Ο σοσιαλισμός μετά το 1989

Ο σοσιαλισμός μετά το 1989

                  Του Μάρτιν Τζέικς

 

Κολ - Γκορμπατσόφ - Γκένσερ - Σεβαρντνάντζε συνάντηση για την ενοποίηση της Γερμανία

 Κολ-Γκορμπατσόφ-Σεβαρνάτζε για την ενοποίηση της Γερμανίας

Το περιοδικό «Marxism Today» ήταν η επίσημη μηνιαία επιθεώρ η ση του Βρετανικού Κομμουνιστικού Κόμματος. Οποιος ξεφύλλιζε ωστόσο τις σελίδες του διαπίστωνε με έκπληξη ότι το περιοδικό αυτό, με την τολμηρή και πρωτότυπη θεματολογία του, με τις «αιρετικές» θεωρητικές του αναζητήσεις και με την εικονοκλαστική πολιτική γραμμή του, ξεχώριζε και διέφερε από τα περισσότερα αντίστοιχα έντυπα που εξέδιδαν τα διάφορα ευρωπαϊκά κομμουνιστικά κόμματα.

Διόλου τυχαία άλλωστε, η διανοητική και πολιτική επιρροή του υπερέβαινε κατά πολύ τον κύκλο των οπαδών του Κομμουνιστικού Κόμματος. Σε αυτή την επιτυχία του «Marxism Today» καθοριστική ήταν η συμβολή του Μάρτιν Τζέικς (Martin Jacques), ο οποίος υπήρξε ο διευθυντής του περιοδικού από το 1977 μέχρι τον τερματισμό της έκδοσής του, το 1991. Το κείμενο του Μάρτιν Τζέικς, που παρουσιάζουμε εδώ, γράφτηκε και δημοσιεύτηκε το 1990, στον απόηχο των μεγάλων «σεισμικών» δονήσεων και των ιστορικών αλλαγών που έφερε το 1989.

 

Δεν υπάρχει αμφιβολία για το ότι τα γεγονότα του 1989 αντιπροσωπεύουν μια ιστορική στιγμή στην ιστορία του σοσιαλισμού. Πώς θα μπορούσε να είναι διαφορετικά; Κατέρρευσαν σχεδόν ταυτόχρονα όλα τα καθεστώτα της Ανατολικής Ευρώπης που διακήρυσσαν ότι είναι σοσιαλιστικά και που εμπνέονταν επίσημα από τη μαρξιστική παράδοση. Και στην περίπτωση που θα υπήρχε ακόμα κάποια αμφιβολία, αρκεί να θυμηθούμε τα γεγονότα που αντιπροσωπεύουν το άνοιγμα μιας εξαιρετικής χρονιάς. Αναφέρομαι φυσικά στα γεγονότα της πλατείας Τιανανμέν, που έγιναν σε μια χώρα όπου, διαφορετικά από την Ανατολική Ευρώπη, το κομμουνιστικό καθεστώς διέθετε ιστορικά μεγάλο εθνικό κύρος. Ακόμα και στην Κίνα υπάρχουν επιγραφές πάνω στους τοίχους που σηματοδοτούν το τέλος του παλαιού καθεστώτος.

Και έπειτα, φυσικά, υπάρχει η Σοβιετική Ενωση. Με μιαν ορισμένη έννοια, όλα άρχισαν σε αυτή τη χώρα με την εκλογή του Γκορμπατσόφ ως γενικού γραμματέα του ΚΚΣΕ το 1985. Στην αρχή φαινόταν ότι αυτός θα μπορούσε να μεταρρυθμίσει με επιτυχία τη χώρα του, αλλά τώρα τα πράγματα φαίνεται να άλλαξαν. Ο Γκορμπατσόφ θα περάσει πιθανόν στην Ιστορία ως μία από εκείνες τις μορφές που προκάλεσαν τη ρήξη ενός παλαιού συστήματος μάλλον, παρά συνέβαλαν στη δημιουργία ενός νέου. Ο παλαιός κόσμος πεθαίνει ακόμα και στη Σοβιετική Ενωση, την έδρα και τον γενέθλιο τόπο του κομμουνιστικού συστήματος. Αυτό που παρατηρούμε είναι αναμφίβολα το τέλος μιας εποχής, το τέλος της εποχής του 1917, της ρωσικής επανάστασης, η οποία συνέβαλε τόσο πολύ στη διαμόρφωση της πολιτικής και της κουλτούρας μας στον εικοστό αιώνα.

Τι σημαίνουν όλα αυτά για τη σοσιαλιστική παράδοση; Πρώτα απ' όλα διαφαίνεται το τέλος της γεωγραφικής διαίρεσης της Αριστεράς.

Στο μεγαλύτερο μέρος τους η Αριστερά της Δύσης και η Αριστερά της Ανατολής έχουν πολύ λίγα κοινά στοιχεία. Η κατά το μεγαλύτερο μέρος της σοσιαλδημοκρατική Αριστερά της Δυτικής Ευρώπης έχει μιαν όψη βαθιά διαφορετική από τα κομμουνιστικά κόμματα που κυριαρχούσαν στην Ανατολή. Οι δύο πραγματικότητες μιλούν μιαν εντελώς διαφορετική γλώσσα. Τώρα παρακολουθούμε όμως την επανενοποίηση της Αριστεράς στη Δύση και στην Ανατολή. Για πρώτη φορά αρχίζει να εμφανίζεται μια νέα γλώσσα, το λεξιλόγιο της οποίας περιλαμβάνει λέξεις όπως δημοκρατία, κοινωνία πολιτών, δικαιώματα του πολίτη, αγορά, κοινωνική δικαιοσύνη και οικολογία.

Δεν θα 'πρεπε να υποτιμήσουμε τη σημασία όλων αυτών. Για πάνω από 70 χρόνια, και ιδιαίτερα από το 1945, η δυτική Αριστερά έζησε στη σκιά της υποθήκης της Ανατολής, όπου ο σοσιαλισμός και η δημοκρατία ήταν ξένες μεταξύ τους έννοιες. Αυτό το διαζύγιο φτάνει τώρα στο τέλος του.

 

Κομμουνιστές και σοσιαλδημοκράτες

 

Η διαίρεση της Αριστεράς ωστόσο δεν ήταν μόνο γεωγραφικό ζήτημα, αλλά ήταν και πολιτικό. Η Οκτωβριανή Επανάσταση γέννησε τα κομμουνιστικά κόμματα σε πολλές χώρες, μεταξύ των οποίων και εκείνες της Δυτικής Ευρώπης. Ο Α' Παγκόσμιος Πόλεμος και έπειτα το 1917 συνέβαλαν στη διαίρεση της Δεύτερης Διεθνούς και των σοσιαλιστικών της κομμάτων. Από εκείνη την περίοδο κι έπειτα, σε πολλές χώρες υπήρχε τόσο ένα σοσιαλιστικό κόμμα όσο και ένα κομμουνιστικό κόμμα. Και για πολύ καιρό -σίγουρα για το μεγαλύτερο μέρος της περιόδου του Μεσοπολέμου- υπήρξε μια οξεία ιδεολογική ρήξη ανάμεσα στις δύο παραδόσεις. Αυτό που άρχισε να επικρατεί στην ευρωπαϊκή σκηνή στη δεκαετία του 1970 (και ακόμα νωρίτερα στην περίπτωση του Ιταλικού Κομμουνιστικού Κόμματος) με τη γέννηση του ευρωκομμουνισμού, δυνητικά είχε ήδη καταργήσει τις θεμελιώδεις ιστορικές διαφορές μεταξύ κομμουνισμού και σοσιαλδημοκρατίας: ο σκοπός της επανάστασης αντικαταστάθηκε από εκείνον της μεταρρύθμισης, η δυτική δημοκρατία προτιμήθηκε από το σοβιετικό σύστημα, στη δημοκρατία αποδόθηκε υπερήφανα η προτεραιότητα σε σχέση με την ταξική λογική.

Το 1989 σηματοδοτεί το τέλος της πολιτικής διαίρεσης της Αριστεράς που γεννήθηκε από την Οκτωβριανή Επανάσταση. Είναι το τέλος της εποχής των κομμουνιστικών κομμάτων. Δεν υπάρχει τώρα κανένας θεμελιώδης ιστορικός λόγος για την ύπαρξή τους. Ισως σε ορισμένες χώρες αυτά θα συνεχίσουν να υπάρχουν για ειδικούς εθνικούς ή συγκυριακούς λόγους, αλλά θα πρέπει σε κάθε περίπτωση να μεταμορφωθούν σε κάτι αρκετά διαφορετικό. Γενικά επομένως θα συμβούν δύο πράγματα: ή αυτά θα σοσιαλδημοκρατικοποιηθούν (η περίπτωση του ιταλικού Κ.Κ. είναι η πιο φανερή: στην πραγματικότητα, από πολλές απόψεις, αυτό είναι ήδη ένα σοδιαλδημοκρατικό κόμμα) ή προορίζονται να χαθούν (όπως, για παράδειγμα, στη Μεγάλη Βρετανία και στη Γερμανία).

Ισως όμως το πιο σημαντικό γεγονός είναι ότι το 1989 αντιπροσωπεύει το τέλος μιας ορισμένης αντίληψης του σοσιαλισμού και του τρόπου με τον οποίο αυτός μπορεί να επιτευχθεί.

Η Οκτωβριανή Επανάσταση βασιζόταν στην πεποίθηση ότι τα στάδια της ανάπτυξης μπορούσαν να υπερπηδηθούν, ότι η Ιστορία μπορούσε να επιταχυνθεί μέσα από σύντομους δρόμους, ότι αν η εργατική τάξη -δηλαδή ο παράγοντας της αλλαγής- ήταν πολύ αδύναμη, αυτή θα μπορούσε να αντικατασταθεί από το κράτος και η υστέρηση θα μπορούσε να εξαλειφθεί με αναγκαστική εκβιομηχάνιση. Το κόστος που προέκυψε ήταν τρομερό.

Η επανάσταση βασιζόταν και στην ιδέα του βολονταρισμού. Ενα επαναστατικό κόμμα, που κατέχει τους νόμους της Ιστορίας, ήταν εξουσιοδοτημένο να κάνει στην πράξη ό,τι ήθελε. Ηταν η αλαζονεία της παντογνωσίας. Ολα ήταν δυνατά, κανένα οχυρό δεν θα μπορούσε να μείνει απόρθητο.

Η επανάσταση βασιζόταν και στην έννοια της ουτοπίας, στην ιδέα ότι θα μπορούσε να καταστραφεί η παλιά κοινωνία, για να οικοδομηθεί στη θέση της κάτι εντελώς διαφορετικό. Ηταν η κοινωνική μηχανική σε μαζική κλίμακα. Υπήρχε και η πεποίθηση ότι ο σοσιαλισμός θα μπορούσε να οικοδομηθεί σε μία μόνο χώρα, αν και μόνο με τον Στάλιν αυτό έγινε ρητή δέσμευση. Και τονίζοντας την έννοια του σοσιαλισμού σε μια χώρα και συνεπώς σε ένα συνασπισμό χωρών, δημιουργήθηκε η ιδέα ότι ο σοσιαλισμός μπορούσε να είναι ένα είδος απελευθερωμένης περιοχής, που υπάρχει σε μια περισσότερο ή λιγότερο λαμπρή απομόνωση, έξω από τον εχθρικό καπιταλιστικό κόσμο, σε ανταγωνισμό προς αυτόν ώς το σημείο να τον κάνει να υποχωρεί σιγά σιγά. Ηταν ο κόσμος των αντιθέτων, των ασυμφιλίωτων αξιών, της αυτάρκειας που αντιπαρατίθεται στην αλληλεξάρτηση. Η υπερπήδηση των σταδίων, ο βολονταρισμός, η ιδέα της ολικής ουτοπίας έχασαν την αξιοπιστία τους εξαιτίας της αποτυχίας του 1917. Αυτές οι ιδέες αναμφίβολα συνδέθηκαν κυρίως με την κομμουνιστική παράδοση, αλλά αυτές διατηρούν μιαν ορισμένη αξία ακόμα και σε άλλα ρεύματα της σοσιαλιστικής παράδοσης, συμπεριλαμβανομένης της σοσιαλδημοκρατίας.

Ισως όμως, πέρα από αυτά, η πιο σημαντική ιδεολογική συνέπεια που πρέπει να αντληθεί στρέφεται γύρω από την ιδέα του σοσιαλισμού ως διαχωρισμένου συστήματος, που βρίσκεται σε αντίθεση προς τον καπιταλισμό. Η κατάρρευση της μπολσεβίκικης παράδοσης σηματοδοτεί το τέλος της σοσιαλιστικής ουτοπίας ως εναλλακτικής λύσης. Η έμφαση τώρα θα δίνεται στην αλληλεξάρτηση μάλλον παρά στην αυτάρκεια, σε έναν κόσμο με όρια, στον οποίο η κοινωνική πρόοδος σε μια χώρα θα εξαρτάται πάντα από το επίπεδο της προόδου σε άλλες χώρες. Ο βολονταρισμός παλαιού τύπου θα αντικατασταθεί από την αλληλεξάρτηση και την αμοιβαία επίδραση. Ωστόσο η ιδέα του σοσιαλισμού ως ριζικής αντίθεσης στον καπιταλισμό και ως ουσιωδώς εθνικού μορφώματος εκτείνεται πολύ πέρα από την κομμουνιστική παράδοση. Το θυμίζω αυτό για να δείξω πόσο η ιδεολογική κατάρρευση του 1989 και όλα όσα ακολουθούν προχωρούν πολύ πέρα από την κομμουνιστική παράδοση. Με αυτό δεν θέλω να πω ότι η σοσιαλδημοκρατία και ο κομμουνισμός είναι όμοια. Αντιπροσωπεύουν πολύ διαφορετικές παραδόσεις, αλλά περιέχουν και κοινές ιδέες και επιρροές.

