Η δράση κάνει τον παπά!

Ο Αγώνας των κατοίκων κερδίζει έδαφος στον Ασωπό

Συνέντευξη του παπα Γιάννη Οικονομίδη*

Ιερωμένοι, επιστήμονες, άνθρωποι που δεν περιχαρακώθηκαν στη γνώση ή στην πίστη τους αλλά τη μοιράστηκαν για να σπάσει ο κλοίος της άγνοιας, της αδιαφορίας, της αδικίας. Ένα τέτοιο παράδειγμα, ο πατέρας Ιωάννης Οικονομίδης, ζει και εργάζεται εκεί όπου φύση και άνθρωποι, εδώ και χρόνια, αργοπεθαίνουν, στην περιοχή του μολυσμένου με τοξικά απόβλητα βιομηχανιών Ασωπού. Εκεί όπου η πολιτεία δεν είναι ανύπαρκτη, είναι μια υπαρκτή εξουσία που μοιράζει παράνομες αδειοδοτήσεις και μυστικά απαλλακτικά βουλεύματα στους ρυπαντές.

* Τη συνέντευξη (Σημείωση admin: για την εφημερίδα «Η Εποχή») πήρε η Ζωή Γεωργούλα. 

Με αφορμή τη βράβευσή του από την Ακαδημία Αθηνών για τη δράση και τον αγώνα του ως μέλος της Συμπαράταξης Βοιωτών για το Περιβάλλον και του Ινστιτούτου Τοπικής Ανάπτυξης και Πολιτισμού Οινοφύτων, μιλήσαμε με τον πατέρα Ιωάννη Οικονομίδη.

* Τι σημαίνει για τον αγώνα σας αυτή η βράβευση;

-To βραβείο σημαίνει δύο πράγματα, εξ ορισμού σημαίνει ότι η πολιτεία ήταν απούσα ή μάλλον έπαιξε αρνητικό ρόλο στην προστασία των συνταγματικά κατοχυρωμένων δικαιωμάτων του ανθρώπου, την προστασία του περιβάλλοντος, την προστασία της δημόσιας υγείας. Εάν ο δήμαρχος, ο νομάρχης και ο υπουργός έκαναν καλά τη δουλειά τους, δεν θα υπήρχε λόγος για αυτό το βραβείο. Το δεύτερο πράγμα που σημαίνει αυτό το βραβείο είναι ότι ουσιαστικά επιβραβεύεται η δράση των περιβαλλοντικών οργανώσεων, της κοινωνίας των πολιτών, η οποία κόντρα σε ένα αντιδραστικό κράτος διεκδικεί το αυτονόητο.

Πολιτεία εναντίον των πολιτών

* Ποια είναι η στάση της πολιτείας στο τεράστιο πρόβλημα της ευρύτερης περιοχής του Ασωπού;

-Η πολιτεία θα έπρεπε, εδώ και 40 χρόνια που γεννήθηκε το πρόβλημα του Ασωπού, να φροντίσει για τη βιώσιμη και αειφόρο ανάπτυξη, δηλαδή μια ανάπτυξη που αφήνει πόρους και για τους επόμενους, δεν καταστρέφει, δεν ρημάζει έναν τόπο. Αυτό γίνεται μέσα από την πιστή και αυστηρή εφαρμογή της περιβαλλοντικής νομοθεσίας. Αυτό δεν έγινε ποτέ στην περιοχή μας. Είτε δεν εφαρμόζονταν καθόλου οι νόμοι είτε εφαρμόζονταν παλιοί νόμοι και αυτοί λάθος. Με αποτέλεσμα, οι άδειες που δίνουν στα εργοστάσια οι αδειοδοτούσες αρχές να μην ανταποκρίνονται στην παραγωγική πραγματικότητα των εργοστασίων, να «εξαφανίζουν» τα τοξικά απόβλητα, με συνέπεια αυτά να διαχέονται ανεξέλεγκτα στο περιβάλλον.

Ο ρόλος της πολιτείας είναι αρνητικός, στην αρχή νομίζαμε ότι ήταν ανύπαρκτος αλλά διαπιστώσαμε ότι η πολιτεία παίζει αρνητικό ρόλο, δηλαδή, ήταν παρούσα εις βάρος των πολιτών.

-Την προηγούμενη εβδομάδα δόθηκαν στη δημοσιότητα ονόματα επιχειρήσεων και δημόσιων λειτουργών που κατηγορούνται ότι δημιούργησαν και συγκάλυψαν το περιβαλλοντικό έγκλημα στον Ασωπό. Τι περιμένετε να αλλάξει μετά από αυτή την καταγγελία;

Δόθηκαν ονόματα στη δημοσιότητα στα οποία είχε αναφερθεί ο επιθεωρητής δημόσιας διοίκησης, πριν από έναν περίπου χρόνο, ζητώντας να διερευνηθούν πιθανές ποινικές ευθύνες. Μάθαμε εκ των υστέρων ότι ήδη έχουν εκδοθεί αμετάκλητα απαλλακτικά βουλεύματα, εν κρυπτώ, χωρίς να έχει ενημερωθεί κανένας ποτέ. Αυτό αποτελεί σκάνδαλο, δεν είναι δυνατόν να μην φταίει κανένας για τον Ασωπό. Ζητούμε από τους ανθρώπους που απαλλάχτηκαν με αυτόν τον τρόπο να δώσουν στη δημοσιότητατα τα απαλλακτικά βουλεύματα, ώστε να μάθουμε και εμείς οι πολίτες πώς προκύπτει να μην φταίει κανένας για τον Ασωπό. Είναι δικαίωμα μας.

Μια τοπική κοινωνία που αντιδρά

* Έχετε τη συμπαράσταση των συμπολιτών σας σε αυτόν τον αγώνα;

-Είναι απλά τα πράγματα. Πλέον ένας στους τρεις στα Οινόφυτα πεθαίνει από καρκίνο. Όλοι ανησυχούν. Έχουμε μεγάλη αύξηση στις αποβολές κυήσεων, περίεργες αρρώστιες. Ειδικά οι νέοι γονείς έχουν πολύ μεγάλη ανησυχία. Από την άλλη, υπάρχει εξάρτηση από τη βιομηχανία, οι άνθρωποι δουλεύουν στα εργοστάσια ή οι επιχειρήσεις τους συντηρούνται από τα εργοστάσια, οπότε προβάλλεται μια σύγκρουση συμφερόντων. Όμως από τη μηδενική αντίδραση πλέον γινόμαστε μια τοπική κοινωνία που αντιδρά επιτέλους σε μια κατάσταση 40 χρόνων. Γιατί αυτό το ψευδοδίλημμα, ρύπανση ή ανεργία, το δημιουργεί η ίδια η εξουσία. Στην πραγματικότητα ισχύει το αντίθετο, αν δεν έχεις καθαρή βιομηχανία, είσαι καταδικασμένος να έχεις αρρώστους, θανάτους και ανεργία. Εμείς θέλουμε καθαρή βιομηχανία, δεν θέλουμε να φύγουν τα εργοστάσια, θέλουμε να μείνουν και να δουλεύουν καθαρά, σε ένα περιβάλλον προστατευμένο, καθαρό και φιλόξενο, έτσι ώστε και εμείς και τα παιδιά μας να έχουμε υγεία και δουλειά.

