Ανθρώπινη «βόμβα»* στον Αγ. Παντελεήμονα

 

Του Κώστα Ονισένκο

 

Από τη μια οι μετανάστες** με κακές συνθήκες διαβίωσης και υγιεινής, από την άλλη οι Έλληνες κάτοικοι, γεμάτοι ανασφάλεια και φόβο.

* Δείτε στο τέλος του άρθρου τι έγινε στις 27/05/2009…

**  Επίσης: Άγιος Παντελεήμονας – Χτίζοντας Γέφυρες – εκδήλωση των Πίσω Θρανίων.

«Μένω στην Ελλάδα εδώ κι ένα χρόνο μαζί με τους γονείς και τον μικρότερο αδερφό μου. Είμαι ο μόνος από την οικογένεια που εργάζεται, ενώ εδώ και τέσσερις μήνες πηγαίνω στο σχολείο. Είμαι ερωτευμένος με μια κοπέλα στο σχολείο μου, αλλά δεν μπορώ να της το πω γιατί ντρέπομαι», μας λέει ανοίγοντας την καρδιά του ο 13χρονος Αχμέτ από το Αφγανιστάν, ένας από τους χιλιάδες παράνομους μετανάστες που ζουν στη μεγάλη, «πολυεθνή» γειτονιά, στον Αγιο Παντελεήμονα. Ο Αχμέτ είναι από τους τυχερούς. Εργάζεται ως τεχνικός σε ίντερνετ καφέ της περιοχής όπου συχνάζουν πολλοί συμπατριώτες του, «παίζει τα ηλεκτρονικά στα δάχτυλα», χτίζει όνειρα.

Ο Αχμέτ είναι ένας μικρός κόμπος πάνω στη διελκυστίνδα που αναπτύσσεται – άγρια πολλές φορές – ανάμεσα στους Έλληνες κατοίκους της περιοχής και στους χιλιάδες ξενόφερτους, πολλοί από τους οποίους κινούνται σαν φαντάσματα. Το σκηνικό, ιδίως τα βράδια, παραπέμπει σε γειτονιά τριτοκοσμικής πόλης. Βρωμιά, πείνα, ανθρώπινα ράκη, απειλές, βία, μαχαιρώματα. Πολλοί κάνουν λόγο για ένα καζάνι που βράζει, άλλοι για γκέτο, άλλοι για ένα απόστημα στην καρδιά της πρωτεύουσας, το βέβαιο είναι ότι μια λύση «ανθρώπινη» δεν δίνεται.

 

Έχει μετατραπεί σε γκέτο

 

Η γειτονιά και η ευρύτερη περιοχή ήταν από τις πρώτες της Αθήνας που δέχθηκαν μεγάλα κύματα μεταναστών από τις αρχές της δεκαετίας του '90 και όλα τα επόμενα χρόνια αυτή η μεταναστευτική πίεση εντάθηκε, χωρίς ποτέ να υπάρξει οργανωμένο σχέδιο για την αντιμετώπιση των άμεσων αναγκών αυτών των ανθρώπων, λες και όσοι περνούσαν από εκεί έκαναν ότι δεν έβλεπαν. Αποτέλεσμα; Το τελευταίο μεγάλο μεταναστευτικό κύμα να έχει μετατρέψει την περιοχή σε γκέτο, υπολογίζεται ότι στην ευρύτερη περιοχή διαβιούν όπως – όπως χιλιάδες μετανάστες.

Οι «παλιοί» ζουν σε νοικιασμένα διαμερίσματα με την οικογένεια ή τους φίλους τους, ενώ όσοι ήρθαν πρόσφατα στην Ελλάδα βρίσκουν καταφύγιο στα λεγόμενα «ξενοδοχεία», δηλαδή τις «ξεφτισμένες» πολυκατοικίες, με ενοίκιο 50-70 ευρώ το «κεφάλι». Οι λιγότερο τυχεροί, μιλάμε για ολόκληρες οικογένειες που δεν βρίσκουν μέρος να στεγαστούν, κουρνιάζουν σε χαρτόκουτα που στηρίζονται στον τοίχο της εκκλησίας του Αγίου Παντελεήμονα ή αλλού. Σήμερα, η ενίσχυση των μεταναστών στηρίζεται αποκλειστικά στις ανθρωπιστικές οργανώσεις και στην Εκκλησία.

 

Από το Αφγανιστάν

 

Η πλειοψηφία των μεταναστών «του Αγίου Παντελεήμονα» σήμερα έχει έρθει από το Αφγανιστάν, άτομα που εισήλθαν παράνομα στην Ελλάδα από τα θαλάσσια σύνορα ή τον Εβρο. Οσοι συνελήφθησαν από τους άνδρες του Λιμενικού και «πέρασαν» τα απαραίτητα διαδικαστικά έφθασαν στον Πειραιά έχοντας στα χέρια τους διοικητική απέλαση, που τους υποχρεώνει να εγκαταλείψουν τη χώρα εντός μηνός. Στην Αθήνα, όλοι οι δρόμοι οδηγούσαν στον Άγιο Παντελεήμονα, όπου βρίσκονταν συμπατριώτες τους και τα στέκια τους. «Είμαι στην Ελλάδα επτά χρόνια. Έχω χαρτιά, ξέρω Ελληνικά και είμαι μαραγκός. Όμως, είμαι άνεργος. Φανταστείτε τι έχουν να πουν άλλοι Αφγανοί, που δεν ξέρουν μια τέχνη», λέει στην «Κ» ο 27χρονος Αλί Μοχάμεντ.

Όταν ήρθε στην Ελλάδα ο Αλί κοιμόταν στο πάρκο, αργότερα βρήκε ένα «ξενοδοχείο», μετά άρχισε να κάνει μεροκάματα, μάθαινε τη γλώσσα. Ένας άλλος Αφγανός, καχύποπτος αυτός, που ήρθε στην Ελλάδα πριν από λίγους μήνες, μας λέει ότι εργάζεται σε κάποια «εταιρεία» στο Κορωπί μια – δυο φορές την εβδομάδα. Πληρώνει 80 ευρώ τον μήνα για να κοιμάται σε δωμάτιο κάποιου ετοιμόρροπου κτιρίου στο κέντρο, ενώ πριν πλήρωνε  «μόνο» 50, μέχρι που η αστυνομία έκανε έφοδο στην πολυκατοικία και αναγκάστηκε να ψάξει για άλλο κατάλυμα.

Στον Άγιο Παντελεήμονα, το πρόβλημα μοιάζει με γόρδιο δεσμό. Από τη μια ημεδαποί κάτοικοι και καταστηματάρχες που μιλούν για ραγδαία αυξανόμενη μικρο-εγκληματικότητα, από την άλλη οι ανθρωπιστικές οργανώσεις καταγγέλλουν την εγκατάλειψη και τις άθλιες συνθήκες διαβίωσης αυτών των ανθρώπων – «τους καλούς χριστιανούς τους κάνουμε μόνο εκ του ασφαλούς», ειπώθηκε στην «Κ».

 

Προβλήματα υγείας

 

«Εντοπίζουμε προβλήματα υγείας που έχουν ξεκάθαρα να κάνουν με κακές συνθήκες διαβίωσης και υγιεινής», υπογραμμίζει στην «Κ» ο γιατρός της οργάνωσης PRAKSIS Δημήτρης Κωνσταντίνου.

Η PRAKSIS είναι μία από τις οργανώσεις που έχουν αναλάβει τη στήριξη των μεταναστών της περιοχής με παροχή δωρεάν ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης κ.ά. «Εξυπηρετούμε περίπου 45 άτομα ημερησίως, οι περισσότεροι δεν γνωρίζουν Ελληνικά και η επικοινωνία μαζί τους είναι δύσκολη. Διαπιστώνουμε πως η περιοχή δέχθηκε μεγάλο αριθμό προσφύγων χωρίς προηγούμενη υποδομή, με αποτέλεσμα να γκετοποιηθεί. Δεν φαίνεται κάπου ουσιαστική παρέμβαση της πολιτείας», τονίζει ο κ. Κωνσταντίνου.

