Η ιδιωτικοποίηση στον Ευρωπαϊκό Χώρο Ανώτατης Εκπαίδευσης (Ε.Χ.Α.Ε.)

Του Νίκου Ασπράγκαθου*

Είναι κοινή διαπίστωση ότι η Ανώτατη Εκπαίδευση στην Ευρώπη αλλά ιδιαίτερα στη χώρα μας διέρχεται μια βαθιά και παρατεταμένη κρίση. Οι ερμηνείες για τα αίτια και οι δρόμοι εξόδου είναι βασικά δύο, παρά τις επιμέρους παραλλαγές.

Οι δυνάμεις του κεφαλαίου θεωρούν ότι η κρίση οφείλεται στην καθυστέρηση των αναδιαρθρώσεων, που θα ενσωματώσουν ολοκληρωτικά τα πανεπιστήμια στην «οικονομία της αγοράς» για να ανταποκριθούν στη Διακήρυξη της Λισαβόνας για την «ανταγωνιστική ευρωπαϊκή οικονομία της γνώσης». Η διέξοδος που προτείνεται είναι η ενσωμάτωση των πανεπιστημίων και ΤΕΙ στον Ευρωπαϊκό Χώρο Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΧΑΕ).

Οι ταξικές δυνάμεις υποστηρίζουν ότι η κρίση της Ανώτατης Εκπαίδευσης είναι μέρος της καπιταλιστικής κρίσης. Οφείλεται στην αντίθεση ανάμεσα στα συμφέροντα του μεγάλου ευρωπαϊκού κεφαλαίου και στις σύγχρονες κοινωνικές ανάγκες. Η διέξοδος που προτείνεται βασίζεται στην αντίσταση, για να μην περάσουν τα μέτρα, ενταγμένη στην πάλη για την Ενιαία Ανώτατη Εκπαίδευση.

Ένα προσεκτικό διάβασμα των σχετικών κειμένων της ΕΕ και των προσαρμοστικών νομοθετικών ρυθμίσεων των κυβερνήσεων ΠΑΣΟΚ και ΝΔ αποδεικνύει ότι οι αναδιαρθρώσεις αποτελούν κοινωνική οπισθοδρόμηση.

Οι αλλαγές στην ευρωπαϊκή τριτοβάθμια εκπαίδευση έχουν στρατηγικό χαρακτήρα, είναι μέρος των γενικότερων καπιταλιστικών αναδιαρθρώσεων και στοχεύουν:

–  Στην αναπαραγωγή νέου τύπου εργατικού δυναμικού της πνευματικής εργασίας. 

–  Σε κερδοφόρες επενδύσεις ξένου και εγχώριου κεφαλαίου στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και την άμεση υπαγωγή της έρευνας στην καπιταλιστική οικονομία.

–  Στo βάθεμα της ευρωπαϊκής ιμπεριαλιστικής ολοκλήρωσης.

– Στον έλεγχο και χειραγώγηση όλων των πλευρών της κοινωνικής ζωής, του πολιτισμού, της επιστήμης και της ιδεολογίας.

Μέτρα και ρυθμίσεις

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καθοδηγεί την αναδιάρθρωση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης σε όλη την Ευρώπη με κείμενα, οδηγίες και χρηματοδοτικά προγράμματα. Η διαδικασία της Μπολόνια, που υπέγραψε το ΠΑΣΟΚ ενώ η ΝΔ ολοκλήρωσε το αντίστοιχο νομοθετικό πλαίσιο, διαμορφώνει ένα συνονθύλευμα ιδιωτικών και ιδιωτικοποιημένων κολεγίων και πανεπιστημίων. Παρά τους όρκους στο ευρωπαϊκό ιδεώδες, ομολογείται ότι για να ανταγωνιστεί η Ευρώπη τις ΗΠΑ πρέπει να εφαρμοσθεί το αμερικανικό μοντέλο. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοινώνει ότι «η έρευνα πρέπει να παραμείνει θεμελιώδες καθήκον για όλα τα συστήματα αλλά όχι απαραίτητα για όλα τα ΑΕΙ»1. Αρα τα περισσότερα ΑΕΙ δε θα κάνουν έρευνα, όπως γίνεται στις ΗΠΑ, όπου λειτουργούν περίπου 4 χιλιάδες πανεπιστήμια και κολέγια, από αυτά τα 550 δίνουν διδακτορικό και 125 χαρακτηρίζονται ερευνητικά, ενώ περίπου 50 είναι τα πολύ γνωστά, όπου έχουν συγκεντρωθεί τεράστια κονδύλια και προβάλλονται σαν παράδειγμα. Είναι ευνόητο ότι σε ένα αντίστοιχο πεδίο ανταγωνισμού και της ιδιωτικοοικονομικής λειτουργίας λαμβάνοντας υπόψη το χαμηλό επίπεδο χρηματοδότησης της εκπαίδευσης και της έρευνας στα 4.500 ευρωπαϊκά πανεπιστήμια θα αντιστοιχούν στην Ελλάδα 1-2, που θα κάνουν στοιχειωδώς έρευνα και σαφώς ούτε ένα ΜΙΤ. Οι χρηματοδοτήσεις από κρατικές και ιδιωτικές πηγές θα συγκεντρωθούν σε πάρα πολύ λίγα «Κέντρα Αριστείας» εγκατεστημένα στις κυρίαρχες χώρες της Ευρώπης, ενώ η συντριπτική πλειοψηφία των πανεπιστημίων σταθερά θα μετατρέπονται σε σχολές κατάρτισης.

Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι οι νομοθετικές ρυθμίσεις του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ με βάση τη διαδικασία της Μπολόνια θα προκαλέσουν στη μεγάλη πλειοψηφία των ΑΕΙ την υποβάθμιση της ποιότητας των σπουδών, την εισαγωγή διδάκτρων και την εξάρτηση από μεγάλες επιχειρήσεις, τον περιορισμό των ακαδημαϊκών ελευθεριών, την ίδρυση ιδιωτικών κολεγίων και σε τελευταία ανάλυση την ουσιαστική κατάργηση της δημόσιας δωρεάν Ανώτατης Εκπαίδευσης.

Στις ευρωπαϊκές χώρες της πρώτης ταχύτητας στην ουσία δε λειτουργούν ιδιωτικά πανεπιστήμια και όσα ιδρύθηκαν είναι πολύ υποβαθμισμένα. Ομως, τα κρατικά και ιδίως τα επώνυμα αυτών των χωρών ιδρύουν παραρτήματα – επιχειρήσεις με δικαιόχρηση (franchising) σε χώρες δεύτερης ταχύτητας με σκοπό το κέρδος και δεν είναι τυχαίο ότι ιδιωτικά «πανεπιστήμια» λειτουργούν μόνο σε χώρες μεσαίου ή χαμηλού επιπέδου ανάπτυξης, όπως σε Μαλαισία, Ταϊλάνδη, Σιγκαπούρη, Ελλάδα και τις πρώην σοσιαλιστικές χώρες.

Οι επιπτώσεις στην κοινωνία

Οι αναδιαρθρώσεις έχουν άμεσες επιπτώσεις στα εργασιακά και επαγγελματικά δικαιώματα των πτυχιούχων. Αποτελούν μέρος της πολιτικής για τη διατίμηση της εργατικής δύναμης, που περιλαμβάνει τη διευθέτηση του εργάσιμου χρόνου, τις ελαστικές σχέσεις εργασίας, το Ασφαλιστικό, τις ατομικές συμβάσεις και άλλες πολλές …ευγενείς ρυθμίσεις για το χτίσιμο της «ισχυρής Ευρώπης»! Η ιδιωτικοποίηση της εκπαίδευσης έχει βαθύτερο στόχο την αλλοτρίωση των φοιτητών και αυριανών εργαζόμενων πτυχιούχων, ώστε να αποδεχθούν την κυριαρχία της οικονομίας της αγοράς. Οι νέοι ταξικοί φραγμοί στην εκπαίδευση έχουν κυρίως ποιοτικό παρά ποσοτικό χαρακτήρα. Μπορεί να παρουσιάζεται ποσοτική αύξηση των φοιτητών, αλλά το περιεχόμενο της εκπαίδευσης είναι διαβαθμισμένο ανάλογα με το βαλάντιο του «πελάτη». Σε πολλά ευρωπαϊκά κρατικά πανεπιστήμια και ιδιαίτερα στη Μ. Βρετανία, ο φοιτητής θεωρείται πελάτης και τα δίδακτρα είναι διαβαθμισμένα ανάλογα με την κατάταξη του πανεπιστημίου και την ανταπόκριση του πτυχίου στην αγορά εργασίας. Αντίστοιχη διαβάθμιση έχουμε και στην Ελλάδα με τη θέσπιση διδάκτρων στα μεταπτυχιακά, που άρχισε όταν υπουργός Παιδείας ήταν ο σημερινός πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ. Είναι φανερό ότι οι νέοι από φτωχότερα στρώματα θα δυσκολεύονται όλο και περισσότερο να σπουδάσουν ή θα έχουν πρόσβαση σε πολύ υποβαθμισμένες σπουδές.

Οι πολυεθνικές σε σύμπραξη με μερικές δεκάδες πανεπιστήμια του σκληρού πυρήνα της ΕΕ φιλοδοξούν να ελέγξουν άμεσα την εκπαίδευση, την έρευνα και την τεχνογνωσία, ώστε να βαθύνει η ιμπεριαλιστική ολοκλήρωση. Θα δυσκολέψει παραπέρα την επιλογή ενός δρόμου ανάπτυξης εκτός της ΕΕ για χώρες της περιφέρειας αφού θα υπονομευθούν τα πανεπιστήμιά τους με τη γενικευμένη ιδιωτικοποίηση και τον ανταγωνισμό. Η υποβάθμιση των προγραμμάτων εκπαίδευσης της συντριπτικής πλειοψηφίας των σχολών θα εξαναγκάσει ακόμη περισσότερες επιχειρήσεις να ενταχθούν σε ομίλους ή σε καθεστώς δικαιοχρησίας αφού πέραν των γενικότερων αιτιών της καπιταλιστικής ολοκλήρωσης θα έχουν και δυσκολία να επανδρωθούν με επιστημονικά στελέχη, που θα στηρίξουν την αυτοτελή λειτουργία τους.