* Ποιος πιστεύετε ότι είναι ο ρόλος των πνευματικών ανθρώπων, των επιστημόνων όταν συντελούνται κοινωνικές αδικίες, που στην περίπτωσή σας είναι εγκληματικές;

-Ο πατέρας του ξεσηκωμού των Οινοφύτων είναι ένας επιστήμονας, ο Θανάσης Παντελόγλου, ένας εξαιρετικός επιστήμονας, ο οποίος την επιστημονική του γνώση δεν την κράτησε για τον εαυτό του ούτε την έκλεισε σε ένα γραφείο ούτε την άφησε τυπωμένη σε ένα βιβλίο. Έχουμε γυρίσει μαζί με τον Θανάση Παντελόγλου, σπίτι-σπίτι τα Οινόφυτα, προσπαθώντας να εκλαϊκεύσουμε τη γνώση που χρειάζεται, για να αρχίσουν οι άνθρωποι να καταλαβαίνουν το πρόβλημα και να αντιδρούν. Θεωρώ ότι η αντίδραση που δεν συνοδοιπορεί με τη γνώση και την επιστήμη δεν έχει αποτέλεσμα.
Είναι χαρακτηριστικό ότι την ημέρα της βράβευσης, στις έξι κολώνες της Ακαδημίας Αθηνών ήταν γραμμένο με μαύρο σπρέι, νομίζω από νέους που κινητοποιήθηκαν το προηγούμενο διάστημα, η λέξη «resist». To θεωρώ συμβολικό, το να αντιστέκεσαι μετ' επιστήμης είναι η λύση στα προβλήματα της κοινωνίας. Οι πνευματικοί άνθρωποι, η επιστημονική κοινότητα έχει να παίξει πολύ σημαντικό ρόλο, όχι μόνο στη δημοσιοποίηση του προβλήματος, αλλά και στην επιλογή ορθών και βιώσιμων λύσεων για την περιοχή μας και στην εφαρμογή τους.

ΠΗΓΗ: Συνέντευξη στην Κυριακάτικη εφημερίδα «Η Εποχή», 10.01.10, http://www.epohi.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=4301&Itemid=1

Σημείωση admin: Δείτε το ιστολόγιο του παπα Γιάννη (Οικονομίδη), απ' όπου είναι και οι Φωτογραφίες:

http://papagiannisoikonomidis.blogspot.com

                           Περί ραγκούσειου νομοσχεδίου χορήγησης ιθαγένειας άνευ όρων.

 Του Φιλαλήθη/Philalethe00

Ξέρετε, ο διάλογος στο… αθηνοκεντρικό ψευδοκράτος των Αθηνών, που λέει και ο υπέροχος grand provocateur Κ. Ζουράρις(όταν το είχε ακούση πρώτη φορά ο νομάρχης Π. Ψωμιάδης, είχε αποχωρήση εις ένδειξιν διαμαρτυρίας από σχετική εκδήλωση, σας βεβαιώ), γίνεται με όρους απαράμιλλης χυδαιότητας, που αρμόζει στην ορθολογική μεταφυσική (Μ. Χορκχάιμερ) και τον φιλοσοφικό σχετικισμό/μεταμοντέρνο μηδενισμό (δανείζομαι τον όρο από την καταπληκτική, όντως, μελέτη του αδελφού Θ. Ζιάκα περί μηδενισμού) που το Κράτος και οι ιδεολογικοί του μηχανισμοί (Πανεπιστήμια, ΜΜΕ κτλ.) μας … μετακενώνουν από τας Ευρώπας.

Δηλαδή, όποιος διαφωνεί με κάτι, ανεξαρτήτως γιατί διαφωνεί και τι επιθυμεί, προκηρύχνεται με διάφορους όρους τσουβαλιάσματος που τον εξουδετερώνουν δια παντός: (ακρο)δεξιός, εθνικιστής, ρατσιστής κτλ.. Είναι το ανάλογο του κομμουνιστή (δηλαδή τριτοδιεθνιστή, για να είμαστε λεπτολόγοι) για την εποχή μας, το έχουμε ξαναπή. Σε όλα αυτά, υπάρχει ένα πολύ διασκεδαστικό στοιχείο. Τα λένε πολλοί ρέκτες (<ρέζω=πράττω, κάμνω) του σημιτισμού! Αυτού του φορέα και κομιστή της ακροδεξιάς θατσερικής παράδοσης (=νεοφιλελεύθερης+νεοσυντηρητικής, στελεχιακά) , όπως καταξιώθηκε ρητώς και από αρχής προεδρικής θητείας από τον ίδιο τον νεοεργατικό Μπλερ (που κάποτε είχε καταβολές… χριστιανοσοσιαλιστικές κι’ αυτός…)!

Πολλές αναλύσεις έχουν γίνη και έχουν πολλά θετικά στοιχεία και να μην επαναλαμβάνουμε τα εγνωσμένα, άρα. Γεγονός, όμως, είναι, ότι, εξ ορισμού, η οχλοκρατία απαιτεί να μην ενδιαφερόμαστε για τα θεμελιώδη δικαιώματα του προσώπου(π.χ. μαρξισμός, φασισμός, Ουτοπία του Moore ή του Καμπανέλλα κ.α.). Εδώ δε, είναι σαφές, ότι δεν έχουμε κάτι τέτοιο.

Εμείς, λοιπόν, αυτό στο οποίο θα εστιάσουμε εδώ είναι ένα ορισμένο σημείο. Το να αντιτίθεσαι στην μαζική χορήγηση ιθαγενειών είναι άραγε κάτι αφ’εαυτού του ακροδεξιό ή … εθνικόφρον (-εθνοκάπηλο) ή ρατσιστικό;

“Η μετανάστευση είναι ευλογία”(Κων/νος Καραμανλής ο πρεσβύτερος);

Όλοι ξέρουμε, ότι η military junta της χώρας μας, αυτό που λέμε και Δικτατορία του Κεφαλαίου, και μαύρο φασισμό, επήλθε το 1967 και διήρκεσε επτά χρόνια. Ο αρθρογράφος/δημοσιογράφος Γιάννης Κατρής (ο Ανδρέας Παπανδρέου υπολόγιζε την συμβολή του στο θριαμβευτικό 48% του 1981 στο 3%, ήτοι 1/16!) έχει γράψη ειδικό βιβλίο, ως γνωστόν, που ονομάζεται “η γέννηση του νεοφασισμού στην Ελλάδα”, εννοώντας την μεταφορά και μεταλαμπάδευση της ευρωπαϊκής ιδεολογίας του φασισμού σε νέα εκδοχή εγχωρίως. Εάν η παλινδρόμηση (regression), όπως λέμε στην Οικονομετρία, είναι ορθή και ερμηνεύει σε ικανοποιητικό βαθμό τα δεδομένα, τότε οπωσδήποτε η Δικτατορία πρέπει να απέκλεισε από την εθνική κοινότητα όλους τους ξένους, και ειδικότερα τους ξένους εργάτες. Αυτό μας λέει η εξίσωση που έχουμε μπροστά μας, αυτή είναι η προβλεπτικότητά της. Είναι, όμως, όντως, έτσι;

Φαίνεται, ότι η πραγματικότητα … πόρρω απέχει από τις ιδεολογικές αυτές κατασκευές. Ας δούμε τι λέει ο εξορισμένος στην Γυάρο κατοπινά – και φυλακισμένος για κριτική στην αρεοπαγιτική αποτίμηση της Χούντας – Ν. Ψαρουδάκης στην περίφημη αντιστασιακή εφημερίδα “Χριστιανική” για τον “κοινωνικό τομέα” (Απρίλης ‘72, “Οι 5 χρυσές σελίδες”):

“Η άνιση διανομή του Εθνικού Εισοδήματος κι η ανεργία που μάστιζε τον τόπο μετά την απελευθέρωση ανάγκασε τα ελληνικά νιάτα να στραφούν αλλού για να ζήσουν. Έτσι παρατηρήθηκε το φαινόμενο της μαζικής εξόδου της Νεολαίας μας που σκόρπισε στους τέσσερις ανέμους της γης για ένα κομμάτι ψωμί! Η Γενιά που πολέμησε και νίκησε φασισμό, χιτλερισμό, σταλινισμό και αποικιοκρατία, τώρα νικημένη κοινωνικά σχημάτιζε πένθιμες στρατιές προσφύγων που έψαχναν να βρουν αφεντικά για να γίνουν δούλοι! Το φαινόμενο αυτό με τις τεράστιες διαστάσεις που έλαβε είναι αναμφισβήτητα η καταδίκη του Παλαιοκομματισμού που στάθηκε ανίκανος να συλλάβει το αίτημα της εποχής μας και να προχωρήσει στις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις που θα έθεταν τον πλούτο της χώρας στην υπηρεσία του λαού και θα ματαίωναν την μετανάστευση. Ήρθε η 21η Απριλίου. Τι έκανε προς την κατεύθυνση αυτή; Γιατί δεν γυρίζουν οι ξενιτεμένοι μας πίσω; Τόσο λοιπόν τους μάγεψε η ξενιτειά; Μήπως κι αυτό αποτελεί χρυσή σελίδα;

