Η ευαγγελική δημοκρατία…

Η ευαγγελική δημοκρατία…

 

Του παπα Ηλία Υφαντή

 

Η δεύτερη, μετά το Πάσχα Κυριακή, σύμφωνα με το ευαγγελικό ανάγνωσμα, έχει επικρατήσει να λέγεται Κυριακή των Μυροφόρων. Παράλληλα όμως, και σύμφωνα με το αποστολικό ανάγνωσμα, θα μπορούσε κάλλιστα να χαρακτηριστεί και ως η Κυριακή της Δημοκρατίας.

Όχι βέβαια της αρχαίας αθηναϊκής ή της ρωμαϊκής δημοκρατίας. Που στην πραγματικότητα ήταν ολιγαρχίες των ελεύθερων, λεγόμενων, πολιτών. Αφού εξουσίαζαν τους πολλαπλάσιους δούλους, τους οποίους αντιμετώπιζαν, πάνω κάτω, σαν ζώα.

Πράγμα που, περισσότερο ή λιγότερο, ισχύει και για όλες τις μετέπειτα, μέχρι σήμερα, κατ' ευφημισμόν, λεγόμενες, δημοκρατίες. Όπου η ολιγαρχία του πολιτικού και οικονομικού κατεστημένου πλαστογραφεί τη θέληση των λαών. Και τους αντιμετωπίζει με τον ίδιο, περίπου, τρόπο, που οι αρχαίοι αντιμετώπιζαν τους δούλους.
Αλλά περί ποιας δημοκρατίας πρόκειται;

Της δημοκρατίας, που πραγματοποιήθηκε, για πρώτη και μοναδική φορά, στην πρώτη χριστιανική κοινωνία. Και ποτέ άλλοτε, μέχρι τώρα… Όπως το σχετικό εδάφιο των Πράξεων των Αποστόλων (Δ, 32-35) μας επισημαίνει:

«Είχαν, μας λένε οι Πράξεις των Αποστόλων, οι πρώτοι χριστιανοί όλοι μια ψυχή και μια καρδιά. Και κανένας τους δεν έλεγε για κάτι ότι είναι δικό του. Αλλά ήταν όλα για όλους κοινά. Καθένας πρόσφερε ανάλογα με τις δυνάμεις του και έπαιρνε ανάλογα με τις ανάγκες του. Με αποτέλεσμα να μην υπάρχει κανένας φτωχός ανάμεσά τους»!….

Δεν είναι μήπως αυτή η αληθινή δημοκρατία και ο πραγματικός σοσιαλισμός; Δεν βρίσκεται εδώ η θεμελιακή ιδέα, πάνω στην οποία εδράστηκε, όπως φαίνεται αργότερα, ο κεντρικός πυρήνας του περίφημου κομμουνιστικού μανιφέστου του Μαρξ!…

Δεν είναι η κοινωνία, που έχει ως υπέρτατη αξία της τον άνθρωπο και τις ανάγκες του και όχι τα οποιαδήποτε προκρούστεια νομικά κατασκευάσματα! Που κατακρεουργούν τον άνθρωπο στο όνομα απάνθρωπων και τυφλών συμφερόντων….

Μια πτυχή της δημοκρατικής λειτουργίας της πρώτης αυτής χριστιανικής κοινωνίας μας δίνει και το αποστολικό, όπως προαναφέραμε, ανάγνωσμα της Κυριακής των Μυροφόρων (Πράξεων ΣΤ,1-7), που αναφέρεται στην εκλογή των επτά διακόνων:

Παρατηρήθηκαν, μας λέει το κείμενο αυτό, στην πρώτη χριστιανική κοινωνία κάποια προβλήματα αδικίας και ανισότητας. Και το πλήρωμα της Εκκλησίας αποτάθηκε στους αποστόλους, για να δώσουν λύσεις.

Και οι Απόστολοι τους έδωσαν τις κατευθυντήριες γραμμές:

«Κάμετε τους είπαν εκλογές. Και εκλέξτε επτά ανθρώπους, που να έχουν φόβο Θεού, καλή φήμη και γνώση των θεμάτων, που σας απασχολούν . Και να τους αναθέσετε την επίλυσή των προβλημάτων σας».