Η άλλη πλευρά του ΕΧΑΕ σχετίζεται με τον περιορισμό των ακαδημαϊκών ελευθεριών και της δημοκρατίας, τη χειραγώγηση της κοινωνίας και θα είναι ένα βαρύτατο πλήγμα στον πολιτισμό του κάθε λαού. Η ιδιωτικοποίηση δεν αφήνει περιθώρια για την καλλιέργεια της παιδείας, που σχετίζεται με τη συμβολή του κάθε ανθρώπου στον πολιτισμό με την πολύ ευρύτερη έννοια του όρου. Σημαίνει ακρωτηριασμό της ανθρώπινης σκέψης, αφού περνάει από την προκρούστεια κλίνη της καπιταλιστικής βαρβαρότητας, για να κοπεί ο άνθρωπος στα μέτρα της κερδοφορίας του κεφαλαίου.

Η διέξοδος

Οι φιλοευρωπαϊκές πολιτικές δυνάμεις παραδέχονται τις βαριές επιπτώσεις από τις αναδιαρθρώσεις στην πανεπιστημιακή εκπαίδευση αλλά οι διαχειριστικές προτάσεις τους περιορίζονται στο ευρωπαϊκό πλαίσιο γι' αυτό είναι αντιφατικές και αδιέξοδες. Ούτε μια καλύτερη διαπραγμάτευση που επικαλείται η εκάστοτε αξιωματική αντιπολίτευση για να ψέξει την κυβέρνηση, ούτε η επίκληση της ευρωπαϊκής αρχής της επικουρικότητας, ούτε η προσφυγή στα ευρωπαϊκά δικαστήρια, μπορούν να αποτελέσουν ασπίδα ενάντια στην εμπορευματοποίηση της γνώσης, στην αφαίρεση των μορφωτικών, επαγγελματικών και εργασιακών δικαιωμάτων. Οσοι υποστηρίζουν αυτό το δρόμο, όπως ο ΣΥΝ, δρουν αποπροσανατολιστικά.

Η πάλη με προσανατολισμό αντίστασης και ανυπακοής στην Ευρωπαϊκή Ενωση και ο συντονισμός του πανεπιστημιακού – εκπαιδευτικού κινήματος με το κίνημα των εργαζομένων μπορεί να αποτρέψει ή να καθυστερήσει την ολοκλήρωση των αντιδραστικών αναδιαρθρώσεων στο χώρο της εκπαίδευσης. Ομως, η άμυνα δεν αρκεί γιατί το αστικό κρατικό πανεπιστήμιο είναι πολύ πίσω ως προς τις ανάγκες της νεολαίας και των εργαζομένων, χρειάζεται αντεπίθεση.

Στις επικείμενες ευρωεκλογές η καταδίκη των πολιτικών φορέων του «ευρωμονόδρομου», η ενίσχυση του ΚΚΕ, που επιδιώκει την αποδέσμευση από την ΕΕ, θα δώσει νέα δύναμη στο κίνημα για την αντεπίθεση. Μπορεί να δημιουργήσει προϋποθέσεις για την Ενιαία Ανώτατη Εκπαίδευση αποκλειστικά δημόσια και δωρεάν, ενταγμένη σε ένα κοινωνικό σύστημα που καταργεί την εκμετάλλευση και απελευθερώνει τον εργαζόμενο.

Σημείωση: 1. Ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, «Επίτευξη της ατζέντας εκσυγχρονισμού για πανεπιστήμια: Εκπαίδευση, έρευνα και καινοτομία», Βρυξέλλες, 10.5.2006, COM (2006) 208

* Ο Νίκος ΑΣΠΡΑΓΚΑΘΟΣ είναι Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Πατρών

ΠΗΓΗ: Εφημ. Ριζοσπάστης, Παρασκευή 5 Ιούνη 2009, Σελίδα 16,

http://www1.rizospastis.gr/story.do?id=5120081&publDate=5/6/2009

17 Νοέμβρη. Η νύχτα της οργής

Του Γιάννη Ποταμιάνου

Η νύχτα ήταν, που άνθισαν οι άνθρωποι,

σαν νυχτολούλουδα, σαν γιασεμιά,

και μοσχοβόλησαν οι δρόμοι

Η νύχτα ήταν, που τη λευτεριά μετρούσαμε,

με την αγρύπνια μας και την αποκοτιά μας.

Ταμπουρωμένοι σε φωτιές,

σε κάγκελα, σε δένδρα, σε λουλούδια

Αψηφώντας τις σφαίρες και τα δακρυγόνα.

Μα ο λοχίας πρόταξε το όπλο του,

και με ριπές καλώς υπολογισμένες

άνοιξε το δρόμο στις ερπύστριες.

Διαλύοντας τις καγκελόπορτες

μαζί με τις ελπίδες μας,

στης πόρτας το πέτρινο πεζούλι.

Και γέμισαν οι δρόμοι νιάτα,

λουλούδια κατακόκκινα

στα λαβωμένα στήθη,

κραυγές και πόνο.

Και αίμα πολύ πλημμύρισε τα πάρκα,

πνίγοντας τους σπόρους,

που περίμεναν την άνοιξη ν' ανθίσουν.

Και βγήκαν στη νύχτα τα τρωκτικά

που ελλόχευαν στα υπόγεια, της εξουσίας.

Οι φονιάδες ανθρώπων,

προσδοκιών και ονείρων.

Και προχωρούσαμε μέσα στη νύχτα

φωνάζοντας τους φίλους μας,

ψάχνοντας για το πρόσωπό μας,

Στα σκοτεινά στενά των Εξαρχείων

Δρασκελίζοντας,

Τοίχους, αυλές,

φωταγωγούς και υπόγεια

Και προχωρούσαμε προς την αυγή

έρποντας

Ανάμεσα σε θλιβερά συντρίμμια,

Πίσω από οδοφράγματα

σε έρημους δρόμους

σέρνοντας τους τραυματίες μας.

Κυνηγημένοι,

από φονιάδες με στιλέτα,

από χαφιέδες με καδρόνια.

Μπερδεύοντας το καρδιοχτύπι μας,

με τις ριπές των πολυβόλων

Και προχωρούσαμε προς την ελπίδα

Αφήνοντας πίσω βοτσαλάκια,

τους νεκρούς μας

Φαναράκια της επιστροφής,

που μας φωτίζουν ακόμα.

Δείχνοντας του χρέους μας το δρόμο.

Μέχρι που στο βλέφαρο του φεγγαριού

Αργοκύλησε ένα δάκρυ

Και στο βάθος πρόβαλε η αυγή

κατακόκκινη από αίμα.

Τώρα μπροστά στο χάλκινο κεφάλι,

που ταριχεύτηκε η ιστορία,

Μας περιπαίζουν κόμματα και νεολαίες

εκφωνώντας λόγους πανηγυρικούς.

Στα μάρμαρα των αγαλμάτων

χάθηκαν τα πρόσωπα των νεκρών μας.

Πίσω από τα δάφνινα στεφάνια

των τελετών της εξουσίας

Όμως εμείς με τα μάτια υγρά ταξιδεμένα

Ανεμίζουμε σημαίες νίκης

Γιατί τα όπλα δεν υπόταξαν τα νιάτα

Τροχίζουμε το μαχαίρι μας στην μνήμη

Να μετρηθεί με την λησμονιά

Τροχίζουμε το μαχαίρι μας

στους δρόμους της Αθήνας

Να μετρηθεί με την ιστορία

Σηκώνουμε το ανάστημά μας

που κάποτε ζήλεψε ο χάρος

Αυτό που δεν έθαψε

ο συμβιβασμός των επιγόνων.

Και ζητάμε πάλι

Ψωμί, Παιδεία, Ελευθερία

Και ζητάμε πάλι

Δικαιοσύνη ενάντια στο Δίκαιο

Που την ανισότητα δικαιώνει.

                                                         3 Ιουνίου 2009, Γιάννης Ποταμιάνος

  Το γεγονός της Εκκλησίας

(mtb: Η Πεντηκοστή)

Του παπα Φιλόθεου Φάρου

Την Πεντηκοστή γιορτάζουμε το γεγονός της Εκκλησίας, αλλά η εποχή μας δεν μπορεί εύκολα να γιορτάσει το γεγονός της Εκκλησίας, γιατί είναι μια έντονα αντιεκκλησιαστική εποχή, όχι γιατί επικρίνονται, διαβάλλονται, διασύρονται ή συκοφαντούνται συχνά εκπρόσωποι της εκκλησιαστικής διοι­κήσεως, αλλά επειδή η φύση του πολιτισμού που κυριαρχεί σήμερα είναι αντιεκκλησιαστική. 

Η εποχή μας είναι μια εποχή ατομιστική και ανταγωνιστική, είναι μια εποχή που ενθαρρύνει τον ανθρώπινο ναρκισσισμό και σαν συνέπεια καλλιεργεί τις προϋποθέσεις για την αποκοπή του ανθρώπου από τους άλλους και την απομόνωσή του.

Η εκκλησιαστικότητα αντίθετα είναι αντανάκλαση της τριαδικότητας του Θεού, που σαν Θεός αγάπης δεν μπορούσε αν και είναι ένας να είναι μοναδικός, γιατί έπρεπε οπωσδήποτε να αγαπάει κάποιον άλλο. Έτσι ο Θεός ήταν απαραίτητο να είναι μια κοινότητα, μια κοινωνία που τα πρόσωπα που την αποτελούν να τα μοιράζονται όλα, να τα έχουν όλα κοινά εκτός από την ταυτότητά τους, την υποστατικότητά τους. Γιατί αν είχαν και την ταυτότητα ή την υποστατικότητά κοινή δεν θα ήταν κοινότητα, αλλά μοναδικότητα και επομένως ο Θεός δεν θα μπορούσε να είναι Θεός αγάπης.