Ή μήπως προτιμήθηκε η λύση της εισαγωγής εργατών από τις αφρικανικές χώρες για να πάρουν τη θέση των παιδιών μας που ξενιτεύθηκαν; Αν είναι αυτό, δεν πρέπει να μιλάμε για “χρυσές σελίδες” αλλά για χρυσές δουλειές της Οικονομικής Ολιγαρχίας εις βάρος εκείνων που θυσιάστηκαν σ’όλα τα μέτωπα για νάχουν την πατρίδα δική τους κι όχι να την βλέπουν από μακρυά με τα κυάλια!” (βλ.”Να πέσει η τυραννία”, εκδ. Μήνυμα)

Θα παρατηρήσατε, ότι γίνεται λόγος για χρυσές δουλειές της Οικονομικής Ολιγαρχίας μέσω των εισαγομένων υπό της Χούντας αφρικανών εργατών – αξιοθαύμαστος ο αντιρατσισμός. Σε αυτό συμφωνεί και ο προσφάτως προσκεκλημένος υπό του πρωθυπουργού και προέδρου της Σοσιαλιστικής Διεθνούς γνωστότατος αριστερός συγγραφέας Jeremy Rifkin που αναφέρεται στο θέμα στο “ευρωπαϊκο όνειρο” του και μιλάει για την σχετική αδημονία των πολυεθνικών. Η ελλαδική πραγματικότητα το αποδεικνύει, ως γνωστόν, όταν ο εφεδρικός στρατός εργασίας(αυτά ήσαν γνωστά από την πρώτη σοσιαλιστική διεθνή, όταν δεν υπήρχε καν μαρξισμός) εκβάλλει πλειάδα, ας πούμε, ναυτικών και ναυκλήρων ή, μάλλον, εκβάλλεται από το μείζονος σημασίας εφοπλιστικό κεφάλαιο της χώρας, ώστε να αντικατασταθούν με αλλοδαπούς, και ιδιαίτερα Φιλιππινέζους. Το πλέον, όμως, κρίσιμο είναι ίσως η ριζική αλλαγή της πληθυσμιακής σύστασης, ώστε να μοιάζη πάρα πολύ με… πολυεθνική/πολυφυλετική αυτοκρατορία. Η διαφορά είναι, ότι οι αυτοκράτορες λάμβαναν μέριμνα για σφυρηλάτηση διακριτής ταυτότητας, συνθήκη απόλυτα ζωτική.

Και οι της Νεωτερικής Αριστεράς μας δεν πρέπει να ξεχνούν, ότι, όπως έλεγε ο Αντόνιο Γκράμσι, δουλειά του Αριστερού κόμματος είναι να δημιουργήση τον Ιταλό και εν προκειμένω Έλληνα Ιακωβίνο. Μαζάνθρωπος Ιακωβίνος δεν μπορεί να υπάρξη. Και η οικοδόμηση ενός ριζικά καλύτερου μέλλοντος θα γίνη, όντως, όπως το είχε πη κάποτε ο χριστιανοσοσιαλιστής Ντοστογιέφσκι για τον υλιστικό Σοσιαλισμό, Πύργος της Βαβέλ και πόλεμος όλων εναντίον όλων. Όσο για τους απαίδευτους που προπαγανδίζουν, ότι μιλάμε για την… “σταλινική θεωρία των σταδίων“, θα τους έκανε καλό να διαβάσουν την εισαγωγή του Κεφαλαίου του Μαρξ, που είναι η προσφορά του Μαρξ στην ανθρωπότητα και περιέχει, βασικά, τα βιώσιμα -για τους μη-πωρωμένους καρδιακά- στοιχεία από το έργο του*και όπου διατυπώνεται η θεωρία αυτή εξ ολοκλήρου. Όσο για το εκπεφρασμένο συνθηματολογικώς σκεπτικό του νομοσχεδίου είναι συναφέστατο, αν όχι ταυτόσημο, με τις διακηρύξεις των ευρωενωσιακών Διευθυντηρίων.**

Όσο δε, τέλος, για τα προβλήματα των αγαπητών και αξιοσυμπάθητων συνανθρώπων μας, υπάρχουν προηγούμενα ιστορικά. Ιδιαίτερα για τους χειμαζόμενους αδελφούς της Παλαιστίνης, ο Παύλος είχε δοκιμάση την ισοκατανεμητική λογεία (“Το ημών περίσσευμα εις το εκείνων υστέρημα […] όπως γένηται ισότης”, Β’ Κορινθίους , κεφ. 8 ) … Και εδώ, όπως έλεγε και ο πρόεδρος της ATTAC καθ. Rene Passet κάπου, οι υπογραφές των ανεπτυγμένων χωρών παραβιάζονται συστηματικά χωρίς υπολογίσιμη αντίσταση…

*Αυτό το λέει ο Κώστας Παπαιωάννου, αλλά το λέει και ο Νικολάι Μπερντιάεφ πριν από αυτόν, όταν μιλάη για την αξιόλογη θεωρία του φετιχισμού του εμπορεύματος.

** ενί λόγω, η μετανάστευση είναι “ευλογία”, αλλά η παράνομη μετανάστευση δημιουργεί προβλήματα.

Η φαύλη ιστορία…

Του παπα Ηλία Υφαντή

 

Όρισαν, λέει, επιτροπές,
Για να 'βρουνε ποιος φταίει
Για τα χαώδη ελλείμματα
Και τερατώδη χρέη…

Επιτροπές-αποτροπές!
Που, αντί για διαφάνεια,
Τα σκάνδαλα ανεπιστρεπτί
Θα σπρώξουν στην αφάνεια…

Κι αφού όλα τα σκάνδαλα
Κι όλους θα κουκουλώσουν
Τα τερατώδη ελλείμματα
Και τα χαώδη χρέη,
Χωρίς ουδέποτε να βρουν
Ποιος απ' δαύτους φταίει,
Με τη ληστεία απ' το λαό
Και πάλι θα πληρώσουν.

Γι' αυτό, ενώ δεν άφησαν
Πέτρα πάνω στην πέτρα,
Για το λαό όλο πιο σκληρά
Ζητούν να πάρουν μέτρα…

Και πάει να γίνει πυρκαγιά
Η οδυνηρή απορία:

Πού τόσο θράσος βρίσκουνε
Και αφιλοτιμία
Μπόνους βαριά να απαιτούν
Απ' τα' άδεια τα ταμεία!
Για να γραφτεί, ως κάποιοι λέν,
Η φαύλη ιστορία!…

Παπα-Ηλίας, 15-01-2010

Http://papailiasyfantis.blogspot.com

http://papailiasyfantis.wordpress.com

e-mail: papailiasyfantis@gmail.com

 Πρόσληψη εκπαιδευτικών αλά καρτ … από τον Καλλικράτη!

Του Χρήστου Κάτσικα

 

Αποκαλυπτική για τις προθέσεις της κυβέρνησης σε σχέση με το σύστημα προσλήψεων των εκπαιδευτικών ήταν η χτεσινή επίσκεψη του υφυπουργού Παιδείας Γ. Πανάρετου στη Θεσσαλονίκη, στη διάρκεια της οποίας εγκαινίασε πέντε σχολεία.

Ο Υφυπουργός Παιδείας δήλωσε ότι θα προκηρύσσονται οι θέσεις από τα σχολεία, στα οποία θα υποβάλλονται αιτήσεις από τους ενδιαφερόμενους και θα γίνεται η επιλογή με αντικειμενικά κριτήρια. Εάν, για παράδειγμα, προκύψει μία θέση σε σχολείο του Βύρωνα, θα μπορεί ο καθηγητής να καταθέσει αίτηση για να εργαστεί στο συγκεκριμένο σχολείο.