Ο, τι περίπου συνιστούσε και ο Σωκράτης στους συμπολίτες του τους Αθηναίους. Και μάλλον αντίθετα απ' αυτά που, συνήθως, κάνουμε εμείς σήμερα: Που εκλέγουμε, συχνά, ανθρώπους αθεόφοβους και διεστραμμένους. Παραμοφωμένους σε κολλέγια και πανεπιστήμια ηθικής και εθνικής μετάλλαξης. Βουτυρομπμπέδες και σοκολατόπαιδα ανίκανα και παντελώς άσχετα με το έργο, που αναλαμβάνουν να επιτελέσουν…

Και όμως, με επαχθή και απεχθή, από τα διαπλεκόμενα και εξωνημένα Μ. Μ. Εξαπατήσεως και εξαχρειώσεως, διαφήμιση. Από τα οποία διαχέεται ανυπόφορη η μπόχα για την κακή και χείριστη, ακόμη, φήμη, που αποπνέει η άκρως αποκρουστική πολιτεία τους:

Ως προδοτών και διαβόητων κλεφτών και απατεώνων. Δικτυωμένων, με ύποπτα ντόπια και διεθνή συμφέροντα. Που, αντί να εξουσιάζουν, θα τους ταίριαζε να είναι εγκάθειρκτοι σε φυλακές υψίστης ασφαλείας.

Και όμως κρατούν εγκάθειρκτο έναν ολόκληρο λαό. Που καταληστεύουν και ξεπουλάνε, με απάτες και εκβιασμούς αυτόν και την πατρίδα του… Αφού τους δίνει το βέβηλο αυτό δικαίωμα, ένα μεγάλο μέρος εθελόδουλου και εθελότυφλου όχλου που, δυστυχώς, τους ακολουθεί, με τη θέλησή του…

Και ασφαλώς οι πρώτοι χριστιανοί ακολούθησαν τις συμβουλές των Αποστόλων. Και εξέλεξαν τους επτά διακόνους. Με συμμετοχή, στους ψηφοφόρους, και των γυναικών. Με αποτέλεσμα η Εκκλησία να μεγαλώνει αλματωδώς, πηγαίνοντας απ' το καλό στο καλύτερο.

Σε αντίθεση με μας, που πηγαίνουμε απ' το κακό στο χειρότερο….

Άμποτε, κάποτε, οι άνθρωποι-και πρώτοι απ' όλους οι, λεγόμενοι, χριστιανοί-να ξαναγύριζαν στο ξεχασμένο Ευαγγέλιο. Και η Κυριακή των Μυροφόρων να καθιερωθεί, ως η Κυριακή δημοκρατίας. Της αληθινά κοινωνικής δημοκρατίας. ΄Όμως….

Ποιοι θα έστεργαν μια τέτοια επιστροφή και μια τέτοια καθιέρωση; ‘Όταν ακόμη και οι λεγόμενοι εκπρόσωποι της Εκκλησίας, πολύ περισσότερο απ' τους κοσμικούς, φοβούνται και τρέμουν όχι απλώς την αληθινή, αλλά και την στοιχειώδη, έστω, δημοκρατία!

Όταν φοβούνται και τρέμουν το Ευαγγέλιο, που διδάσκουν και υποτίθεται ότι αντιπροσωπεύουν και υπηρετούν…

Άρης Αλεξάνδρου: Στο μυαλό του Ντοστογιέβσκη

Στο μυαλό του Ντοστογιέβσκη

Ο Άρης Αλεξάνδρου αναδιφά την καταγωγή, το έργο και τη συγγραφική μεγαλοφυΐα του μεγάλου Ρώσου λογοτέχνη.

 

Του Κωστή Παπαγιώργη*


Η μοίρα όσων μεταφράζουν αριστουργήματα μπορεί να μην έχει το κύρος και τη μαγεία των ίδιων των έργων, πλην όμως της ανήκει μια φωτεινότατη ακτίνα δέους και αφοσίωσης. Στα καθ' ημάς το όνομα του Ντοστογιέβσκη παραμένει αδιαχώριστο από το όνομα του μεταφραστή του Άρη Αλέξάνδρου, ο οποίος γύρισε στην ελληνική τα περισσότερα έργα του Ρώσου μυθιστοριογράφου και τώρα – χάρη σ' ένα χειρόγραφο που βρέθηκε στα χαρτιά του και παραδόθηκε από τη σύζυγό του Καίτη Δρόσου στον Κώστα Γκοβόστη – μας ανακοινώνει, τρόπον τινά, την άποψή του για το μεγάλο έργο του Ρώσου.