Στον άνθρωπο ο Θεός που τον έπλασε κατ' εικόνα και ομοίωση δική του, έδωσε την εκκλησιαστικότητα που είναι για τον άνθρωπο ότι είναι για τον Θεό η τριαδικότητα. Αλλά με την απομάκρυνσή του από τον Θεό ο άνθρωπος αλλοιώνει την θεία εικόνα και υποκαθιστά την εκκλησιαστικότητά του, δηλαδή το βασικό στοιχείο της φύσεώς του που απαιτεί την ένωσή του με τους άλλους ανθρώπους, με τον ατομικισμό και τον ναρκισσισμό που τον οδηγεί στον θάνατο.

Ο Χριστός με την ενσάρκωση του, την ενανθρώπισή του αποκαθιστά την ανθρώπινη φύση, στην παλιά της κατάσταση και έτσι ξαναζωντανεύει, την εκκλησιαστικότητα του ανθρώπου και την πραγματώνει με την σύσταση της Εκκλησίας.

Επομένως η Εκκλησία δεν είναι διοίκηση, δεν είναι οργάνωση, δεν είναι εξουσία, αλλά είναι κοινωνία, συνομιλία, συνύπαρξη, συμβίωση, συνοδοιπορία, συμμετοχή, συνεύρεση, σύνοδος. Ούτε είναι αναγκαστικά  Εκκλησία η χωρίς καμιά συνοχή συγκέντρωση ατόμων στο Ναό.  Η συγκέντρωση ατόμων στο ναό, μπορεί μάλιστα συχνά να είναι κάθε άλλο παρά Εκκλησία.

Στην  Εκκλησία οι άνθρωποι μοιράζονται με τους άλλους τον εαυτό τους, το βιό τους, τον χρόνο τους, τις ανησυχίες τους, την δημιουργικότητά τους, τη χαρά τους, την λύπη τους, την πίκρα τους, την απόγνωσή τους, την ελπίδα τους, την πίστη τους.

Στην Εκκλησία, ούτε υπακούουν πολλοί σε ένα ούτε δεν υπακούει κανένας σε κανένα, αλλά υπακούουν όλοι σε όλους.

Δεν υπάρχει  Εκκλησία εκεί που oι άνθρωποι φροντίζουν ο καθένας τον εαυτό του, εκεί που ο καθένας κρατάει τα αγαθά του, την χαρά του, την δύναμή του, την ελπίδα του, την πίστη του, την αρετή του για τον εαυτό του και δεν την μοιράζεται με τους άλλους.

Η Εκκλησία όμως πραγματώνεται διαρκώς πάνω στη γη, αποκαθιστά διαρκώς την εκκλησιαστικότητα της ανθρωπινής φύσεως, μεταβάλλει διαρκώς τον κόσμο σε βασιλεία του Θεού, δεν είναι στατική, δεν φτάνει ποτέ στο τέρμα, μπορεί πάντα να γίνεται όλο και περισσότερο η βασιλεία του Θεού. Επομένως η Εκκλησία δεν είναι μια κοινωνία καθαρών, που έχουν φθάσει στο τέρμα και που δεν μπορούν να προχωρήσουν πιο πέρα.

Μέσα στην  Εκκλησία, τα μέλη της  Εκκλησίας αγωνίζονται διαρκώς να μετακινηθούν από τον δαιμονικό ναρκισσισμό στην εκκλησιαστικότητα, που είναι η αντανάκλαση της τριαδικότητας του Θεού. Αν στην εποχή μας πολλοί άνθρωποι πολεμούν την  Εκκλησία σαν οργάνωση, είναι προ παντός και κυρίως επειδή ο σημερινός άνθρωπος κυριαρχημένος από τον δαιμονικό ναρκισσισμό τρέμει την εκκλησιαστικότητα και μπορεί να μιλάει συχνά για δίκαιη κατανομή των υλικών αγαθών, αλλά δεν κάνει ποτέ λόγο για δίκαιη κατανομή των συναισθηματι­κών και των πνευματικών αγαθών, δεν κάνει λόγο για αγάπη. Με την μάσκα της υλιστικής ισότητας, κρύβει τον τρόμο που αισθάνεται στο ενδεχόμενο να μοιραστεί τον εαυτό του με κάποιον άλλο. Γι' αυτό προσπαθεί να μεταβάλει σε εμπορική συναλλαγή και τις πιο προσωπικές σχέσεις όπως ο γάμος, τον οποίο θέλει να απογυμνώσει από κάθε προσωπικό στοιχείο, από κάθε συναίσθημα και να τον κάνει συνδικαλισμό με ωράρια, με δικαιώματα, έντονα ανταγωνιστικό, μια σφοδρή μάχη ανάμεσα σε δύο στρατόπεδα, για να προστατευθεί έτσι από το ενδεχόμενο της προσωπικής προσφοράς

Την υλιστική ισότητα την θέλει υποχρεωτική, κυριαρχική, επιβεβλημένη από κάποια απρόσωπη εξουσία για να αποκλείε­ται το στοιχείο της προσωπικής προσφοράς, για την οποία αισθάνεται έντονα ο σημερινός άνθρωπος την τραγική του αναπηρία.

Αλλά δεν μπορούν οι άνθρωποι να έχουν μεταξύ τους κοινότητα, κοινωνία, ενότητα, χωρίς να είναι ενωμένοι με Εκείνον που είναι η Κοινότητα, η Κοινωνία, η Ενότητα. Δεν μπορεί να υπάρξει πραγματική κοινότητα χωρίς να είναι Εκκλησία και χωρίς να έχει αυτή η κοινότητα κι αυτή η κοινωνία σαν ψυχή της το πνεύμα του Θεού.

Χωρίς το πνεύμα του Θεού, δεν μπορεί να υπάρξει  Εκκλησία. Το Πνεύμα του Θεού «όλον συγκροτεί τον θεσμόν της Εκκλησίας» (Στιχηρό Εσπερινού Κυριακής Πεντηκοστής) και δεν μπορεί κανείς να δεχθεί το πνεύμα του Θεού έξω από την  Εκκλησία «ου γαρ άλλως ένι κατελθείν εκείνο το Πνεύμα. Καθάπερ γαρ, ει τύχοι χείρ αποσπασθείσα του σώματος, το πνεύμα το από του εγκεφάλου την συνέχειαν ζητούν, και μη ευρόν, ουκ εξάλλεται του σώματος, και διατρήσαν, προς την χείρα εξέρχεται, άλλ' άν μη εύρη κείμενον, ουχ άπτεται ούτω και ενταύθα εάν μη ώμεν τη αγάπη συνδεδεμένοι28». Έτσι εκτός της Εκκλησίας δεν υπάρχει σωτηρία. Δεν υπάρχει σωτηρία για τον άνθρωπο που δεν μετέχει στο μυστήριο της Εκκλησίας, που είναι η ενεργοποίηση στη ζωή του στοιχείου της εκκλησιαστικότητας. « Εν υψηλώ κηρύγματι της του Θεού, Εκκλησίας, ακούσωμεν βοώσης ο διψών, ερχέσθω και πινέτω ο κρατήρ ον φέρω, κρατήρ έστι σοφίας, τούτου το πόμα αληθείας λόγω κεκέρακα, ύδωρ ου προχέων αντιλογίας, άλλ' ομολογίας ης πίνων ο νυν  Ισραήλ, Θεόν ορά φθεγγόμενον. Ίδετε, ίδετε, ότι αυτός εγώ ειμί, και ουκ ηλλοίωμαι, εγώ Θεός πρώτος, εγώ και μετά ταύτα, και πλήν εμού άλλος ουκ έστιν όλως. Εντεύθεν οι μετέχοντες πλησθήσονται, και αινέσουσι, της ευσεβείας το μέγα μυστήριον» (Οίκος Κυριακής Πατέρων).

Επειδή οι διάφορες ανθρώπινες ομάδες πολύ συχνά δεν είναι  Εκκλησία και επομένως δεν έχουν το πνεύμα του Θεού, δεν υπάρχει επικοινωνία ανάμεσα στους ανθρώπους, και η έλλειψη εμπιστοσύνης αναγκάζει τον άνθρωπο να κρυπτογρα­φεί τα μηνύματα που στέλνει στον συνάνθρωπό του, για να είναι έτσι καλυμμένος και να μπορεί να υπαναχωρεί όταν διαπιστώνει ότι ο άλλος απορρίπτει αυτά τα μηνύματα.

Τέτοια είναι η επικοινωνία ακόμη και μεταξύ συζύγων και μελών μιας οικογένειας. Είναι πασίγνωστη η λαϊκιστική συμ­βουλή «μη λες στον άνδρα σου ότι τον αγαπάς γιατί μπορεί να το εκμεταλλευθεί», και πραγματικά και στα υγιέστερα ζευγάρια ένα μεγάλο μέρος της συζυγικής επικοινωνίας γίνεται με τέτοιες προφυλάξεις και κρυπτογραφήσεις.

Παρόμοια συμβαίνουν και στις σχέσεις παιδιών και γονέων. Οι γονείς πολύ συχνά κάτω από το επιφανειακό μήνυμα «μην απομακρυνθείς από μας δεν θα τα καταφέρεις χωρίς εμάς», κρύβουν το πραγματικό μήνυμα «μην απομακρυνθείς από μας δεν θα τα καταφέρουμε εμείς χωρίς εσένα». Ενώ τα παιδιά κάτω από μια επιφανειακή επαναστατικότητα κρύβουν μια πραγματική επιθυμία να συνεχίσουν την βολική εξάρτηση από τους γονείς.

Είναι τραγική η έλλειψη επικοινωνίας μεταξύ των νέων, που από τρομερή έλλειψη εμπιστοσύνης ακόμη και για τους συνομιλήκους τους καλύπτουν την έντονη ανάγκη που έχουν για την αποδοχή και την συμπαράσταση τους με την επίδειξη μιας αγέρωχης σκληρότητας.