Ο Πανάρετος μίλησε για «πιστοποιημένους» καθηγητές – αφού θα προηγείται η επιλογή τους σε κεντρικό επίπεδο – οι οποίοι θα οφείλουν να παραμείνουν στο συγκεκριμένο σχολείο για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. «Μίλησα για την προκήρυξη θέσεων σε κενά των σχολείων, ώστε οι δάσκαλοι και οι καθηγητές να πηγαίνουν να δουλέψουν σε συγκεκριμένο σχολείο και όχι να πηγαίνουν στην κεντρική διοίκηση και μετά να μετακινούνται», δήλωσε ο κ. Πανάρετος μετά τη συνάντηση, αναφερόμενος στον αρχικό διορισμό των εκπαιδευτικών. «Στη συνέχεια, οι μετακινήσεις θα πρέπει να γίνονται ανάλογα με τις ανάγκες των σχολείων».

Είναι φανερό ότι οι σχεδιαμοί αυτοί του Υπουργείου Παιδείας συνδέονται άμεσα και σαφώς με το προωθούμενο σχέδιο «Καλλικράτης» που εκτός των άλλων, επιχειρεί να περάσει τα σχολεία στους δήμους. Τέσσερα σημεία – κλειδιά Οι αλλαγές που σχεδιάζονται από την ηγεσία του υπουργείου Παιδείας για το νέο σύστημα προσλήψεων συνοψίζονται σε τέσσερα σημεία-κλειδιά, όπως προκύπτει από το κείμενο που δόθηκε σε δημόσια διαβούλευση τον περασμένο Νοέμβριο:

-Για κάθε εκπαιδευτικό που επιτυγχάνει στο διαγωνισμό του ΑΣΕΠ θα προσμετράται για το διορισμό του και η προϋπηρεσία του.

-Θα υπάρξει μεταβατική περίοδος κατά την οποία θα εξακολουθήσουν να ισχύουν οι υφιστάμενοι πίνακες διοριστέων με την αντίστοιχη προϋπηρεσία. Οι πίνακες αυτοί θα σταματήσουν να τροφοδοτούνται με νέες προϋπηρεσίες μετά τον Ιούλιο του 2010.

 -Οι προσλήψεις θα γίνονται από το υπουργείο Παιδείας, αλλά με σαφή προσδιορισμό του τόπου διορισμού. Η πρόσληψη, δηλαδή, θα γίνεται σε επίπεδο αρμόδιας διεύθυνσης ή περιοχής αυτής ή σχολείου. Ο χρόνος υπηρεσίας στον τόπο του πρώτο διορισμού θα πρέπει να είναι εξαρχής προσδιορισμένος και μέσα αό το διάλογο θα εξεταστεί πώς μπορεί να επιτευχθεί η μεγαλύτερη δυνατή παραμονή στο συγκεκριμένο σχολείο. Προτείνεται η τριετία.

 -Η προβλεπόμενη από το νόμο διετής δοκιμαστική περίοδος των νεοδιοριζομένων, πριν από τη μονιμοποίησή τους, θα αξιοποιηθεί για την επιμόρφωσή τους με στόχο την καλύτερη άσκηση των καθηκόντων τους και την περαιτέρω ανάπτυξη των ικανοτήτων τους, προκειμένου να μπορούν να ανταποκριθούν στο έργο και τις υποχρεώσεις που αναλαμβάνουν.

Η ΝΟΜΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΙΩΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΟΣΛΗΨΕΩΝ

 Είναι προφανές ότι πίσω από τα μισόλογα για την πρόσληψη εκπαιδευτικών… αλά καρτ, πίσω από τις προοιωνιζόμενες αλλαγές στο σύστημα πρόσληψης υπάρχει ένας σχεδιασμός για τη δραστική μείωση των μόνιμων διορισμών και την εξαφάνιση από το εκπαιδευτικό τοπίο των χιλιάδων αδιόριστων εκπαιδευτικών που συνωστίζονται κάθε χρόνο στις λίστες του Υπουργείου Παιδείας. Γράψαμε πριν από λίγο καιρό ότι «η στοχοποίηση των εκπαιδευτικών αποτελεί τμήμα ενός σχεδίου με πολλές άκρες. Μιλήσαμε για μια από αυτές. Έχουμε και άλλες:

Την πρόσληψη σε επίπεδο σχολείου (βλέπε αποκέντρωση/περιφερειοποίηση της εκπαίδευσης ή αλλιώς τα σχολεία στους δήμους) κι άντε μετά να βρούμε λογαριασμό. Άλλη; Ο δόκιμος εκπαιδευτικός: Δηλαδή εξετάσεις από τα σπάργανα μέχρι τα σάβανα (να τελειώσω το Λύκειο, να μπω στο Πανεπιστήμιο, να πάρω πτυχίο, να περάσω τις εξετάσεις στο ΑΣΕΠ, να μου βάλει σφραγίδα καταλληλότητας ο προϊστάμενος και τράβα κορδέλα). Για ένα κομμάτι ψωμί…»

ΜΕΓΑΛΕΣ ΑΝΑΤΡΟΠΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗ/ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

 Ο Καλλικράτης απειλεί τα σχολεία Σταθερός στόχος της νέας ηγεσίας του Υπουργείου Παιδείας παραμένει η λεγόμενη αποκέντρωση της εκπαίδευσης, με λίγα λόγια το πέρασμα των σχολείων στους δήμους. Το τελευταίο χρονικό διάστημα πληθαίνουν οι πρωτοβουλίες της νέας πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Παιδείας που έρχονται ακριβώς να εξυπηρετήσουν αυτό το στόχο.

 Έτσι στις 5/11/2009 μετά τη συνάντηση με την ΚΕΔΚΕ η Αννα Διαμαντοπούλου δήλωσε ότι υπάρχουν «μείζονα ζητήματα που αφορούν το ρόλο των δημάρχων στη χωροθέτηση των σχολείων, στη σχολική στέγη, στη λειτουργία του σχολείου. Αυτά αφορούν τη μεγάλη διοικητική μεταρρύθμιση της χώρας στην οποία η αυτοδιοίκηση και στο χώρο της εκπαίδευσης θα πρέπει να παίξει ένα πολύ σημαντικό ρόλο». Απ' τις δηλώσεις του προέδρου της ΚΕΔΚΕ, Νικήτα Κακλαμάνη, φάνηκε η συμφωνία, αφού διαπιστώθηκε ότι «επί της αρχής υπάρχει ταυτότητα απόψεων για το ρόλο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης τόσο στην προσχολική όσο και στην σχολική εκπαίδευση».

Παράλληλα να τι γράφει ο υφυπουργός Παιδείας κ. Γιάννης Πανάρετος στην ιστοσελίδα του στις 5/11/2009:

«Η αποκέντρωση της εκπαίδευσης, η τοπική αυτοδιοίκηση και οι εκπαιδευτικοί Μια από τις δυσκολίες για την αποκέντρωση του εκπαιδευτικού συστήματος είναι η ανησυχία των εκπαιδευτικών. Ανησυχία που εδράζεται σε φόβους για αυθαιρεσίες. (Αναφέρομαι μόνο στις καλοπροαίρετες ανησυχίες) Έχω πάρει μέρος σε δημόσιες συζητήσεις όπου η αντιπαράθεση μεταξύ δημάρχων και συνδικαλιστών εκπαιδευτικών, ακόμα και των ιδίων πολιτικών πεποιθήσεων, μυρίζει μπαρούτι. Αν δεν μπορέσουμε να διασκεδάσουμε αυτούς τους φόβους δεν θα είναι εύκολο να προχωρήσουμε στο επόμενο βήμα. Για να γίνει αυτό πρέπει να τεθούν οι βάσεις ενός ειλικρινούς διαλόγου…».

Στο Εθνικό Στρατηγικό Πλαίσιο Αναφοράς 2007 – 2013 (ΕΣΠΑ – Δ΄ ΚΠΑ) στον τομέα εκπαίδευση στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση» ο 1ος στρατηγικός στόχος περιλαμβάνει την «αναμόρφωση, εκσυγχρονισμό και αποκέντρωση του εκπαιδευτικού συστήματος». Το Φεβρουάριο του 2009, στο επίσημο κείμενο «Ένα ανοικτό σχολείο που βλέπει στο μέλλον» το ΠΑΣΟΚ παρουσιάζει συνοπτικά τις θέσεις του για την παιδεία. Ανάμεσα σε άλλα προτείνει «Οικοδοµούµε µια δυναμική εκπαιδευτική µμονάδα, µε ευελιξία, λόγο και ευθύνη στη διαχείριση πόρων και την οργάνωση της μάθησης».