 

Το μέλλον του μαρξισμού

 

Ισως σε αυτό το σημείο μπορεί να είναι χρήσιμο να πούμε κάτι για την απόκλιση ανάμεσα στο 1989 και στη μαρξιστική παράδοση. Θα ήταν λάθος να υπαινισσόμαστε, όπως έκαναν ορισμένοι, ότι το γκουλάγκ ενυπήρχε ήδη στον Μαρξ.

Φυσικά είναι δυνατό να διακρίνουμε στα γραφτά του Μαρξ ένα συνδυασμό βολονταρισμού και ντετερμινισμού, που καταλήγει τελικά σε ελιτισμό και αυταρχισμό. Αυτά τα γραφτά ωστόσο σκιαγραφούν έναν ορισμένο αριθμό πιθανών πολιτικών διαδρομών. Τα κυριότερα κόμματα της Δεύτερης Διεθνούς, χωρίς εξαιρέσεις, θεωρούσαν πάντοτε τον Μαρξ το θεμέλιο της έμπνευσής τους. Στην εποχή της ιστορικής ρήξης μέσα στη Δεύτερη Διεθνή, όλοι οι κύριοι πρωταγωνιστές της σύγκρουσης δήλωναν ότι είναι μαρξιστές. Οι μενσεβίκοι στη Ρωσία ήταν εξίσου μαρξιστές όσο και οι μπολσεβίκοι. Ο Λένιν, ο Κάουτσκι, ο Πλεχάνοφ και ο Μπερνστάιν, όλοι τους θεωρούσαν τους εαυτούς τους μαρξιστές. Αλλά μετά τη ρωσική επανάσταση, η λενινιστική παράδοση οικειοποιήθηκε τη μαρξιστική παράδοση.

 

Τα κομμουνιστικά κόμματα έγιναν οι θεματοφύλακες του μαρξισμού ως πολιτικής θεωρίας.

 

Ακόμα και μετά το 1956 (όταν μαρξισμός και κομμουνιστικά κόμματα έπαψαν να είναι συνώνυμα), εκείνοι που αυτοπροσδιορίζονταν μαρξιστές κατέληξαν να προσχωρούν, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, στην παράδοση του 1917. Μιλώ φυσικά για τη Δύση. Στις κομμουνιστικές χώρες ο μαρξισμός – ή ο μαρξισμός-λενινισμός, όπως καθιερώθηκε – έγινε απλώς η επίσημη ιδεολογία του κράτους και επομένως έχασε τη διανοητική του ενέργεια και τη δύναμή του. Επρόκειτο μόνο για προπαγάνδα διατυπωμένη με μια ψευδοθεωρητική γλώσσα.

Το 1989 έκοψε τον ομφάλιο λώρο που συνέδεε τον μαρξισμό με το 1917. Ξαφνικά η μαρξιστική παράδοση απελευθερώθηκε από την παρατεταμένη σύνδεσή της με μια συγκεκριμένη ιστορική περίοδο. Αυτό, ωστόσο, συνεπαγόταν και μιαν άλλη επίπτωση. Αν και ο μαρξισμός στη Δύση εκφράζεται για πολλά χρόνια με πολλαπλά ρεύματα σκέψης (με το 1956 ως αφετηρία), αυτός φέρνει ακόμα τα σημάδια του παρελθόντος του, ως κάτι που έγινε μυθολογικό και τοποθετήθηκε πάνω σε ένα βάθρο. Ενώ η αυθεντική σκέψη του Μαρξ αναπτύχθηκε παράλληλα και σε αλληλεπίδραση με τη σκέψη άλλων στοχαστών, η λενινιστική παράδοση και ιδιαίτερα η σταλινική συνέβαλαν στην πραγματικότητα στην απομόνωση του μαρξισμού από άλλα συστήματα σκέψης.

Κατά συνέπεια, παρά την εποχή του πλουραλισμού, μια ορισμένη θρησκευτικότητα παρέμεινε συνδεδεμένη με τη μαρξιστική παράδοση. Αυτή η συνθήκη εμφανίζεται τώρα σίγουρα αποδυναμωμένη και ένα από τα αποτελέσματα θα μπορούσε να είναι μια απομάκρυνση από τη μαρξιστική ιδέα, ακριβώς ως αντίδραση στις ιδέες του Μαρξ, του Γκράμσι ή άλλων. Υπάρχει όμως και μια ακόμα περιπλοκή. Αν η Οκτωβριανή Επανάσταση έχασε τη σχέση αποκλειστικότητας που είχε με τη μαρξιστική παράδοση, τότε και οι ιδέες αυτής της παράδοσης δεν «ανήκουν» πλέον στην κομμουνιστική παράδοση. Δεν ανήκουν πλέον με την έννοια εκείνη που τους απέδιδαν προηγούμενα. Από δω προκύπτει το ότι ο Μαρξ μπορεί να επανενταχθεί στο κύριο ρεύμα της σοσιαλιστικής παράδοσης ως μία από τις τόσες επιδράσεις και πηγές ιδεών.

 

Η νεοφιλελεύθερη ηγεμονία

 

Αν εξετάσουμε την ιστορία του σοσιαλισμού στον εικοστό αιώνα, δεν υπάρχουν αμφιβολίες για το γεγονός ότι η παράδοση της σοσιαλδημοκρατίας θριάμβευσε επί εκείνης του κομμουνισμού. Αυτό δεν σημαίνει ότι η σοσιαλδημοκρατία, ως κυρίαρχη τώρα παράδοση του σοσιαλισμού, δεν έχει προβλήματα. Αντίθετα, και αυτή περνάει μιαν ορισμένη κρίση, αν και όχι όμοια με το ιστορικό δράμα και το τέλος του κομμουνισμού. Η λαμπρή περίοδος της σοσιαλδημοκρατίας υπήρξε αναμφίβολα η περίοδος ανάμεσα στο 1945 και στη δεκαετία 1970. Η κοινωνική της συνιστώσα, που εστιαζόταν στη βιομηχανική εργατική τάξη, ήταν πολύ σαφής, ακέραιη και, για μεγάλο μέρος εκείνης της περιόδου, ακόμα αναπτυσσόμενη. Παρουσίαζε μια πολιτική προοπτική που αναδείχτηκε ηγεμονική, όχι μόνο στη χώρα μας αλλά και στις περισσότερες δημοκρατίες των άλλων αναπτυγμένων χωρών. Η κεϊνσιανή κοινωνία της κοινωνικής ευημερίας αποτελούσε σίγουρα το πιο ριζοσπαστικό και επιτυχημένο μοντέλο που γέννησε ποτέ η σοσιαλδημοκρατία. Η χρήση του κράτους ως εργαλείου για την εξασφάλιση της επίτευξης των στόχων της – πλήρης απασχόληση, κράτος της ευημερίας, αναδιανομή, σχεδιοποίηση κ.ο.κ. – λειτούργησε σε μεγάλο βαθμό.

Αυτή η κατάσταση άρχισε φανερά να εξαντλείται στα τέλη της δεκαετίας 1970, όχι μόνο στη Μεγάλη Βρετανία αλλά και σε άλλες αναπτυγμένες δημοκρατίες. Εκείνη την εποχή, η παλιά κοινωνική βάση της σοσιαλδημοκρατίας φαινόταν καθαρά ότι παρακμάζει. Η βιομηχανική εργατική τάξη μειωνόταν αριθμητικά και έχανε τη συνοχή της. Ταυτόχρονα, το παλιό μοντέλο του 1945 άρχισε να αποδιαρθρώνεται, απειλούμενο από ένα συνδυασμό δημοσιονομικής κρίσης, διεθνοποίησης της οικονομίας, μεταβαλλόμενων προσδοκιών και επιθέσεων της νεοσυντηρητικής Δεξιάς.

Τα σοσιαλδημοκρατικά κόμματα κατέκτησαν σημαντικές κυβερνητικές θέσεις σε πολλές χώρες στη δεκαετία 1980, αλλά, με εξαίρεση τη Σουηδία, όπου το μοντέλο της συνεργατικής ευημερίας επιβίωσε, αυτά δεν είχαν ένα συγκεκριμένο πολιτικό στόχο. Στην οικονομική τους πολιτική, αυτά έδρασαν συχνά πάνω στις ίδιες βάσεις της νεοσυντηρητικής Δεξιάς, ακολουθώντας μια λιγότερο ή περισσότερο θατσερική στρατηγική. Ενώ στην περίοδο από το 1945 ώς τα μέσα της δεκαετίας 1970 η σοσιαλδημοκρατία ήταν ηγεμονική, προσδιορίζοντας το ευρύτερο πλαίσιο και τις προτεραιότητες της πολιτικής, ακόμα και όταν δεν βρισκόταν στην κυβέρνηση, στη δεκαετία του 1980 συνέβαινε το αντίθετο. Η νεοσυντηρητική Δεξιά ήταν εκείνη που καθόριζε, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, την πολιτική ατζέντα (…).

Τέλος εποχής

Τι μπορούμε να πούμε σχετικά με την κατάσταση του σοσιαλισμού; Πρώτα απ' όλα η ιδέα ότι αυτός αντιπροσωπεύει μια σφαιρική εναλλακτική λύση στον καπιταλισμό έχει ήδη ξεπεραστεί, τουλάχιστον για το προβλέψιμο μέλλον.

Το τμήμα του κόσμου που είχε παραμείνει έξω από το σύστημα της αγοράς προχωράει τώρα, λιγότερο ή περισσότερο γρήγορα, ανάλογα με την περίπτωση, για να ενσωματωθεί στη διεθνή οικονομία (δηλαδή στη δυτική οικονομία).

Δεύτερον, η σοσιαλδημοκρατική παράδοση δεν έχει πλέον ένα σαφές πολιτικό σχέδιο, ούτε εκφράζει πλέον τις προσδοκίες της κοινωνίας με τον τρόπο που το έκανε στους καιρούς των παχιών αγελάδων, από το 1945 ώς τη δεκαετία 1970. Γενικότερα επιβεβαιώθηκε μια προφανής υποχώρηση ορισμένων από τους θεσμούς και από τις πολιτικές που συνδέονταν με τον σοσιαλισμό.

Η πιο φανερή έκφραση αυτού του πράγματος είναι η υποχώρηση του κράτους απέναντι στην αγορά.

Αναδύονται επομένως με τρόπο επίμονο πολλά ερωτήματα. Πού βαδίζει ο σοσιαλισμός στα τέλη του εικοστού αιώνα και, ίσως πιο θεμελιακά, τι σημαίνει σοσιαλισμός; Υπάρχουν λίγες ενδείξεις ότι η σοσιαλιστική παράδοση βρίσκεται κοντά στο να ανανεώσει το οικονομικό της πρόγραμμα. Αντίθετα μάλιστα ακριβώς σε αυτό το πεδίο αυτή στερείται σήμερα αξιοπιστίας και πρωτοτυπίας. Ο κομμουνιστικός κόσμος απομακρύνεται πολύ γρήγορα από τις παλιές του αρχές, που απέτυχαν δραματικά, ενώ οι δυτικές σοσιαλδημοκρατικές κυβερνήσεις στη δεκαετία του 1980 υιοθέτησαν μια νεοφιλελεύθερη ορθοδοξία. Στις ρίζες της παρακμής του παλιού κεϊνσιανού μοντέλου, κατά την άποψή μου, βρίσκεται η διεθνοποίηση των εθνικών οικονομιών. Οι παλιές ρυθμιστικές δομές σαρώθηκαν από τη διαδικασία της διεθνοποίησης.

Στην πραγματικότητα, σε τελευταία ανάλυση, αυτό που υπονόμευσε το σοσιαλδημοκρατικό οικονομικό πρόγραμμα δεν ήταν ο θατσερισμός ή ο νεοφιλελευθερισμός, αλλά η υλική μεταβολή της οικονομίας.

Αν είναι αλήθεια ότι ζούμε κάποια μορφή αλλαγής εποχής, με τη μετάβαση από τον φορντισμό στον μεταφορντισμό, από τον οργανωμένο καπιταλισμό στον απορρυθμισμένο, από μια κοινωνία των συλλογικών ενώσεων σε μιαν ευέλικτη κοινωνία, τότε προκειμένου η σοσιαλιστική παράδοση να μπορέσει να αντιμετωπίσει αυτή τη μετάβαση με επιτυχία, θα πρέπει να προχωρήσει σε μεγάλες αλλαγές (…).

 

 

Το … γενεαλογικό δέντρο των πρωθυπουργών

Το …  γενεαλογικό δέντρο των πρωθυπουργών

 Περίπου 40% από όσους έγιναν πρόεδροι κυβερνήσεων συνδέονταν συγγενικά με κάποιον πρώην στο ίδιο αξίωμα

 

Του Τάκη Κατσιμάρδου

 

O Γιώργος Παπανδρέου είναι ο έβδομος γιος πρωθυπουργού στη νεοελληνική ιστορία που αναδεικνύεται ο ίδιος πρωθυπουργός. Μάλλον πρόκειται για παγκόσμιο ρεκόρ στην ιστορία των σύγχρονων κρατών, με κάθε είδος αντιπροσωπευτικό σύστημα. Pεκόρ πρέπει να συνιστά και το γεγονός ότι είναι ο δεύτερος στην ίδια κατηγορία, που είχε επιπλέον και παππού πρωθυπουργό.