Το γεγονός της Πεντηκοστής μεταξύ άλλων φανερώνει ότι ένα από τα πρώτα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος είναι η δυνατότητα της επικοινωνίας. Ο άνθρωπος, που έχει το πνεύμα του Θεού, μπορεί να μιλάει και να καταλαβαίνει τη γλώσσα του συνανθρώπου του ξεπερνώντας οποιοδήποτε σχετικό εμπόδιο.

Το περιστατικό του Πύργου της Βαβέλ είναι ως προς αυτό το σημείο το αντίθετο με την Πεντηκοστή στην θεία αποκάλυψη. Στο περιστατικό αυτό φαίνεται, πως ακριβώς ο άνθρωπος που ειδωλοποίησε τον εαυτό του και έτσι έχασε το πνεύμα του Θεού, έχασε ταυτόχρονα και την δυνατότητα να μιλάει και να καταλαβαίνει τη γλώσσα του συνανθρώπου του. «Γλώσσαι ποτέ συνεχύθησαν, δια την τόλμην της πυργοποιίας γλώσσαι δε νυν εσοφίσθησσν, δια την δόξαν της θεογνωσίας. Εκεί κατεδίκασε Θεός τους ασεβείς τω πταίσματι ενταύθα εφώτισε Χριστός τους αλιείς τω πνεύματι. Τότε κατειργάσθη η αφωνία, προς τιμωρίαν άρτι καινουργείται η συμφωνία, προς σωτηρίαν των ψυχών ημών». (Δοξαστικό Λιτής Εσπερινού Κυριακής Πεντηκοστής).

Η σύγχυση, που επικρατεί συχνά στην ανθρώπινη επικοινω­νία είναι αποτέλεσμα της ανθρώπινης αμαρτίας.  Ο Θεός δεν έκανε τους ανθρώπους «αλλόγλωσσους».  Αν ο άνθρωπος δεν είχε αμαρτήσει και δεν είχε στερηθεί της Χάριτος, τώρα «πάσα η γη χείλος ην, και φωνή μία πάσι».

Η δυσκολία στην ανθρώπινη επικοινωνία είναι αποτέλεσμα του ανθρωπίνου εγωκεντρισμού, που κάνει τον άνθρωπο να βλέπει όλους τους συνανθρώπους του, ακόμη κι αυτούς που είναι πολύ κοντά του σαν εχθρούς ή σαν ανταγωνιστές, που έχουν αυτό που θέλει να έχει εκείνος ή που μπορούν να του πάρουν αυτό που εκείνος έχει. Αυτό το κλίμα του κρυφού πολέμου κάνει αδύνατη την ανάπτυξη εμπιστοσύνης.

Αυτή η τραγική ανθρώπινη πραγματικότητα είναι η αιτία της πιο βασανιστικής μοναξιάς, που τελικά είναι το πιο αφόρητο μαρτύριο του σύγχρονου ανθρώπου.

Το πνεύμα του Θεού αποκαθιστά την εμπιστοσύνη και την επικοινωνία ανάμεσα στους ανθρώπους, γιατί δεν είναι πνεύμα ανταγωνισμού αλλά πνεύμα προσφοράς. Ο άνθρωπος που έχει το πνεύμα του Θεού δεν σκέπτεται τι θα πάρει από τον άλλο, αλλά τι θα του δώσει. Δεν βλέπει τον συνάνθρωπό του σαν ανταγωνιστή αλλά σαν συναγωνιστή, δεν προσπαθεί να εξασφαλίσει για τον εαυτό του την καλλίτερη θέση αλλά να βοηθήσει τον συνάνθρωπό του να την πάρει.

Ένα τέτοιο κλίμα, είναι κλίμα απόλυτης εμπιστοσύνης που δεν έχει ανάγκη από επιφυλάξεις και από κρυπτογραφημένα μηνύματα. Αυτό ήταν το κλίμα της Πεντηκοστής και γι' αυτό έδωσε την δυνατότητα σε όλους να μιλούν και να καταλαβαί­νουν όλων τις γλώσσες. «Η του Θείου Πνεύματος επιδημήσασα δύναμις, την μερισθείσαν πάλαι φωνήν, κακώς ομονοησάντων, εις μίαν αρμονίαν θείας συνήψε, γνώσιν συνετίζουσα πιστούς της Τριάδος». (Ωδή γ' Κανόνος Πεντηκοστής).

Η δυνατότητα της επικοινωνίας είναι ένα χάρισμα του πνεύματος του Θεού που δεν μπορεί να την έχει όποιος δεν έχει αυτό το πνεύμα.

Ο Χριστός ετήρησε την υπόσχεση που έδωσε και την ημέρα της Πεντηκοστής έστειλε στους μαθητές το Πανάγιο Πνεύμα. Έτσι «Πεντηκοστήν εορτάζομεν, και Πνεύματος επιδημίαν, και προθεσμίαν επαγγελίας, και ελπίδος συμπλήρωσιν». (Στιχηρό  Ιδιόμελο  Εσπερινού Πεντηκοστής) « Η του Πνεύματος πηγή, επιδημούσα τοις εν γην εις πυρφόρους ποταμούς, μεριζομένη νοητώς τους Αποστόλους εδρόσιζε φωταγωγούσα και γέγονεν αυτοίς, νέφος δροσώδες το πυρ, φωτίζουσα αυτούς, και υετίζουσα φλόξ, δι' ων ημείς ελάβομεν την χάριν, δια πυρός τε και ύδατος. Το φως επέστη, του Παρακλήτου και τον κόσμον εφώτισε». (Κάθισμα Κυριακής Πεντηκοστής) Το Άγιο Πνεύμα επεδήμησε στους Αποστόλους, στην  Εκκλησία και δι'αυτών σ' όλους όσοι ανοίγουν σ' αυτό την πόρτα της ψυχής τους. Δια του Αγίου Πνεύματος «πάσα ψυχή ζωούται» και «περικρατείται πάντα τα ορατά συν τοις αοράτοις».

Δια του Αγίου Πνεύματος «πάσα η κτίσις καινουργείται», δι' αυτού «ο πας πλούτος της δόξης, εξ ου χάρις και ζωή πάση τη κτίσει» δι' αυτού «πάσα ψυχή ζωούται», δι' αυτού «τα σύμπαντα το είναι έχει». Το Άγιον Πνεύμα «αναβλύζει τα της χάριτος ρείθρα αρδεύοντα άπασαν την κτίσιν, προς ζωογονίαν». Το Άγιο Πνεύμα είναι «ζωαρχική αξία εξ ου παν ζώον εμψυχούται» είναι «ενθέωσις τοις πάσιν, ευδοκία, σύνεσις, ειρήνη, και η ευλογία» είναι «πηγή θείων θησαυρισμάτων» είναι «βυθός χαρισμάτων, πλούτος δόξης, κριμάτων βάθος μέγα» είναι «πανσωστική αίτια». (Αναβαθμοί Όρθρου) «Το Πνεύμα το Άγιον φως, και ζωή, και ζώσα πηγή νοερά. Πνεύμα σοφίας. Πνεύμα συνέσεως, αγαθόν, ευθές, νοερόν, ηγεμονεύον, καθαίρον τα πταίσματα. Θεός και θεοποιούν, πυρ εκ πυρός προϊόν, λαλούν ενεργούν, διαιρούν το χαρίσματα^, δι' ου προφήται άπαντες, και Θεού Απόστολοι, μετά Μαρτύρων εστέφθησαν». (Στιχηρό  Ιδιόμελο Αίνων Πεντηκοστής).

Παπα Φιλόθεος Φάρος

Από το βιβλίο «ΠΕΝΤΗΚΟΣΤΗ: Από την Ανάσταση στην Εκκλησία» Έκδοση Α' Απρίλιος 1983   ΑΚΡΙΤΑΣ

ΠΗΓΗ: 4-06-2009,

http://egolpio.wordpress.com/2009/06/04/pentecost_faros/

Αδιόρθωτε λαέ μου…

Του παπα Ηλία Υφαντή

Αδιόρθωτε λαέ μου,

Στων αιώνων τους αιώνες,

Δεν κουράστηκες να τρέχεις

Πίσω από απατεώνες!

Ποια κατάρα σε βαραίνει!

Και ποια μώρα σε μωραίνει!

Κι όλο σε πηγαινοφέρνει

Απ' τη Χάρυβδη στη Σκύλλα;

Δεν σου φέρνει ανατριχίλα

των σκανδάλων η σαπίλα!

Και δε ντρέπεσαι καθόλου

Να σωριάζουνε απάτες

Αρχιλήσταρχοι, μαφιόζοι

Πάνω στις δικές σου πλάτες!

Τόσο τα κεφάλια ειν' άδεια!

Που, σαν τους τυφλούς μας, σέρνουν

Σε τρισβάρβαρα σκοτάδια….

Και σαν τ' άλογα κοπάδια

Ακατάπαυτα μας γδέρνουν!

Με τα τόσα που 'χεις πάθει,

Τίποτε δεν έχεις μάθει!

Και δεν έχεις καταλάβει

Πως δεν έχεις πια ελπίδα

Από την γαλάζια κάμπια

Και την πράσινη ακρίδα!

Ο «καλός» και «αγαθός» μας,

«άγιος» δικομματισμός μας

είν' τα δυο σκληρά σαγόνια,

που μας ροκανίζουν χρόνια!…

Μην ξαναγυρίζεις πάλι

Στο τρισβάρβαρό τους χάλι

Και στις βρώμικες τις στρούγκες!

Ακολούθα άλλες ρούγες…

Μη ρωτάς το πού και πώς!