Το Σεπτέμβριο του 2005 το ΠΑΣΟΚ παρουσιάζει τα «Συμπεράσματα Πολιτικού Συμβουλίου – Συζήτηση για την Παιδεία». Το ΠΑΣΟΚ κάνει λόγο για πέντε βασικούς άμεσους στόχους της εκπαιδευτικής του πολιτικής: «Οι πέντε βασικοί άμεσοι στόχοι της πολιτικής μας:

Πρώτος στόχος: Να θέσουμε τέλος στο κρατικιστικό συγκεντρωτικό εκπαιδευτικό σύστημα, που στηρίζεται στο δόγμα: Η Μητροπόλεως αποφασίζει και οι εκπαιδευτικές μονάδες εκτελούν. Στα πλαίσια αυτά: 

– Το κράτος διατηρεί μόνο το γενικό πλαίσιο εκπαιδευτικής πολιτικής. Αποφασίζει για τον κορμό του προγράμματος διδασκαλίας αναμορφώνοντας την διδακτέα ύλη, αφαιρώντας περιττά θέματα και επαναλήψεις. 

–  Η περιφέρεια στηρίζει τη σύνδεση της εκπαίδευσης με την κοινωνία, την οικονομία και την απασχόληση. Καθορίζει ειδικές εκπαιδευτικές ζώνες (μετανάστες, τσιγγάνοι, μεγάλη μαθητική διαρροή, ειδικές κατηγορίες). Οργανώνει (σε συνεργασία με Πανεπιστήμια, ΤΕΙ) επιμόρφωση ενηλίκων και εκπαιδευτικών. Προσλαμβάνει τους εκπαιδευτικούς.

 Για όλα αυτά συγκροτεί Ειδικά Εκπαιδευτικά Συμβούλια που απαρτίζονται από εκπαιδευτικούς, εκλεγμένους με καθολική ψηφοφορία, εκπροσώπους των γονέων και των μαθητών (οι τελευταίοι μόνο στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση), εκλεγμένους εκπροσώπους των παραγωγικών και κοινωνικών φορέων, εκπροσώπου του Υπουργείου. Τα Ειδικά Εκπαιδευτικά Συμβούλια μετά από κοινωνική διαβούλευση καθορίζουν μέρος του προγράμματος σπουδών, επιλέγουν και αξιολογούν το εκπαιδευτικό υλικό. Είναι υπεύθυνα για την ανάπτυξη των διαδικασιών κοινωνικής λογοδοσίας. …….. Το σχολικό συμβούλιο επιλέγει βοηθητικό διδακτικό και διοικητικό προσωπικό. Χρηματοδοτεί τη σχολική ζωή με εξασφάλιση και πρόσθετων πόρωv».

Μάλιστα στη συνέντευξη Τύπου παρουσίασης των «Προτάσεων του ΠΑΣΟΚ για την Εκπαίδευση» η οποία δόθηκε από τους Μαρία Δαμανάκη, υπεύθυνη Παιδείας και Πολιτισμού στο ΠΣ του κόμματος, Συλβάνα Ράπτη, γραμματέα του Τομέα Παιδείας και Πολιτισμού και Ανδρέα Λοβέρδο, συντονιστή Μορφωτικών Υποθέσεων της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ έγινε η παρακάτω δήλωση από την κ. Μαρία Δαμανάκη:

 «Το υπουργείο Παιδείας κρατά μόνο τον απολύτως κεντρικό επιτελικό σχεδιασμό και όλα περνούν στον δήμο, την περιφέρεια και τα σχολικά συμβούλια» ανέφερε η κ. Δαμανάκη διευκρινίζοντας ότι το «όλα» σημαίνει «οι διορισμοί των εκπαιδευτικών, η επεξεργασία του εκπαιδευτικού προγράμματος, οι διορισμοί του πολιτικού προσωπικού»… «Το σχολείο συνδιοικείται ουσιαστικά και από την τοπική κοινωνία, τους συλλόγους γονέων και κηδεμόνων, από τους ίδιους τους ενδιαφερόμενους που αναλαμβάνουν και την ευθύνη και το δικαίωμα να κρίνουν την ποιότητά του», είπε η κ. Δαμανάκη, προσθέτοντας ότι «αν αυτή η τομή πετύχει αυτή θα είναι η πραγματική επανάσταση στο εκπαιδευτικό σύστημα της χώρας».

 Είναι φανερό ότι μέσα από την επιχείρηση «αποκέντρωση της εκπαίδευσης» προωθείται η μεταφορά της ευθύνης και του κόστους στη λαϊκή οικογένεια, η διευκόλυνση της εισόδου του κεφαλαίου στην εκπαίδευση και η ένταση της ταξικής διαφοροποίησης. Με λίγα λόγια ανοίγουν οι πόρτες και τα παράθυρα για να κυριαρχήσει ο άνεμος της ιδιωτικοποίησης και να δυναμώσουν οι ρίζες του ευέλικτου σχολείου της αγοράς

Συγκεκριμένα επιδιώκεται:

1. Η καθήλωση των κρατικών δαπανών για την εκπαίδευση και τη μετάθεση του κόστους λειτουργίας των σχολικών μονάδων στους δήμους και ουσιαστικά στους εργαζόμενους, με την επιβολή τοπικής φορολογίας. Με άλλα λόγια, η χρηματοδότηση κάθε σχολικής μονάδας θα εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις οικονομικές δυνατότητες κάθε δήμου. Οι δήμοι με τη σειρά τους θα μεταθέτουν την οικονομική επιβάρυνση στους πολίτες είτε επιβάλλοντας δίδακτρα είτε άλλες εισφορές ή φόρους. Αν δεν μπορούν να ανταποκριθούν, τότε τα σχολεία θα υπολειτουργούν ή θα αναγκαστούν να δεχτούν τις «ευεργεσίες» των «χορηγών». Πρέπει να γίνει σαφές:

 Ο βασικός της σκοπός είναι η μείωση της κρατικής χρηματοδότησης προς τα σχολεία, η πρόσδεση των αναλυτικών προγραμμάτων στις ανάγκες των επιχειρήσεων και η ελαστικοποίηση των εργασιακών σχέσεων των εκπαιδευτικών. Οι προσλήψεις διευθυντών των σχολείων και εκπαιδευτικών στις περισσότερες χώρες της Ε.Ε. γίνεται από τους δήμους, με ότι αυτό μπορεί να σημαίνει σε μια χώρα όπως η Ελλάδα, όπου η Τοπική Αυτοδιοίκηση παραπαίει ανάμεσα στην υποχρηματοδότηση, την κακοδιαχείριση των πόρων και το ρουσφέτι. Το να πάρουν τα σχολεία οι δήμοι θα είναι μια πραγματικότητα που θα ξεπερνά ακόμη και το χειρότερο σενάριο μιας ταινίας που θα είχε ως θέμα τον εξευτελισμό των εκπαιδευτικών. Και δε χρειάζεται να πάμε μακριά. Ας μείνουμε στα καθ' ημάς και στην ιστορία μας.