Aν μάλιστα συνυπολογιστεί και η προκαποδιστριακή εποχή ως ο τρίτος που παραλαμβάνει την πρωθυπουργική σκυτάλη με παρόμοιο τρόπο. Δηλαδή από παππού σε εγγονό…  Οπωσδήποτε , όμως , είναι χωρίς προηγούμενο η πολιορκία και η εκπόρθηση από στενούς συγγενείς πρώην ηγετών της χώρας του πρωθυπουργικού γραφείου τα τελευταία τριάντα χρόνια. Aπό το 1980 μέχρι σήμερα, οι πέντε από τους έξι εκλεγμένους πρωθυπουργούς ήταν συγγενείς πρώην προέδρων ελληνικών κυβερνήσεων…

Tο φαινόμενο προσφέρεται για πολλαπλές αναλύσεις. Aν συνδυαστεί και με το γεγονός ότι στα ελληνικά κοινοβουλευτικά χρονικά κι άλλοι, ακόμη περισσότεροι, συγγενείς, εξ αίματος ή αγχιστείας, πρωθυπουργών έχουν, επίσης, γίνει πρωθυπουργοί, αποκτά ευρύτερες διαστάσεις.

 

Συνωστισμός

 

Aν, ακόμη, ιδωθεί το ίδιο φαινόμενο με φόντο το νεοελληνικό πολιτικό ορίζοντα διαφορετικών εποχών, όπου συνήθως παρατηρείται συνωστισμός απογόνων υπουργών και βουλευτών σε υπουργικά γραφεία και τα έδρανα της Bουλής, αρχίζει η αμφιβολία για την ποιότητα του αντιπροσωπευτικού συστήματος.

O καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου K. Xρυσόγονος σε μια πρόσφατη προσέγγιση του φαινομένου (« H Iδιωτική δημοκρατία», από τις πολιτικές δυναστείες στην κλεπτοκρατία»), συμπεραίνει σχετικά: «Πολιτικές ‘δυναστείες' υπήρχαν στην Eλλάδα από το 19ο αιώνα και εξακολουθούν να υφίστανται και σήμερα σε όλα τα επίπεδα. Έτσι από τους 93 πρωθυπουργούς που θήτευσαν από το 1828 έως το 2007 (συνυπολογίζοντας και τις κυβερνήσεις δοσιλόγων κατά τη διάρκεια της Kατοχής), τουλάχιστον 21, δηλ. ποσοστό 22,5%, συνδέονταν μεταξύ τους με στενή συγγενική σχέση, σε ευθεία (πατέρας και γιος και σε μια περίπτωση και εγγονός) ή σε πλάγια γραμμή (θείος και ανιψιός ή εξάδελφοι)».

Tο σχετικά μεγάλο ποσοστό, το οποίο τεκμηριώνει με την αναφορά ηγετικών τζακιών, δεν είναι πλήρες. Aπό μια πιο εξαντλητική έρευνα της οικογενειακής κατάστασης όλων των νεοελλήνων πρωθυπουργών, κάποιου είδους συγγενικές σχέσεις με προηγούμενους αρχηγούς κυβερνήσεων, προκύπτει ότι έχει πολύ μεγαλύτερος αριθμός (37 πρωθυπουργοί και ποσοστό που πλησιάζει το 40%)!

H «κληρονομική» διαδοχή σε αιρετά αξιώματα δεν είναι ασφαλώς αποκλειστικά ελληνικό φαινόμενο. Aλλά η συχνότητά της στα καθ΄ ημάς αποτελεί μια διεθνή πρωτοτυπία.

 

Ερμηνείες

 

Δυστυχώς, δεν υπάρχουν έγκυρες αναλυτικές μελέτες με ερμηνείες του φαινομένου. Mε λίγες εξαιρέσεις οι σχετικές αναφορές εξαντλούνται σε μάλλον συγκυριακές – επιφανειακές αναλύσεις του τύπου «οικογενειοκρατία», «πολιτικά τζάκια», «δυναστείες» και τα συναφή. Συνήθως γίνεται επίκληση της ισχύος, του πραγματικού ή μεταφορικού πλούτου, τις πελατειακές σχέσεις κι άλλα παρόμοια μέσα, που διαθέτουν τα οικογενειακά πολιτικά δίκτυα.

Aσφαλώς, τα περισσότερα απ΄ αυτά ή και όλα μαζί είναι υπαρκτά. Πλην, όμως, πρόκειται για πιο πολυδρομικές επικοινωνίες μεταξύ θεσμών και προσώπων, με τον πολιτικό πολισμό μας, το πολιτικό και κομματικό σύστημα, όπως εμφανίστηκε, εξελίχτηκε και λειτουργεί. Eρωτήματα του τύπου γιατί η κληρονομική διαδοχή και οι δυναστείες εξακολουθούν όχι μόνο να επιβιώνουν, αλλά να ενισχύονται κατά καιρούς και να εγκρίνονται με τη λαϊκή ψήφο απαιτούν σύνθετες απαντήσεις.

 

Oι «διαδοχές» σ' ευθεία είτε πλάγια γραμμή

 

Φυσικά, εκτός από τους γιους υπάρχουν και οι άλλοι περισσότερο ή λιγότερο στενοί συγγενείς πρωθυπουργών που γίνονται πρωθυπουργοί. Aνάμεσά τους βρίσκονται: 

Aδέλφια, όπως ο Zηνόβιος Bάλβης δυο φορές το 1863 – 1864 και ο αδελφός του Δημήτριος το 1886.

Ξαδέλφια, όπως ο Θεόδωρος Δηληγιάννης πέντε φορές το 1885, 1890, 1895, 1902, 1904 και Nικόλαος το 1895.

Γαμπροί, όπως ο Mπενιζέλος Pούφος του Γ. Kουντουριώτη

H πιο συνηθισμένη, όμως, διαδοχή είναι μεταξύ θείου και ανιψιού:

Kυριακούλης και Στυλιανός Mαυρομιχάλης το 1909 και 1963 αντιστοίχως.

Παναγής και Kωνσταντίνος Tσαλδάρης. O θείος έγινε δυο φορές πρωθυπουργός (1932 και 1933), ο ανιψιός τρεις (1946 και 1947).

Δημήτριος Γούναρης και Παναγιώτης Kανελλόπουλος. O πρώτος το 1915 και 1917, ο δεύτερος το 1945 και 1967.

Eλευθέριος Bενιζέλος και Kωνσταντίνος Mητσοτάκης (ο επίτιμος είχε συγγένεια με τον εθνάρχη).

Kωνσταντίνος Kαραμανλής και Kώστας Kαραμανλής. 

 

Συγγενικές σχέσεις είχαν μεταξύ τους κι άλλοι πρωθυπουργοί. Aνάμεσά τους:

 

O Aλέξανδρος Mαυροκορδάτος με τον Σπυρίδωνα Tρικούπη

O Aλ. Kορυζής, με τον Aλ. Kουμουνδούρο.

Oι Πέτρος Bούλγαρης και Aντώνης Kριεζής με τον Δημήτριο Bούλγαρη.

O Aνδρέας Mεταξάς με τον Iωάννη Mεταξά.

O Σπυρίδων Λάμπρου με τον Παναγή Tσαλδάρη.

 

Συγγένειες πρώτου βαθμού

A) Aπό παππού σε γιο και εγγονό 

 

O Δημήτριος Pάλλης (1844-1921) πέντε φορές πρωθυπουργός (1897, 1903, 1905, 1909 και 1920-21). O γιος του Iωάννης (1878-1946) μια φορά (κατοχικός 1943-44). Γιος και εγγονός ήταν ο Γεώργιος (1918-2006) μια φορά πρωθυπουργός ( 1980-81). Aξίζει να σημειωθεί ότι Γ. Pάλλης ήταν και εγγονός πρωθυπουργού από τη μητέρα του (κόρη του Γ. Θεοτόκη).

O Γεώργιος Παπανδρέου (1888-1968) τέσσερις φορές πρωθυπουργός (1944, 1944-1945, 1963 και 1964-65 ). O Aνδρέας Παπανδρέου (1919-1996) τρεις (1981-85, 1985- 89 και 1993-96). O εγγονός και γιος Γιώργος μόλις άρχισε την πρώτη θητεία.

O Διομήδης Kυριακός (1811-69) κατέκτησε το αξίωμα μια φορά (1863). Tο ίδιο και ογδόντα χρόνια αργότερα (1949) ο εγγονός του Aλέξανδρος Διομήδης – Kυριακός (1875-1951) 

Στην ίδια κατηγορία θα μπορούσε να προστεθεί άλλη μια περίπτωση. Πρόκειται για τον Γεώργιο Kουντουριώτη (1782-1858) , που κάθισε στην καρέκλα μια φορά (1848) και ο εγγονός του Παύλος (1855-1935) έγινε Πρόεδρος της Δημοκρατίας (1924-1929).

B) Aπό πατέρα σε γιο

 

O Σπυρίδων Tρικούπης (1788-1873) υπήρξε ο πρόεδρος (πρωθυπουργός) του πρώτου νεοελληνικού υπουργικού συμβουλίου (1833). O γιος του Xαρίλαος (1832-1896) διατέλεσε εφτά φορές πρωθυπουργός ((1875, 1878, 1880, 1882-85, 1886-90, 1892-3 και 1893-1895).

O Θρασύβουλος Zαΐμης (1825-1889) δυο φορές πρωθυπουργός (1869-70 και 1871). O γιος του Aλέξανδρος οχτώ φορές πρωθυπουργός (1897, 1901, 1915, 1916, 1917, 1926, 1927 και 1928) και Πρόεδρος της Δημοκρατίας (1929-1935). Aς προστεθεί ότι ο Aνδρέας πατέρας του πρώτου και παππούς του δεύτερου είχε διατελέσει πριν την έλευση του Kαποδίστρια και μετά τη δολοφονία του πρόεδρος της «Διοικητικής Eπιτροπής Eλλάδος» (αξίωμα ανάλογο του πρωθυπουργού).

O Eλευθέριος Bενιζέλος (1864-1936) εννιά φορές πρωθυπουργός (1910-15, 1915, 1917-20, 1924, 1928-29, 1929-32, 1932, 1932-33, 1933) . O γιος του Σοφοκλής ορκίστηκε πέντε φορές (1944 και κατά διαστήματα το 1950-51).

O Γεώργιος Θεοτόκης (1844-1916) τέσσερις φορές (1899-1901, 1903 και 1903-05) . O γιος του Iωάννης (1880-1961) μια (1950).

ΠΗΓΗ: ΗΜΕΡΗΣΙΑ,  "Η" 10/10/2009,  http://www.imerisia.gr/article.asp?catid=12476&subid=2&pubid=18151190

 

Δυσλεξία: Αντιμετωπίστε την!

Δυσλεξία: Αντιμετωπίστε την!

 

Της Ιωάννας Σουφλέρη*

 

Πολλοί γονείς θα βρεθούν και αυτή τη χρονιά αντιμέτωποι με τη διαπίστωση «το παιδί σας είναι δυσλεξικό». Πρέπει να γνωρίζουν ότι η δυσλεξία δεν είναι ασθένεια αλλά μια δυσκολία που μπορεί να ξεπεραστεί. Διαβάστε πώς «Υπάρχει λαίλαπα δυσλεξίας ή είναι ιδέα μου;»ρωτούσε προσφάτως μητέρα σε σχολική συνάντηση. Βλέπετε, κάθε χρόνο με την έναρξη της σχολικής χρονιάς ένας σημαντικός αριθμός γονέων καλείται να διαχειριστεί μια πληροφορία που ακούγεται εξαιρετικά δυσοίωνη: «Το παιδί σας είναι δυσλεξικό»! Πλήθος τα ερωτήματα που γεννώνται έπειτα από αυτό:

Τι σημαίνει «είναι δυσλεξικό»; Πρόκειται για ασθένεια ή όχι; Τι πρέπει να κάνω; Υπάρχει ελπίδα; Η ειδικευμένη στο Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ των ΗΠΑ, διευθύντρια της Μονάδας Δυσλεξίας και Διαταραχών του Λόγου στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Ηρακλείου, κυρία Μαρία Σαββάκη έχει απαντήσει πολλές φορές σε τέτοια ερωτήματα. Της ζητήσαμε να το κάνει και πάλι και να δώσει κατευθυντήριες γραμμές στους γονείς-αναγνώστες του «ΒΗΜΑScience».

 

Και αν δυσκολεύεται να μάθει να διαβάζει, η μικρούλα της φωτογραφίας δεν είναι μόνη. Μαζί της έχει έναν πλούτο βοηθημάτων και επιστημονικής εμπειρίας που θα τη συνδράμουν στην κατάκτηση του γραπτού λόγου.  «Οι γονείς που θα λάβουν μια τέτοια πληροφορία στο νηπιαγωγείο ή στις πρώτες τάξεις του δημοτικού μπορούν να θεωρούν τους εαυτούς τους τυχερούς»λέει η κυρία Σαββάκη, προσθέτοντας ότι«είναι συνηθισμένο η δυσλεξία να μην εντοπίζεται έγκαιρα,πράγμα που σημαίνει πολύ περισσότερο κοπιώδη παρέμβαση από εμάς και πολύ μεγαλύτερη προσπάθεια από τα παιδιά».Η ελληνίδα γιατρός, εκπαιδευτικός και ψυχογλωσσολόγος δεν χρησιμοποιεί τυχαία τη λέξη «εντοπίζεται», την οποία προτιμά από τη λέξη «διαγιγνώσκεται». «Δεν με βρίσκει καθόλου σύμφωνη η ιατρικοποίηση της δυσλεξίας. Πρόκειται για μια μαθησιακή δυσκολία που απαιτεί παρέμβαση και όχι για ασθένεια που απαιτεί θεραπεία» λέει χαρακτηριστικά.