 

Ντροπή για την πολιτεία

 

«Προφανώς υπάρχει σοβαρό πρόβλημα στην περιοχή. Αυτή η κατάσταση δεν θα άρεσε σε κανέναν έξω από το σπίτι του. Είναι ντροπή για την πολιτεία να ανέχεται τέτοιες καταστάσεις», λέει στην «Κ» ο ηθοποιός Περικλής Λιανός, κάτοικος της περιοχής. Τονίζει ότι διάφοροι προσπάθησαν να καπηλευθούν τη διαδήλωση που πραγματοποιήθηκε, τον περασμένο Νοέμβριο, από κατοίκους για την υποβάθμιση της περιοχής.

«Οι μεν ήρθαν να υποστηρίξουν τα ελληνιστικά και οι δε τα αριστερά ιδεώδη, την ίδια ώρα οι Αφγανοί έπεφταν θύματα ξυλοδαρμού και οι κάτοικοι της περιοχής απλώς αγνοήθηκαν». Ο ίδιος σχολιάζει συμπυκνώνοντας και τη θέση χιλιάδων άλλων Ελλήνων περιοίκων: «Είναι ντροπή για τον ανθρωπισμό και για τον πολιτισμό μας η όλη κατάσταση, είναι μια ωρολογιακή βόμβα. Το είδαμε πριν από λίγους μήνες και θα το ξαναδούμε σε πολύ χειρότερη μορφή αν δεν δώσουμε ουσιαστικές λύσεις, οι οποίες θα ανακουφίσουν και την περιοχή, αλλά θα απαλύνουν και τον πόνο αυτών των προσφύγων».

 

«Δέχθηκα απειλές και εκβιασμούς»

 

Ο π. Προκόπιος βιώνει τα δρώμενα στην περιοχή του Αγίου Παντελεήμονα τα τελευταία 17 χρόνια ως ιερέας στον ομώνυμο ιερό ναό. Τα μάτια του έχουν δει τη γειτονιά να αλλάζει από τα μέσα της δεκαετίας του '90, να γίνεται ένα μωσαϊκό φυλών με την έλευση και εγκατάσταση μεταναστών, πρώτα Αλβανών. Μετά ακολούθησαν Πολωνοί, Ρώσοι, Βούλγαροι, Κινέζοι και πιο πρόσφατα μετανάστες από το Μπανγκλαντές, Πακιστανοί και – κυρίως – Αφγανοί. Ναι, έχει δεχθεί παράπονα από ενορίτες γι' αυτήν την πανσπερμία, για ανάρμοστες συμπεριφορές, ο π. Προκόπιος αφουγκράζεται τον φόβο και την αγωνία όλων.

Ωστόσο, όπως λέει στην «Κ», στηρίζει τους μετανάστες στον αγώνα τους να επιβιώσουν, αφού «αυτός είναι ο δρόμος της Εκκλησίας». Μάλιστα, ο ίδιος αρνήθηκε να «ηγηθεί» στη διαδήλωση που πραγματοποίησαν πρόσφατα κάτοικοι (και μη) του Αγ. Παντελεήμονα για την υποβάθμιση της περιοχής από την ασφυκτική παρουσία μεταναστών. «Δεχθήκαμε απειλές και εκβιασμούς. Με έπαιρναν τηλέφωνο και απειλούσαν ότι θα μαζέψουν υπογραφές να με διώξουν από την ενορία. Τους είπα "διώξτε με", αλλά δεν μπορώ να φερθώ διαφορετικά, έτσι δίδασκε ο Χριστός. Για μένα δεν είναι ξένοι, είναι άνθρωποι», λέει στην «Κ» με μειλίχιο ύφος.

«Δεν κατηγορώ τους κατοίκους για την αγανάκτησή τους, κανείς δεν θέλει να ζει μέσα στην υποβάθμιση. Ωστόσο, δεν μπορούσα να συνταχθώ στη διαμαρτυρία τους γιατί δεν έπρεπε να γίνει έτσι, μπροστά σε αυτούς τους ανθρώπους. Υπάρχουν προβλήματα που πρέπει να λυθούν, αλλά χωρίς αυτοί οι άνθρωποι να σκεφτούν ότι δεν τους θέλουμε ή δεν τους συμπαθούμε».

Σύμφωνα με τον πατέρα Προκόπιο, μετά τη διαδήλωση της 24ης Νοεμβρίου, πολλοί από τους Αφγανούς εξαφανίστηκαν από την περιοχή, ενώ κάποιοι από αυτούς έπεσαν θύματα βίαιων επιθέσεων. Ο ίδιος, όπως και μέλη φιλανθρωπικών οργανώσεων που δραστηριοποιούνται στην περιοχή, εξακολουθεί να στέκεται στο πλευρό των αναξιοπαθούντων ξενόφερτων. «Δεν έχουν καν κουβέρτες να ζεσταθούν αυτές τις ημέρες, εμείς προσπαθήσαμε να τους βοηθήσουμε προσφέροντάς τους, με τη βοήθεια της ΜΚΟ "Αλληλεγγύη", τρόφιμα, ρούχα, κλινοσκεπάσματα και άλλα είδη πρώτης ανάγκης. Εκείνο που με συγκίνησε ιδιαίτερα ήταν ο ενθουσιασμός τους όταν τους πήγαμε μέσα στις εορτές παιχνίδια για τα παιδιά, για τα παιδιά που έβλεπαν έως τώρα παχνίδια στα χέρια μόνο άλλων παιδιών. Τα μάτια τους έλαμπαν από χαρά, τα συναισθήματα που μας χάρισαν δεν περιγράφονται».

 

ΠΗΓΗ: Hμερομηνία δημοσίευσης: 18-01-09

http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_ell_2_18/01/2009_299813

 

Εθνικιστές βάζουν φωτιά σε Εκκλησία!

 

Μια φωτιά στο υπόγειο του ναού του Αγ. Παντελεήμονα και απειλές κατά του ιερέα του ναού από "αγανακτισμένους κατοίκους" συνέθεσαν το χθεσινό σκηνικό στην πολύπαθη πλατεία του Αγ. Παντελεήμονα.

Η φωτιά, που σβήστηκε εγκαίρως, ξέσπασε αργά χθες το απόγευμα στο υπόγειο του ναού που έχει χρησιμοποιηθεί για συσσίτιο για τους – άστεγους ή μη – μετανάστες της περιοχής, γεγονός που έχει και στο παρελθόν προκαλέσει τη μήνιν των "αγανακτισμένων κατοίκων", οι οποίοι κατηγορούν τους ιερείς του ναού για "υπόθαλψη μεταναστών". Γεγονός που επαναλήφθηκε και χθες, όταν σε χρόνο μηδέν οι "αγανακτισμένοι" έσπευσαν στο σημείο για να απειλήσουν τους ιερείς, λέγοντάς τους πως μαζεύουν υπογραφές για να τους διώξουν.

 

ΠΗΓΗ 2: Εφημ. «Αυγή», 27/05/2009,

http://www.avgi.gr/ArticleActionshow.action?articleID=461832

 

Άγιος Παντελεήμονας – Χτίζοντας Γεφυρες – εκδήλωση των Πίσω Θρανίων

δημοσιεύτηκε May 20 από δικτυακος, τροποποιήθηκε May 23

 

ΧΤΙΖΟΝΤΑΣ ΓΕΦΥΡΕΣ ΟΧΙ ΤΟΙΧΟΥΣ

 

Την Κυριακή 16 Μάιου στο πλαίσιο των κυριακάτικων εκδηλώσεων της πρωτοβουλίας φορέων και κατοίκων του Αγ. Παντελεήμονα Αχαρνών, οι μαθητές-τριες και οι δασκάλες-οι της ομάδας εκμάθησης ελληνικών σε μετανάστες και πρόσφυγες «τα Πίσω Θρανία» μαζί με δεκάδες παιδιά της πλατείας ζωγράφισαν και έπαιξαν, δημιουργώντας μια υπέροχη ατμόσφαιρα αλληλεγγύης, φιλίας και αντίστασης, σπάζοντας για ένα απόγευμα την αστυνομοκρατία και τους διαρκείς ελέγχους, καλύπτοντας τις ρατσιστικές κραυγές που μας κατακλύζουν καθημερινά από τηλεοράσεως και επιτροπές «αγανακτισμένων πολιτών».

