Θρησκευτικά

Του Ευγένιου Αρανίτση

Παιδεία και εκπαίδευση όχι μόνον δεν είναι έννοιες ταυτόσημες αλλά μπορούμε να πούμε, με βεβαιότητα, ότι η δεύτερη αντιτίθεται στο πνεύμα της πρώτης με τον πλέον επιζήμιο τρόπο.

ΟΠΟΙΟΣΔΗΠΟΤΕ χειρίζεται το πληκτρολόγιο με το λεγόμενο «τυφλό σύστημα» ξέρει πως το είδος αυτό της μηχανικής ταχύτητας κάθε άλλο παρά βελτιώνει το περιεχόμενο των όσων γράφονται. Τυφλά συστήματα, αυτόματοι πιλότοι, εξαρτημένα ανακλαστικά, κυκλώματα και ανάδραση, multiple choices, τεστ και κουίζ, δημοσκοπήσεις και κληρωτίδες, στατιστική και παιχνίδια εγκυκλοπαιδικών γνώσεων, μια ολόκληρη καινούργια αντίληψη για τη σχέση του υποκειμένου με τη σκέψη επιβάλλεται στους υποψήφιους πολίτες ήδη απ’ την πρώτη Δημοτικού. Το σχολείο, σήμερα, συμβάλλει πρωτίστως στην επίσπευση της συγχώνευσης ανθρώπου και μηχανής.

«Των θυρών κεκλεισμένων…» 

Του Παπα Ηλία Υφαντή

 -Εντάξει, μου είπε κάποιος, να παραδεχτούμε ότι ο Χριστός, ως Θεός, αναστήθηκε και ότι μετά την ανάστασή του εμφανιζόταν στους μαθητές του. Αλλά κάποιοι μιλούν για παρόμοιες εμφανίσεις και κάποιων κοινών θνητών και μάλιστα «κεκλεισμένων των θυρών».

-Ο Χριστός, του είπα, δεν ήρθε στον κόσμο, για να κάμει επίδειξη δυνάμεως. Ήρθε, για να μας δείξει ότι κι εμείς μπορούμε να κάνουμε ο, τι κι Εκείνος έκανε. Ήρθε να μας δείξει ότι ο Θεός μας έχει προικίσει με δυνατότητες, που εμείς δεν τις χρησιμοποιούμε, γιατί δεν τις γνωρίζουμε. Αφού τις έχουμε θάψει κάτω από βουνά προκαταλήψεων και δεισιδαιμονιών και ιδεοληψιών…

Συνέχεια →

Εξ αφορμής του Πάσχα 2009

Του Παρασκευά Γ. Βάκαλου

Τα πολλά λόγια είναι φτώχεια 

Λαϊκή παροιμία

 Εκ γαρ του περισσεύματος της καρδίας λαλεί το στόμα    

(Λουκ. Στ΄. 45)        

Το βράδυ της Αναστάσεως λίγο πριν ψαλεί το Χριστός Ανέστη οι ιερείς της μητροπόλεώς μας ανέγνωσαν την επισκοπική εγκύκλιο του Δεσπότη μας Θεολόγου. Η ανάγνωση της εγκυκλίου διήρκεσε περίπου 15 λεπτά. Γεμάτη από ένα στομφώδες και ρητορικό ύφος, φλύαρες επαναλήψεις και θεολογικές κοινοτυπίες προκάλεσε κούραση και δυσφορία στο εκκλησίασμα. Ξύλινος θεολογικός λόγος, τόσο όμοιος και πληκτικός με τους λόγους των πολιτικών μας.

Συνέχεια →

Θρησκεία και ιδεολογία

Του Παναγιώτη Βήχου

«To ζήτημα δεν είναι, όπως λέει ο μαρξ, να πετάξουμε τα λουλούδια της Θρησκείας και να κρατήσουμε τις αλυσίδες, αλλά να σπάσουμε τις αλυσίδες και να διασώσουμε το άνθος του Αγίου.

Ο Μαρξισμός και ο διαλεκτικός υλισμός δεν είναι απλώς η μηχανική προέκταση του αθεϊσμού, του μέχρι του Μαρξ, μεταφυσικού υλισμού. Εχει ταυτιστεί, για τον άλφα ή βήτα λόγο ή έχει εξαντληθεί η στάση του Μαρξ και του μαρξισμού, απέναντι στο φαινόμενο της Θρησκείας, στο ότι ο Μαρξ και ο μαρξισμός είναι άθεοι, απορρίπτουν τη θρησκεία και λίγο πολύ επαναλαμβάνονται επιχειρήματα του Διαφωτισμού και του αστικού εθελοντισμού. Θα επιχειρήσω από την αρχή να δείξω ότι η φράση του Μπονιουέλ «είμαι άθεος, δόξα το Θεό», δεν είναι ευφυολόγημα, αλλά εκφράζει την πολύ διαφορετική και αντιφατική, δηλαδή διαλεκτική στάση, του Μαρξ και του έργου του απέναντι σ’ αυτό το ζήτημα. Ο Μαρξ μας λέει πώς «η κριτική της Θρησκείας είναι η προϋπόθεση κάθε κριτικής». (1844). Δεν μπορεί να υπάρξει διακριτική στάση απέναντι στα πράγματα, προπαντός απ’ τη σκοπιά της αλλαγής του κόσμου, αποφεύγοντας την κριτική της Θρησκείας και ότι αυτό συνεπάγεται.