Πώς εντοπίζεται

 


Ανεξαρτήτως χαρακτηρισμού της δυσλεξίας, πάντως, φαίνεται ότι υπάρχει μια ασάφεια σχετικά με το πώς θα εντοπίσουμε τα παιδιά που χρήζουν παρέμβασης. Με δεδομένο δε ότι, όπως έδειξε το ρεπορτάζ που κάναμε, μπορεί ένα παιδί να περιμένει και δύο χρόνια για να εξετασθεί από τους αρμόδιους φορείς (ΚΔΑΥ, ιατροπαιδαγωγικούς σταθμούς), το βάρος της πρώιμης αναγνώρισης αυτής της μαθησιακής δυσκολίας εμπίπτει στους γονείς και στους νηπιαγωγούς και δασκάλους. Τι θα πρέπει λοιπόν να υποψιάσει τους γονείς; «Αναμένουμε από ένα παιδί ηλικίας νηπιαγωγείου να έχει κατακτήσει τις βασικές γλωσσικές δομές: την άρθρωση,τη σύνταξη, τη γραμματικότητα, τη σημαντική και την προσωδία» λέει η κυρία Σαββάκη.

Με άλλα λόγια, ένα πεντάχρονο παιδί οφείλει να αρθρώνει σωστά τις λέξεις, να τις βάζει στη σωστή σειρά, με τις σωστές πτώσεις, εγκλίσεις, γένη, να γνωρίζει τη σημασία των λέξεων και να τις εκφέρει με την αρμόζουσα μουσικότητα. Αν κάτι από τα παραπάνω δεν συμβαίνει, οι γονείς θα πρέπει να κινητοποιηθούν και να ζητήσουν τη βοήθεια ειδικών. Το ίδιο πρέπει να γίνει αν ως το τέλος της τρίτης δημοτικού το παιδί δεν είναι σε θέση να διαβάσει απρόσκοπτα.
Στην αντιμετώπιση της δυσλεξίας όμως εμπλέκονται πολλές ειδικότητες και δεν είναι ξεκάθαρο πού ακριβώς πρέπει να προστρέξουν οι γονείς. Προφανώς η αξιολόγηση των ειδικών ξεφεύγει από τους σκοπούς του παρόντος άρθρου. Ρωτήσαμε ωστόσο την κυρία Σαββάκη τι θα πρέπει να αναμένει ο γονέας από τον ειδικό στον οποίο προστρέχει. «Ο ειδικός θα πρέπει να είναι σε θέση να του δώσει μια ολοκληρωμένη εικόνα της κατάστασης και της παρέμβασης που θα χρησιμοποιηθεί. Θα πρέπει, δηλαδή, ο γονέας να πληροφορηθεί από τον ειδικό τι ακριβώς συμβαίνει, γιατί ακριβώς συμβαίνει, πώς ακριβώς θα διορθωθεί αυτό που συμβαίνει και πότε» λέει η ελληνίδα γιατρός, συμπληρώνοντας ότι«με τη σωστή παρέμβασητα αποτελέσματα είναι θεαματικά».

Ο ρόλος της τηλεόρασης


Σύμφωνα με όλα τα ερευνητικά ευρήματα, η δυσλεξία έχει νευροβιολογική και γενετική βάση. Υπάρχουν όμως παράμετροι τις οποίες θα πρέπει να προσέξουν οι γονείς ώστε να θωρακίσουν κατά το δυνατόν τα παιδιά τους; «Φυσικά και υπάρχουν και μάλιστα δεν πρόκειται για μαγικές συνταγές, αλλά για στάσεις ζωής που θα υπαγόρευε η κοινή λογική» λέει η κυρία Σαββάκη και εξηγεί: «Χαρακτηριστικότερο ίσως παράδειγμα αποτελεί η τηλεθέαση. Έχει βρεθεί ότι η τηλεθέαση μπορεί να καθηλώσει γλωσσικά τα παιδιά και ο λόγος είναι πολύ συγκεκριμένος: για να εξαγάγει ο εγκέφαλος ένα έλλογο μήνυμα από μια εικόνα απαιτούνται 15 δευτερόλεπτα, ενώ στην τελεόραση οι εικόνες αλλάζουν ανά τρία δευτερόλεπτα. Με δεδομένο ότι η τηλεόραση αποτελεί μια πολιτιστική παράμετρο την οποία δεν μπορούμε να αγνοήσουμε, η κοινή λογική υπαγορεύει να γνωρίζουμε ποιοπαιδί παρακολουθείπόση και τι είδους τηλεόραση. Διότι ένα ντοκυμαντέρ για την τίγρη με αργές σκηνές δεν είναι το ίδιο με ένα πολεμικού θέματος φασαριόζικο κινούμενο σχέδιο. Ξέρετε πόσα τετράχρονα, πεντάχρονα και επτάχρονα παιδιά που αναμφίβολα διασκέδασαν παρακολουθώντας κάτι στην τηλεόραση δεν είναι μετά σε θέση να περιγράψουν με λόγια αυτό που είδαν;».

Στην παρατήρησή μας ότι για την τηλεόραση που βρίθει εικόνων φαίνεται να μην ισχύει το ρητό «μια εικόνα, χίλιες λέξεις» η ελληνίδα γιατρός υπήρξε κάθετη: «Φυσικά και ισχύει. Μια εικόνα, τηλεοπτική ή όχι, μπορεί να ισούται με χίλιες και περισσότερες λέξεις, αρκεί να έχει μάθει κανείς να τις λέει!».

 

Η διγλωσσία


Υπάρχουν άραγε άλλες παράμετροι της καθημερινότητας ενός παιδιού που μπορούν να εμποδίσουν την ανάπτυξη του λόγου; Και πως εμπλέκεται η ελειμματική προσοχή στην δυσλεξία; «Η ελειμματική προσοχή αποτελεί μια άλλη νέα λαίλαπα, αλλά πρόκειται για τεράστιο θέμα που καλό θα ήταν να εξεταστεί ξεχωριστά. Εστιάζοντας στη δυσλεξία, έχει αποδειχθεί ότι η διγλωσσία αναστέλλει την άρτια εκμάθηση της γλώσσας. Και ξέρουμε ότι σήμερα δεν είναι λίγα τα παιδιά που μεγαλώνουν με ξενόγλωσσες νταντάδες»λέει η κυρία Σαββάκη. Και η ευρέως διαδεδομένη πεποίθηση ότι πρέπει τα παιδιά να διδάσκονται νωρίς τις ξένες γλώσσες;

«Ένα βασικό αξίωμα της ψυχογλωσσολογίας είναι πως δεν αποκτά κανείς μια ξένη γλώσσα αν δεν διαθέτει μια πρώτη, τη μητρική του» λέει η ελληνίδα ειδικός και εξηγεί πως η κατάλληλη ηλικία για εκμάθηση ξένης γλώσσας είναι μετά τη συμπλήρωση του εβδόμου έτους της ηλικίας των παιδιών.

Απαντώντας δε στο ερώτημά μας αν μετά τα επτά δεν δυσκολεύει η εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας η κυρία Σαββάκη λέει:

 

«Αν έχει κατακτήσει κανείς τη μητρική του γλώσσα, είναι πολύ πιο εύκολο να μάθει άρτια μια δεύτερη στα επτά παρά να έχει αρχίσει δύο γλώσσες στην ηλικία του ενός, δύο ή τριών ετών και να μην έχει μάθει καμία ολοκληρωμένα. Εξάλλου ως την ηλικία των τριών η γλώσσα δεν συνιστά απαραιτήτως επικοινωνία. Θα έχετε προσέξει στις παραλίες το καλοκαίρι πόσο αρμονικά παίζουν τα δίχρονα και τρίχρονα ελληνόπουλα με παιδιά τουριστών αντίστοιχης ηλικίας. Ενα παιδί τεσσάρων χρόνων όμως που προσπαθεί να παίξει με ένα ξενόγλωσσο παιδί θα πάει στη μαμά του και θα δηλώσει "δεν καταλαβαίνω τι λέει!"».


Σεβασμό στο «πάλι!»

 


Αν και τα παραπάνω ακούγονται εφαρμόσιμα, η κυρία Σαββάκη δεν τρέφει καμία ψευδαίσθηση σχετικά με τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι σημερινοί γονείς: «Η πολύχρονη εμπειρία μου μού έχει δείξει ότι στις σημερινές κοινωνικές συνθήκες αυτά που ζητούμε από τους γονείς είναι πολύ δύσκολα ακριβώς επειδή απαιτούν αλλαγές στον τρόπο της ζωής τους. Μια μητέρα που γυρίζει στις 8 το βράδυ από τη δουλειά δεν είναι εύκολο να αλλάξει αυτό το δεδομένο» λέει χαρακτηριστικά. Τι μπορεί όμως να κάνει ο γονέας του δυσλεξικού παιδιού που θέλει να ενισχύσει την προσπάθεια του παιδιού του;

«Να δείξει ψυχραιμία και να αξιοποιήσει την κοινή λογική. Π.χ., είναι θέμα κοινής λογικής να αντιληφθούμε ότι τα 40 λεπτά με τον ειδικό δεν αρκούν και πως τα μεγάλα οφέλη από τις επισκέψεις στον ειδικό είναι η επανάληψη στο σπίτι. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι τα δίχρονα και τρίχρονα τρελαίνουν τις μαμάδες τους με το "πάλι" και "πάλι". Η επανάληψη κάνει θαύματα στην εγκατάσταση της γλώσσας. Να θυμίσουμε επίσης ότι η μάθηση και η διασκέδαση πάνε μαζί, το τερπνόν μετά του ωφελίμου. Μαθαίνουμε καλύτερα όταν χαιρόμαστε και χαιρόμαστε πολύ περισσότερο όταν η μητέρα και ο πατέρας παίζουν μαζί μας».


* soufleri@dolnet.gr

 

ΠΗΓΗ: ΤΟ ΒΗΜΑ, Κυριακή 18 Οκτωβρίου 2009, http://www.tovima.gr/default.asp?pid=46&ct=33&artId=276951&dt=18/10/2009

Εθνικισμός και αντιεθνικισμός

Εθνικισμός και αντιεθνικισμός

 

(+) Του Παναγιώτη Κονδύλη

 

Ο Π. Κονδύλης έγινε γνωστός στο ελληνικό ευρύ κοινό όταν στα μέσα της δεκαετίας του '90 αναπτύχθηκε έντονη πολεμική πάνω στις θέσεις του για το ενδεχόμενο ελληνο-τουρκικού πολέμου και τη στρατηγική της Ελλάδας. Οι αντίπαλοί του τον αντιμετώπισαν ως πολεμοχαρή εθνικιστή.

Για να αξιολογήσει ο βιαστικός αναγνώστης την εγκυρότητας του παραπάνω χαρακτηρισμού, παραθέτω μία συρραφή σύντομων αποσπασμάτων από έργα του όπου γίνονται αναφορές στο σύγχρονο ελληνικό εθνικισμό και αντι-εθνικισμό. Να σημειωθεί ότι ο Κονδύλης βασίζεται στην "πολιτική έννοια" του έθνους:

 

"Το πολιτικά φλέγον ερώτημα είναι αν συγκεκριμένα σύνολα έχουν την ανάγκη και τη διάθεση, έστω και επιστρατεύοντας μύθους, να ορίσουν τον εαυτό τους ως έθνος και να ενεργήσουν στο όνομα αυτού του έθνους." [Βλ. Το έθνος στην πλανητική εποχή (Καθημερινή, 07/04/1996) και σχετική κριτική Ζιάκα: http://www.ardin.gr/node/839]

 

Ι. Εθνικιστές

 

Οι εθνικιστικές συμπάθειες και αντιπάθειες μου είναι τόσο ξένες ώστε δεν διστάζω να πω καθαρά ότι οι ρόλοι του επιτιθεμένου και του αμυνομένου θα αντιστρέφονταν αν ο ισχυρότερος και συνεχώς ισχυροποιούμενος δεν ήταν η Τουρκία παρά η Ελλάδα

[Πηγή: http://kondylis.wordpress.com/2008/11/24/someritis/]

Η φυλετική και πολιτισμική υποτίμηση της Τουρκίας ενέχει τον κίνδυνο της στρατηγικής της υποτίμησης, αφού συνεπάγεται ότι η δήθεν ανώτερη ελληνική ποιότητα μπορεί να εξουδετερώσει την τουρκική ποσότητα είναι βέβαια γνωστό πώς τιμωρείται η στρατηγική υποτίμηση του αντιπάλου όταν, π.χ., παρασύρει στην κήρυξη ενός πολέμου.

[Πηγή: http://kondylis.wordpress.com/2009/01/06/nationalstrategy/]

Έχουν βρει τη δική τους ψυχολογικά βολική λύση: το έθνος το υπηρετούν ανέξοδα περιβαλλόμενοι γαλανόλευκα ράκη, οπότε το καλεί η περίσταση, και έχοντας κατόπιν ήσυχη συνείδηση το κλέβουν μόνιμα με παντοειδείς τρόπους

[Πηγή: http://library.antibaro.gr/text/Kondylhs/_Kondylhs.pdf ]

Οι εθνικιστές όμως, οι πατριώτες κτλ. διέπραξαν για λόγους κομματικής ψηφοθηρίας κάτι εξαιρετικά επιζήμιο: ενίσχυσαν επί δύο δεκαετίες την οικονομική πολιτική του παρασιτικού καταναλωτισμού, με αποτέλεσμα τη γενικότερη εξάρτηση της δανειοτραφούς χώρας.