 

απόσπασμα της επιτροπής αγανακτισμένων πολιτών

 

"Γνωρίζετε, ότι ο περίβολος του μεγαλοπρεπούς ενοριακού Ιερού Ναού μας, του Αγίου Παντελεήμονα, καθώς επίσης και η υπόλοιπη πλατεία, αποτελούν μεταναστευτική «χωματερή», απαγορευτική ακόμη και για την διέλευση των πεζών;
Γνωρίζετε, ότι η μοναδική παιδική χαρά της περιοχής μας στην πλατεία του Αγίου Παντελεήμονα, παιδοκρατείται από μετανάστες που την καταστρέφουν και μάλιστα απειλούν και χειροδικούν στα ελάχιστα ελληνόπουλα που προσπαθούν μάταια να την επισκεφτούν;"

 

ΠΗΓΗ 3:   20/05/2009 και 23/05/2009, Φωτογραφικό υλικό,

http://indy.gr/newswire/agios-pantelemonas-3c7tizontas-gefyres-ekdslosi-ton-piso-thranion-1

Τσοπάνηδες και λύκοι…

 

Του παπα Ηλία Υφαντή

 

Η σημερινή Κυριακή (των Πατέρων), είπε ο παπάς, είναι η Κυριακή των τσοπάνηδων και των λύκων. Και, για να μην πείτε ότι λέω υπερβολές, θα σας διευκρινίσω ότι τα λόγια αυτά δεν είναι δικά μου, αλλά του Παύλου.

Ο  Παύλος, μας λέει η σημερινή περικοπή των Πράξεων των Αποστόλων, πηγαίνει στα Ιεροσόλυμα, όπου τον περιμένει, για να τον κατασπαράξει,  η εβραϊκή λυκόστανη.

Δεν φαίνεται ωστόσο να τον απασχολεί τόσο η εβραϊκή λυκόστανη, που θα βρει μπροστά του, όσο η χριστιανική λυκόστανη, που θ' αφήσει πίσω του. Κι αυτό τον απασχολεί πολύ περισσότερο, γιατί δεν θα έχει πλέον την δυνατότητα να επανέλθει. Αφού θα συλληφθεί και θα παραμείνει δέσμιος, μέχρι το μαρτυρικό τέλος του.

Γι' αυτό και κάλεσε το ιερατείο της Εφέσου και της περίγυρα περιοχής να 'ρθουν στη Μίλητο, για να τους δώσει τις τελευταίες του συμβουλές:

Σας κάλεσα τους είπε γιατί προβλέπω ότι, μετά την αναχώρησή μου, θα κάμουν την εμφάνισή τους λύκοι αχόρταγοι και αδυσώπητοι. Που θα χρησιμοποιήσουν την Εκκλησία, για να καταπιέζουν και να λεηλατούν το λαό.

Και σας καλώ να θυμηθείτε τον τρόπο, με τον οποίο πολιτεύτηκα ανάμεσά σας. Θυμηθείτε πως ποτέ και από κανένα δεν ζήτησα αργύρια και χρυσάφι. Αλλά ούτε και ενδύματα. Αντίθετα μάλιστα. Για τις ανάγκες, τις προσωπικές και των ανθρώπων της συνοδείας μου εξοικονομούσα τα απαραίτητα με την προσωπική μου εργασία. Γιατί πιστεύω ότι οι εκπρόσωποι της Εκκλησίας δεν πρέπει να αργυρολογούν. Αλλά και τις τυχόν προσφορές των πιστών να τις προσφέρουν σ' εκείνους, που έχουν ανάγκη. Αφού άλλωστε και ο Χριστός είπε πως αυτό, που κάνει ευτυχισμένο κάποιον δεν είναι το να παίρνει, αλλά να προσφέρει….

Αυτά, μεταξύ και πολλών άλλων, είπε ο Παύλος Και συγκρίνετε αυτά, που είπε, με αυτά, που έγιναν στη συνέχεια. Αλλά και με αυτά, που γίνονται και σήμερα! Που καλύτερα να μη σας τα πω εγώ, είπε ο παπάς, αλλά ν' αφήσουμε να μας τα πει ο μακαριστός μητροπολίτης Χίου Παντελεήμων:

«Το λειτούργημα του επισκόπου και του πρεσβυτέρου, λέει ο Μητροπολίτης, είναι μεγάλο. Αλλά η εξουσία, που κρατούν στα χέρια τους και τα υλικά αγαθά, που τους εμπιστεύεται το ποίμνιό τους για τους φτωχούς, για  να σπογγίζουν μ' αυτά τα δάκρυα των πονεμένων και να ανακουφίζουν τον πόνο και τη δυστυχία και να γίνονται των ορφανών πατέρες, των αδικουμένων προστάτες, των νέων παιδαγωγοί, των γερόντων στήριγμα,  πολλές φορές τα χρησιμοποιούν να τυραννούν, για ταπεινούς σκοπούς, το ποίμνιό τους. Ή σφετερίζονται τα δώρα του λαού, για να σχηματίζουν και να μεγαλώνουν την ατομική τους περιουσία και να κτίζουν σπίτια δικά τους και να γεμίζουν τα θησαυροφυλάκια των τραπεζών με τα καταραμένα χρήματά τους.

Και η δίψα τους γίνεται πάθος. Και τότε πια όλα τα ιερά και τα όσια τα καταπατούν. Και φθάνουν στο σημείο, ώστε κι απ' τις χειροτονίες ακόμη να ζητούν και να παίρνουν χρήματα. Και κυριευμένοι από τα πάθη της καρδιάς τους δεν ανέχονται κανένα να στέκεται στη θέση του άξιο της Εκκλησίας λειτουργό. Και, όταν μάθουν ή ακούσουν ή συναντήσουν κανένα τέτοιον, ρίχνουν απάνω του λύσσας αφρούς, κακίας και κίτρινου φθόνου. Κι απ' την κακία τους αυτή το αίμα τους το ψυχικό γίνεται δηλητήριο και το χαμόγελό τους σκοτώνει…».

Τι ύστερα απ' αυτά να προσθέσω εγώ; είπε ο παπάς. Συγκρίνετε τα λόγια του Παύλου, με τη σύγχρονη πραγματικότητα, που περιγράφει, ο μακαριστός Μητροπολίτης. Και βγάλτε τα συμπεράσματά σας.

Ή μάλλον επιτρέψτε μου να προσθέσω και να πω πως βρισκόμαστε μπροστά σ' ένα προκλητικό και εξοργιστικό φαινόμενο: Κάποιοι να μιλούν για το Χριστό, και να ενδιαφέρονται μόνο και μόνο για το χρυσό. Να εξυμνούν την ανιδιοτέλεια των Αγίων Αναργύρων, ενώ οι ίδιοι είναι στο έπακρο φιλάργυροι. Να διεκτραγωδούν τις περιπέτειες των μαρτύρων, που ντυμένοι προβειές και γιδοτόμαρα, κρύβονταν στις σπηλιές, όταν οι ίδιοι  ζουν στα μεγαλοπρεπή ανάκτορά τους, «ενδυόμενοι πορφύραν και βύσσον και ευφραινόμενοι καθ' ημέραν λαμπρώς»! Και, όταν, όχι δύο και τρεις και πέντε, αλλά και πενήντα και εκατό αρχιερατικές στολές διαθέτουν, αξίας εκατοντάδων χιλιάδων ευρώ. Και αντίστοιχα πολυάριθμα, πολυτελή και πανάκριβα εγκόλπια και πατερίτσες και μίτρες.

Και μιλούν και για ταπεινοφροσύνη. Όταν δεν διστάζουν να εξοντώνουν, με καταιγισμό αγωγών, εκείνους, οι οποίοι θα τολμήσουν να τους θυμίσουν ότι ο τρόπος της ζωής τους βρίσκεται σε διαμετρική αντίθεση με εκείνον του Χριστού και του Παύλου. Και των άλλων αποστόλων και των τόσων άλλων αξίων του λειτουργήματός των κληρικών.

