χαρτοφυλάκιο των μη εξυπηρετούμενων δανείων.  Παρά τα μέτρα της κυβέρνησης, η απότομη ύφεση θα υπονομεύσει την ικανότητα των δανειοληπτών να εξυπηρετήσουν τα χρέη τους, οδηγώντας ενδεχομένως σε ένα νέο κύμα τοξικών δανείων.

Νέα αναδιάρθρωση χρέους

Ακόμα και πριν από το ξέσπασμα του κορονοϊού, η Oxford Economics θεωρούσε πως η Ελλάδα θα πρέπει να λάβει μία νέα σημαντική αναδιάρθρωση του χρέους της για να αποφύγει την παγίδα υψηλού χρέους / χαμηλής ανάπτυξης που βρισκόταν. Αυτό το νέο εξωτερικό σοκ της πανδημίας, όπως τονίζει, έχει επιδεινώσει την ήδη αδύναμη οικονομική θέση της Ελλάδας, με το ΑΕΠ τώρα να προβλέπεται να επιστρέψει στα επίπεδα προ κρίσης, το 2040. Εάν οι πιστωτές απαιτήσουν δημοσιονομική σύσφιξη νωρίτερα από ό,τι δικαιολογείται από τις οικονομικές συνθήκες, αυτό θα βλάψει σοβαρά την ανάκαμψη της οικονομίας. Έτσι, όπως τονίζει, το ιστορικό σοκ θα αποδυναμώσει τη μακροπρόθεσμη οικονομική θέση της Ελλάδας, ενισχύοντας την άποψη της Oxford Economics ότι μια σημαντική αναδιάρθρωση χρέους θα είναι τελικά απαραίτητη για την επανεκκίνηση της οικονομίας.

ΠΗΓΗ: Τρίτη, 28-Απρ-2020, https://www.capital.gr/oikonomia/3449177/oxford-economics-pros-nea-anadiarthrosi-tou-ellinikou-xreous-logo-tou-sok-tis-pandimias.

* Η Ελευθερία Κούρταλη είναι δημοσιογράφος.

Ψάχνουν «Τσιόδρα» της οικονομίας για τις αντιλαϊκές πολιτικές που έρχονται

Ψάχνουν «Τσιόδρα» της οικονομίας για τις αντιλαϊκές πολιτικές που έρχονται

Του Γεράσιμου Λιβιτσάνου*

Σε καθεστώς αναζήτησης κεντρικών και εναλλακτι­κών σεναρίων για τον τρόπο που θα διαχειριστεί την επερχόμενη ύφεση βρίσκεται το πολιτικό προσωπικό όσο και η εγχώρια αστική τάξη.

Οι προβληματισμοί διαφαίνονται με έντονο τρόπο, τόσο στις σκέψεις που γίνονται στα κομματικά επιτελεία όσο και στην αρθρογραφία των μέσων μαζικής ενημέρωσης. Ιδίως αυτών που ελέγχονται απευθείας από την επιχειρηματική «ελίτ». Εκεί, ήδη έχουν αρχίσει να καταγράφονται οι απόψεις που λένε ότι η μόνη ρεαλιστική λύση είναι μια νέα δανειακή σύμβαση προκειμένου να «ξεκινήσει» ξανά η οικονομία, περιγράφοντας ευθέως ένα νέο μνημόνιο. Επίσης γίνεται λόγος για την ανάγκη τεχνοκρατικών λύσεων, στα πρότυπα της επιτροπής που έχει δημιουργηθεί για την αντιμετώπιση της πανδημίας. Το τελευταίο αυτό σενάριο διαφαίνεται ως το κυρίαρχο στον κυβερνητικό σχεδίασμα, χωρίς να λείπουν και αυτά που σχετίζονται με πρόωρες εκλογές, ανασχηματισμό διεύρυνσης της κυβέρ­νησης προς το «κέντρο», αλλά ακόμη και την πιθανότητα κυβερνήσεων ειδι­κού σκοπού, με συμμετοχή των βασι­κών πολιτικών κομμάτων.

Μέχρι στιγμής, πάντως, από το κυβερνητικό επιτελείο μοιάζει να προ­κρίνεται η λύση μιας «επιτροπής ανα­συγκρότησης» της ελληνικής οικονομί­ας με επιστημονικό κύρος, της οποίας οι προτάσεις θα μπορούν να τύχουν ευρείας αποδοχής. Ουσιαστικά, πρό­κειται για μία εκδοχή της «τεχνοκρατικής» λογικής που κυριάρχησε το 2011, όταν προωθήθηκε η περίφημη κυβέρ­νηση του Λουκά Παπαδήμου.