Άνοιξε τα δυο σου μάτια:

Και αντί να είσαι αιώνια

Δούλος μεσαιωνικός

Σε μαφιόζικα παλάτια

Πήγαινε εκεί, που βλέπεις

Της δικαιοσύνης φως…

παπα-Ηλίας, 03-06-2009

Εκκλησία και Εθνική Αντίσταση Ι

Για το ρόλο της Εκκλησίας στην Εθνική Αντίσταση

Του Μανώλη Γλέζου

Συνέντευξη στον Ραδιοφωνικό Σταθμό της Εκκλησίας της Ελλάδος παρεχώρησε ο Αγωνιστής της Εθνικής Αντίστασης Μανώλης Γλέζος, στην εκπομπή «Επί προσωπικού» και στο Δημοσιογράφο Κων/νο Μπλάθρα (16/11/2006), στη διάρκεια της οποίας έκανε εκτενή αναφορά στον ρόλο και στην προσφορά της Εκκλησίας στην Κατοχή και στην Εθνική Αντίσταση.

«Tην πρώτη μέρα που κατακτήθηκε η Aθήνα – κατάκτηση ενός κράτους θεωρείται η κατάκτηση της πρωτεύουσάς του – είχε, λοιπόν, σχηματιστεί τότε μία επιτροπή από την στρατηγό Kαβράκο, που μαζί με τον Δήμαρχο Aθηναίων και τον δήμαρχο Πειραιώς, στους Aμπελοκήπους πήγαν να υποδεχθούν τα γερμανικά στρατεύματα. O Kαβράκος κάλεσε τον Aρχιεπίσκοπο Aθηνών και πάσης Eλλάδος, τον Xρύσανθο να παραστεί στην παράδοση. Aρνήθηκε. Tην επομένη, ο ίδιος ο Γερμανός στρατιωτικός διοικητής, ο Στούμε επισκέφθηκε τον Aρχιεπίσκοπο στο γραφείο του και του ζήτησε να τελεστεί Δοξολογία στον Mητροπολιτικό Nαό, επί τη ελεύση των γερμανικών στρατευμάτων. Kαι ο Aρχιεπίσκοπος του απάντησε ό,τι είχε πει και στον Kαβράκο, ότι η Eκκλησία προβαίνει σε δοξολογίες επί τη απελευθερώσει ενός έθνους κι όχι για τη σκλαβιά του. Aυτό είναι χαρακτηριστικό. Kαι μετά του ζήτησαν να ορκίσει και την κυβέρνηση Tσολάκογλου και αρνήθηκε. Έχουμε τρεις πράξεις του Αρχιεπισκόπου Xρυσάνθου που θέτει την Eκκλησία αντιμέτωπη στον κατακτητή. Δεν μπορεί κανείς να την μεταφράσει και να την εξηγήσει ως ατομική ενέργεια, έθεσε την Eκκλησία απέναντι στον εισβολέα, απέναντι στον κατακτητή, ως θεσμό την έθεσε απέναντι. Γι' αυτό και τον έδιωξαν οι Nαζί.

…Υπήρξαν πάρα πολλοί Mητροπολίτες, που πήραν ενεργό μέρος στην Aντίσταση. Δεν μιλάμε ως διάθεση αλλά ενεργό μέρος. Μπορώ να πω ως διάθεση ήταν το σύνολο, ως ενεργό αντίδραση πάρα πολλοί ανέβηκαν και στο βουνό και στη μία πλευρά και στην άλλη και στον EΛAΣ και στον EΔEΣ πήγαν Mητροπολίτες, στάθηκαν επικεφαλής του λαού στον αγώνα του. Δηλαδή και με το Σταυρό και με το όπλο στο χέρι πολέμησαν τον κατακτητή. Mπορούμε να πούμε ότι έχομε τη μεγάλη προσπάθεια με τα λαϊκά συσσίτια, την οργάνωναν μαζί με τις αντιστασιακές οργανώσεις. Eγώ θυμάμαι τώρα, ως γραμματέας της EΠON στη συνοικία μου, στο Bοτανικό, μαζί με όλους τους παπάδες της Aγίας Mαρκέλας οργανώναμε από κοινού το πώς θα κάνουμε τα συσσίτια τα λαϊκά. Πώς θα βρούμε τα λεφτά, τι θα κάνουμε, πώς θα βρούμε τα τρόφιμα. Δηλαδή υπήρχε κοινή συνεργασία των αντιστασιακών οργανώσεων με τον κλήρο.

O κλήρος στην καθολικότητά του συμμετείχε ενεργά στην Aντίσταση, σε όλα τα μέρη που υπήρχαν αγώνες άμεσοι, με το Aντάρτικο κ.λπ. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα ήταν ο Kαπετάν Aνυπόμονος και μια σειρά άλλη κληρικών οι οποίοι αγωνίστηκαν, όπως έχουμε και εκτελέσεις κληρικών. O πρωθιερέας της Mητροπόλεως Kοζάνης εκτελέστηκε για τη συμμετοχή του στην Eθνική Aντίσταση. Aκόμα και εκτελέσεις έχουμε από Γερμανούς κληρικών γι' αυτή τους τη στάση. Συμμετείχε ο κλήρος ολόψυχα. Kαι μετά είχαμε και πιο διαμορφωμένη πια την Aντίσταση των κληρικών, συνήλθε συνέδριο στην ελέυθερη Eλλάδα από κληρικούς απ' όλη την Eλλάδα που δημιούργησαν ένα κίνημα αντιστασιακό που συμμετείχε ενεργά και που καθόρισε και τις σχέσεις του κλήρου με την ελεύθερη Eλλάδα, δηλαδή με τις αντιστασιακές οργανώσεις και ποιός είναι ο ρόλος τους. Oι κληρικοί πλαισίωσαν τη μεγαλύτερη αντιστασιακή οργάνωση που υπήρχε, την Eθνική Aλληλεγγύη και αγωνίστηκαν στο πλευρό της»

 
Κ. Μ.:  Σ' έναν άνθρωπο σήμερα ίσως αυτή η συνεργασία να φαντάζει παράξενη. Για έναν άνθρωπο από την Aριστερά πώς είναι αυτή η συνεργασία με τον κλήρο;

Μ. Γ.: «Για μας δεν ήταν παράξενο πράγμα, εμείς το θεωρούσαμε φυσιολογικό. Nα αναφέρω ένα παράδειγμα. Eίχε γίνει ένα Συνέδριο στο Παρίσι των Aντιστασιακών και μιλώντας εκεί και λέγοντας και για τη δική μας συμμετοχή και λέγοντας και για τον κλήρο, εζήτησε μια ειδική συνεργασία ο επικεφαλής των αντιστασιακών Γάλλων καθολικών. Aυτή τη στιγμή μου διαφεύγει το όνομα. Zήτησε μια συνεργασία μαζί μου. Kαι μου έλεγε, πώς εξηγείται αυτή η στάση του κλήρου του ελληνικού. Eγώ ευθαρσώς του είπα ότι εμάς ο κλήρος δεν είναι όπως σε σας. Σε σας ο κλήρος είναι φυτευτός, κατά την άποψή μου. Σε μας ο κλήρος προέρχεται μέσα από το λαό.

Λοιπόν, όταν τα ίδια τα τέκνα του λαού γίνονται κληρικοί δεν παύουν να ‘ναι λαός. Δεν είναι όπως εσάς στην Kαθολική Eκκλησία. Δεν με πίστευε. Πέρασε κάμποσο χρονικό διάστημα και ξαφνικά, ήμουνα τότε οργανωτικός γραμματέας της EΔA, στο γραφείο μου μού λένε σε ζητάει κάποιος κληρικός, είναι μάλλον ξένος. Bγήκα έξω και τον συνάντησα, ήταν αυτός ο ίδιος. Kαι μου λέει, θέλω να μου δείξεις αυτά που έλεγες. Tον πήρα και πήγαμε στο Γ' Nεκροταφείο και του έδειξα, υπήρχαν ακόμα, οι τάφοι των νεκρών από την πείνα. Oι ομαδικοί τάφοι που υπήρχαν, όπως μπαίνεις στο Nεκροταφείο από την είσοδο που χρησιμοποιείται σήμερα στην αριστερή πλευρά, και του έλεγα ότι η Aντίσταση παρ' όλα αυτά, στην Eλλάδα δεν έχει αναγνωριστεί και πραγματικά δεν υπήρχανε καθόλου στοιχεία που να δείχνουνε ότι αυτοί είναι νεκροί από την πείνα. Mου λέει, πώς θα βεβαιωθώ ότι είναι αυτό που λές αλήθεια. Λέω πάμε στο γραφείο μέσα και ρώτησε να δεις, και ρώτησε, οι τάφοι αυτοί ήταν των νεκρών από την πείνα, που δεν ανήκανε σε καμιά ιδεολογία. Mετά μου λέει, θέλω να πάμε να μου δείξεις τον παπά της ενορίας σου.

Tον πήγα στα Σεπόλια, στον άγιο Aιμιλιανό, λέει, δεν θα επέμβεις την ώρα που θα μιλάμε εμείς, είχε πάρει μαζί κι έναν διερμηνέα, δεν θα επέμβεις την ώρα που θα μιλάω με τον παπά, του λέω δεν θα επέμβω. Xτυπάω το κουδούνι, κατεβαίνει ο παπάς, μόλις με βλέπει, Mανώλη μου, μ' αγκαλιάζει, με φιλάει. Eκείνος έμεινε έκπληκτος. Mετά ανεβήκαμε στο σπίτι του παπά. Kαθίσαμε. Eγώ δε μίλαγα γιατί μου είπε να μη μιλάω, του έπιασε την κουβέντα, του λέει, τον ξέρεις αυτόν, λέει, πώς δεν τον ξέρω, τον Mανώλη δεν ξέρω; Ξέρεις, λέει, ότι είναι κομμουνιστής; Λέει, το ξέρω. Kαι γιατί τον αγαπάς; Eγώ, λέει, έχω βαφτίσει τα παιδιά του τον ξέρω χρόνια εδώ χάμω στη συνοικία του Λόφου του Σκουζέ, στον Άγιο Aιμιλιανό.