Και φτάσαμε στο κατάντημα οι επίσκοποι – όπως τους ονομάζει ο Παύλος – να προσφωνούνται δεσποτάδες.  Και μάλιστα να κολακεύονται και να καμαρώνουν για την προσφώνηση αυτή. Ενώ, αν είχαν και οσμήν έστω ευωδίας ευαγγελικής, θα έπρεπε να ντρέπονται. Αφού, ούτε λίγο ούτε πολύ, τους  προσφωνούν τυράννους.

Δεδομένου ότι οι τύραννοι είναι ασύγκριτα χειρότεροι ακόμη κι απ' τους χειρότερους λύκους. Γιατί, ενώ οι λύκοι υπακούουν στην κατηγορική προσταγή τους ενστίκτου τους, οι τύραννοι ελαύνονται απ' την ακατάσχετη ορμή της ακόρεστης ύβρης.

Που είναι τόσο περισσότερο αποκρουστική, όσο περισσότερο περιβάλλεται την τήβεννο της νομιμότητας. Και μυριάκις αποκρουστικότερη, όταν ομιλεί και πολιτεύεται εν ονόματι του Χριστού και του Ευαγγελίου του…

 

                Παπα-Ηλίας, 31-05-2009

 

Ποιοι Πράσινοι Οικολόγοι;

 

Του Γιώργου Σταματόπουλου

 

Μ' έναν φίλο δικηγόρο από την Πάτρα συνυπογράψαμε κείμενο η κατακλείς του οποίου είναι η παύση της στήριξής μας στο μόρφωμα Οικολόγοι Πράσινοι, αν και, πριν από χρόνια, είχαμε συμμετάσχει ενεργώς στη διαμόρφωσή του.

Και τούτο, διότι τότε κυριαρχούσε ο λόγος του οίκου (γειτονιά-Ελλάδα-Ευρώπη-Οικουμένη), της πολιτικής εκείνης δηλαδή, που επιδιώκει την κοινωνική χειραφέτηση με αρχές άμεσης δημοκρατίας. Ενός οίκου-λόγου που υπερασπίζεται τον τοπικό-περιφερειακό-εθνικό αυτοκαθορισμό, υπό τον όρο της αλληλεγγύης, με σεβασμό στα δικαιώματα των αδυνάτων και των μειονοτήτων (συνοψίζω το κείμενο).

Τότε. Γιατί περνώντας τα χρόνια εκείνο που επικράτησε τελικά ήταν ο ξύλινος πολιτικός λόγος, μακριά από τη δροσιά και τρυφερότητα του κοινοτισμού, της ποίησης (!), της αγάπης (!), της αλληλεγγύης. Χωρούν όλα αυτά σ' έναν πολιτικό φορέα; Βεβαίως και χωρούν όταν τα μέλη του δεν διακρίνονται από οίηση και αλαζονεία, από ιταμές πολιτικές βλέψεις, από ημιμάθεια και φανατισμό. Κυρίως φανατισμό.

Ο κ. Τρεμόπουλος υποστήριξε το δικαίωμα των κατοίκων της ΠΓΔΜ να αυτοπροσδιοριστούν ως Μακεδόνες. Δικαίωμά του. Αλλά ο τρόπος που υπερασπίστηκε τη θέση του είναι που μετράει, χύνοντας χολή εναντίον εκείνων που έχουν διαφορετική άποψη, κατηγορώντας τους ως εθνικοπαράφρονες, υπερπατριώτες και άλλα ιλαρά. Όταν έχεις πειστεί για τις θέσεις σου, δεν υβρίζεις χυδαία τους αντίθετους προσπαθείς με τον διάλογο να βρεθεί ένας ελάχιστος κοινός τόπος. Μα είναι δυνατόν το μέρος (Σκόπια) να ιδιοποιηθεί το όλον (Μακεδονία); Με βάση το δικαίωμα αυτοπροσδιορισμού ξυπνάμε αύριο ως χώρα και απαιτούμε να ονομαζόμαστε Ευρώπη!

Δεν θα μας πάρουν με τις πέτρες οι λαοί της Ευρώπης; Απλά πράγματα, αυτονόητα σχεδόν. Αλλά ο φανατισμός δεν γνωρίζει τι σημαίνουν αυτές οι κοινές έννοιες, υποκρύπτει ημιμάθεια, μίσος και υστεροβουλία.

Μόνο μέλημα του κ. Τρεμόπουλου (και πολλών άλλων, όχι όλων, ευτυχώς) φαίνεται να είναι η κατάληψη θώκου εξουσίας και ας χρειαστεί να συνεργαστούν οι Οικολόγοι Πράσινοι με καθεστωτικά κόμματα. Δικαίωμά του κι αυτό, ας πάψει όμως να μιλάει για πολιτική οικολογία, άμεση δημοκρατία, αντικαπιταλιστική πολιτική όλα αυτά δεν συμπλέουν με την παντί τρόπω άσκηση εξουσίας στο καθεστωτικό πλαίσιο.

Ίδια η θέση τους (υπέρ) και στο σχέδιο Ανάν. Επαναλαμβάνω: δικαίωμά τους, αλλά ο τρόπος που υπερασπίζονται αυτό το δικαίωμα απωθεί τους εχέφρονες, δηλώνει μίσος, φανατισμό, άρα απαξίωση και υποτίμηση-υποβάθμιση του πολιτικού λόγου, πόσο μάλλον αυτού του οίκου-λόγου.

Δεν ξεχνώ επίσης ότι το μανιφέστο των Γερμανών Πράσινων είναι στηριγμένο σε κείμενα «διανοητών» του Χίτλερ, στους οικοφασίστες. (Αλλά αυτό έπρεπε να το γνωρίζω πριν από πολλά χρόνια…). Μαθαίνω επίσης ότι στη μηνιαία εφημερίδα που εκδίδουν οι Οικολόγοι Πράσινοι («Πράσινη Πολιτική») ο βασικός διαφημιζόμενος (άρα και βασικός χορηγός της;) είναι η MARFIN. Εάν είναι δυνατόν! Πώς είναι δυνατόν να διακηρύσσεις ότι θέλεις να αλλάξεις το κατεστημένο όταν τρέφεσαι από αυτό; Αυτό δεικνύει σκληρή ιδιοτέλεια, κυνισμό πολιτικό, υποδηλοί ότι μπορείς να προδώσεις αξίες ή να πατήσεις επί πτωμάτων προκειμένου να επιτύχεις τους (θλιβερούς) στόχους σου.

Δεν είναι τίποτε άλλο οι Οικολόγοι Πράσινοι παρά ένα φερέφωνο του γερμανόπνευστου ευρωκεντρισμού, άκρατου ήγουν και άκριτου ευρωπαϊσμού, τύπου Γιόσκα Φίσερ και Κον Μπεντίτ. Καμία αμφισβήτηση, ουδείς αντιεξουσιαστικός λόγος, καμία αύρα κοινοτισμού, έστω ομοσπονδιακής χειραφέτησης.

Ο κόσμος δεν γνωρίζει τι θα ψηφίσει. Απογοητευμένος από την ολιγότητα και ανία των γνωστών κομμάτων, καταφεύγει – νομίζει – σε κάτι αμόλυντο, τουλάχιστον. Πού να 'ξερε ποια ήταν η θέση της γραμματείας τους στους βομβαρδισμούς στη Γάζα ή στον Δεκέμβρη των νέων…

Γράφοντας το κείμενο μαθαίνω ότι κι άλλη υποψήφια στην Πρέβεζα απέσυρε την υποψηφιότητά της, νιώθοντας – όπως λέει – ντροπή και οργή για τα δελτία Τύπου της γραμματείας περί το μείζον έγκλημα των Ισραηλινών και των ίσων αποστάσεων στην εξέγερση του Δεκέμβρη.

Αυτή όμως η ξύλινη γλώσσα του κ. Τρεμόπουλου… Ανατριχιάζεις όταν τον ακούς: Τι κρύβει μέσα του αυτός ο άνθρωπος…

 

Stamg@enet.gr

 

ΠΗΓΗ: Ελευθεροτυπία, Ελευθεροτυπία, Σάββατο 30 Μαΐου 2009, http://www.enet.gr/?i=arthra-sthles.el.home&id=49366

 

ΒΟΗΘΗΤΙΚΗ ΠΗΓΗ: http://manitaritoubounou.wordpress.com/2009/05/25/oxi-se-oikol-prasin-nk-gst/

 

Ο Καριερίστας

 

Του Γιάννη Ποταμιάνου

 

Έψαξε στο μυαλό του, και δεν βρήκε τίποτα

Έψαξε στην καρδιά του, και δεν βρήκε τίποτα

Έψαξε στο αρχείο του, και βρήκε πολλά.