Ο Αλεξάνδρου γεννήθηκε στις 24 Νοεμβρίου 1922 στην Πετρούπολη. Ο πατέρας του Βασίλης Βασιλειάδης (ή Ιβάνονιτς) ήταν Έλλην Πόντιος που κατέφυγε στη Ρωσία για να γλιτώσει από την επιστράτευσή του στον οθωμανικό στρατό. Μιλούσε ρώσικα, γαλλικά και αγγλικά και ψωμιζόταν εργαζόμενος σε κάποια γαλλική τράπεζα. Μετά την Επανάσταση οι τράπεζες κρατικοποιήθηκαν, αλλά ο Βασιλειάδης δεν υπάκουσε στο νέο καθεστώς. Ο εμφύλιος είχε ήδη αρχίσει, οπότε μαζί με την εσθονικής καταγωγής σύζυγό του Πωλίνα Άντοβνα Βίλγκεμσον μετακόμισαν στη Μόσχα. Εκει έζησαν ως το 1928, οπότε ο Βασιλειάδης αποφάσισε να κατέλθει στην Ελλάδα, παρά τις σφοδρές αντιρρήσεις της γυναίκας του.

Όσο για τον Άρη, αρχίζει η περιπέτειά του με τα γράμματα, τη συγγραφή, τη μύηση στην Αριστερά, τη σύγκρουσή του και την παραίτησή του από το ΚΚΕ, την εξορία του στη Μακρόνησο, τη δήλωσή του και την ανάκλησή της, που του κόστισε επιπλέον δύο χρόνια εξορίας. Το '59 παντρεύεται τη γυναίκα της ζωής του Καίτη Δρόσου και το 1967 διέφεύγει στο Παρίσι για ν' αποφύγει τη σύλληψη. Εκεί έκανε ακόμη και τον χαμάλη για να επιβιώσει και βέβαια ολοκλήρωσε το Κιβώτιο (1975), το οποίο είχε αρχίσει να γράφει το 1966. Ο Άρης πέθανε από καρδιακή προσβολή στις 2 Ιουλίου του 1978 και  ετάφη στο παρισινό νεκροταφείο Thiais.

Ενδεικτικά θα πρέπει να σημειώσουμε ότι η αλλαγή του ονόματος (από Βασιλειάδης σε Αλεξάνδρου) οφείλεται στο απλό γεγονός ότι στον Γκοβόστη εργαζόταν κι άλλος Βασιλειάδης.

Η παρατήρηση του Αλεξάνδρου για την απουσία ύφους του Ντοστογιέβσκη δεν μπορεί να σχολιαστεί από όσους δεν κατέχουν τη ρωσική γλώσσα. Αξίζει, ωστόσο, ως σκέψη. Ο μεταφραστής είχε μπροστά του ένα κείμενο άνευ ροής, άνευ οιασδήποτε λογοτεχνικής φροντίδας, ενώ από την άλλη κυριαρχούσε η εμφαντικότητα, η υπερβολή και ο ζυγιασμένος συσχετισμός ανάμεσα στα γεγονότα και στη βαρύτητα των λέξεων. Εξ αυτού του λόγου παρακινημένος ο Άρης «είχε συνεχώς την τάση να επεμβαίνει στο κείμενο». Ο λόγος; Ένιωθε ότι αν άφηνε το κείμενο ως είχε, υπήρχε φόβος να του προσάψουν ότι είναι αδέξιος μεταφραστής. Βέβαια, η σκέψη ότι ο Ντοστογιέβσκη έγραφε συχνά στο πόδι για τα προς το ζην (τον Παίκτη λέγεται ότι τον έγραψε σε χρόνο μηδέν) ήταν μια εξήγηση, αλλά δεν κάλυπτε την ουσία αυτού του απλησίαστου έργου. Αντίθετα, όταν θα διαγνώσει τη θεατρικότητα των μυθιστορημάτων, είναι προφανές ότι βρίσκεται πολύ κοντά στην αλήθεια:

«Μεταφράζοντας, είχα την αίσθηση πως έπρεπε ν' αποδώσω θεατρικό έργο και όχι μυθιστόρημα. Οι ήρωες βρίσκονταν πάντα (ή σχεδόν) υπό το κράτος της οργής, της απελπισίας, της απόγνωσης, της μέθης, του ερωτικού παροξυσμού, σπανίως της χαράς, με δύο λόγια υπό το κράτος έντονης συναισθηματικής φορτίσεως που τους έσπρωχνε ν' ανοίξουν την καρδιά τους και να προβούν σε εξομολογήσεις "αναποδογυρίζοντας την ψυχή τους τα μέσα έξω" συνειδητοποιώντας συνήθως τη γελοιότητά τους, αυτοταπεινούμενοι και αυτοτιμωρούμενοι. Ο λόγος τους ήταν θεατρικός ακόμα και με τη στενότερη έννοια της λέξης, με την έννοια δηλαδή ότι ένας έμπειρος ηθοποιός θα μπορούσε κάλλιστα να παίξει τον αντίστοιχο ρόλο, χωρίς να χρειάζεται σκηνοθετικές υποδείξεις. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, υπάρχουν ακόμα και οι υποδείξεις που λέμε, όπως λόγου χάρη στην περίπτωση του Μαρμελάντοβ που αφηγείται στον Ρασκόλνικοβ τα βάσανά του: "Έδωσε μια με τη γροθιά του στο μέτωπο, έσφιξε γερά τα δόντια, έκλεισε τα μάτια κι ακούμπησε βαριά με τον αγκώνα στο τραπέζι"».

Τι αποδεικνύουν όλα αυτά; Απλούστατα ότι ο Ντοστογιέβσκη είχε διαβάσει με πάθος τον Χόφμαν, όπου οι σκοτεινές καταστάσεις (διάβαζε Ο διπλός άνθρωπος) ήταν τυπικά μοτίβα, είχε εντρυφήσει στο ρομαντικό μυθιστόρημα [όπου πάντα ρίχνεται ένα χαστούκι (διάβαζε Δαιμονισμένοι και χαστουκομπουνιά του Σάτοφ σε βάρος του Σταυρόγκιν), όπως άλλωστε είχε διαβάσει με πάθος τον Γκόγκολ (ο Ντέβουσκιν είναι αντιγραμμένος Γκόγκολ)]. Δικαιολογημένα οι «εχθροί» του Ντοστογιέβσκη έλεγαν, όταν κυκλοφόρησε ο Φτωχόκοσμος: Πώς άφησαν να εκδοθεί ένα έργο που είναι προϊόν λογοκλοπής; Ωστόσο, κανείς από τους κατηγόρους του, ούτε ο μέγας Μπελίνσκι, δεν υποψιάστηκαν ότι αυτός ο ταραγμένος νέος θα έφτανε τόσο μακριά ώστε ν' αναδειχτεί σε πνευματικό πυλώνα της χώρας του. Ο Ντοστογιέβσκη έγραφε στον αδελφό του: «Διάβασα όλο τον Χόφμαν στα ρωσικά κι όσα δεν βρήκα σε μεταφράσεις στα γερμανικά (;)… Έχω ένα σχέδιο: να γίνω τρελός…».

Με ορθό πνεύμα ο Αλεξάνδρου αναδιφά την καταγωγή των Ντοστογιέβσκη. Προέρχονταν από παμπάλαια λιθουανική οικογένεια, που το όνομά της αναφέρεται από τον 16ο αιώνα σε έγγραφα της νοτιοδυτικής Ρωσίας. Σε αναφορά του 1506 το όνομα καταγράφεται στα λιθουανικά αρχεία, όπου το χωριό Ντοστόγιεβο παραχωρείται σε κάποιον Ντανίλ Ιρτύς με καταγωγή ταταρική κι από την ονομασία του χωριού οι υποταχτικοί δανείστηκαν την επωνυμία τους. Στα τέλη του 16ου αιώνα κάποια Μαρία Στεφάνοβνα Ντοστογιέβσκαγια κατηγορήθηκε για τον φόνο του άντρα της Στάνισλαβ Κάρλοβιτς. Το 1634 ένας άλλος Ντοστογιέβσκη κατηγορήθηκε για τον φόνο ενός αξιωματικού, χωρίς να χάσει την εύνοια του του Γιαν Καζιμίρ, βασιλιά της Πολωνίας. Κάποιος Φιοντόρ Ντοστογιέβσκη υπήρξε πληρεξούσιος και φίλος του πρίγκιπα Κούρμπσκη, που είχε στραφεί κατά του Ιβάν του Τρομερού. Άραγε, όλοι αυτοί οι Ντοστογιέβσκη ήταν Ρώσοι ή Λιθουανοί; Ο ίδιος ο συγγραφέας φρονούσε ότι ήταν Ρώσος με όλες τις σημασίες της λέξης.