Η εξάρτηση δεν είναι το πρόβλημα είναι το σύμπτωμα

Του Αλέξανδρου Σταθακιού*

Αυτό είναι το «μότο» της Πρωτογενούς Πρόληψης της Εξάρτησης. Τι σημαίνει αυτό; Oι διάφορες τυπολογίες «επικίνδυνων» προς εξάρτηση προσωπικοτήτων, έχουν πολύ μικρή αξία. Στόχος είναι όλη η κοινότητα. Στόχοι είναι χώροι συμβίωσης, κοινωνικοποίησης και νοηματοδότησης της ζωής: Οικογένεια, Σχολείο, Εργασία, Γειτονιά κλπ.

Για τα στελέχη πρόληψης η κατάχρηση ουσιών και η εξάρτηση (όπως και πολλές άλλες ψυχολογικές «διαταραχές») αντιμετωπίζονται ως σύμπτωμα πολλών επιβαρυντικών παραγόντων (ψυχολογικών, κοινωνικών & βιολογικών), μοναδικά αλληλοπλεκομένων για το κάθε πρόσωπο.

Συνέχεια →

Ποιος δεν έρχεται στο φως;

Του Θανάση Ν. Παπαθανασίου*

«Η Εκκλησία της Ελλάδος εδώ και δεκαετίες πρωτοπορεί πασιφανώς και στους τομείς του εκδημοκρατισμού και του κοινωνικού ελέγχου». Πόθεν η φράση; Από το φυλλάδιο με τίτλο «Προς το Λαό» που εκδίδεται εν ονόματι της Ιεράς Συνόδου, και δη από το τεύχος που εκδόθηκε τον Απρίλιο του 2005. Την εποχή, δηλαδή, που η Ιεραρχία πάσχιζε να αντιμετωπίσει τον ορυμαγδό των σκανδάλων, αν τυχόν θυμόμαστε…

Μα, γιατί να θυμόμαστε; Αν η μνήμη δεν είναι απλώς αναπόληση, αλλά – όλως αντιθέτως – παγοθραυστικό προς το αύριο, τότε αφορά μια διαδικασία στοχασμού και βασανισμού. Όμως ούτε για στοχασμό ούτε για βασανισμό απομένει χώρος, όποτε κυριαρχεί το θέαμα, ο μεσσιανισμός ή η καμαρίλα. Ένα από τα οδυνηρότερα χαρακτηριστικά βαθιάς κρίσης είναι η λεηλασία του λόγου. Το να εκφέρεται, δηλαδή, ένας λόγος που ακούγεται όντως σημαντικός, μα εκφέρεται κυνικά, σε ιλιγγιώδη αντίφαση προς την πραγματικότητα που υπηρετεί ο ρήτορας. Τι κοστίζει, λοιπόν, να δηλώνεις δημοκράτης, και μάλιστα πρωτοπόρος;

Συνέχεια →

Η υπεράσπιση των ανθρώπων

Του Λευτέρη Κουσούλη*

Η συγκλονιστική μεταβολή των συνθηκών της εποχής μας μέσα στις οποίες ζούμε σαν άνθρωποι – υπάρχουμε, δημιουργούμε, διαμορφώνουμε σχέσεις, διαλεγόμαστε με την ύπαρξή μας και εν τέλει πεθαίνουμε – θέτει με νέο τρόπο το ζήτημα της παρουσίας της Εκκλησίας.

Συνέχεια →

«Βάζουμε στη θέση του Θεού φαντασιώσεις για Ισχύ και Κυριαρχία»

π. Νικόλαος Λουδοβίκος Καθηγητής Θεολογίας και Φιλοσοφίας στο Κέμπριτζ: Συνέντευξη στο Γιώργο Κιούση

 «Το πραγματικό πρόβλημα των καιρών μας δεν είναι η αθεΐα, αλλά η πολυθεΐα και μάλιστα με τη μορφή της ειδωλολατρίας. Δημιουργείται κίνδυνος επειδή τοποθετούμε στη θέση του αγαπητικού και θυσιαζόμενου ταπεινού Θεού του Χριστού τα αλαλάζοντα Τέρατα των ναρκισσιστικών μας φαντασιώσεων για Ισχύ και Κυριαρχία». Μιλάμε με τον π. Νικόλαο Λουδοβίκο, ο οποίος διδάσκει Θεολογία και Φιλοσοφία στο Ορθόδοξο Ινστιτούτο του Κέμπριτζ και στην Ανωτάτη Εκκλησιαστική Ακαδημία Θεσσαλονίκης. Βαθύς γνώστης της ευρωπαϊκής σκέψης, από τους σημαντικότερους Ελληνες θεολόγους.

Συνέχεια →

Ο Θεολόγος καθηγητής ανάμεσα σε «μυλόπετρες» προκαταλήψεων

Του Αλέξανδρου Σταθακιού

(Θεολόγου καθηγητή)

Φαίνεται να είναι απλή η λύση του ζητήματος του μαθήματος των Θρησκευτικών για μια σεβαστή πλέον μερίδα «δημοσιολογούντων» και «δημοσιογραφούντων» σε χώρους, μέ­σα και έντυπα, που α­σκούν σημαντική επιρροή στην κοινή γνώμη: άμεσος και απόλυτος χωρι­σμός Εκκλησίας και Κράτους, αρχή που για πάρα πολλές από αυτές τις δηλώσεις, έχει ως συνέπεια την έξωση ή την περαιτέρω υποβάθμιση (ως «Ηθική», ή ως επιλεγόμενο μάθημα) του μαθήματος των Θρησκευτικών στην Εκπαίδευση, αφού μετά το χωρισμό δεν θα είναι δυνατό η Πολιτεία να θέτει ως σκοπό της Δημόσιας Εκπαίδευσης και τη χριστιανική διαπαιδαγώγηση, πράγμα που ισχύει, τύποις τουλάχιστον, ακόμα και σήμερα. 

Συνέχεια →