Ας θυμηθούμε ότι το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα ήταν αποκεντρωμένο στη συγκρότηση του. Τα δημοτικά σχολεία πήραν το όνομα τους από τους Δήμους που είχαν την ευθύνη της ίδρυσης και της λειτουργίας τους. Όμως, αυτός ο τοπικός χαρακτήρας του σχολείου σε συνδυασμό με την συνολική οικονομική και πολιτική κατάσταση του ελληνικού καπιταλισμού έκανε το δάσκαλο τον «κακομοίρη» της κοινωνίας, μια αξιολύπητη φιγούρα που περιπλανιόταν από χωριό σε χωριό εκλιπαρώντας τους τοπικούς άρχοντες να τον προσλάβουν στο σχολείο με μισθό πείνας. Είναι χαρακτηριστικά τα όσα γράφει ο παιδαγωγός Παναγιώτης Οικονόμου στα τέλη του περασμένου αιώνα όταν πήγε να εποπτεύσει τα «αποκεντρωμένα» σχολεία της ελληνικής επικράτειας:

«Φρίκη με κατέλαβε ότε εν έτει 1885 διωρίσθην γενικός δ/ντης δημοτικής εκπαιδεύσεως, εν τω υπουργείω Παιδείας. Ουδείς δημοδιδάσκαλος ήτο εν ασφαλεία. Ο βουλευτής, ο κομματάρχης, ο παντοπώλης, ηδύνατο να τον μεταθέσουν, να τον παύσουν… Ένας βουλευτής είχεν είπει: Και τι βουλευτής είμαι εγώ, όταν δεν δύναμαι να παύσω ούτε ένα δημοδιδάσκαλον;».

2. Μέσα από την αποκεντρωμένη λειτουργία της εκπαίδευσης επιχειρείται να σπάσει ο όποιος ενιαίος χαρακτήρας της παρεχόμενης εκπαίδευσης έχει απομείνει καθώς η καλύτερη εξυπηρέτηση των συμφερόντων του κεφαλαίου συνδέεται με ένα νήμα με τη λειτουργία μιας εκπαίδευσης ευέλικτης, διαφοροποιημένης και ανταγωνιστικής. H ανάθεση μεγάλου μέρους της ευθύνης για τη χρηματοδότηση, τη λειτουργία, τους προσανατολισμούς κάθε εκπαιδευτικού ιδρύματος στο εκπαιδευτικό προσωπικό, τους εκπαιδευόμενους, τους γονείς, την «τοπική κοινωνία» και τους «παραγωγικούς φορείς» (δηλαδή τις επιχειρήσεις), είναι φανερό ότι καλλιεργεί την τάση των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων να υποχωρήσουν στις απαιτήσεις των «πελατών», αφού η συντήρηση ή η ανάπτυξή τους εξαρτώνται άμεσα από τη «ζήτηση» των εκπαιδευτικών «προϊόντων» τους. Τα «αποκεντρωμένα» σχολεία για παράδειγμα θα παραμερίζουν πιο εύκολα τη γενική μόρφωση σε όφελος των δεξιοτήτων που ζητά η αγορά, για να γίνονται πιο προσφιλή στις επιχειρήσεις εξασφαλίζοντας μεγαλύτερη χρηματοδότηση.

Η παιδαγωγική και η διδακτική, οφείλουν να υποταχθούν σε μια νέα αντίληψη που έχει σχέση περισσότερο με την επιχειρηματική λογική αφού το σχολείο θα λειτουργεί κριτήριο την εξεύρεση κονδυλίων και να προσαρμόζει τη λειτουργία του σ΄ αυτή την προοπτική. Είναι σαφές ότι οι Δήμοι θα αναζητήσουν πόρους από ιδιωτικές επιχειρήσεις – χορηγούς, από νέους δημοτικούς φόρους και από εισφορές γονέων καθώς η τοπική αυτοδιοίκηση έχει τη δυνατότητα να καθορίσει ανταποδοτικά τέλη για τη λειτουργία των σχολείων της περιοχής της. Αυτή, βεβαίως είναι μια μέθοδος μετακύλησης του κόστους λειτουργίας του σχολείου για μια ακόμη φορά στον οικογενειακό προϋπολογισμό ο οποίος ήδη στενάζει.

Είναι φανερό, ότι κάτω από το βάρος των λειτουργικών εξόδων, που βέβαια και σήμερα υπάρχουν, οι διάφοροι «τοπικοί παράγοντες» θα οδηγήσουν ένα μεγάλο αριθμό σχολικών μονάδων σε αφανισμό. Θα επιχειρείται η συγκέντρωση των μαθητών σε όσο το δυνατό πιο μεγάλα τμήματα, ενώ σε κάποια φάση όταν ο κίνδυνος του κλεισίματος των σχολείων αυτών θα είναι εμφανής, θα επιβάλλονται και τα λεγόμενα ανταποδοτικά τέλη, σαν αναγκαία προϋπόθεση για τη λειτουργία τους.

14-01-2010

ΠΗΓΗ: http://www.alfavita.gr/ank_b/ank14_1_10_817.php

Σημείωση: Οι υπογραμμίσεις έγιναν από τον admin

«Σκάνδαλο με τη νέα γρίπη»

ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ-ΣΟΚ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΠΙΚΕΦΑΛΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Της Έρσης Βατού

Σοβαρότατες καταγγελίες για τον τρόπο χειρισμού της νέας γρίπης, «που έθεσε σε κίνδυνο τη ζωή των ανθρώπων», διατυπώνει με συνεντεύξεις του σε διεθνή έντυπα και δίκτυα ο επικεφαλής της επιτροπής Υγείας του Συμβουλίου της Ευρώπης, επιδημιολόγος Βόλφγκανγκ Βόνταργκ. Δεν διστάζει μάλιστα να υποστηρίξει ότι ένα από τα εμβόλια, το Obta flu, παρασκευάστηκε από τη Novartis «σε βιο-αντιδραστήρα από καρκινικά κύτταρα».

Φωνή σε μια ικανή ομάδα επιστημόνων που εξαρχής είχαν εκφράσει επιφυλάξεις για το εύρος και τη σοβαρότητα της νέας γρίπης, η οποία έγινε πανδημία, αλλά και την ασφάλεια του εμβολιασμού, δίνει ο επιδημιολόγος, πρώην μέλος του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος Γερμανίας και ο πιο υψηλόβαθμος αξιωματούχος Υγείας του Συμβουλίου της Ευρώπης, Βόνταργκ. Σε συνέντευξή του στη βρετανική «Sun» είχε μιλήσει για «πλασματική πανδημία, ένα από τα μεγαλύτερα σκάνδαλα του αιώνα», στο δίκτυο «Αλ Τζαζίρα» κατηγόρησε φαρμακοβιομηχανίες ότι επηρέασαν τους αξιωματούχους στην Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας (ΠΟΥ) και στην κυριακάτικη γαλλική εφημερίδα «Humanite» μαζί με όλα αυτά ονόμασε τουλάχιστον μια εταιρεία, καταλογίζοντάς της παρασκευή εμβολίου με μη ενδεδειγμένη τεχνική, αν και με έγκριση από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Φαρμάκου, το θεσμό που αποφασίζει αν ένα εμβόλιο θα βγει στην αγορά.

Ο Βόνταργκ ισχυρίζεται ότι «το εμβόλιο της εταιρείας Novartis παρασκευάστηκε σε βιο-αντιδραστήρα από καρκινικά κύτταρα. Μια τεχνική που ουδέποτε είχε χρησιμοποιηθεί μέχρι τώρα». Αφού εξηγεί τη διαδικασία παρασκευής, ο Γερμανός γιατρός σημειώνει: «Δεν αποκλείεται, πρωτεΐνες που έμειναν από καρκινικό κύτταρο, παρούσες στο εμβόλιο που παρασκευάζεται σε βιο-αντιδραστήρα, να προκαλέσουν όγκο στον εμβολιασμένο». Οταν ερωτάται περί ποίου εμβολίου ομιλεί, ο Βόνταργκ απαντά: «Obta flu». Η Novartis δεν είχε τοποθετηθεί μέχρι χθες βράδυ.

Μια άλλη εταιρεία όμως, η GlaxoSmithKline, απαντώντας εμμέσως στους ισχυρισμούς Βόνταργκ ότι οι βιομηχανίες φαρμάκου επηρέασαν και ουσιαστικά οδήγησαν την ΠΟΥ να κηρύξει πανδημία, τους χαρακτήρισε «παραπλανητικούς και αβάσιμους». Εκπρόσωπος της ΠΟΥ, εξάλλου, ο Αφαλούκ Μπατιασέβι, είπε στο «Αλ Τζαζίρα» ότι «η παροχή ανεξάρτητων συμβουλών στα κράτη-μέλη είναι πολύ σημαντικό έργο για την ΠΟΥ, που το αντιμετωπίζει με σοβαρότητα, επαγρυπνώντας να μην επηρεαστεί από συμφέροντα».