 Δηλαδή, θέλω να πω, είναι αλλιώς ο κλήρος στην Eλλάδα και αλλιώς ο κλήρος σε άλλες χώρες, δεν ξέρω, ή τουλάχιστον στη Γαλλία, έτσι που τον γνώρισα ή ο καθολικός κλήρος και στη Pώμη κ.λπ. Ήτανε δεμένος με το λαό και είναι ακόμα πιστεύω δεμένος με το λαό. Tώρα αν γίνονται ορισμένες φορές παρεκβάσεις, εάν γίνεται κάτι που κι εγώ ο ίδιος μπορεί να μην συμφωνώ γι' αυτό που γίνεται, είναι άλλο θέμα.

Λέω, ήτανε κάτι φυσιολογικό για μας να συμμετέχει ο κλήρος στον αγώνα της Aντίστασης. Kαι να αναφέρω κι ένα άλλο γεγονός, δεν έχει σχέση μπορεί να πει κανείς, αλλά για μένα έχει σχέση. Όταν είχα καταδικαστεί σε θάνατο, στη διάρκεια του Eμφυλίου Πολέμου, έγινε μια κινητοποίηση διεθνής, είναι γνωστό, στην Eλλάδα και σ' όλον τον κόσμο, αλλά δεν είναι γνωστό ότι όλο μου το χωριό, όλο το χωριό, χωρίς καμιά εξαίρεση, έχει υπογράψει για να μη γίνει η εκτέλεσή μου και μπροστά-μπροστά είναι τα ονόματα των παπάδων του χωριού μου. Aυτό δεν το πιστεύει κανείς αλλά είναι γεγονός».

ΠΗΓΗ:  http://www.discussion.gr/895/txt40.html

Επερχόμενες ευρωεκλογές 2009

Οικονομία-οικολογία και Τουρκία στην Ευρωπαϊκή Ένωση*

Του Γιώργου Καραμπελιά

Θα ήθελα να επικεντρωθώ σε δυο ζητήματα. Στο ζήτημα το οικονομικό, συνδεδεμένο με την οικολογική διάσταση και το ζήτημα της ένταξης της Τουρκίας, από την άποψη όχι μόνο την ελληνική αλλά και τη βαλκανική. Τις προοπτικές δηλαδή της Βαλκανικής, με την Τουρκία στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

* Η ομιλία μου ήλθε με e-mail από την εφημ. «Χριστιανική» στις «Τρίτη, 26 Μαΐου 2009 3:30 μμ».

Το σημαντικό είναι ότι αυτοί η συζήτηση που κάνουμε εδώ[i] νομίζω είναι από τις ελάχιστες που γίνονται σε όλη την Ελλάδα που αφορούν το τι σημαίνουν οι ευρωπαϊκές εκλογές. Δεν είναι τυχαίο ότι η συζήτηση γίνεται από τρία έντυπα τα οποία δεν έχουν σχέση με την κάθοδο στις εκλογές. Είναι μάλλον χαρακτηριστικό ότι αυτοί που κατεβαίνουν στις εκλογές, από όλες τις πλευρές, δεν συζητούν τα προβλήματα τα οποία εγείρουν οι ευρωεκλογές, αλλά ασχολούνται με διαφορετικά πράγματα. Και η συζήτηση την οποία κάνουμε εδώ δεν είναι αρκετή.

Θα έπρεπε πραγματικά να γίνει μια σειρά συζητήσεων διότι βρισκόμαστε όντως σε μια κομβική ιστορική στιγμή, που καταρχάς σε ότι αφορά τη σχέση οικονομίας οικολογίας, ποτέ άλλοτε αυτή η σχέση δεν ήταν τόσο συνδεδεμένη. Δηλαδή δεν είναι δυνατόν αυτή τη φορά να μιλάς για οικονομική κρίση και να ξεχνάς ότι η κύρια πλευρά αυτής της κρίσης δεν είναι οικονομική με την τρέχουσα έννοια του όρου, δηλαδή μια συγκυρία οικονομική π.χ. έπεσαν οι δείκτες και αύριο θα ξανά ανέβουν, αλλά η μεγάλη κρίση του 21^ου αιώνα είναι κρίση της οικολογίας, δηλαδή της οικονομίας με την ευρύτερη έννοια του όρου.

Διότι η οικολογία περιλαμβάνει την οικονομία, δεν είναι κάτι χωριστό. Η οικονομία βρίσκεται σε αντίθεση με αυτά που μας έχουν μάθει οι νεοκλασικοί μαρξιστές. Κατά αυτούς, τα σχήματα οικονομικής αναπαραγωγής έναν παράγοντα δεν έχουν μέσα. Τη φύση. Στο μαρξιστικό σχήμα περιλαμβάνεται το σταθερό κεφάλαιο, το μεταβλητό κεφάλαιο και το κέρδος – η φύση είναι απούσα. Το ίδιο και στα κλασικά φιλελεύθερα σχήματα – επίσης είναι απούσα. Δηλαδή είναι καταπληκτικό ότι γίνεται μια συζήτηση με απόντα τον κύριο παράγοντα του πλούτου, ο οποίος είναι η φύση και τον οποίο όλοι θεωρούσαν μέχρι τώρα ότι είναι δωρεάν. Και μια και είναι δωρεάν και ανεξάντλητο, μπορούμε να χτίζουμε εκεί την οικονομία του ανθρώπου έξω από την οικολογία του ανθρώπου.

Αυτά τα πράγματα δυστυχώς δεν τα λένε ούτε οι οικολόγοι. Ξέρω ένα κόμμα το οποίο κατεβαίνει στη Γαλλία και λέγεται κόμμα για την αποανάπτυξη – θα πάρει ελάχιστα – αλλά οι άνθρωποι κατεβαίνουν για να προβάλλουν ορισμένα πράγματα που λένε, όπως ότι η μόνη απάντηση αυτή τη στιγμή στην κρίση η οποία έρχεται και η οποία τα επόμενα χρόνια θα οδηγήσει τον πλανήτη στο να γίνει κόλαση είναι ένα κόμμα για την αποανάπτυξη. Και αυτό είναι βέβαιο. Έχουν πυροδοτηθεί αυτοί οι μηχανισμοί και δύσκολα γυρνάνε πίσω. Είναι ένα κόμμα για την αποανάπτυξη.

Δεν είναι βεβαίως οι πράσινοι του Κον Μπεντίτ, ο οποίος μάλιστα λέει ότι «εγώ δε θα κριτικάρω τον πρόεδρο Σαρκοζί» και ο οποίος έχει διακριθεί για όλες του τις προχωρημένες θέσεις, από την ένταξη στην Τουρκία, από την στήριξη του Ισραήλ στη Γάζα, από ένα σύνολο από πράγματα, από την υποστήριξη του πολέμου στη Γιουγκοσλαβία, κ.ο.κ.

Και όμως υποτίθεται ότι εμφανίστηκε αυτό το κίνημα από τα τέλη της δεκαετίας του '70, βάζοντας ακριβώς αυτή τη ριζική προβληματική που είναι η σχέση της φύσης με τον άνθρωπο και επομένως ότι θα πρέπει να αλλάξει η ίδια η έννοια της οικονομίας. Είναι χαρακτηριστικό ότι αυτή η συζήτηση δεν γίνεται ούτε από τα οικολογικά κόμματα.

Και έρχομαι στο δεύτερο θέμα που υποχρεωτικά λόγω του χρόνου θα πιάσω, που είναι το ζήτημα της ένταξης της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Πρώτον, Ευρώπη χωρίς τη Ρωσία δεν νοείται ως Ευρώπη πραγματικά ανεξάρτητη, σε μια ιστορική περίοδο όπου μεγάλες ηπειρωτικές ενότητες όπως η αμερικάνικη, η κινέζικη, η ινδική κ.λπ. αναδύονται στο προσκήνιο της ιστορίας. Στο βάθος του χρόνου, η Ευρώπη θα έπρεπε να ξεκινήσει την ειδική σχέση με τη Ρωσία. Είναι πάρα πολύ απλό. Δεν μπορεί να υπάρξει η δυτική Ευρώπη μόνη της, γυρεύοντας ένα κομματάκι από την κεντρική Ρωσία, όπως έχει κάνει μέχρι σήμερα, και αποκλείοντας την ανατολική. Αντ' αυτού, ποιά είναι η στρατηγική την οποία προωθούν οι Αμερικανοί και οι Εγγλέζοι; Όχι διεύρυνση της Ευρώπης προς τον φυσικό της χώρο, προς τον Ντοστογιέφσκι δηλαδή, προς την παράδοσή της, η οποία είναι παράδοση ευρωπαϊκή – διότι η ρωσική παράδοση είναι ευρωπαϊκή παράδοση – αλλά διεύρυνση προς την Τουρκία, προς τη λίμνη Βαν και επομένως μια Ευρώπη η οποία δε θα είναι Ευρώπη.

Η Αγγλία από τη μια πλευρά και η Τουρκία από την άλλη, θα συγκροτούν το οικονομικό μέρος του ευρωπαϊκού τμήματος του ΝΑΤΟ. Δεν είναι τυχαίο εξάλλου ότι κάθε φορά η ένταξη μιας χώρας στην Ε.Ε. συνταυτίζεται πλέον με την ένταξη στο ΝΑΤΟ. Δηλαδή θα μπουν τα Σκόπια στο ΝΑΤΟ και την Ε.Ε.; Ή μπήκε η Αλβανία στο ΝΑΤΟ, ανοίγει ως πρόκριμα για την ένταξή της στην Ε.Ε. Άρα φτιάχνεται ένα σχήμα που θα είναι ευρω-ατλαντικού χαρακτήρα – αυτό δηλαδή το οποίο από πολύ παλιά προωθούν οι Αμερικανο ί- του οποίου ο ένας πόλος, ο υποδεέστερος είναι η Ε.Ε., που αποτελείται από μια χαλαρή ένωση και υποτάσσεται στην αμερικάνικη ηγεμονία. Αυτό είναι προφανές. Αυτό σημαίνει η ένταξη της Τουρκίας στην Ε.Ε.