Παρότι σύντομο, το κεφάλαιο που επιγράφεται «Η δολοφονία του πατέρα» παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθότι το διαπερνά κάτι σαν «μαγική φρίκη». Ο πατέρας του ήταν γιατρός, υπερβολικά ευέξαπτος άνθρωπος, προκλητικός και τυραννικός. Απίστευτα τσιγκούνης, αλκοολικός, άτυχος και ανθρωποδιώχτης, εν τέλει είχε την τύχη που του ταίριαζε. Πράγματι, μετά από είκοσι πέντε χρόνια στο νοσοκομείο, εγκαταστάθηκε στο Νταρόγιοβε. Μόλις 46 ετών, απομονώθηκε σ' ένα σπίτι καταμόναχος, όπου παραμιλούσε φωναχτά με την ψευδαίσθηση ότι συνομιλεί με την μακαρίτισσα σύζυγό του… Επόμενο ήταν η ζωή του να πάρει την κάτω βόλτα. Καθώς τα οινοπνευματώδη αυξάνονταν, έφερε στο σπίτι μια υπηρέτρια από τη Μόσχα, την Κατερίνα, διώχνοντας ταυτόχρονα τις δυο του θυγατέρες. Η ιδιωτική του κόλαση είχε στηθεί, το παράφορο θυμικό του κόχλαζε καθημερινά, οπότε πάνω σε κάποια παραφορά του εναντίον ενός μουζίκου, μια ομάδα χωρικών όρμησε καταπάνω του και τον άφησε σέκο. Συνεπώς, ο γερο-Καραμάζοβ στο ομώνυμο μυθιστόρημα είναι μορφή που δουλεύτηκε χρόνια ολόκληρα στο εργαστήρι του Φιοντόρ.

Πράγματι, σε όλο το έργο του Ντοστογιέβσκη κυκλοφορεί δημιουργικά το «πρόβλημα του πατέρα». Στις σημειώσεις για τον Έφηβο ο Αλεξάνδρου απομονώνει ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα: «Υπάρχουν παιδιά που από τα μικρά τους χρόνια αρχίζουν να σκέφτονται και να κρίνουν την οικογένειά τους, που από τα τρυφερά τους χρόνια αισθάνονται ως προσωπική τους προσβολή το γεγονός ότι ο πατέρας δεν εμπνέει σεβασμό, ο πατέρας και το περιβάλλον τους, και το κυριότερο, από τα μικρά τους κιόλας χρόνια αρχίζουν να καταλαβαίνουν πόσο αυθαίρετες και τυχαίες είναι οι βάσεις όλης της ζωής τους». Σύμφωνα με τη μαρτυρία της κόρης του Ντοστογιέφσκι, την πρώτη του επιληπτική κρίση ο Φιοντόρ την έπαθε όταν έμαθε τον φόνο του πατέρα του. Διόλου τυχαίο ότι ο Φρόιντ, σε μια μελέτη που έγραψε το 1929, υποστήριξε ότι ο θάνατος του πατρός Ντοστογιέβσκη υπήρξε αποφασιστικό γεγονός που διαμόρφωσε τη ζωή του μυθιστοριογράφου, επιβεβαιώνοντας ταυτόχρονα την άποψη ότι η επιληψία του χρονολογείται από το 1839.