Αν οι καταγγελίες του Βόλφγκανγκ Βόνταργκ διατυπώνονταν σε εθνικό επίπεδο, θα έχρηζαν εισαγγελικής παρέμβασης. Στην Ευρώπη, όμως, η μόνη προγραμματισμένη ενέργεια είναι η συζήτηση που θα γίνει σε έκτακτη συνάντηση του Συμβουλίου της Ευρώπης εντός του μηνός.

(Πηγές: www.humanite.fr, aljazzera.net, www.fox.news.com)

ΠΗΓΗ: Έντυπη Έκδοση, Ελευθεροτυπία, Τρίτη 12 Ιανουαρίου 2010, http://www.enet.gr/?i=news.el.ygeia&id=120113

"Προσδοκία για Λύτρωση: Τα πολλά πρόσωπα του Μεσσία"

της Αμαλίας Κ. Ηλιάδη,

Αδιαμφισβήτητο είναι το γεγονός ότι σχεδόν σε όλες τις περιοχές του κόσμου που θεωρούνται από τη σύγχρονη επιστήμη ως κοιτίδες των μεγάλων αρχαίων πολιτισμών καταγράφεται η προσδοκία του Μεσσία. Κάθε θρησκεία αναμένει το δικό της λυτρωτή που θα κυριαρχήσει στη γη. Η Ανάσταση αποτελεί την ολοκλήρωση της πορείας και της διδασκαλίας του δασκάλου από τη Ναζαρέτ, του οποίου το όνομα στη μετάφραση των Εβδομήκοντα αποδόθηκε ως Ιησούς Χριστός.

Το «Χριστός» απέδωσε την εβραϊκή λέξη «μεσσίας», αφού αυτή η λέξη σημαίνει το «χρισμένο», εκείνον που έχει πάρει το χρίσμα από μια θεία δύναμη για να λυτρώσει πνευματικά, ηθικά, ή εθνικά (ή και όλα αυτά μαζί) μία ομάδα ανθρώπων, ένα λαό ή ένα έθνος. Είναι γνωστό ότι οι Εβραίοι περίμεναν τον ερχομό του Μεσσία, μόνο που τον ανέμεναν τελείως διαφορετικό από τον Ιησού. Αν και οι προφήτες είχαν δώσει  θολές και σε πολλές περιπτώσεις αλληλοσυγκρουόμενες περιγραφές του Μεσσία, η κοινή πεποίθηση μεταξύ των διαμορφωτών της κοινής γνώμης (Φαρισαίοι) την εποχή της έλευσης του Ιησού ήταν πως ο Μεσσίας θα ήταν ένας εθνικοθρησκευτικός ηγέτης, ο οποίος θα τους απελευθέρωνε από το ρωμαϊκό ζυγό και από τους ανεκτικούς προς το ρωμαϊκό ζυγό Εβραίους ηγεμόνες. Αυτός ήταν και ο κύριος λόγος, που στην ερώτηση του Ρωμαίου επάρχου Πόντιου Πιλάτου «Ιησούν ή Βαρραβά;», ο λαός απάντησε «Βαρραβά», αφού ο ληστής αυτός είχε αμφισβητήσει με τον τρόπο του το ρωμαϊκό ζυγό, ενώ ο Ιησούς  πρόσφερε αγάπη, ακόμα και για τους Ρωμαίους και δεν έχανε την ευκαιρία να στηλιτεύει τους αδιαμφισβήτητους ηγέτες τους – τους Φαρισαίους.

Ήταν όμως μόνο οι Εβραίοι ο λαός που περίμενε το Μεσσία; Όχι. Ο «μεσσιανισμός» υπήρξε μια τάση, κοινή σχεδόν σε όλους τους αρχαίους πολιτισμούς και υφίσταται και σήμερα, προσανατολισμένη περισσότερο προς τους κοσμικούς, εθνικούς ή πολιτικούς σωτήρες, αν και δε λείπουν οι περιπτώσεις πνευματικού προσανατολισμού, όπως π.χ. οι Χιλιαστές ή ο Όσο.  Στο κείμενο αυτό, ωστόσο, ευρύτερη αναφορά θα γίνει στο «μεσσιανισμό», όπως αυτός διαμορφώθηκε στο πέρασμα των αιώνων.

Επειδή τα πειστήρια για τις μεσσιανικές προσδοκίες, μάς τα δίνουν τα ιερά κείμενα του κάθε λαού, δεν είναι εύκολο να διαπιστωθεί ποια είναι η αρχαιότερη πίστη σχετικά με την έλευση του Μεσσία, αφού αρχαίοι πολιτισμοί, των οποίων ιερά κείμενα δε διασώθηκαν ή που βασίζονταν στην προφορική παράδοση, δεν μπορούν να συμπεριληφθούν. Πάντως, σε  όλες τις περιοχές του κόσμου, που θεωρούνται από τη σύγχρονη επιστήμη ως κοιτίδες των μεγάλων αρχαίων πολιτισμών, καταγράφεται η προσδοκία.

Ξεκινάμε από την αρχαιότερη κοιτίδα πολιτισμών, την Ασία. Μεγάλοι πολιτισμοί άνθισαν στην Κίνα, την Ινδία, την Ασσυρία, τη Βαβυλωνία και την Περσία. Αρχίζοντας από την Κίνα, ο Μεσσίας έχει πολλά ονόματα και διαφορετικά χαρακτηριστικά σε κάθε ιστορική περίοδο. Σε κάποια αρχαία κείμενα, από τα οποία διασώζονται μόνο αποσπάσματα, αναφέρεται ότι ο Μεσσίας θα είναι ένας άγιος άνθρωπος που θα έρθει από τη Δύση και θα φέρει στην ανθρωπότητα την αρμονία. Αργότερα, ο άγιος άνθρωπος γίνεται Θεάνθρωπος και οι Κινέζοι σοφοί  συμφωνούν μεταξύ τους γι' αυτό το χαρακτήρα του. Μεταφέρουμε την άποψη του Κομφούκιου, ως «πρώτου μεταξύ ίσων» ανάμεσά τους, ο οποίος πίστευε ότι ο Θεάνθρωπος θα έχει τη γνώση πριν τη γέννησή του και ότι θα χρησιμοποιήσει αυτή τη γνώση για να λυτρώσει την ανθρωπότητα στρέφοντάς την προς το αγαθό. Η χρονική περίοδος έλευσης του  Θεανθρώπου δεν ορίζεται από τον Κομφούκιο αλλά από τα αρχαία κινέζικα ιερατικά βιβλία, τα οποία την τοποθετούν κάπου προς το τέλος της μέτρησης του γήινου χρόνου. Τότε, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, θα εμφανιστεί ο «ποιμένας» ή ο «άρχοντας», ο οποίος θα αποκαταστήσει στον κόσμο την πληρότητα, τη λαμπρότητα και τη μακαριότητά του.

Περίπου αντίστοιχη με των Κινέζων είναι και η πίστη των αρχαίων Ινδών για την έλευση του Μεσσία. Κατ' αυτούς, στην αρχή του κόσμου, όπως τον γνωρίζουμε, υπήρξε η Χρυσή Εποχή, μια εποχή στην οποία οι άνθρωποι ήταν τέλειοι και ζούσαν ευτυχισμένοι γνωρίζοντας τον ένα και μοναδικό πανανθρώπινο Θεό. Η επαφή τους όμως με την αμαρτία έφερε την πτώση και από εκεί και πέρα, τόσο ο κόσμος όσο και οι άνθρωποι  γίνονται όλο και χειρότεροι, μέχρι που καταστροφές δίχως προηγούμενο θα φτάσουν τον κόσμο στο έσχατο σημείο. Τότε θα εμφανιστεί ο Λυτρωτής, που θα ξαναφέρει στον κόσμο τη Χρυσή Εποχή. Αν αυτό θυμίζει την ιστορία του Παραδείσου, της εκδίωξης των Πρωτοπλάστων και της επιστροφής του ανθρώπου στην αιώνια ζωή μετά τη Δευτέρα Παρουσία, αξίζει να υπογραμμίσουμε ότι σύμφωνα με τις Βέδες, τα αρχαία θρησκευτικά βιβλία των Ινδών, ο Λυτρωτής θα είναι ο Θεός της φωτιάς και του ήλιου που θα ενσαρκωθεί μέσω της γέννησής του από μια παρθένα, σταλμένος από τον ουράνιο πατέρα.