[Πηγή: http://kondylis.wordpress.com/2009/01/06/nationalstrategy/ ]

Η σύγχρονη Ελλάδα είναι ένα αποχωρητήριο χτισμένο από Φιλέλληνες πάνω στα ερείπια ενός αρχαίου ναού.

[Πηγή:

http://koutsourelis.gr/index1.php?subaction=showfull&id=1175587458&archive=&start_from=&ucat=5& ]

 

ΙΙ. Αντιεθνικιστές

 

Οι ειρηνιστές και οικουμενιστές ή «ευρωπαϊστές» έχουν τον δικό τους τρόπο για να παρακάμπτουν τις οδυνηρές πραγματικότητες Φαντάζονται ότι είναι πιο ρεαλιστές, αφού ξεπέρασαν τους «εθνικούς αταβισμούς» και συμπορεύονται με τη νέα παγκόσμια κατάσταση, όπου τάχα το εμπόριο και ο διάλογος θα αντικαταστήσουν τον πόλεμο. Οι θέσεις όμως αυτές διόλου δεν είναι ρεαλιστικότερες από τις πομφόλυγες του εθνικισμού, συνιστούν απλώς την αντίστροφη ιδεολογία, και μάλιστα μιαν ιδεολογία διόλου πρωτότυπη, αφού δεν περιέχει παρά κοινοτοπίες του καπιταλιστικού φιλελευθερισμού διατυπωμένες πριν από 300 χρόνια και διαψευσμένες επανειλημμένα έκτοτε.

Όντας ιδεολογία, εκπληρώνουν και τις ψυχολογικές λειτουργίες της ιδεολογίας, δηλαδή επιτρέπουν σε «προοδευτικούς» διανοούμενους ελαφρών βαρών και σε αστείους δημοσιογραφίσκους να αναβαθμίζουν το μικρό τους εγώ εμφανιζόμενοι ως εκπρόσωποι υψηλών ιδεωδών συνάμα υποθάλπουν σε μικρομεσαίους πολιτικούς την ανακουφιστική ψευδαίσθηση ότι μπορούν να συρρικνώσουν την πολιτική σε διαχείριση και διάλογο, αποτινάζοντας από τους ισχνούς ώμους τους το βάρος έσχατων ιστορικών ευθυνών.

[Πηγή: http://kondylis.wordpress.com/2009/01/06/nationalstrategy/ ]

O,τι στην πραγματικότητα θα συνιστά κάμψη της ελληνικής αντίστασης κάτω από την πίεση του υπέρτερου τουρκικού δυναμικού, οι Έλληνες θα συνηθίσουν σιγά-σιγά να το ονομάζουν «πολιτισμένη συμπεριφορά», «υπέρβαση του εθνικισμού» και «εξευρωπαϊσμό».

[Πηγή: http://library.antibaro.gr/text/Kondylhs/_Kondylhs_.pdf ]

 

ΙΙΙ. Κοινά στοιχεία εθνικιστών – αντιεθνικιστών

 

Η ανικανότητα ενός έθνους…θέτει σε κίνηση ένα διπλό υπεραναπληρωτικό μηχανισμό: τον πιθηκισμό, ως προσπάθεια να υποκαταστήσει με επιφάσεις ό,τι δεν κατέχεις και την παραδοσιολατρεία ως αντιστάθμισμα του πιθηκισμού. Απ'αυτήν την άποψη ο πτωχοπροδρομικός ελληνοκεντρισμός και ο κοσμοπολιτικός πιθηκισμός αποτελούν μεγέθη συμμετρικά και συναφή, όσο κι αν φαινομενικά εκπροσωπούν δύο κόσμους εχθρικούς μεταξύ τους.

[Πηγή: http://www.newsociology.gr/teyxh/pdfs/25.pdf ]

Όπως ο εθνικισμός, έτσι και ο αντίπαλός του οικουμενισμός και οικονομισμός έχει συγκεκριμένους φορείς, εμπνευστές και προπαγανδιστές, τόσο ιδιοτελείς όσο και αφελείς. Σε ορισμένες μάλιστα περιπτώσεις όχι μόνον η ιδιοτέλεια, αλλά και η αφέλεια των δεύτερων ξεπερνά εκείνη των πρώτων. Έτσι συμβαίνει λ.χ. και ως προς την αποτίμηση των ελληνοτουρκικών σχέσεων. Βρίσκονται πιο κοντά στην πραγματικότητα οι εθνικιστές που πιστεύουν ότι η αντίθεση Τουρκίας και Ελλάδας είναι αγεφύρωτη παρά όσοι πιστεύουν ότι θα μπορούσε και να τελειώσει με την «ευρωπαϊκή» και οικονομιστική λύση – έστω κι αν οι πρώτοι οδηγούνται στη διάγνωσή τους από ψευδείς προϋποθέσεις.

[Πηγή: http://library.antibaro.gr/text/Kondylhs/_Kondylhs_.pdf ]

 

IV. Υπέρβαση εθνικισμού, αντιεθνικισμού

 

Δεν είμαι "εθνικιστής" και δεν θα στενοχωριόμουν καθόλου αν με τη συναίνεση όλων καταλύονταν τα εθνικά σύνορα και οι εθνικοί στρατοί. Όμως είναι δύο πολύ διαφορετικά πράγματα η κατάργηση ενός εθνικού κράτους μαζί με όλα τα άλλα και η διάλυση ή ο ακρωτηριασμός του, γιατί ένα γειτονικό κράτος είναι ισχυρότερο και επιθετικότερο.

[Πηγή: http://www.newsociology.gr/teyxh/pdfs/25.pdf ]

Καμία ουσιαστική στρατηγική συζήτηση δεν είναι δυνατή αν δεν αφήσει στην άκρη τόσο τα εθνικιστικά όσο και τα ειρηνιστικά ιδεολογήματα στόχος της είναι ακριβώς η υπέρβασή τους. Η εθνική στρατηγική δεν είναι ούτε «δεξιά», ούτε «αριστερή», ούτε «εθνικιστική», ούτε «διεθνιστική». Είναι τα πάντα, ανάλογα με τις επιταγές της συγκεκριμένης κατάστασης.

Όπως διάφοροι «ελληνοκεντρικοί» οφείλουν να μάθουν ότι η «Δύση» δεν είναι μόνον η «τεχνική» και η «λατρεία της ύλης», στην οποία αυτή αντιτάσσουν με υπεραπλουστευτική ευκολία το «πνεύμα» και την «ψυχή» της «ορθόδοξης Ανατολής», έτσι και όσοι επείγονται να «εξευρωπαϊσθούν» καλά θα έκαναν να μην αυταπατώνται ταυτίζοντας τη Δύση με τη δυτική προπαγάνδα («ορθολογισμός», «διάλογος», «ανθρώπινα δικαιώματα» κτλ. κτλ.).

Το χειρότερο που θα μπορούσε να πάθει σήμερα ο τόπος θα ήταν να υποκαταστήσει τη σοβαρή στρατηγική συζήτηση με αντεγκλήσεις μεταξύ εθνικιστών και ειρηνιστών ή «ευρωπαϊστών», με κυνήγι μαγισσών και με πνευματική τρομοκρατία προς τη μία ή την άλλη κατεύθυνση. Φοβούμαι όμως εντονότατα ότι αυτό ακριβώς θα συμβεί. Γιατί όπως ο Κύριος μωραίνει ον βούλεται απολέσαι, έτσι και ένας λαός χάνει την ικανότητα της στρατηγικής σκέψης ακριβώς όταν τη χρειάζεται περισσότερο.

[Πηγή: http://kondylis.wordpress.com/2009/01/06/nationalstrategy/ ]

(Για μια εκτενέστερη ιστορική αναδρομή στον ελληνοκεντρισμό, βλ. "Η καχεξία του ελληνικού στοιχείου στη νεοελληνική κοινωνία και ιδεολογία", περίληψη της οποίας είναι αναρτημένη εδώ:

http://panosz.wordpress.com/2009/02/28/kondylis/#more-5738).

 

ΠΗΓΗ: http://kondylis.wordpress.com/2009/11/18/antiethnikismos/

H γέννηση και η διαδρομή του «εμβόλιου-ιού»

H γέννηση και η διαδρομή του «εμβόλιου-ιού»

 

Της Μαρίας Μπινιάρη


«Πέρσυ ήταν οι μεταλλαγμένες τροφές.

 Φέτος είναι GMO Mεταλλαγμένοι άνθρωποι».


Πραγματικά μας ξένισε ο παραπάνω τίτλος στο εξώφυλλο της εφημερίδας Haffington Post αλλά η περαιτέρω ανάλυση ήταν καθ' όλα ενημερωτική. «Προστάτευσε την τροφή σου και την οικογένειά σου με όσο το δυνατόν περισσότερο φυσικά προϊόντα διατροφής. 

Σοκαριστήκαμε πέρσυ που ανακαλύψαμε ότι η κυβέρνηση των HΠA επέτρεψε στον ιό Eμπολα να χρησιμοποιηθεί στη δημιουργία μεταλλαγμένων GMO τροφών. Tώρα παλεύουμε για τις βελόνες να μείνουν μακριά από τα σώματά μας. Aδοκίμαστα εμβόλια, μια ιατρική κοινότητα που βγάζει δισεκατομμύρια από την ασθένεια και μια κυβέρνηση που τρέχει να μαζέψει χρήματα και ομάδες ειδικού ενδιαφέροντος. Γι' αυτό όλο και περισσότεροι άνθρωποι ψάχνουν γι' ασφαλή όσο το δυνατόν τρόφιμα σαν το πρώτο και σπουδαιότερο βήμα καταγγέλλοντας οποιοδήποτε πρόβλημα προκύπτει. Aν μπορείς να συντηρήσεις την οικογένειά σου θα το κάνεις κάτω και από οποιεσδήποτε συνθήκες. Οι περισσότεροι οικονομικοί σύμβουλοι κι επενδυτές αγοράζουν τώρα μεγάλες εκτάσεις κατάλληλες προς καλλιέργεια με την προσδοκία ότι θ' αποδειχτούν αληθινοί στην άποψή τους ότι η τροφή θα έχει περισσότερο αξία σε πέντε χρόνια απ' ό,τι ο χρυσός.

Πώς θα τα πήγαινε η οικογένειά σας χωρίς καθόλου χρυσό την επόμενη εβδομάδα; Πώς θα τα πήγαινε χωρίς καθόλου τροφή την επόμενη μέρα, την επόμενη εβδομάδα; H ασφάλεια των τροφίμων διατηρεί την οικογένειά σου ασφαλή χωρίς βελόνες και σε μια οικονομική ισορροπία. H τροφή είναι η πιο καλή επένδυση. Mην υποτιμάς τους παλιούς αγρότες μας. Πλησίασέ τους για παλιούς και ασφαλείς σπόρους και ξεκίνησε αμέσως από την αυλή σου την προσωπική καλλιέργεια. Θα μάθεις πολλά για την εξοικονόμηση νερού, συντήρησης των υδάτινων πόρων, θα παλέψεις για την ακεραιότητα της γης σου και της οικογένειας σου, όπως οι πρόγονοί μας που πάτησαν για πρώτη φορά το πόδι τους σ' αυτή τη γη».

Ιός εργαστηρίου

 

Aυτή ήταν η διαφήμιση για σωστή διατροφή και αποφυγή του εμβολίου (βελόνες). Σε κάποιο άλλο σημείο της εφημερίδας αναφέρεται: «Σαρωτική αυτή η γρίππη γιατί είναι κατασκευασμένος ιός στα εργαστήρια Baxter International με έδρα το Λος Aντζελες , στην Oυκρανία και αλλού», Tο ότι ξεκίνησε από το Mεξικό δήθεν ας μη μας εντυπωσιάζει συμβαίνουν αυτά σε σχέδια αποδόμησης του πληθυσμού της γης αιώνες τώρα. Yπάρχουν μαρτυρίες ότι τον Φεβρουάριο η Baxter κατά λάθος έστειλε κάποιο αριθμό εμβολίων στην Aυστρία με δείγματα στο συστατικό τους από την γρίππη των πτηνών που χρησιμοποιούνταν σε εργαστήρια σε τρεις γειτονικές χώρες, δημιουργώντας εύλογη ανησυχία για την εξάπλωση της θανατηφόρου ασθενείας. H μόλυνση αυτή των εμβολίων ανακαλύφθηκε στα πειραματόζωα στη γειτονική Tσεχία που μόλις τους έγινε το εμβόλιο πέθαναν όλα.Βιοτρομοκρατία.

H Jane Burgermeister, Aυστριακή δημοσιογράφος, που απολύθηκε τον Iούλιο του 2009, κατήγγειλε επίσημα τον παγκόσμιο Oργανισμό Yγείας, τα Hνωμένα Eθνη και πολλούς υψηλά ιστάμενους όσον αφορά την βιοτρομοκρατία. Aναφέρουμε τι ακριβώς είπε η ίδια:

«H βιοτρομοκρατία αυτή είναι ενάντια στον Aμερικάνικο λαό και στον υπόλοιπο κόσμο και επειδή έχω το δικαίωμα σαν πολίτης να αναφέρω αυτό το έγκλημα, αν υπάρχει έγκυρη μαρτυρία, προτίθεμαι να προχωρήσω σε δικαστικό αγώνα ενάντια στο περιοδικό Pennwell. Eχω ακούσει και για άλλους δημοσιογράφους που απολύθηκαν, επειδή άγγιξαν αυτό το θέμα.