Αναφορικά με το χειρόγραφο του Αλεξάνδρου, ο αναγνώστης δικαιούται να έχει κάποιες επιφυλάξεις σχετικά με τον χρόνο συγγραφής, τη φάση που πέρναγε ο συγγραφέας και την αντιμετώπιση του ντοστογιεβσκικού έργου. Όταν ο Αλεξάνδρου, για παράδειγμα, διερωτάται, «Σε τι συνίσταται ο συγγραφική μεγαλοφυΐα του Ντοστογιέβσκη;», παρασύρεται σε απόψεις τρίτης τάξεως, καθώς συγχέει τα προσωπικά βάσανα του Φιοντόρ με τη συναρπαστική μεταποίησή τους μέσα στα μυθιστορήματα. Λόγου χάρη, γιατί ο Μίσκιν – ως Χριστός που εμφανίζεται μέσα στην Πετρούπολη – δεν του γεννάει καμιά απορία; Δεν είδε ότι ο «Ηλίθιος» είναι το πιο αποτυχημένο μυθιστόρημά του (όσον αφορά τον κεντρικό ήρωα) και από τα πιο επιτυχημένα, όσον αφορά τα λοιπά πρόσωπα;

Η τελική μας εντύπωση για το βιβλίο είναι σαφής. Ο Αλεξάνδρου κρατούσε σημειώσεις με φανερό απώτερο σκοπό να ολοκληρώσει ένα δοκίμιο για τον συγγραφέα, που εργάστηκε πολλά χρόνια διαβάζοντάς τον και μεταφράζοντάς τον. Τελικά, η εργασία απέμεινε στη μέση…

 

* http://el.wikipedia.org/wiki/…..Κωστής Παπαγιώργης…82

 

ΠΗΓΗ: 25.4.2012, http://www.lifo.gr/mag/features/3178

Οδεύουμε στην καταστροφή!

Οδεύουμε στην καταστροφή!

ΜΕ ΤΗΝ ΕΞΟΔΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΥΡΩ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΕ ΕΝΑ ΧΡΟΝΟ!

 

Του Στέργιου Σκαπέρδα*   [Συνέντευξη στον Κωνσταντίνο Μαριόλη]

 

Κύριε Σκαπέρδα, Πιστεύετε ότι μπορεί να υπάρξει έξοδος από την κρίση, παραμένοντας στο ευρώ;

Θα είναι πολύ δύσκολο να γίνει κάτι τέτοιο. Αυτό που μπορεί να γίνει για να αντιστραφεί το κλίμα είναι να δημιουργήσει η ΕΚΤ έναν πληθωρισμό της τάξης άνω του 4%. Αυτό θα αρχίσει να κάνει το δημόσιο χρέος βιώσιμο, όμως η αποστολή της ΕΚΤ είναι να κρατάει τον πληθωρισμό σε χαμηλά επίπεδα. Και δεν εννοώ τις πράξεις μακροπρόθεσμης χρηματοδότησης, τα LTRO, γιατί τα χρήματα αυτά δεν πηγαίνουν στην πραγματική οικονομία. Θα πρέπει να δοθούν χρήματα στα κράτη με τη μορφή "helicopter drop", όπως έλεγε και ο Μίλτον Φρίντμαν για το τι θα έπρεπε να γίνει στη Μεγάλη Ύφεση. Θα πρέπει δηλαδή να διατεθούν πολλά κεφάλαια για να έρθει ανάπτυξη ξανά.

Το θέμα είναι ότι η συγχρονισμένη λιτότητα που υιοθέτησε η Ευρωζώνη οδηγεί σε κρίση όλες τις χώρες της ένωσης. Όποιος έχει δει από κοντά άλλες παρόμοιες κρίσεις καταλαβαίνει ότι η πολιτική που ακολουθείται είναι τρελή. Ήδη βλέπουμε ότι οι Ολλανδοί – υπέρμαχοι της θέσπισης ορίων στα ελλείμματα – έχουν πρόβλημα περικοπής δαπανών και αύξησης των εσόδων και δεν ξέρουν πως να το κάνουν. Το μόνο που καταφέρνουν οι πολιτικές της Ευρωζώνης είναι να μεταθέτουν το πρόβλημα για αργότερα χωρίς να δίνεται ουσιαστική λύση.