Ο Ινδουισμός που επικράτησε αργότερα στην Ινδία δέχεται ως κεντρικό Θεό το Βισνού, ο οποίος ενσαρκώνεται στη Γη με εννιά μορφές (οι πιο γνωστές στη Δύση είναι ο Ράμα, ο Κρίσνα και ο Βούδας, δηλαδή ο Φωτισμένος). Αν και δεν είναι πολύ γνωστή, υπάρχει όμως και η δέκατη ενσάρκωση του Βισνού σε Μεσσία που θα αποκτήσει σαρκική, γήινη υπόσταση από τη γέννησή του από μια παρθένα, κατά την τέταρτη και κοσμική περίοδο του κόσμου, η οποία θα χαρακτηρίζεται από τη μέγιστη έκπτωση των αξιών, τη διαφθορά και την εξαθλίωση. Παίρνοντας τη μορφή έφιππου πολεμιστή με πύρινη ρομφαία, ο Βισνού θα νικήσει τους εχθρούς του και θα αποκαταστήσει τη θεία τάξη στον κόσμο.

Ο Βουδισμός συμφωνεί μεν ότι ο άνθρωπος με δική του ευθύνη εγκατέλειψε την υπέρτατη γαλήνη για να ξεπέσει στην εξαθλίωση, αλλά πιστεύει ότι απαραίτητος όρος για την έλευση του Μεσσία είναι η συνειδητοποίηση από πλευράς ανθρώπων της κατάστασής τους. Όταν οι άνθρωποι συνειδητοποιηθούν, τότε θα εμφανιστεί ένας όμοιός τους και όχι κάποια ενσαρκωμένη θεϊκή υπόσταση, που θα αποκαλύψει την υπερβατική αλήθεια και μέσω αυτής θα φέρει τη βασιλεία της δικαιοσύνης στον κόσμο.

Κεντρική μορφή της αρχαίας περσικής θρησκείας ήταν ο προφήτης Ζωροάστρης ή Ζαρατούστρα, όπως τον γνωρίζουμε περισσότερο στη Δύση από το φιλοσοφικό έργο του Νίτσε «Τάδε έφη Ζαρατούστρα» και από το ομότιτλο μουσικό έργο του Στράους. Ο Ζαρατούστρα έζησε, σύμφωνα με τα πιστεύω των Ζωροαστρών, στην αρχή του τελευταίου από τους κοσμικούς κύκλους, ο καθένας από τους οποίους κρατάει 3.000 χρόνια. Το σπέρμα του διατηρείται σε μια λίμνη και κάθε χίλια χρόνια μια παρθένα που θα κολυμπάει εκεί θα γονιμοποιείται και θα γεννάει από ένα σωτήρα. Ο τρίτος και ο τελευταίος θα είναι ο Λυτρωτής, ο οποίος θα πραγματοποιήσει τις προφητείες του Ζαρατούστρα.

Καθόλου απίθανο δεν είναι οι αρχαίοι Πέρσες να πήραν την ιδέα του Λυτρωτή από τον αρχαίο ασσυροβαβυλωνιακό πολιτισμό, αφού και άλλα στοιχεία του πολιτισμού αυτού ενσωματώθηκαν στον περσικό πριν, αλλά κυρίως μετά από την κατάκτηση της Βαβυλώνας από τους Πέρσες. Οι Βαβυλώνιοι πάντως πίστευαν σε ένα Θεό Λυτρωτή που θα πάρει τη μορφή ανθρώπου και θα απλώσει την πνευματική κυριαρχία του σε όλη τη Γη. Πολλοί μελετητές των θρησκειών πιστεύουν ότι οι μεσσιανικές δοξασίες των Ασσυροβαβυλωνίων έπαιξαν ουσιαστικό ρόλο στη διαμόρφωση των αντίστοιχων εβραϊκών, αφού οι τελευταίοι έζησαν πολλά χρόνια υπό την κατοχή των πρώτων και τα σημαντικότερα προφητικά τους κείμενα γράφτηκαν στη Βαβυλώνα.

Περνώντας στην Ευρώπη, θα σταθούμε στον πιο σημαντικό πολιτισμό της ηπείρου, τον ελληνορωμαϊκό. Όσον αφορά τους αρχαίους Έλληνες, είχαν αποστασιοποιηθεί σχεδόν πλήρως από την ιδέα του Μεσσία, αφού οι θεοί τους ήταν καθημερινοί, με τα πάθη και τις αδυναμίες τους, με τους οποίους μάλιστα έκαναν και έρωτα και γεννούσαν ημίθεους. Να έρθει δηλαδή ποιος Μεσσίας και να λυτρώσει ποιον από ποιον; Ο Διόνυσος και ο Ορφέας είναι μεν θεάνθρωποι αλλά όχι Μεσσίες και -ας το πούμε κι αυτό- αποτελούν ανατολικές επιδράσεις στην αρχαία ελληνική μυθολογία. Στο επίπεδο της φιλοσοφίας μόνο γίνονται κάποιες συγκρίσεις μεταξύ του πλατωνισμού και του χριστιανισμού, αλλά δεν καμιά σχέση με μεσσιανικό πνεύμα. Η Ρώμη, με λιγότερο συγκροτημένο και ισχυρό πολιτισμικό και πολιτιστικό υπόβαθρο, ήταν πιο δεκτική σε αντίστοιχες απόψεις. Αλλά και εκεί, αν εξαιρεθούν οι δεκάδες ανατολίτικες λατρείες που είχαν πλημμυρίσει την κοσμοκράτειρα πόλη, οι «παραδοσιακές» ρωμαϊκές πηγές δε μας δίνουν μαρτυρίες έντονου μεσσιανικού πνεύματος. Ανάμεσα στις περιορισμένες όμως αναφορές βρίσκεται και αυτή του μεγαλύτερου Ρωμαίου λογοτέχνη, του «Ρωμαίου Ομήρου», του ποιητή Βιργίλιου που έχει γράψει έναν ύμνο στον αναμενόμενο σωτήρα, από τον οποίο περιμένει «να γεννήσει τη μεγάλη τάξη των αιώνων από την αρχή».

Απ΄ όλα όσα αναφέρθηκαν, συμπεραίνουμε ότι η προσδοκία για την έλευση του Μεσσία αλλά και η πολυπόθητη «Λύτρωση» ήταν και είναι βαθιά ριζωμένες στις καρδιές, στη μνήμη και στις αναζητήσεις της ανθρώπινης φυλής σε όλα τα μήκη και πλάτη του πλανήτη μας.

* Η Αμαλία Κ. Ηλιάδη είναι Φιλόλογος-Ιστορικός, ΜΑ Βυζαντινής Ιστορίας/Υπεύθυνης Σχολικής Βιβλιοθήκης 2ου Ε.Π.Α.Λ. Τρικάλων,

ailiadi@sch.gr,          http://users.sch.gr/ailiadi,     http://blogs.sch.gr/ailiadi,      http://www.matia.gr,

Με αφορμή τη Θάλεια Δραγώνα: Από τη Σκύλλα του εθνικισμού στη Χάρυβδη του μεταμοντερνισμού

Πολιτικά κυρίως τα κίνητρα πίσω από την επίθεση της ακροδεξιάς κατά της Θ. Δραγώνα

Του Γιώργου Λαουτάρη

Με αφορμή το διορισμό της Θάλειας Δραγώνα στη θέση της ειδικής γραμματέα του υπουργείου Παιδείας, επανήλθε στην επικαιρότητα η διαμάχη μεταξύ εθνικιστών και μεταμοντέρνων με επίκεντρο την ελληνική ιστορία. Μια διαμάχη που παρόλη τη σφοδρότητά της, στους δύο πόλους της έχει την ίδια τυπική λογική.