 

«Ιλλουμινάτοι» και Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας


Yπάρχει απόδειξη ότι πολλοί οργανισμοί όπως ο Οργανισμός Παγκόσμιας Yγείας, των Hνωμένων Eθνών, των Eταιριών κατασκευής εμβολίων: Baxter και Novartis είναι μέρος ενός και μοναδικού συστήματος κάτω από τον έλεγχο μιας εγκληματικής ομάδας, που έχει τη αρχηγία, και που έχει χρηματοδοτήσει την ανάπτυξη, κατασκευή και απελευθέρωση κατασκευασμένων ιών για μαζικούς εμβολιασμούς με μια ουσία βιοόπλου για μείωση του πληθυσμού των HΠA, έτσι που να κερδίσει τον έλεγχο των περιουσιών, των πόρων κ.λπ στη Bόρειο Aμερική. Aποδεικνύεται πως «οι Iλλουμινάτοι» ένα μαφιόζικο γκρούπ με οικογενειακές δυναστείες στο πυρήνα του είναι το πρώτο πραγματικά παγκόσμιο συνδικάτο εγκλήματος, που στηρίζεται σε «off shore» τραπεζικά κέντρα και απασχολεί διεθνείς οργανισμούς όπως το Παγκόσμιο Oργανισμό Yγείας και τα Hνωμένα Eθνη.

Στη μήνυσή της η δημοσιογράφος διατείνεται ότι μια κατασκευασμένη επιδημία γρίπης είναι μέρος ενός μακροχρόνιου σχεδίου από το Συνδικάτο, που έχει κτίσει μεγάλο αριθμό στρατοπέδων συγκεντρώσεως FEMA, με κλιβάνους και έτοιμους μαζικούς τάφους σε πολιτείες όπως της Iντιάνα και της Nέας Yόρκης για να βάλουν σε καραντίνα τους προσβληθέντες και να θάψουν τα σώματα εκείνων που φόνευσε η επίθεση με τα βιοόπλα».
Tο Φεβρουάριο δημοσιεύθηκε μια αναφορά στα FEMA και DHS σχέδια εμβολιασμού και μαζικής ταφής στο Σικάγο και στη Bόρειο Iνδιάνα. Tον Mάρτιο το Infowars δημοσίευσε εκτενέστατο άρθρο για μαζικούς τάφους σε περιοχές της Aριζόνας και του Tέξας.

Στη μήνυσή της η Aυστριακή δημοσιογράφος Burger-meister αναφέρει τα ονόματα των Mπαράκ Oμπάμα, τον υπεύθυνο για τη γρίπη στα Hνωμένα Έθνη Nτέιβιντ Nαβάρο, τη διευθύντρια του Παγκόσμιου Oργανισμού Yγείας Mάργαρετ Tσαν, τη γραμματέα του DHS Tζάνετ Nαπολιτάνο, τους Nτέιβιντ ντε Pότσιλντ και Nτέβιντ Pοκφέλλερ διεθνείς εγκληματίες καθώς και τον Γ. Σόρος, την Eυρωπαϊκή Ένωση, το CDC και άλλα ερευνητικά κέντρα, τη FEMA, εταιρείες εμβολίων, συντελεστές μιας μαζικής μηχανής καταστροφής που χρηματοδοτείται από το τραπεζικό σύστημα και τον παγκόσμιο φαρμακευτικό εμπορικό μηχανισμό.

 

Πρώτα τα εμβόλια, μετά ο ιός

 

Tο εμβόλιο για το νέο ιό πατενταρίστηκε από την Baxter το 2007 πολύ πριν γίνει γνωστός ο ίδιος ο ιός.

H παγκόσμια κοινότητα παρακολουθεί όσα μπορεί να πληροφορηθεί από τα κατευθυνόμενα Mέσα Eνημέρωσης σχετικά με την Oυκρανία που ήταν μια καλή αφετηρία για την εμφάνιση της θανατηφόρου επιδημίας σύμφωνα με την καταγγελία του Eβραίου Bιολόγου Γιόζεφ Mόσε που τον Aύγουστο του 2009 στο ραδιοφωνικό σταθμό της Aμερικής (Dr Tru OTT's radio) κατέθεσε τη μαρτυρία ότι στην Oυκρανία η εταιρία Baxter κατασκεύασε το βιολογικό όπλο. H Oυκρανία ας σημειώσουμε εδώ είναι μια χώρα με 46.000,000 κατοίκους το 0,69% όλου του πληθυσμού της γης που είναι 6,7 δισεκατομμύρια. Για να τον συλλάβουν τον κατηγόρησαν ότι απειλούσε να σκοτώσει τον Πρόεδρο των HΠA, ανακρίθηκε και τελικά απελάθηκε στο Iσραήλ με την κατηγορία της «σοβαράς καταθλίψεως» που εσκεμμένως τον κατηγόρησαν. Δεν είναι παράξενο να δηλώνει η Oυκρανία στις 30 Oκτωβρίου ένα θάνατο και σήμερα να έχει φτάσει στα τριακόσια αν ο αριθμός αυτός είναι ο πραγματικός εν όψει των εκλογών τους; Aναμένομεν.

 

ΠΗΓΗ: Εφ.  ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ, αρ. φ 809 (1122), Πέμπτη 12 Νοεμβρίου 2009, σελ. 9,

http://www.xristianiki.gr/arkheio-ephemeridas/809/gennese-kai-diadrome-tou-emboliou-iou.html

Ο αντιδικτατορικός αγώνας στο Πανεπιστήμιο Πάτρας…

Ο αντιδικτατορικός αγώνας στο Πανεπιστήμιο της Πάτρας…

Συνέντευξη[i] του Νίκου Ηλιόπουλου[ii]

 

«Σημάδια»: Νίκο, αν δεν κάνω λάθος νομίζω ότι έζησες στην Πάτρα. Ποια νομίζεις ότι είναι η σχέση των εξεγέρσεων του φοιτητικού κινήματος όπως αυτό της Νομικής και του Πολυτεχνείου με τη σύνολη αντίσταση του ελληνικού λαού στη Δικτατορία;

Απάντηση: Θα ήθελα να τονίσω ότι σ’ αυτή την κουβέντα η δική μου συμβολή θα είναι από μια ειδική σκοπιά, μια και οι προσωπικές μου εμπειρίες βρίσκονται στο αντιδικτατορικό φοιτητικό κίνημα της Πάτρας. Θα ήθελα επίσης να πω ότι παρά τα γενικά στοιχεία που χαρακτηρίζουν όλο το αντιδικτατορικό κίνημα και ιδιαίτερα το φοιτητικό, το Πανεπιστήμιο της Πάτρας είχες και τις δικές του ιδιομορφίες, που πρέπει να τονιστούν σ’ αυτή τη συζήτηση, για να γίνουν κατανοητά μερικά πράγματα.

Συνέχεια

10… ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΞΕΓΕΡΣΗ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ

 ΔΕΚΑ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΞΕΓΕΡΣΗ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ[i] 

Συνέντευξη στο περιοδικό «σημάδια» του Παναγιώτη Μπούρδαλα* 

 

«Σημάδια»: Ποια νομίζεις ότι είναι η σχέση της εξέγερσης του πολυτεχνείου με τη σύνολη αντίσταση του λαού στην 7-ετία;

Απάντηση: Για πρώτη φορά ένοιωσα ότι υπάρχει αντίσταση στη δικτατορία, όταν πήρε δημοσιότητα η περίπτωση Παναγούλη. Από τότε, έως την εξέγερση του Πολυτεχνείου, αναπτυσ­σόμουνα μέσα στο κλίμα της παθητικής σχέσης του λαού με τη χούντα. Ο κοινωνικός μου περίγυρος – χωριό – και ή ηλικία μου – μαθητής – ήταν ανασταλτικός παράγοντας διαμόρφωσης μιας συνειδητοποίησης για το πώς της αντίστασης, σε μια δικτατορία πού έφτανε μέχρι τα θρανία του σχολείου…

Συνέχεια

ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ … 17-11-1973

ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ

 

Του Απόστολου Παπαδημητρίου

 

Η εξέγερση του Πολυτεχνείου το 1973 προβάλλεται ως το τελευταίο έπος της φυλής μας. Και ενώ επιχειρείται η κατά το δυνατόν υποβάθμιση του εορτασμού άλλων επών καταβάλλεται έντονη προσπάθεια εορτασμού του ως του κατ' εξοχήν έπους! Η ενασχόληση με τη νεότερη ιστορία είναι άκρως επικίνδυνη, ιδιαίτερα όταν γίνεται αναφορά σε γεγονότα των οποίων οι πρωταγωνιστές ακόμη ζουν. 

Όταν μάλιστα αυτοί αποκτούν πολιτική ισχύ, υπάρχει ο κίνδυνος της παραχάραξης των συμβάντων και η μετάδοση στις επερχόμενες γενεές εικόνας κάθε άλλο παρά πραγματικής. Καθώς το ζήτημα δεν έχει καταγραφεί σε έκταση από τους συγχρόνους ιστορικούς, είναι δύσκολο να συνάξει κάποιος ασφαλή συμπεράσματα. Έχει όμως το δικαίωμα να θέσει κάποια ερωτήματα, τα οποία αναμένουν απάντηση.

            Σήμερα ελάχιστοι είναι εκείνοι που αμφιβάλλουν ότι το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου σχεδιάστηκε στο αμερικανικό Πεντάγωνο και εκτελέστηκε υπό την υψηλή εποπτεία της αμερικανικής πρεσβείας στην Αθήνα μέσω πρακτόρων της CIA. Οι ελάχιστοι Έλληνες που επιμένουν ακόμη να αποκαλούν το πραξικόπημα των επιόρκων αξιωματικών ως εθνική επανάσταση φέρουν στο νου μου κάποιο θλιβερό περιστατικό που συνέβη κατά τη στρατιωτική μου θητεία.

Κατά το μάθημα της εθνικής διαπαιδαγώγησης στο κέντρο νεοσυλλέκτων ο μόλις αποφοιτήσας από τη στρατιωτική σχολή Ευελπίδων ανθυπολοχαγός είχε θέσει σε μας το ερώτημα: "Ποία από τας δύο επαναστάσεις θεωρείτε σημαντικότερη; Της 25ης Μαρτίου του 1821 ή της 21ης Απριλίου του 1967;" Γνωρίζαμε ποιά ήταν η απάντηση που θα τον ευχαριστούσε, ουδείς όμως απάντησε, ώστε να του προσφέρει την ικανοποίηση. Έτσι αναγκάστηκε να δώσει την απάντηση ο ίδιος, ισχυριζόμενος ότι και κατά εκατό και πλέον έτη αν παρατεινόταν η οθωμανική σκλαβιά, δεν θα συνέβαινε κάτι το συνταρακτικό! Οι αξιωματικοί όμως την 21η Απριλίου έσωσαν την Ελλάδα ένα βήμα προ της αβύσσου! Συνειδητοποιείτε κύριοι εκπαιδευτικοί ότι με τον τρόπο που εορτάζετε τις επετείους αντιγράφετε την άθλια νοοτροπία του γαλουχηθέντος από το δικτατορικό καθεστώς νέου αξιωματικού;

            Ο ελληνικός λαός δεν χαρακτηρίζεται ως ευκολοδιαχείριστος εκ μέρους της εξουσίας. Πρέπει όμως να δεχθούμε ότι στην συντριπτική του πλειονοψηφία υποτάχτηκε και αποδέχθηκε το καθεστώς, για να έχει ήσυχο το κεφάλι του. Εμφανίστηκαν βέβαια πλείστοι όσοι μετά χούντα αντιστασιακοί, ακόμη και παραιτηθέντες από την εργασία τους, προκειμένου να διεκδικήσουν αποζημιώσεις ως διωχθέντες. Κάποιοι έκαναν "ηρωική" αντίσταση εκ του ασφαλούς στο εξωτερικό. Κάποιοι με τη βοήθεια ευρωπαίων κατάφεραν, ως ευρέως γνωστοί, να εξασφαλίσουν άδεια αναχώρησης από την Ελλάδα. Οι πράγματι αντιστασιακοί υπήρξαν ελάχιστοι και οι περισσότεροι από αυτούς έχουν ήδη λησμονηθεί. Κατά τη μεταπολίτευση, όταν πλέον όλοι σχεδόν διεκδικούσαν αντιστασιακές δάφνες, στρώθηκε το έδαφος για την κατάρρευση του Πανεπιστημίου στη χώρα μας. Αξιοπρεπείς, ικανότατοι και με αίσθηση του χρέους καθηγητές δυσφημίστηκαν ως χουντικοί και ανεπαρκέστατοι κάλυψαν την εκπαιδευτική τους αδυναμία πίσω από ανύπαρκτους αγώνες κατά της χούντας.

            Η στρατιωτική χούντα της πρώτης περιόδου προετοίμασε το έδαφος για την εισβολή στην Κύπρο, ανακαλώντας την μεραρχία στρατού που έδρευε στο νησί. Κατ' εντολή των ΗΠΑ προχώρησε και στην άρση του εμπολέμου με την Αλβανία και τη σύναψη μάλιστα και διπλωματικών σχέσεων με τη χώρα αυτή, όταν οι ΗΠΑ ξεπούλησαν τον σύμμαχό τους Τσαγκ Κάι Σεκ της Φορμόζας προς χάρη του Μάο Τσε Τουνγκ της Λαϊκής Κίνας! Αυτό έχει πλήρως λησμονηθεί, διότι η αμερικανοκίνητη πολιτική δεν έπαψε με την μεταπολίτευση.