Διάλεξε με προσοχή αποσπάσματα,

παλιών ομιλιών του,

κατάλληλα για την περίσταση

Υπογράμμισε λέξεις «κλειδιά»

που θα 'καναν εντύπωση.

Σκέφτηκε έναν πρόλογο που θα συναρπάζει

Και έναν επίλογο που θα αποζημιώνει.

Την αίθουσα, ανακάλεσε στην μνήμη του

σε αυτήν, άλλοτε είχε ξαναμιλήσει.

Και ανάλογα με τον φωτισμό,

και τις σειρές των καθισμάτων,

τις πόζες του ομιλητή σχεδίασε.

Και αποκοιμήθηκε ευχαριστημένος.

 

Το μικρόφωνο πήρε στο χέρι

Τα χαρτιά του άνοιξε τελετουργικά

Και το βλέμμα του άπλωσε θεατρικά,

προς τον ορίζοντα,

των τελευταίων καθισμάτων.

Για να δείξει πως από όραμα εμπνέεται.

Άνοιξε το στόμα του.

Μα δεν μίλησε

Εκεί στα τελευταία καθίσματα,

τον εαυτόν του είδε,

που περιφρονητικά τον κοίταζε,

από τα βάθη του χρόνου.

Τον εαυτόν του είδε και τους φίλους του,

από τα βάθη της αδυσώπητης μνήμης

Να τον χλευάζουν,

για αυτά που επρόκειτο να πει,

τα τετριμμένα

Και σώπασε.

 

Ξανακοίταξε το χαρτί του με αγωνία

Για την καριέρα μου σκέφτηκε, για την παράταξη.

Πρέπει να μιλήσω.

Και μίλησε.

Χαμογελώντας κατέβηκε από το βήμα

Και οι ακροατές του,

για την καριέρα μας, σκέφτηκαν, για την παράταξη

Και χειροκρότησαν,

Αυτόν και τα λόγια του τα τετριμμένα.

             

                                            24 Μαΐου 2009, Γιάννης Ποταμιάνος

Το ανέσπερο φως…

 

Του παπα Ηλία Υφαντή

 

Αναπόφευκτα υστερόχρονο: Γιατί αναφέρεται στην τελευταία μέρα του «Χριστός Ανέστη». Στην Απόδοση, δηλαδή,  του Πάσχα.

Ο παπάς εύχεται στο εκκλησίασμα, ν' αξιωθούν ν' ακούσουν και πάλι, ύστερα από ένα χρόνο, το «Δεύτε λάβετε φως εκ του ανεσπέρου φωτός…».

Ποιο είναι το ανέσπερο φως; ρώτησε.

Και απάντησε ο ίδιος:

Εμείς οι κοινοί θνητοί δεν θ' αναφερθούμε στο άκτιστο φως, για το οποίο μας μιλούν οι θεόπτες και οι άγιοι. Εμείς θα περιοριστούμε στο φως, που μας προσφέρουν οι αισθήσεις μας και η προσωπική μας εμπειρία.

 

Ξεκινώντας απ' το φως, που αποκαλύπτει μπροστά μας την ομορφιά του κόσμου. Που, όπως λέει ο ψαλμωδός, διηγείται τη δόξα του Θεού. Και, όπως λέει ο Αριστοτέλης, προκαλεί το θαυμασμό και αποτελεί το έναυσμα του φιλοσοφικού στοχασμού…

Κι ακόμη να θυμηθούμε το φως της υγείας. Γιατί όλοι μας-λιγότερο ή περισσότερο- έχουμε δοκιμάσει το σκοτάδι της αρρώστιας και του πόνου.

Και βέβαια και το φως της ζωής. Που για άλλους μπορεί να είναι καλοκαιριάτικο και για άλλους χειμωνιάτικο. Και μπορεί και για κάποιους να είναι ακόμη και πολικό: Σύντομο, δηλαδή, και παγερό.

Βέβαια εσείς θα μου πείτε-είπε ο παπάς- ότι, απέναντι στο φως της ζωής, υπάρχει η ατέλειωτη νύχτα του θανάτου. Όμως…

Στην τελευταία αυτή περίπτωση το Ευαγγέλιο έχει να μας προσφέρει, ως αντίδοτο, το φως της Ανάστασης. Παρότι και εδώ κάποιοι θα μας θυμίσουν ότι, εκτός απ' την «ανάσταση ζωής», που αφορά τους καλούς και τους δίκαιους, υπάρχει και η «ανάσταση κρίσεως», που αφορά τους αμαρτωλούς.

Αλλά και πάλι το ανέσπερο φως ούτε και στην περίπτωση αυτή, δεν λέει να δύσει και να μας εγκαταλείψει. Γιατί ακόμη και τότε μας προσφέρει το φως της μακροθυμίας και της συγγνώμης.

Και θυμάμαι τώρα-είπε- την περίπτωση εκείνης της αμαρτωλής γυναίκας, που πήγε στο σπίτι του φαρισαίου και έλουσε με μύρο όχι μόνο το κεφάλι, αλλά και τα πόδια του Χριστού. Για να τα σκουπίσει στη συνέχεια με τα μαλλιά της και να τα φιλάει ασταμάτητα….

Γεγονός, που σκανδάλισε τους συνδαιτυμόνες. Και προπαντός τον ίδιο το φαρισαίο. Που σκεπτόταν πως, αν ήταν προφήτης ο Χριστός, θα καταλάβαινε το ποιον της πασίγνωστης αυτής αμαρτωλής και δεν θα δεχόταν τη λατρευτική της προσφορά.

Και ο Χριστός, που διάβασε τη σκέψη του φαρισαίου, του είπε:

«Κάποτε, Σίμωνα, ήταν δυο χρεοφειλέτες, που χρωστούσαν στον ίδιο δανειστή ο ένας 500 και ο άλλος πεντακόσιες χιλιάδες δηνάρια. Και δεν είχαν να τα επιστρέψουν. Αλλά ο δανειστής αυτός, που δεν ήταν σαν τους τραπεζίτες και τους τόσους άλλους άσπλαχνους δανειστές, τους συμπόνεσε. Και χάρισε και στους δυο τους το δάνειο. Σε ρωτάω, λοιπόν, είπε ο Χριστός στο φαρισαίο: Ποιος από τους δυο χρεοφειλέτες θα χρωστάει περισσότερη ευγνωμοσύνη στο δανειστή τους;

-Φυσικά, αποκρίθηκε ο φαρισαίος, εκείνος, που του χαρίστηκαν τα περισσότερα.

 

-Ε, λοιπόν, αυτό ισχύει και στην περίπτωση αυτής της γυναίκας: Με προσκάλεσες στο σπίτι σου. Αλλά δεν μου άλειψες το κεφάλι με λάδι κι ούτε έπλυνες με νερό τα πόδια μου ούτε μου έδωσες ασπασμό, όπως συνηθίζεται σ' αυτές τις περιπτώσεις. Γιατί προφανώς πιστεύεις ότι είσαι δίκαιος και ότι δεν έχεις κάποιον ιδιαίτερο λόγο να μου χρωστάς ευγνωμοσύνη. Ενώ εκείνη εκδήλωσε με τον τρόπο, που εκδήλωσε τη μεγάλη της αγάπη, γιατί της συχωρέθηκαν πολλές αμαρτίες…

Αυτό ισχύει για όλους μας, είπε ο παπάς. Μπορεί η φαρισαϊκή κοινωνία, που χειροκροτεί τους μεγαλοαπατεώνες, να εξουθενώνει και να εξαποστέλλει τους αμαρτωλούς στο σκότος το εξώτερο. Αλλά το ανέσπερο φως της θεϊκής συγνώμης ακολουθεί τον καθένα μας παντού. Και το μόνο, που περιμένει από μας, είναι ν' ανοίξουμε τα μάτια μας, για να το δούμε. Και να το ακολουθήσουμε…

Για να μη συμβεί αυτό, που ο Χριστός είπε για τους φαρισαίους και άλλους ανθρώπους της εποχής του: Ότι, δηλαδή, το φως ήρθε στον κόσμο, αλλά πολλοί άνθρωποι προτιμούν το σκοτάδι!