Για την Ελλάδα και τα Βαλκάνια είναι καταστροφική. Στην Βουλγαρία πλέον το τουρκικό κόμμα, το οποίο συμμετέχει σε όλες τις κυβερνήσεις που γίνονται στη Βουλγαρία και ρυθμίζει απολύτως την πολιτική πραγματικότητα στη Βουλγαρία τόσο ώστε – θα σας φανεί εξωφρενικό – περνάει αυτή τη στιγμή νόμος στη βουλγαρική βουλή σύμφωνα με τον οποίο η βουλγαρική παύει να είναι η επίσημη γλώσσα της Βουλγαρίας. Θα είναι περισσότερες, μεταξύ των οποίων και η τουρκική. Δε θα έχουν μια επίσημη γλώσσα. Αυτό καταλαβαίνετε τι σημαίνει στο εκπαιδευτικό επίπεδο, και σε ένα σύνολο από άλλα πράγματα.

Αυτή η πραγματικότητα η οποία αφορά την Ελλάδα για το τι σημαίνει η ένταξη της Τουρκίας στην Ε.Ε., το γεγονός δηλαδή ότι οι ελίτ οι ελληνικές που ήδη είναι ψιλο-οθωμανικές, εάν δεν είναι πολύ νέο-οθωμανικές, θα υποταχθούν απολύτως πλέον στον ισχυρό παράγοντα της περιοχής, θα ξανά ενταχθούν με μια λογική «έχουμε δουλειές να κάνουμε τώρα» στα πλαίσια ενός ευρύτερου χώρου που θα κυριαρχείται από την Τουρκία, και θα έχουμε προφανώς αλλαγές πολύ σημαντικές και πληθυσμιακές και στη Θράκη και στα νησιά του ανατολικού Αιγαίου.

Νομίζω ότι η μεγαλύτερη πιθανότητα είναι να ενταχθεί η Τουρκία στην Ε.Ε. Αυτά τα «δε θα τη βάλουμε» αλλά στο μεταξύ η γαλλική βουλή ψήφισε νόμο σύμφωνα με τον οποίο δε χρειάζεται δημοψήφισμα για την ένταξη της Τουρκίας και έγινε από το κυβερνητικό κόμμα – βεβαίως το ψήφισαν και οι σοσιαλιστές – μας κάνει να σκεφτόμαστε ότι αν αύριο τα οικονομικά συμφέροντα, τα οποία είναι πάρα πολύ ισχυρά, των ευρωπαϊκών εταιριών λένε ότι πιθανή ένταξη (τότε θα ενταχθεί). Δεν λέω ότι είναι σίγουρο. Υπάρχει και ο κίνδυνος, που ίσως να είναι ακόμα χειρότερο για μας, να εξαγοράσουν την πιθανή ειδική σχέση με την Τουρκία και τότε θα της δώσουν ολόκληρη την Κύπρο, όπως φροντίζει ο κ. Χριστόφιας να τους τη δώσει ολόκληρη.

Για να δείτε σε ποιο βαθμό έχουμε φτάσει, μια είδηση έλεγε ότι οι Τούρκοι βάζουν θέμα μειονοτικών δικαιωμάτων και καταπιέσεων της μειονότητας στην Κω και τη Ρόδο. Βρισκόμαστε σε μια πραγματικότητα όπου και στην Ελλάδα και στην Κύπρο έχει γίνει καταρχήν αποδεκτή από τα βασικά τμήματα των ελληνικών ελίτ η σχέση με την Τουρκία, ότι δηλαδή θα είναι τέτοιου τύπου, και αυτό το πράγμα ισχύει για σχεδόν όλα τα κόμματα και στην Ελλάδα και στην Κύπρο.

Ελάχιστες είναι οι φωνές οι οποίες εξακολουθούν να βάζουν αυτά τα ζητήματα, και μας κατηγορούν για εθνικιστές, σωβινιστές, περίεργους κ.ο.κ. Έχουν γίνει η «λίνκουα φράνκα». Αυτή η γλώσσα της υποταγής είναι η γλώσσα την οποία μιλάνε οι ελίτ στην Ελλάδα και την Κύπρο και αυτό πραγματοποιείται κάτω από τα μάτια μας. Το γεγονός δηλαδή ότι άκουσα χθες τον Καραμανλή ή τον Παπανδρέου να μιλούν για τις υποψηφιότητες τις οποίες θα έχουν τα κόμματα τους και ο Παπανδρέου φρόντισε να μην αναφέρει καν ούτε μια φορά τη λέξη εθνικό συμφέρον, ότι δηλαδή οι ευρωβουλευτές του θα υπερασπίσουν το εθνικό συμφέρον – καλά δε μιλάω για κόμματα της αριστεράς που εκεί αυτό θεωρείται έγκλημα καθοσιώσεως. Δεν υπήρξε καν αυτή η έννοια για ποιο λόγο πηγαίνουμε εμείς οι Έλληνες στις ευρωεκλογές. Δηλαδή έχουμε περάσει σε έναν τέτοιο εθισμό δια του μιθριδατισμού, έχουμε συνηθίσει στο ότι εμείς υπερασπίζουμε την ένταξη της Τουρκίας, άσχετα με το εάν αυτό θα σημάνει μια αναστροφή ιστορική, και το 2021 δεν ξέρω τι θα γιορτάζουμε για τα 200 χρόνια από την επανάσταση του '21.

Ευτυχώς υπάρχουν και καλά νέα. Τα καλά νέα είναι τα εξής. Ότι κάτι κρατάει έστω η συνείδηση των ανθρώπων. Δηλαδή η ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, εκτός από τον Στάθη, υποχρεώνεται κάθε τόσο να μοιράζει ένθετα για την ποντιακή γενοκτονία, την άλωση της Κωνσταντινούπολης. Το ΣΚΑΪ, που ξεκίνησε να βγάλει τους 100 μεγάλους Έλληνες, με μεγάλη της δυσαρέσκεια είδε ότι κατέληξε στον Μέγα Αλέξανδρο και τον Κολοκοτρώνη. Το ΒΗΜΑ, του κ. Πρετεντέρη, προχθές μοίρασε τον Ίωνα Δραγούμη και αύριο μοιράζει Περικλή Γιαννόπουλο. Δηλαδή τουλάχιστον ο τυφλοπόντικας εξακολουθεί να υπάρχει. Να δούμε όμως μέχρι πότε. Εδώ χρειάζεται η γνωστή ρήση του Γκράμσι: «Η απαισιοδοξία του λογικού και δυστυχώς μόνο η αισιοδοξία της βουλήσεως».

[i] Την Δευτέρα 18 Μαΐου 2009 και ώρα 7:30μ.μ., τα περιοδικά και οι εφημερίδες Οικολογείν, Χριστιανική και Άρδην διοργάνωσαν  εκδήλωση με τίτλο: Ευρώπη και εκλογές: Η οικολογία και οι «Πράσινοι», η οικονομική κρίση, η είσοδος της Τουρκίας στην Ε.Ε. Ομιλητές ήταν οι: Γιάννης Σχίζας, Γιώργος Καραμπελιάς, Γιάννης Ζερβός, Σταύρος Λυγερός και Στάθης Σταυρόπουλος^ος Όροφος).  (ΣΤΑΘΗΣ). Η εκδήλωση   πραγματοποιήθηκε στην Αίθουσα της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών (Ακαδημίας και Γενναδίου 8 – 7.

 Η μεγάλη απάτη της οικονομικής ανάπτυξης

Του Μιχάλη Γκλεζάκου

Στις συζητήσεις για τη σημερινή οικονομική κρίση, το ενδιαφέρον όλων εστιάζεται στον χρόνο ανάκαμψης της οικονομίας. Η εντατική εκμετάλλευση των φυσικών πόρων (π.χ. ορυκτά) είναι εγκληματική ενέργεια κατά των επόμενων γενεών.

Είναι περίεργο, αλλά δεν φαίνεται να παρουσιάζουν ανάλογο ενδιαφέρον σημαντικότερα θέματα, όπως η καταλληλότητα του μοντέλου οικονομικής ανάπτυξης που ακολουθούμε και οι προοπτικές που δημιουργεί για τη δική μας και τις μελλοντικές γενιές.

Προσωπικά, πιστεύω ότι αυτό εγκυμονεί μεγάλους κινδύνους για όλους μας, χωρίς να εξυπηρετεί το μακροπρόθεσμο συμφέρον της ανθρωπότητας. Αντίστοιχα, η οικονομική ανάπτυξη, όπως οριοθετείται και με τον τρόπο που επιδιώκεται, δεν έχει έννοια. Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.

Ως οικονομική ανάπτυξη θεωρούμε τη διόγκωση της οικονομικής δραστηριότητας και μόνο, χωρίς αναφορά στο κόστος της, λες και οι παραγωγικοί πόροι που διαθέτουμε ως ανθρωπότητα είναι απεριόριστοι. Είναι απίστευτο: Η οικονομία της ελεύθερης αγοράς, όπου κάθε δραστηριότητα αξιολογείται σε όρους οφέλους – κόστους, εκφράζει την οικονομική ανάπτυξη σε όρους οφέλους, μόνο.

Όπως είναι γνωστό, οι συντελεστές της παραγωγής είναι σε τελική ανάλυση οι Φυσικοί Πόροι, η Εργασία και το Κεφάλαιο. Ας δούμε, λοιπόν, τι συμβαίνει σε αυτούς όταν αναπτύσσεται η οικονομία.

1 Ένα μέρος των Φυσικών Πόρων αποτελεί μη ανανεώσιμο απόθεμα (π.χ. τα ορυκτά), το οποίο πρέπει να κατανεμηθεί δίκαια στη σημερινή και στις μελλοντικές ανθρώπινες κοινωνίες. Επομένως, η εντατική εκμετάλλευσή τους δεν συνιστά ανάπτυξη αλλά εγκληματική ενέργεια κατά των επόμενων γενεών (π.χ. των παιδιών μας).