Το σενάριο που εξυφαίνεται αφορά μία επιτροπή ειδημόνων που θα έχει τον ίδιο ρόλο με την επιτροπή αντιμε­τώπισης της πανδημίας. Ο «Τσιόδρας της Οικονομίας», όπως έχει ήδη γρα­φτεί στον τύπο, επιδιώκεται να λει­τουργήσει ως άλλοθι και «επιστημονι­κή» δικαιολογία για την προώθηση των πολιτικών εκείνων που θα μεταφέρουν τα βάρη της νέας οικονομικής κρίσης στον κόσμο της εργασίας. Ταυτόχρονα, θα «μοιραστεί» το βάρος του πολιτικού κόστους των αντιλαϊκών επιλογών από τα κόμματα που θα αναλάβουν τη δια­χείριση της κατάστασης.

Η Νέα Δημοκρατία

Οι διαφαινόμενες πολιτικές εξελίξεις προβληματίζουν ιδιαίτερα και τις τά­σεις στο εσωτερικό της Νέας Δημο­κρατίας. Μάλιστα, οι αντιδράσεις τους είναι αρκετά πιο… αποκαλυπτι­κές για τις σκέψεις που υπάρχουν στο κυβερνών κόμμα από το επιτελείο της ηγετικής ομάδας που κρατά κλειστά τα χαρτιά του. Την ίδια στιγμή, και οι δύο ελάσσονες τάσεις του κόμματος ξεκαθαρίζουν ότι θα υπάρξει μείζον θέμα για την ηγεσία της Νέας Δημο­κρατίας, εφόσον σχεδιάσει εκλογικό αιφνιδιασμό, όσον αφορά τις λίστες των βουλευτών. Να θυμίσουμε ότι, εφόσον υπάρξουν εκλογές πριν συ­μπληρωθεί η συνταγματική προθε­σμία του 1,5 χρόνου, τότε αυτές δεν διενεργούνται με το σύστημα του σταυ­ρού προτίμησης αλλά με τις λίστες που αποφασίζει ο πρόεδρος του κόμματος, όπως έγινε τον Σεπτέμβριο του 2015.

Ο ΣΥΡΙΖΑ

Έχοντας ως βάση την πρόταση για την επανεκκίνηση της οικονομίας, που διαφοροποιείται από αυτή της Νέας Δημοκρατίας κυρίως όσον αφο­ρά τον χρόνο παροχής των κρατικών και κοινοτικών ενισχύσεων γενικά «στην οικονομία» -όρος που περιλαμ­βάνει προφανώς τις επιχειρηματικές δραστηριότητες του εγχώριου κεφα­λαίου- η αξιωματική αντιπολίτευση περισσότερο κινείται στη λογική της αποδόμησης του Κυριάκου Μητσοτάκη. Έτσι λοιπόν προκρίνει την κριτική σε υπαρκτές, πλην όμως επιμέρους, πλευρές της πολιτικής που ασκεί η Νέα Δημοκρατία όπως η περίπτωση των voucher και των κέντρων κατάρτισης. Παράλληλα, ο Αλέξης Τσίπρας ζήτησε από τους τομεάρχες του κόμματος να εξειδικεύσουν τις οικονομικές προτά­σεις του ΣΥΡΙΖΑ, κινούμενοι, όμως, σταθερά στη λογική της ενίσχυσης του προφίλ της εναλλακτικής λύσης για την κυβερνητική διαχείριση -πέρα και μακριά από οποιαδήποτε διεκδικητική λογική.

Όσον αφορά το Κίνημα Αλλαγής, αν και έχει σηκώσει τους τόνους απέ­ναντι στην κυβέρνηση, ιδίως στο θέμα της προστασίας της πρώτης κατοικί­ας, συνεχίζει να τηρεί τη γνωστή «εν­διάμεση» στάση. Είναι χαρακτηριστι­κό πως το ΚΙΝΑΛ έχει ψηφίσει όλες τις Πράξεις Νομοθετικού Περιεχομένου που έχει καταθέσει στη βουλή η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας.

ΠΗΓΗ: «Πριν», Σάββατο 25, Κυριακή 26 Απριλίου 2020. Το είδα: 25.04.2020, https://eforipediada.blogspot.com/2020/04/psaxnounlysigiatinoikonomia.html.

* Ο Γεράσιμος Λιβιτσάνος είναι δημοσιογράφος. «Από το 1990, αρχικά στην έντυπη δημοσιογραφία και στο εργατικό, οικονομικό, κοινοβουλευτικό & πολιτικό ρεπορτάζ. Μετά στα ερτζιανά και τα τελευταία χρόνια στο διαδίκτυο. Στις εναλλακτικές και κλασσικές εκδοχές του»: https://insidestory.gr/author/livitsanos