Κι αυτό, γιατί τα σκοτεινά έργα τους, τους κάνουν να εχθρεύονται το φως…

 

Παπα-Ηλίας, 29-05-2009

 

 

«Τα "Θρησκευτικά" ως αίτημα παιδείας και όχι συντεχνίας»[1]

 

(απάντηση 44 εκπαιδευτικών θεολόγων σε μια επιστολή της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου)

 

Στις αρχές Μαρτίου διαβιβάστηκε προς τον Υπουργό Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων η αρ. 4312 Επιστολή της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος αναφερόμενη στην αντιμετώπιση της αδιοριστίας των θεολόγων.

Παρά το γεγονός ότι η Επιστολή στην πραγματικότητα διαβιβάζει πορίσματα μιας ημερίδας της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων (Π.Ε.Θ.) με θέμα «Εκκλησία και θεολόγοι», ταυτόχρονα προσεγγίζει καίρια ζητήματα θρησκευτικής εκπαίδευσης με τρόπο που ευνοεί λαθεμένες και συγχυτικές αντιλήψεις γύρω από τις διεκδικήσεις του μαθήματος των Θρησκευτικών (ΘΜ).

Κι όλα αυτά σε μια χρονική στιγμή που το μάθημα βρίσκεται σε μια πραγματικά κρίσιμη καμπή. Ποια είναι αυτά τα ζητήματα;

---

[1] Αντιγράφοντας από το περιοδικό ΣΥΝΑΞΗ

                  Πρώτα πρώτα αυτό που λέγεται στην κατακλείδα της Επιστολής, για το χαρακτήρα του ΘΜ, καθώς η ΔΙΣ εκφράζει με σαφήνεια την «παγίαν θέσιν Αυτής» για ένα καθαρά ομολογιακό ΘΜ το οποίο να διδάσκεται υποχρεωτικά  «δια τους Χριστιανούς Ορθοδόξους μαθητάς». Κι εμείς, απορούμε: Αυτός είναι άραγε ο στόχος των «Θρησκευτικών»; Να διδάσκεται υποχρεωτικά στους Ορθοδόξους μαθητές; Ακριβώς επειδή ένας τέτοιος στόχος συνεπάγεται την προαιρετικότητά του μαθήματος, αφού στις σχολικές μας τάξεις δεν φοιτούν πλέον αποκλειστικά Ορθόδοξοι μαθητές, όλοι εμείς οι δάσκαλοι των Θρησκευτικών, μετά τις παλινωδίες του καλοκαιριού, έχουμε θέσει ως κυρίαρχη διεκδίκησή μας την υποχρεωτική διδασκαλία του ΘΜ σε όλους ανεξαιρέτως τους μαθητές, ανεξαρτήτως της θρησκευτικής τους – ή μη – δέσμευσης. Και επειδή το ομολογιακά σχεδιασμένο μάθημά μας δεν μπορεί να ανταποκριθεί σ' αυτό το στόχο, έχουμε δεσμευτεί να επεξεργαστούμε συγκεκριμένες προτάσεις για τον επαναπροσδιορισμό του χαρακτήρα, των διαστάσεων και των στοχεύσεων του ΘΜ.

Ως εκπαιδευτικοί, θεωρούμε την ανάγκη για ανανέωση, καθώς οι εποχές αλλάζουν, ως μια απόλυτα υγιή και συνετή αντίδραση οποιουδήποτε σχολικού μαθήματος επιδιώκει να λειτουργήσει κατ' ουσίαν εκπαιδευτικά και μορφωτικά. Άλλωστε η ανθρωπιστική και η μορφωτική αρετή του ΘΜ – όπως και κάθε μαθήματος – δεν έγκειται στο εγγενές και απαράβατο περιεχόμενό του εκτός τόπου και χρόνου, αλλά στον τρόπο με τον οποίο υλοποιείται εδώ και τώρα. Κι εδώ και τώρα – ας παραδεχτούμε επιτέλους την πραγματικότητα – έχουμε σοβαρότατο πρόβλημα! Έχουμε πρόβλημα γιατί το μάθημά μας παρά την υπέρβαση του κατηχητισμού και τις πολλές και δυναμικές του βελτιώσεις (απ' τη δεκαετία του 80 και μετά) κινείται – στο μεγαλύτερό του μέρος – σε στενά ομολογιακά πλαίσια.

Παράδειγμα / απόδειξη: ας απαντήσουμε με ειλικρίνεια, όσοι από μας είμαστε δάσκαλοι, τι σημαίνει για το χαρακτήρα και τη νομιμοποιητική βάση ενός μαθήματος να τίθενται ως ζητήματα εργασίας σε λυκειακές σχολικές τάξεις τα παρακάτω ερωτήματα: «Πώς μπορούμε να αποδείξουμε ότι συμφωνούμε με την άποψη της Εκκλησίας;» ή «Ο Χριστός σταυρώθηκε για μας. Πώς μπορούμε να ανταποκριθούμε κι εμείς στη μεγάλη δωρεά που μας έκαμε;» ή ακόμη «Ποια είναι τα συναισθήματα από τα οποία διακατέχεται ο εξομολογούμενος;». Όσοι εκτιμούν ότι θα πρέπει να διατηρηθεί ο στενά ομολογιακός χαρακτήρας του μαθήματος, που νομιμοποιεί τέτοιου είδους ερωτήσεις/προσεγγίσεις, ας είναι έτοιμοι για την αναπόφευκτη καθιέρωση της προαιρετικότητάς του. Ως δάσκαλοι, μπορούμε να φανταστούμε πόση ασάφεια, σύγχυση, διάκριση, υποτίμηση κ.ά. συνεπάγεται ένα προαιρετικό μάθημα στις συνθήκες του σύγχρονου ελληνικού σχολείου!

                Τα επιχειρήματα όσων υπεραμύνονται του ομολογιακού χαρακτήρα του ΘΜ συχνά βασίζονται στο «τι γίνεται στην Ευρώπη», ότι δηλαδή οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες (π.χ. Γερμανία, Αυστρία) έχουν ομολογιακή θρησκευτική εκπαίδευση. Πράγματι αυτό ισχύει, ωστόσο είναι εξαιρετικά παραπλανητικό να παραλείπεται η επισήμανση ότι αυτή η ομολογιακή θρησκευτική εκπαίδευση δεν ασκείται από μια ομολογία, αλλά από όλες τις αναγνωρισμένες θρησκείες ή ομολογίες Μιλάμε δηλαδή για 3, 4, 5 διαφορετικά ΘΜ που διδάσκονται με την ευθύνη της κάθε θρησκευτικής κοινότητας. Όσοι, λοιπόν, όντας ελλιπώς πληροφορημένοι, φτάνουν να χρησιμοποιούν άκριτα αυτό το επιχείρημα, ας αποφασίσουν αν θα ήθελαν μια τέτοια θρησκευτική εκπαίδευση στο ελληνικό σχολείο, αφού τότε θα είναι αναπόφευκτη η εκχώρηση της ευθύνης για ΘΜ και σε άλλες θρησκευτικές κοινότητες.