Έχετε ταχθεί αρκετές φορές υπέρ της εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ. Επιμένετε σε αυτή τη θέση και μετά την ολοκλήρωση του PSI;

Πρέπει να γίνει αντιληπτό ότι η ανεργία δεν θα έφτανε πάνω από το 20% αν είχαμε παραμείνει στη δραχμή, γιατί αναγκαστικά οι κυβερνήσεις θα ήταν πιο συγκρατημένες – το ευρώ τις έκανε πιο ανεύθυνες, κάτι που δεν το περίμενε κανείς – και γιατί η χώρα θα είχε τη δυνατότητα υποτίμησης. Το γεγονός ότι λόγω του ευρώ δεν μπορεί να γίνει εξωτερική υποτίμηση παίζει μεγάλο ρόλο για την βαθιά ύφεση που περνάμε και δυστυχώς θα συνεχίσουμε να βιώνουμε.

Πλέον η έξοδος από το ευρώ θα είναι πιο περίπλοκη για έναν βασικό λόγο. Γιατί όλο το χρέος είτε έχει γίνει επίσημο προς χώρες της Ε.Ε. και του ΔΝΤ, είτε σε ένα μικρότερο ποσοστό του 20% υπόκειται στο αγγλικό δίκαιο. Αυτό σημαίνει ότι είναι πιο δύσκολο να μετατραπεί σε δραχμές, γεγονός που καθιστά την έξοδο από την Ευρωζώνη πιο πολύπλοκη. Ωστόσο εκτιμώ ότι τελικά αυτό θα το αποφασίσει ο ελληνικό λαός, το πολιτικό σύστημα, αλλά ίσως μετά από συνεχιζόμενη οδυνηρή οικονομική και κοινωνική διολίσθηση.

Τελικά, προσωπικά νομίζω πως η έξοδος από το ευρώ είναι η λιγότερο χειρότερη λύση, όμως πρόκειται για μία "συγκρουσιακή" λύση, καθώς κατά πάσα πιθανότητα θα αναγκασθεί η χώρα να έρθει σε σύγκρουση με τους εταίρους της. Η μεγαλύτερη ευκαιρία που είχαμε ήταν μέχρι την συμφωνία για το PSI και τη δεύτερη δανειακή σύμβαση. Χωρίς να γίνει δημόσιος διάλογος, η χώρα δέθηκε χειροπόδαρα για πολλά χρόνια.

Πως κρίνετε τις επιλογές της Ελλάδας; Μπορεί το χρέος να γίνει βιώσιμο εκτός ευρώ;

Η έξοδος από το ευρώ θα είναι πολύ οδυνηρή, όμως η ανάπτυξη θα έλθει μέσα σε ένα χρόνο. Αυτό έχει δείξει η ιστορία, γιατί η αναπροσαρμογή της οικονομίας γίνεται πολύ γρήγορα, στην περίπτωση της Ελλάδας περισσότερο με την υποκατάσταση των εισαγωγών και όχι τόσο με την αύξηση των εξαγωγών ή του τουρισμού.

Όμως και τα δύο σενάρια – της εξόδου από το ευρώ από τη μία και της συνεχιζόμενης λιτότητας, με δεσμευμένους λογαριασμούς και επιτρόπους από την άλλη – είναι πολύ δύσκολα. Πρέπει να καταλάβουμε πως ότι έχει αποφασιστεί έως σήμερα είναι προς όφελος των πιστωτών και όχι των ελληνικών συμφερόντων.

Παραμένοντας στο μονοπάτι του μνημονίου το σίγουρο είναι ότι θα συνεχιστεί η ύφεση. Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση της Κομισιόν, η δημόσια κατανάλωση αναμένεται να υποχωρήσει μέχρι το 2014, σε σχέση με το 2009 θα μειωθεί ονομαστικά πάνω από 40%, άρα 50% σε πραγματικούς όρους. Οι Ευρωπαίοι αναμένουν μέρος της "χαμένης" δημόσιας κατανάλωσης να καλυφθεί από τις ιδιωτικές επενδύσεις και τις εξαγωγές, για να μην μειωθεί πολύ το ΑΕΠ, κάτι που είναι παράλογο με τις σημερινές συνθήκες, γιατί τόσο η ιδιωτική κατανάλωση όσο και οι επενδύσεις θα μειώνονται.