            Κάποια στιγμή οι Αμερικανοί αποφάσισαν να αλλάξουν το καθεστώς. Σιγοψιθυρίζεται, αλλά δεν πολυσηζητείται, ότι ο δικτάτορας Παπαδόπουλος κατέστη ανεπιθύμητος, διότι κατά τον πόλεμο των 6 ημερών μεταξύ Ισραήλ και Αράβων στενοχώρησε τα αφεντικά του. Τα αν αυτό αληθεύει ή όχι δεν είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε. Πάντως κατά γενική ομολογία η δεύτερη χούντα, υπό τον Ιωαννίδη, υπήρξε σαφώς κατά πολύ αθλιότερη. Λίγο πριν από την ανατροπή του Παπαδοπούλου συνέβη η εξέγερση της Νομικής και του Πολυτεχνείου.

Και εδώ αποφεύγεται να τεθούν κάποια ερωτήματα, πόσο μάλλον να απαντηθούν. Ήταν η εξέγερση μόνο των φοιτητών ή και άλλων στρωμάτων του πληθυσμού; Υπήρχαν μεταξύ των εξεγερθέντων και άνδρες της χουντικής ασφάλειας; Θα μπορούσε η χούντα να καταλάβει τον χώρο του Πολυτεχνείου κατά τρόπο πολύ πιό απλό από τον της θεαματικής εισβολής του θωρακισμένου οχήματος, η οποία κινηματογραφήθηκε από Ολλανδό που διέμενε σε πλησιόχωρο ξενοδοχείο; Γιατί δεν διέκοψε την παροχή ηλεκτρικής ενέργειας, ώστε ο σταθμός των φοιτητών να πάψει να εξεγείρει με τον παλμό του το παναθήναιο; Ήταν μήπως προβοκάτσια η όλη εξέγερση; (Γιατί κι αυτό υποστηρίχτηκε). Και άλλα ακόμη: Υπήρξαν νεκροί επάνω στην πύλη ή εντός του Πολυτεχνείου; Κάποιοι που έντιμοι όντες παρέμειναν και μετά την πτώση της χούντας χουντικοί, προκαλούσαν με χρηματικές αμοιβές, όποιον θα παρέθετε στοιχεία. Κέρδισε άραγε κάποιος; Όχι πως η εξέγερση δεν είχε νεκρούς. Είχε δυστυχώς και κατάλογοι με ονοματεπώνυμα έχουν δημοσιευθεί. Εντός του Πολυτεχνείου τί συνέβη, πότε θα φωτιστεί;

            Οι ιεράρχες, πλην ελαχίστων, με τη στάση τους απέναντι στο δικτατορικό καθεστώς, έδωσε την αφορμή μιας άνευ προηγουμένου ενορχηστρωμένης πολεμικής κατά της Εκκλησίας στη μεταπολίτευση, η οποία υποτονικά σε επίπεδο λαού, αλλά σταθερά σε επίπεδο πολιτικών αποφάσεων, παρατείνεται ώς τις ημέρες μας. Δεν ήταν αρκετοί ο πατήρ Γεώργιος Πηρουνάκης, ο πατήρ Αναστάσιος Γιαννουλάτος (ο σήμερα αρχιεπίσκοπος Αλβανίας) και ο Νικόλαος Ψαρουδάκης, που διώχθηκε και εκτοπίστηκε στη Γιάρο, ώστε να εμποδίσουν την κατακραυγή των εγκαθέτων κατά της Εκκλησίας τη μεταπολίτευση.

            Τελικά η χούντα προσέφερε τρία τινά: Προετοίμασε το έδαφος για την εισβολή και κατοχή της Κύπρου, ετοίμασε το έδαφος με το σύνθημα "Ελλάς Ελλήνων χριστιανών" για την πολεμική κατά της Εκκλησίας και γέννησε υποκατάστατο έπους, το οποίο θα εορτάζεται, όταν η νέα τάξη πραγμάτων δώσει την εντολή για παύση του εορτασμού των προηγουμένων γνησίων επών.

                                                                       

"ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ", 15-11-2009                                      

Σύστημα πρόσληψης εκπαιδ. – τέλος διορισμών

Το Υπουργείο Παιδείας αλλάζει το σύστημα πρόσληψης των εκπαιδευτικών για να σταματήσει τους διορισμούς

 

«Μη δίνετε σημασία στο τι λένε, προσέξτε καλύτερα τι εννοούν»

 

του Χρήστου Κάτσικα

 

Το τελευταίο χρονικό διάστημα με απανωτές ανακοινώσεις και δηλώσεις της η νέα Υπουργός Παιδείας κ. Άννα Διαμαντοπούλου ξεκαθάρισε σε όλους τους τόνους ότι το επόμενο χρονικό διάστημα (σε τρεις μήνες) το Υπουργείο Παιδείας θα παρουσιάσει σχέδιο νόμου στη Βουλή με το οποίο, ανάμεσα σε άλλα, θα γίνεται μια νέα διαχείριση του εργασιακού βίου των εκπαιδευτικών  καθώς, όπως επισήμανε, η κατάσταση στον τομέα αυτό έχει προκαλέσει στην σχολική εκπαίδευση «καρδιακή αρρυθμία».

            Η Υπουργός Παιδείας με ευκολοχώνευτα παραδείγματα και με επικοινωνιακή μαεστρία, ούτε λίγο ούτε πολύ πληροφόρησε την κοινή γνώμη (η οποία είναι μπουρλότο εδώ και χρόνια με την απαράδεκτη κατάσταση στην Παιδεία) ότι «ένας εξαιρετικά μεγάλος αριθμός εκπαιδευτικών, που μπορεί να υπερβαίνει και τις 10.000, βρίσκεται αποσπασμένος σε διάφορες υπηρεσίες του Δημοσίου», ότι στον ευαίσθητο χώρο της παιδείας «πρυτανεύουν τα κριτήρια πελατειακής εξυπηρέτησης» και ότι πάνω σ΄αυτό το έδαφος λιπαίνονται τα χιλιάδες κενά στα σχολεία.

            Αμέσως, οι αγιογράφοι των ΜΜΕ έπιασαν δουλειά και ανάμεσα σε θυμιάματα και «ωσανά» για την Υπουργό που επιτέλους επιχειρεί να επαναφέρει την τάξη στα σχολεία στοχοποίησαν τους εκπαιδευτικούς που με τα «κονέ», «τα βίσματα» και τις «άκρες» έχουν ρημάξει τα σχολεία.

            Βέβαια η Υπουργός δεν έκανε τον κόπο να ενημερώσει την κοινή γνώμη ότι τις πελατειακές αποσπάσεις των εκπαιδευτικών στα Γραφεία και τις Διευθύνσεις Εκπαίδευσης, στις ιερές Μητροπόλεις και στα Πανεπιστήμια, δεν τις κάνουν οι εκπαιδευτικοί αλλά οι εκάστοτε Υπουργοί Παιδείας βασισμένοι στο νόμο 2986 που θεσμοθέτησε το ΠΑΣΟΚ το 2002. Παράλληλα ξέχασε να αναφέρει στην κοινή γνώμη ότι οι Υπουργοί Παιδείας επί κυβερνήσεων Νέας Δημοκρατίας αποσπούσαν όποιους και όσους εκπαιδευτικούς ήθελαν πάλι στηριγμένοι σε νομοθεσία που θεσμοθέτησε το ΠΑΣΟΚ την ίδια ακριβώς περίοδο. Οι νόμοι μάλιστα αυτοί καθιερώθηκαν παρά τις αντιδράσεις των εκπαιδευτικών φορέων οι οποίοι ζητούσαν αφενός να περνούν όλες οι υπηρεσιακές αλλαγές των αλλαγών από τα θεσμοθετημένα όργανα και να μη μετράνε τα μορίων περιοχών διορισμού όταν αποσπώνται οι εκπαιδευτικοί σε υπηρεσίες του Υπουργείου Παιδείας.

            Η Υπουργός Παιδείας ωστόσο, στη βιασύνη της να βάλει τάξη στην εκπαίδευση, παρέλειψε να πληροφορήσει την κοινή γνώμη ποιοι ακριβώς τα τελευταία 17 χρόνια (το 1992 έγιναν οι τελευταίοι διορισμοί διοικητικών υπαλλήλων) άφησαν γυμνές όλες τις υπηρεσίες του Υπουργείου Παιδείας, μη διορίζοντας το διοικητικό προσωπικό που απαιτούνταν και αποσπούσαν εκπαιδευτικούς σε αυτές, ποιοι ακριβώς τα τελευταία 15 τουλάχιστον χρόνια δεν έκαναν τις απαραίτητες προσλήψεις διδακτικού προσωπικού στα Πανεπιστήμια και τα ΤΕΙ με αποτέλεσμα να απαιτείται η απόσπαση εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης για να μπορέσει να λειτουργήσει η τριτοβάθμια εκπαίδευση.

            Παράλληλα η Υπουργός Παιδείας ξέχασε να ενημερώσει την κοινή γνώμη ότι και οι διάτρητες προσλήψεις εκπαιδευτικών στην Πρόσθετη Διδακτική Στήριξη, η οποία κατηγορήθηκε για «κατασκευή» κρίσιμης προϋπηρεσίας των «γαλάζιων παιδιών», νομοθετικά θεσμοθετήθηκαν επί κυβερνήσεων ΠΑΣΟΚ.

Θέλουμε να είμαστε ξεκάθαροι: Στο τρίγωνο προσλήψεις – μεταθέσεις – αποσπάσεις ευθύνες έχει κάθε φορά και μια μερίδα εκπαιδευτικών οι οποίοι άλλοτε από συμφέρον άλλοτε από ανάγκη βάζοντας την ατομική τους εξυπηρέτηση πάνω από τις συλλογικές ανάγκες πέφτουν σαν τις μύγες στα «μελωμένα» δίχτυα που έχουν στηθεί. Ωστόσο η κύρια ευθύνη, η βασική ευθύνη, ανήκει σ΄ αυτούς που «κατασκευάζουν» το νομοθετικό πλαίσιο με όρους πελατειακούς, ρουσφετολογικούς, ακριβώς για να μπορούν να κρατούν σιωπηλούς, συναινετικούς, ομήρους, μια μερίδα εκπαιδευτικών η οποία την κρίσιμη στιγμή μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν πολιορκητικός κριός για τους υπόλοιπους.

 

            Η ΝΟΜΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΙΩΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΟΣΛΗΨΕΩΝ

 

Η στοχοποίηση της εκπαιδευτικής κοινότητας δεν είναι τυχαία. Αποτελεί τμήμα ενός σχεδίου που σε μια από τις άκρες του έχει το τέλος των διορισμών εκπαιδευτικών. Ή για να γίνουμε πιο συγκεκριμένοι τη δραστική μείωση των μόνιμων διορισμών και την εξαφάνιση από το εκπαιδευτικό τοπίο των χιλιάδων αδιόριστων εκπαιδευτικών που συνωστίζονται κάθε χρόνο στις λίστες του Υπουργείου Παιδείας. Αυτός ακριβώς είναι ο πραγματικός στόχος της εξαγγελίας της Υπουργού Παιδείας για ένα νέο σύστημα διορισμών αποκλειστικά στηριγμένο στον ΑΣΕ, που δίκαια δημιούργησε μια μεγάλη αναστάτωση σε δεκάδες χιλιάδες εκπαιδευτικούς οι οποίοι για πολλά χρόνια μαζεύουν προϋπηρεσία, ώρα την ώρα, εργαζόμενοι σε όλη της Ελλάδα.

 Η αλήθεια είναι ότι το Υπουργείο Παιδείας για μια ακόμη φορά, επιχειρεί να ανατρέψει βίαια τις υπάρχουσες διαδικασίες αντιμετωπίζοντας τον εκπαιδευτικό ως «αναλώσιμο προϊόν». Ωστόσο ας μη νομίσει κανείς ότι το εγχείρημα αυτό του Υπουργείου Παιδείας αφορά σε ένα τμήμα των αναπληρωτών-ωρομισθίων εκπαιδευτικών, σ΄αυτούς δηλαδή που προσεγγίζουν τον διορισμό μέσω της προϋπηρεσίας. Μια ματιά μόνο στις ανακοινώσεις της κ. Διαμαντοπούλου, ακόμη κι αν κάποιος δεν γνωρίζει να βλέπει πίσω από τη διγλωσσία, κάνει φανερά δυο δεδομένα: Πρώτον, η Υπουργός Παιδείας επισημαίνει σε συνέντευξή της ότι «με την αναλογία που έχουμε μαθητών / καθηγητών δεν έπρεπε να υπάρχουν κενά» και ότι κακώς έγιναν προσλήψεις φέτος για κάλυψη των κενών και πως αυτό δεν θα ξαναγίνει καθώς τα κενά μπορούν να αντιμετωπιστούν από το εκπαιδευτικό δυναμικό: «Θέλω να σας πω ότι εγώ αντιμετώπισα τα κενά -γιατί ήταν το πρώτο ταβάνι που μού ‘ρθε στο κεφάλι μόλις ανέλαβα. Χιλιάδες κενά σε όλη τη χώρα τα αντιμετώπισα -να σας το πω δημοσίως- με λάθος τρόπο. Δηλαδή, ζήτησα αμέσως πιστώσεις τις οποίες έδωσε ο κ. Παπακωνσταντίνου, για να καλύψουμε αμέσως τα κενά και να μπουν οι καθηγητές στην τάξη. Αυτό δεν μπορεί να ξαναγίνει. Τα κενά θα αντιμετωπιστούν από το εκπαιδευτικό δυναμικό της χώρας, το οποίο είναι τεράστιο».