                  Απ' την άλλη μεριά, πολύς λόγος γίνεται – κυρίως από όσους αρνούνται το ομολογιακό ΘΜ – για το λεγόμενο «θρησκειολογικό». Με επιχείρημα ότι ένας τέτοιος τύπος μαθήματος διασφαλίζει τη νηφάλια και ουδέτερη πληροφόρηση των μαθητών «γύρω από τις θρησκείες», οι Έλληνες υπερασπιστές του επισημαίνουν προηγμένες ευρωπαϊκές χώρες που το «εφαρμόζουν» (π.χ. Αγγλία, Δανία). Όμως κι εδώ αναγνωρίζουμε έναν υπεραπλουστευτικό λόγο που φτάνει να παραθεωρεί ουσιαστικές παραμέτρους. Κι αυτό γιατί οι χώρες οι οποίες εφαρμόζουν μη ομολογιακή πολυ-θρησκευτική εκπαίδευση,  στην πραγματικότητα επιδιώκουν πολύ περισσότερα πράγματα από την «ουδέτερη πληροφόρηση περί θρησκειών». Αν, λοιπόν, χρειαζόμαστε κατανόηση του τι πραγματικά γίνεται με την μη ομολογιακή θρησκευτική εκπαίδευση στην Ευρώπη, δεν μπορούμε να αρκεστούμε στις συχνά απροϋπόθετες και στατιστικού χαρακτήρα πληροφορίες του διαδικτύου, αλλά να ανοίξουμε τα Αναλυτικά Προγράμματα, το διδακτικό υλικό, τους διδακτικούς σχεδιασμούς και τις καταγεγραμμένες εμπειρίες των δασκάλων αυτών των χωρών. Αν το κάνουμε, θα διαπιστώσουμε πως η «θρησκειολογικού» τύπου πληροφόρηση, για την οποία τόσος λόγος γίνεται στην Ελλάδα, είναι μία μόνον παράμετρος της μη ομολογιακής θρησκευτικής μάθησης.

Πως στα πλαίσια μιας τέτοιας θρησκευτικής εκπαίδευσης – της οποίας άλλωστε ο βασικός κορμός είναι ο Χριστιανισμός – οργανώνονται διδακτικές διεργασίες οι οποίες επιτρέπουν στους μαθητές να καλλιεργήσουν κριτική γνώση γύρω από τα θρησκευτικά ζητήματα και ευαισθησία για την εκτίμηση των θρησκευτικών πνευματικών επιτευγμάτων, να αναπτύξουν θεμελιωμένους θρησκευτικούς / πνευματικούς συλλογισμούς, να ανακαλύψουν τις διαστάσεις της θρησκευτικής πίστης και συμπεριφοράς, να αναζητήσουν την θρησκευτική αλήθεια της κοινωνίας τους και του εαυτού τους, και ταυτόχρονα να καταφέρνουν να διαλέγονται και να συνδιαμορφώνονται με τους θρησκευτικά και πολιτιστικά «άλλους». Όταν όμως όλες αυτές οι διαστάσεις με ευκολία αποσιωπούνται ή παραθεωρούνται και προβάλλεται μόνον η «ουδέτερη πληροφόρηση / γνώση», τότε – πέρα από τη διαστρεβλωμένη εικόνα του τι πράγματι γίνεται στην Ευρώπη –  ισχυροποιούνται τα επιχειρήματα όσων πολεμούν αυτή την εκδοχή της θρησκευτικής εκπαίδευσης και αυξάνονται οι φοβικές στάσεις απέναντι σε οποιοδήποτε ΘΜ δεν είναι το ομολογιακό που γνωρίζουμε. Το αποτέλεσμα: χάνουμε την πολύτιμη ευκαιρία να εμπλουτίσουμε το δικό μας προβληματισμό με τα όσα κατάφεραν χώρες οι οποίες πραγματοποίησαν πλούσια θρησκειοπαιδαγωγική πορεία και αντιμετώπισαν πρωιμότερα συνθήκες που εμείς τώρα καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε.    

               Ένας άλλος φόβος που εκφράζεται μπροστά στην προοπτική της ανανέωσης του ΘΜ αφορά στις «ρίζες» μας που κινδυνεύουν αν το μάθημα απομακρυνθεί από το ομολογιακό του πλαίσιο, στην απώλεια της θρησκευτικής και εθνικής μας ταυτότητας, στη σύγχυση και στο συγκρητισμό που δήθεν ελλοχεύουν. Κι εδώ αναρωτιόμαστε και πάλι: Με ποια λογική ένα μάθημα που θέλει να υπερβεί την ομολογιακότητα, να διευρύνει τα όρια και τις κατευθύνσεις του και να δημιουργήσει θρησκευτικά συνειδητοποιημένους και διαλεγόμενους πολίτες αποτελεί απειλή και «ξεχέρσωμα ριζών»; Γιατί ένα μάθημα που θα περιέχει μεν πλούσιες πληροφορίες για τις μεγάλες θρησκείες του κόσμου, αλλά ταυτόχρονα θα διευκολύνει τους μαθητές να αναγνωρίσουν πόσο ο Χριστιανισμός και η Ορθοδοξία ιδιαίτερα επηρέασε και συνδιαμόρφωσε τον ελληνικό πολιτισμό, ως παράδοση, ως τέχνη, ως ήθος, ως στάση ζωής, συνιστά απειλή; Με ποιον τρόπο αυτή η συνδυαστική προσέγγιση μας εμποδίζει να αναγνωρίσουμε τις ρίζες μας και την ταυτότητά μας; Εκτός κι αν αναφερόμενοι στις ρίζες μας υπονοούμε ό,τι μας διαχωρίζει από τους «άλλους» και μας καθιστά ανώτερους και εκλεκτούς, ό,τι δηλαδή αποκλείει τους «άλλους». Διατηρούμε τη βεβαιότητα πως οι «ρίζες» μας ίσα ίσα μπορούν να μας ενώνουν με τους «άλλους», καθώς όλοι οι άνθρωποι, και οι μη Έλληνες και οι μη Χριστιανοί έχουν «ρίζες», αγαπούν το καλό και το ωραίο, αναζητούν το νόημα της ζωής, ελπίζουν για την ποιότητα και την πρόοδο και βέβαια επιδιώκουν την προσωπική συνάντηση!

             Πώς εννοούμε, λοιπόν, μιαν πραγματικά ανανεωμένη θρησκευτική εκπαίδευση; Πρώτα πρώτα κανένας σώφρων και δεσμευμένος στον παιδαγωγικό του ρόλο θεολόγος δεν φαντάζεται μια λύση – αντιγραφή. Είναι σίγουρο πως χρειάζεται να οικοδομήσουμε μια προσέγγιση που θα λάβει μεν υπόψη της τα όσα έχουν διερευνηθεί, αναλυθεί, μελετηθεί στην Ευρώπη, αλλά κυρίως θα επικεντρωθεί στις συγκεκριμένες και ιδιαίτερες ανάγκες της ελληνικής κοινωνίας. Κι όπως φαίνεται η ελληνική κοινωνία δε χρειάζεται απλώς πληροφόρηση περί θρησκειών, αλλά μια διευρυμένη και δυναμική θρησκευτική μάθηση. Τι θα πει αυτό; Επειδή η πραγματοποίηση της μάθησης αναγνωρίζεται μόνον στα αποτελέσματα που επιφέρει στους μαθητές (κι όχι στις διακηρύξεις των δασκάλων ή των σχεδιαστών εκπαιδευτικής πολιτικής) αποβλέπουμε σε μαθητές που να έχουν την ικανότητα να κάνουν πολλές ερωτήσεις γύρω από τη θρησκευτικότητα κι όχι να αναμασούν στερεότυπες απαντήσεις, να αναπτύσσουν προσωπικές θρησκευτικές αναζητήσεις και όχι να αποδέχονται θεσμοποιημένες βεβαιότητες, να ελέγχουν και να κατανοούν κριτικά τη θρησκευτική γνώση και όχι να υποτάσσονται σε δεδομένες παραδοχές, να διαμορφώνουν τις δικές τους υπεύθυνες απόψεις και στάσεις ζωής γύρω από τη θρησκευτική πίστη και τον Χριστιανισμό. Άλλωστε για μας αυτός είναι και ο δρόμος της γνήσιας θεολογικής αναζήτησης και της περιπέτειας της πίστης στο Θεό.