Ένα άλλο μέρος μπορεί να αναπληρωθεί με τη συνδρομή της φύσης και της ανθρώπινης εργασίας, υπό την προϋπόθεση ότι η άντλησή τους γίνεται με τρόπο που δεν διαταράσσει την περιβαλλοντική ισορροπία, που αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την ανανέωσή τους. Επομένως, αφού η οικονομική δραστηριότητα καταστρέφει το περιβάλλον, στην ουσία καταστρέφει τον μηχανισμό παραγωγής φυσικών πόρων (π.χ. η ερημοποίηση των εδαφών και των θαλασσών, οι κλιματικές αλλαγές, η μετάλλαξη φυτών και ζώων κ.λπ.).

Ας συλλογιστούμε ότι θα είμαστε η πρώτη γενιά που θα παραδώσει βαριά πληγωμένη τη φυσική κληρονομιά, που έφτασε ως εμάς μέσα από μια διαδρομή εκατομμυρίων ετών. Αυτό το κόστος, αυτό το φοβερό έγκλημα κατά των επόμενων γενεών, δεν το μετρούν οι δείκτες της οικονομικής «ανάπτυξης». Πρόκειται για μια πρωτοφανή απάτη, την οποία είτε δεν αντιλαμβανόμαστε, είτε απλώς την ανεχόμαστε με τρόπο που μας καθιστά συνενόχους.

2 Η ανθρώπινη εργασία αποτελεί τον θεμελιώδη συντελεστή παραγωγής, αφού χωρίς αυτή δεν μπορούν να αξιοποιηθούν οι φυσικοί πόροι και το κεφάλαιο. Όμως, παρά την κορυφαία συμβολή της στην οικονομία της ελεύθερης αγοράς, οι εργαζόμενοι δεν αποτελούν (όπως θα έπρεπε) συνεταίρους στη διανομή της παραγωγής, αλλά αντιμετωπίζονται ως αναλώσιμοι.

Η σύγχρονη πρακτική των επιχειρήσεων αλλά και των ηγεσιών όλων των χωρών αυτό δείχνει.

Πρόσφατα γίναμε μάρτυρες μιας πρωτοφανούς περικοπής των εργασιακών δικαιωμάτων στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Γνωρίζουμε επίσης για τις άθλιες συνθήκες εργασίας-αμοιβής στις τριτοκοσμικές χώρες. Ακόμη, αποτελεί καθημερινή πρακτική η συμπίεση του κόστους εργασίας προς την κατεύθυνση της εξίσωσης των όρων απασχόλησης με εκείνες του χειρότερου εργοδότη.

Η αντιμετώπιση της ανθρώπινης εργασίας με τον πιο πάνω τρόπο οδηγεί στη διαμόρφωση άδικων κοινωνιών, οι οποίες θυσιάζουν την ηθική στο βωμό της κατανάλωσης. Οι κοινωνίες αυτές, που διαμορφώνονται από αυτό το απαράδεκτο μοντέλο «ανάπτυξης», δεν είναι βιώσιμες μακροπρόθεσμα.

3 Στην οικονομία της ελεύθερης αγοράς, ο συντελεστής Κεφάλαιο είναι ο παντοδύναμος ρυθμιστής της οικονομικής δραστηριότητας. Η Φύση και η Εργασία είναι υποταγμένες σε αυτόν και χρησιμοποιούνται χωρίς φειδώ και χωρίς σεβασμό. Παρά το γεγονός ότι το κεφάλαιο δεν είναι καν αυτόνομος συντελεστής παραγωγής (διότι προέρχεται από σύνθεση της Φύσης και της Εργασίας), αντιμετωπίζεται ως το πολυτιμότερο στοιχείο και αμείβεται υπερβολικά.

Δεν είναι τυχαίο ότι η σύγχρονη οικονομία της ελεύθερης αγοράς μετρά την αποδοτικότητα κάθε παραγωγικής προσπάθειας αποκλειστικά σε όρους αμοιβής του κεφαλαίου, θεωρώντας τις συμπιεσμένες τιμές των πρώτων υλών και την αυθαίρετα προσδιορισμένη αμοιβή της εργασίας δεδομένες.

Το επιχείρημα της ευημερίας της κοινωνίας μέσω της οικονομικής ανάπτυξης είναι ξεκάθαρα παραπλανητικό. Πρώτον, διότι είναι απαράδεκτη μια κοινωνία που αργά αλλά σταθερά καταστρέφει τον πλανήτη στον οποίο ζει. Δεύτερον, διότι μια κοινωνία εκφυλίζεται με βεβαιότητα όταν τη θέση των αξιών παίρνει η κατανάλωση, η οποία μάλιστα σε μεγάλο βαθμό καλύπτει ανάγκες τις οποίες προκαλεί η ίδια η οικονομική «ανάπτυξη».

Για παράδειγμα, χρειαζόμαστε όλο και περισσότερες υπηρεσίες υγείας διότι η διατροφική μας αλυσίδα έχει μολυνθεί.

Εν ολίγοις, το μοντέλο ανάπτυξης που ανεχόμαστε βάζει τον άνθρωπο σε δεύτερη μοίρα και τον αναγκάζει να λειτουργεί στο πλαίσιο μιας άδικης ανθρώπινης κοινωνίας, από την οποία αφαιρεί κάθε μακροπρόθεσμη προοπτική.

Να σημειωθεί ακόμη ότι, έστω και με τους όρους αυτούς, δεν εξασφαλίζεται το ισχνό εισόδημα των εργαζομένων, διότι σε περιόδους οικονομικής κρίσης καλούνται να αναπληρώσουν τις απώλειες του Κεφαλαίου, όπως άλλωστε είδαμε να συμβαίνει τον τελευταίο χρόνο, με τις μεταγγίσεις πρωτοφανών χρηματικών ποσών από τις ρηχές τσέπες των φορολογουμένων στα βαθιά ταμεία των επιχειρήσεων.

Πόσο, τελικά, μας κοστίζει αυτή η ανάπτυξη; Γιατί τη χειροκροτούμε; Γιατί τη στηρίζουμε με το εκπαιδευτικό μας σύστημα (το οποίο βάζει σε δεύτερο πλάνο τον άνθρωπο); Μήπως, τελικά, μας αξίζει, ως τιμωρία για την αποστασιοποίηση, την αδράνεια και την ανοχή μας;

* Καθηγητής Πανεπιστημίου Πειραιώς

ΠΗΓΗ:   Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία, Κυριακή 31 Μαΐου 2009

 http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=49485&ref=search

Για τις ευρωεκλογές: ψαριά ιδιαζούσης υπεραξίας…

 Του φιλαλήθη/philalethe00

 Μας το θύμισε το Α.Σ.Κ.Ε., “αγωνιστικό σοσιαλιστικό κόμμα Ελλάδας”, σε άρθρο του σχετικού εκτελεστικού υπευθύνου του -και ανά τακτά διαστήματα αρθρογραφούντος- Ν. Καργόπουλου. Ελπίζω να δειχθή ψυχωφελές οπωσούν… 

Ο συνδεσμός κείται εδώ.

Πρόκειται, λοιπόν, για δήλωσιν της αυτού Καπιταλιστικωτάτης Εξοχότητος, Χανς Όλαφ Χένκελ, όστις τυγχάνει πρόεδρος των Γερμανών βιομηχάνων (πρβλ. τον δικό μας Σ.Ε.Β.), σε συνέντευξη στη “Λε Μοντ”. Είπεν, λοιπόν, και ελάλησεν στην προειρημένη εφ. “Le monde”, το 1999, 31 Μαΐου:

«Κύρια ευεργετική συνέπεια του ευρώ είναι ότι εγκαθιστά επ’ άπειρον λιτότητα εισοδημάτων των εργαζομένων στην Ευρώπη. Καμιά εθνική κυβέρνηση δεν θα μπορούσε να επιτύχει αυτό το αποτέλεσμα».

O Χένκελ ομιλών…

…και τα σχόλιά μας περισσεύουν. Απλώς, να θυμίσουμε, ότι το 1976 ήδη, ο J.K. Galbraith, στην “εποχή της αβεβαιότητάς” του, και σε ένα από τα τελευταία κεφάλαια (όποιος ενδιαφέρεται για την παραπομπή καταλεπτώς, είναι υπόθεση ορισμένων λεπτών η εύρεσή της) του υπέροχου και τόσο ενθέρμως ”έντιμου” αυτού βιβλίου, είχε σημειώση κάτι “κυνικό”, αν και από την πλευρά του συμπονετικού ακαδημαϊκού διδασκάλου, για την Ε.Ο.Κ. ταύτη την φορά. Ότι, ο προβαλλόμενος κοινώς ισχυρισμός ήταν, ότι οι στάρτσι της Ε.Ο.Κ. εμελέτησαν πάλι τον Adam Smith και κατέληξαν στην “Κοινή Αγορά” εκείνη που κατέληξε στην σημερινή μας παντοειδή πολιτική αιχμαλωσία, ΑΛΛΆ “το πιο πιθανό” είναι, έλεγε ο δάσκαλος, ότι υπήρξε συνειδητή επιλογή των “πολυεθνικών εταιρειών” οι οποίες, συμπληρώνουμε εμείς, τότε – το “πολυεθνικό κεφάλαιο”, όπως θα λέγαμε – διαμορφώνονταν σε “κυρίαρχους παίκτες”.

Και άλλωστε, όπως σημείωνε αλλαχού στο αυτό κεφάλαιο:

τελειωτική λύση για την πολυεθνική εταιρεία είναι η πολυεθνική εξουσία (πρβλ. ΕΟΚ, Ε.Ε.),

και για την οποία η απώλεια (σημ.: "πτώση", ακριβέστερα, ήτοι τεχνητή) της εθνικής ταυτότητας στρώνει το έδαφος (συμπλήρωνε).

Αι, τι να πούμε πια; Εκκεντρικότητες (καθηγητών)…