Την αλλαγή του συστήματος των διορισμών επιβάλλει η επιχειρηματική λογιστική:  να γλυτώσουμε διορισμούς και άρα κονδύλια σ' αυτές τις δύσκολες, δημοσιονομικά, εποχές.

            Δεύτερον ότι με το νέο σύστημα διορισμών που προωθεί όλες οι σημερινές ομαδοποιήσεις των αναπληρωτών και ωρομισθίων εκπαιδευτικών βγαίνουν ζημιωμένες! Ναι είναι αλήθεια και εύστοχα επισημαίνεται από έναν εκπαιδευτικό:

 «Α.ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΥ: Να απαντήσω γιατί πραγματικά αυτό αφορά πολύ κόσμο. Έλεγα λοιπόν ότι με το που θα γίνει ο νόμος -είπαμε σε 3 μήνες θα παρουσιάσουμε το σχέδιο νόμου για να πάει στη Βουλή- που αφορά τον εργασιακό βίο, θα περνάνε όλοι με το ΑΣΕΠ, θα γίνονται δόκιμοι και θα συνεχίζουν την πορεία τους 'οπως είπαμε. Αυτοί που περνάνε με το ΑΣΕΠ βεβαίως για την τελική επιλογή, θα μετράει και η προϋπηρεσία. Δηλαδή όπως ανακοινώθηκε συνολικά και από τον κ. Ραγκούση και στην εκπαίδευση θα ισχύει αυτό: 'οτι ναι , περνώ τις εξετάσεις, αλλά και η προϋπηρεσία που έχω, μετράει για την τελική επιλογή»

            Δηλαδή, όλη η διαφάνεια και η αξιοκρατία είναι ότι καταργούμε τη σειρά επιτυχίας στο ΑΣΕΠ και την αναμιγνύουμε με την υπάρχουσα προϋπηρεσία. Με άλλα λόγια ο νούμερο 1 επιτυχών του ΑΣΕΠ , μπορεί να καταταγεί στο νούμερο 100 αν δεν έχει προϋπηρεσία. Και αν το σύνολο των θέσεων είναι 100, ο νούμερο 101 θα πρέπει να ξαναδώσει ΑΣΕΠ , χάνοντας το πλεονέκτημα που έχει τώρα, δηλαδή αναπληρωτής – μόρια – μονιμοποίηση. Σε τελική ανάλυση, ποιον εξυπηρετεί αυτή η νέα διαδικασία, αφού οι έχοντες προϋπηρεσία σαφέστατα χάνουν, αλλά και οι μη έχοντες προϋπηρεσία , αν δεν είναι μέσα στους ελάχιστους διοριστέους, χάνουν και αυτοί !

 

Είπαμε παραπάνω ότι η στοχοποίηση των εκπαιδευτικών αποτελεί τμήμα ενός σχεδίου με πολλές άκρες. Μιλήσαμε για μια από αυτές. Έχουμε και άλλες: Την πρόσληψη σε επίπεδο σχολείου (βλέπε αποκέντρωση/περιφερειοποίηση της εκπαίδευσης ή αλλιώς τα σχολεία στους δήμους) κι άντε μετά να βρούμε λογαριασμό. Άλλη; Ο δόκιμος εκπαιδευτικός: Δηλαδή εξετάσεις από τα σπάργανα μέχρι τα σάβανα (να τελειώσω το Λύκειο, να μπω στο Πανεπιστήμιο, να πάρω πτυχίο, να περάσω τις εξετάσεις στο ΑΣΕΠ, να μου βάλει σφραγίδα καταλληλότητας ο προϊστάμενος και τράβα κορδέλα). Για ένα κομμάτι ψωμί…

 

ΠΗΓΗ: http://www.alfavita.gr/ank_b/ank15_11_0406.php, 15-11-2009

Γροθιά στη βιτρίνα… Παρ. Σαμαρείτη

Γροθιά στη βιτρίνα… Παραβολή Σαμαρείτη

 

Του παπα Ηλία Υφαντή 

Κάποιος δοκησίσοφος νομικός, είπε ο παπάς, θέλησε να γελοιοποιήσει το Χριστό. Και τον ανάγκασε να πει την παραβολή του «Καλού Σαμαρείτη», που αποτελεί την ευστοχότερη ανατομία της πανανθρώπινης κοινωνίας:

«Κάποιος άνθρωπος, είπε ο Χριστός, κατέβαινε από τα Ιεροσόλυμα στην Ιεριχώ και έπεσε σε ενέδρα ληστών Οι οποίοι αφού τον χτύπησαν και τον λήστεψαν, τον εγκατέλειψαν μισoπεθαμένο. Πέρασε, απ' τον τόπο, όπου κειτόταν ο άνθρωπος, ένας ιερέας. Κι, ενώ τον είδε, τον εγκατέλειψε αβοήθητο. Το ίδιο έκαμε κι ένας λευίτης. Όμως κάποιος Σαμαρείτης, που περνούσε από κει τον σπλαχνίστηκε και τον περιέθαλψε….».

Τι βλέπουμε στην προκειμένη περίπτωση;

Από το ένα μέρος τον άνθρωπο, τον καθένα άνθρωπο («άνθρωπός τις», λέει το Ευαγγέλιο) ή και ολάκερη την ανθρωπότητα. Κι από το άλλο μέρος τους ληστές. Και δεν έχει καμιά σημασία, αν οι ληστές αυτοί εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του κοινού ποινικού κώδικα, ή πρόκειται για νόμιμους μεγαλοκακούργους:

Βασιλιάδες, δηλαδή, πρωθυπουργούς, βουλευτές και πάσης φύσεως εκπροσώπους της άρχουσας αναρχίας, που καταδυναστεύουν και καταληστεύουν λαούς. Οι οποίοι ,κατά καιρούς και κατά τόπους, ακούνε σε διάφορες κολακευτικές προσφωνήσεις, ενώ έχουν τις ίδιες συνιστώσες απανθρωπιάς: την αρπαγή και τη βία.

Κι ανάμεσα στους θύτες και τα θύματα, ανάμεσα στους λύκους και τ' αρνιά, είναι οι εκπρόσωποι της θρησκείας και του νόμου. Οι ιερείς και οι λευίτες, σύμφωνα με την παραβολή. Που ενσαρκώνουν-υποτίθεται- την αγάπη και τη δικαιοσύνη. Και έχουν ως έργο τους να προστατεύουν τ' αρνιά απ' τους λύκους.

Κι όμως, όταν έρχεται η ώρα του καθήκοντος, λιποτακτούν. Και πολύ συχνά, όχι μόνο δεν συμπαραστέκονται στους κατατρεγμένους, αλλά και συμπράττουν και διαπλέκονται κιόλας με τους διώκτες τους. Ευλογώντας την τυραννία και τη ληστεία και διδάσκοντας στους λαούς την τυφλή υποταγή στο έγκλημα και την κακουργία των «εντιμότατων» και «εξοχότατων». Αν δεν γίνονται και οι ίδιοι τύραννοι και εκμεταλλευτές χειρότεροι κι απ' τους διώκτες και υπονομευτές του κοινωνικού συνόλου…

Και γιατί λιποτακτούν οι άνθρωποι της θρησκείας και του νόμου και συμμετέχουν στη συμπαιγνία του κατεστημένου; Γιατί δεν έχουν σπλάχνα, λέει η παραβολή.
Και δεν έχουν σπλάχνα, γιατί οι λυκάνθρωποι του κατεστημένου δίνουν αντιπαροχές στους εκπροσώπους της θρησκείας και του νόμου: ηγεμονικές αποδοχές και σκανδαλώδη προνόμια. Κι έτσι η σφαγή των αρνιών γίνεται ανεμπόδιστα και ανεξέλεγκτα. Σε τέτοιο μάλιστα βαθμό και με τέτοιο τρόπο, ώστε να θεωρείται και έργο…θεάρεστο.

Αν θυμάμαι καλά, όταν ταριχεύουν τα πτώματα, τους αφαιρούν τα σπλάχνα.
Κατά παρόμοιο τρόπο, οι άνθρωποι της θρησκείας και του νόμου είναι, συχνά, σαν τα ταριχευμένα πτώματα. Γι' αυτό και οι θρησκείες τους είναι νεκρές και τα νομικά τους καθεστώτα αποπνέουν πτωμαΐνη. Γι' αυτό οι θρησκείες τους δεν έχουν αγάπη και οι νόμοι τους δεν έχουν δικαιοσύνη. Γι' αυτό οι θρησκείες τους κάνουν «σταυροφορίες» και «ιερούς πολέμους» ή ακόμη και «ιεραποστολικές» εκκαθαρίσεις. Και οι νόμοι τους σταυρώνουν αθώους και εφευρίσκουν βαστίλλες για την «τρομοκρατία» και μισθοδικεία, για να κουκουλώνουν τις τερατώδεις ανισότητες. Και γκέτο βασανιστηρίων, όπως το Γκουαντανάμο, για να πνίγουν τις φωνές και τις εστίες κάθε αντίστασης…

Όπου όμως οι εκπρόσωποι της θρησκείας και του νόμου λιποτακτούν, οι άνθρωποι, που έχουν σπλάχνα, τολμούν. Κι όσο η ασπλαχνία δεν έχει όρια, τόσο και περισσότερο η ευσπλαχνία είναι απεριόριστη και ανεξάντλητη. Και δεν σταματάει ποτέ και πουθενά. Και φτάνει ακόμη και μέχρι το… Σταυρό!…

Ο Σαμαρείτης, που είδε και σπλαχνίστηκε το μισοπεθαμένο άνθρωπο, δεν περιορίστηκε να προσφέρει μόνο τις «πρώτες βοήθειες». Τον μετέφερε στο πανδοχείο, που, όπως φαίνεται, πρόσφερε, την εποχή εκείνη, και νοσοκομειακές υπηρεσίες. Και ανέλαβε τα έξοδά του, μέχρι την τελειωτική θεραπεία…

Κι έτσι ακριβώς θα 'πρεπε να 'ναι και η Εκκλησία. Πανδοχείο για τις παντοειδείς ανάγκες των ανθρώπων. Όπως τη θέλει ο Καλός Σαμαρείτης, ο Χριστός. Που φρόντισε, όχι μόνο για τη θεραπεία των αρρώστων, αλλά ακόμη και για το ψωμί των πεινασμένων στην έρημο.

Κι όχι μόνο η Εκκλησία θα 'πρεπε να 'ναι έτσι, αλλά και το Κράτος. Με τους νομοθέτες του και τους δικαστές του. Που νομιμοποιούν την αδικία και κηρύσσουν παράνομη τη δικαιοσύνη. Για να καταδικάζουν τους αθώους και ν' αθωώνουν τους κακούργους.

Και οι δημόσιες υπηρεσίες. Που συνήθως επικαλούνται τη νομιμότητα, προκειμένου να ταλαιπωρούν και να εξοντώνουν το φτωχό λαό, ενώ κλείνουν τα μάτια τους μπροστά στο όργιο αυθαιρεσίας των διαφόρων χρυσοκανθάρων του κατεστημένου.
Και με αυτό το πνεύμα έπρεπε να αντιμετωπίζονται όλα τα κοινωνικά προβλήματα και τα θύματα της κοινωνικής αδικίας και αναλγησίας. Πάντοτε. Και όχι μόνο, κάποτε, περιστασιακά και καιροσκοπικά, «προς το θεαθήναι τοις ανθρώποις»…

Δεν επέλεξε τυχαία ο Χριστός το Σαμαρείτη. Τον επέλεξε, γιατί ο Σαμαρείτης για τους ανθρώπους της θρησκείας και του νόμου εθεωρείτο απόβλητος, παράνομος, σχισματικός και αιρετικός.

Το παράδειγμα του Σαμαρείτη ήταν η γροθιά του Χριστού στη βιτρίνα του κατεστημένου. Θέλησε να κάμει γυαλιά-καρφιά τους τύπους, τις ετικέτες και τις πάσης φύσεως ταμπέλες των «αιδεσιμότατων» και «μακαριότατων» και «εξοχότατων». Πίσω απ' τις οποίες κρύβεται και ελλοχεύει η νωθρότητα, η αδιαφορία, η λιποταξία, η συμπαιγνία, η προδοσία και το έγκλημα.

Κι από το άλλο μέρος θέλησε να αναδείξει τη μοναδική μεγαλειότητα και σεβασμιότητα και εξοχότητα, που εκπροσωπεί το Θεό της αγάπης και της δικαιοσύνης. Και που είναι ο άνθρωπος, που έχει σπλάχνα και υπηρετεί το συνάνθρωπό του…

Ο άνθρωπος που είναι κοντά στον οποιοδήποτε άνθρωπο της ανάγκης: τον άρρωστο, τον πεινασμένο και καθένα, που καταδυναστεύεται και καταληστεύεται. Κι αυτός, ο συμπαραστάτης, σύμφωνα με την παραβολή, είναι ο «πλησίον». Αυτός και κανένας άλλος!…

Όλοι οι άλλοι είναι μακριά απ' το συνάνθρωπό τους. Κι ακόμη μακρύτερα απ' το Θεό. Συνεργάτες και συνεταίροι της ληστοσυμμορίας. Κι ας έχουν βαρύγδουπους τίτλους, Κι ας φορούνε επιβλητικές τηβέννους και χρυσοποίκιλτα άμφια….

 

Παπα-Ηλίας, 15-11-2009

 

http://papailiasyfantis,blogspot.com
http://papailiasyfantis.wordpress.com
e-mail: papaliasyfantis@gmail.com