Στη συνέχεια, ως προς τα περιεχόμενα του μαθήματος, σίγουρα η θρησκειολογική ύλη θα πρέπει να εμπλουτιστεί και να διαχυθεί σε όλες τις τάξεις, χωρίς όμως να εξαντλείται σε στεγνές και άνευρες πληροφορίες, αλλά να παρέχει ευκαιρίες για πραγματική γνωριμία και διάλογο με τη ζωή και τον πολιτισμό της κάθε θρησκείας. Εννοείται πως ο Χριστιανισμός και η Ορθοδοξία ειδικότερα θα πρέπει να αποτελούν το μεγαλύτερο και κύριο σώμα όλων των τάξεων, με έμφαση στην ιστορία και τον πολιτισμό της χώρας μας. Κι αυτό βέβαια με τρόπο που να αφορά και να ενδιαφέρει τον καθένα μαθητή που ζει στην Ελλάδα, ανεξάρτητα από την πολιτιστική του προέλευση. Όλος αυτός ο προβληματισμός αναπτύσσεται στις ομάδες θεολόγων που έχουν διαμορφωθεί και εργάζονται άτυπα αλλά οργανωμένα σε όλη την Ελλάδα (Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Λάρισα και αλλού). Και ελπίζουμε ότι θα ληφθεί υπόψη από τους συνταγματικά κατοχυρωμένους υπεύθυνους για τις αλλαγές του ΘΜ, δηλαδή το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, στους σχεδιασμούς Αναλυτικών Προγραμμάτων. Γνωρίζουμε ότι ο δρόμος δεν είναι εύκολος, ούτε οι λύσεις υπάρχουν «στο τσεπάκι» κάποιου ειδήμονα. Ωστόσο δεν μπορεί να παραθεωρούνται τα ζητήματα που έχουν πλέον τεθεί στο τραπέζι του διαλόγου και να προτείνεται – και μάλιστα με το κύρος μιας Επιστολής της ΔΙΣ  –  ένα ΘΜ που διατηρεί τον στενά ομολογιακό χαρακτήρα του.    

                  Ως προς τις ώρες διδασκαλίας του ΘΜ στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση θεωρούμε πως η ποιοτική αναβάθμιση ενός μαθήματος δε σχετίζεται με την αύξηση των ωρών διδασκαλίας του, αλλά με τη βελτίωση των περιεχομένων και των στόχων του και βέβαια με την εκπαίδευση των δασκάλων του. Λαμβάνοντας υπόψη τα ήδη σκληρά ωράρια των μαθητών αλλά και τις ώρες διδασκαλίας των άλλων μαθημάτων, θεωρούμε πως οι ώρες διδασκαλίας του ΘΜ στο ελληνικό σχολείο είναι αρκετές. Ως προς το αίτημα όμως του διορισμού των θεολόγων στην Πρωτοβάθμια, εκτιμούμε ότι τινάζει στον αέρα τη βασική ψυχοπαιδαγωγική προϋπόθεση της διδασκαλίας των παιδιών αυτής της ηλικίας από έναν δάσκαλο[1] (ο οποίος αναπτύσσει μια στενά συναισθηματική σχέση – σχεδόν σα γονιός – μαζί τους, παρέχει τη μάθηση αδιάσπαστα και διεπιστημονικά και έχει εκπαιδευτεί ειδικά γι' αυτή την ηλικία). Επιπλέον, μια τέτοια πρόταση ανοίγει το δρόμο σχετικών διεκδικήσεων από όλες τις ειδικότητες. Αν πράγματι θεωρούμε ότι στο Δημοτικό δε γίνεται καλή δουλειά ως προς το ΘΜ, μια ρεαλιστική πρόταση θα αφορούσε τη διεκδίκηση ουσιαστικής θρησκειοπαιδαγωγικής κατάρτισης των δασκάλων στα Παιδαγωγικά Τμήματα. Όπως και να' χει δεν μπορεί η αντιμετώπιση της αδιοριστίας των θεολόγων να τίθεται ως κριτήριο για την αναβάθμιση του ΘΜ. Κι αυτό δε σημαίνει ότι δε σεβόμαστε και δε συμπαραστεκόμαστε τους αδιόριστους και άνεργους θεολόγους. 

                  Πέρα από τις παραπάνω αντιρρήσεις μας στα σημεία της Επιστολής, θεωρούμε δυσμενέστερο το σημαινόμενό της, καθώς με την κοινοποίησή της δημιουργείται η αίσθηση – στην κοινή γνώμη αλλά και στους θεολόγους – ότι η Ποιμαίνουσα Εκκλησία υιοθετεί αυτές τις προτάσεις της ΠΕΘ ως θετικές για την εξέλιξη του μαθήματος ή ακόμη περισσότερο ότι όλες αυτές οι προτάσεις συνιστούν «εξέλιξη» για το ΘΜ. Είμαστε βέβαιοι ότι μ' αυτόν τον τρόπο όχι μόνον ενισχύονται οι στερεότυπες παρανοήσεις γύρω από τη θρησκευτική εκπαίδευση στην Ελλάδα, αλλά χρειάζεται να ξαναρχίζουμε το διάλογο απ' το μηδέν!

 

                  Είναι αλήθεια πως κάθε εποχή έχει τους φόβους της. Συχνά μάλιστα αυτοί δεν σχετίζονται με πραγματικούς κινδύνους, αλλά με μια περιρρέουσα κινδυνολογία. Ως θεολόγοι στοχεύουμε να παλέψουμε για ένα υποχρεωτικό σχολικό μάθημα για όλους τους μαθητές με ξεκάθαρα παιδαγωγικό χαρακτήρα, υπερβαίνοντας τις κινδυνολογίες, απ' όπου κι αν προέρχονται. Θεμελιώδες κριτήριο των τολμηρών αλλαγών που θα χρειαστεί να γίνουν ας είναι το δικαίωμα του κάθε παιδιού να γίνει ένας θρησκευτικά εγγράμματος και συνειδητοποιημένος πολίτης που έχει εκπαιδευτεί να σέβεται και να συνυπάρχει με τον όποιον «άλλον». Ας μην ξεχνάμε ότι «το σχολείο, σε μεγαλύτερο βαθμό από ό,τι μπορούμε να φανταστούμε, έχει να συναγωνιστεί μυριάδες "αντι-σχολεία" ως προς τον καθορισμό της διαφορετικότητας, της ταυτότητας και του αυτοσεβασμού … ότι συναγωνίζεται με άλλα τμήματα της κοινωνίας τα οποία επίσης προσφέρουν αξίες, με τραγικές ίσως συνέπειες για την κοινωνία». (Jerome Bruner)

 

Ακολουθούν οι υπογραφές 44 θεολόγων από όλη την Ελλάδα:

 

Αγγελάκη Δήμητρα, Αμπατζίδης Θεόφιλος, Ανδριόπουλος Παναγιώτης, Βολάκης Παναγιώτης, Γιαννόπουλος Ανδρέας, Γκαλίτσιος Πρόδρομος, Γκαργκάνα Σουλτάνα, Γριζοπούλου Όλγα, Γώγου Βάσω, Δαμαλής Γιάννης, Ζωχιού Μαρία, Καζλάρη Πηγή, Καλαϊτζίδης Παντελής, Καραγιάννης Παναγιώτης, Κατσούδας Κώστας, Κετικίδης Γιώργος, Κρανιώτης Μιχάλης, Κυριακίδου Άννα, Λίλιας Πέτρος, Λίτσιος Γιάννης, Μαλεβίτης Ηλίας, Μάλφας Γεώργιος, Μαραθιά Διονυσία, Μασσαράς Θεοχάρης, Μαυροκωστίδης  Γρηγόρης, Μιχαηλίδης Κώστας, Μπέλος Ζήσης, Μουντζουρίδης Γεώργιος, Μπάρλος Αποστόλης, Νευροκοπλής Θανάσης, Σεβαστίδου Γεωργία, Στυλιδιώτης Ηλίας, Πάλμος Νεκτάριος, Παπαθανασίου Γιαννούλα, Παπαθανασίου Θανάσης, Παπασωτηρόπουλος Χριστόφορος, Πεϊνιρτζή Κατερίνα, Ρούσσος Ηλίας, Ρούσση Βάσω, Τσανανάς Γιώργος, Φάκος Βασίλης, Φουντούλης Μιχάλης, Φωτόπουλος Χρήστος και Χλωρός Γιώργος.

 

Επικοινωνία : theologyhellas@gmail.com

 

---

[1] Οι άλλες ειδικότητες που έχουν μπει (Μουσική, Γυμναστική, Ξένες Γλώσσες) αφορούν γνωστικά πεδία που δεν είναι δυνατόν να διδαχθούν από το δάσκαλο.