Αν μέσα σε 5 χρόνια μειωθεί η δημόσια κατανάλωση κατά 50%, είναι λογικό να συρρικνωθεί το ΑΕΠ κατά 30%, άρα και το έλλειμμα ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι πολύ δύσκολο να υποχωρήσει στο επιθυμητό επίπεδο. Τα νούμερα δεν βγαίνουν και αυτό φαίνεται εύκολα από τις προβλέψεις της τρόικας και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Υπάρχουν περιθώρια αισιοδοξίας;

Αν συνεχίσουμε έτσι θα βιώνουμε υψηλότερη ανεργία και χαμηλότερο επίπεδο του ΑΕΠ μέχρι να φτάσουμε στον πάτο – ουσιαστικά οδεύουμε στην καταστροφή. Δεν μπορώ να είμαι αισιόδοξος γιατί οι εναλλακτικές λύσεις που υπάρχουν είναι δύσκολες. Αυτό που επείγει είναι δημόσιος διάλογος για το που πάμε, χωρίς ευχολόγια (όπως το να μιλάμε για ανάπτυξη όταν ξέρουμε ότι σε τέτοια λιτότητα δεν μπορεί να έρθει ανάπτυξη).

Χρειάζεται ανάδειξη νέων προσώπων και ίσως νέων πολιτικών φορέων και αποφάσεις του συνόλου της κοινωνίας μας για το που βαδίζουμε. Πως θα εξυπηρετηθεί το χρέος όταν οι νέοι φεύγουν στο εξωτερικό, για ποια παραγωγική τάξη μιλάμε; Οι Έλληνες πολίτες πρέπει να γίνουν λιγότερο "ιδιώτες" και περισσότερο "πολίτες", να συμμετέχουν περισσότερο στα κοινά.

 

* Ο καθηγητής Οικονομικών του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια Irvine, κ. Στέργιος Σκαπέρδας μιλάει στο Capital.gr για τις επιπτώσεις του PSI και του μνημονίου και παράλληλα αναλύει τις εναλλακτικές επιλογές της Ελλάδας, υπογραμμίζοντας ότι η συνταγή της λιτότητας οδηγεί την Ε.Ε. στην καταστροφή.

 

ΠΗΓΗ: Παρασκευή 27 Απριλίου 2012, http://www.iskra.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=7585:skaperdas&catid=60:anaptixi&Itemid=184

Μετά από 35 χρόνια … εργασίας

Μετά από 35 χρόνια … [εργασίας]…

 

Του Χρήστου Μάραντου

 

 

Ανοικτή επιστολή προς τη διεύθυνση και τους εργαζόμενους του Ομίλου των Αττικών εκδόσεων και γενικότερα προς όλους τους εργαζόμενους. Με την ευκαιρία της απομάκρυνσής μου από την έκδοση του περιοδικού Τηλέραμα, θα ήθελα να επισημάνω ορισμένα πράγματα που πιστεύω ότι αφορούν όλους όσους εργάζονται τόσο στο περιοδικό όσο και στον όμιλο Αττικών εκδόσεων, αλλά και γενικότερα όλους τους εργαζόμενους με εξαρτημένη σχέση εργασίας.

Την ημέρα της οριστικής αποχώρησής μου έκλεινα 35 χρόνια κι έναν μήνα αδιάκοπης παρουσίας στο εργασιακό περιβάλλον του περιοδικού, αφού ήμουν εκεί από το πρώτο τεύχος του ΤΗΛΕΡΑΜΑ με διευθυντή τον Γιώργο Μπέρτσο.  Έχω επομένως τη συνολική εικόνα της πορείας του στα εκδοτικά δρώμενα. Φεύγοντας, παίρνω μαζί μου όλη τη σκευή που ενδύθηκα όλα αυτά τα χρόνια, τις μεγάλες και τις μικρές στιγμές, τις χαρές και τις λύπες. Η παρουσία μου στο περιοδικό ήταν μια μεγάλη διαδρομή στην οποία αποτελούσα το λίπασμα για να ανθίσει το χωράφι ή το γρανάζι για να κινηθεί το μοτέρ. Υπήρξαν στιγμές δημιουργικής συνεργασίας, τόσο με την εργοδοσία, όσο και με τους συναδέλφους, αλλά και στιγμές δύσκολης συνεννόησης ή ακόμα και δυσφορίας, καταστάσεις θα έλεγα, που συνάδουν με την καθημερινότητα των χώρων εργασίας, δηλαδή, δεν παρουσιάζουν τίποτα το αξιομνημόνευτο. Τα ίχνη όμως μιας τριανταπεντάχρονης πορείας αφήνουν το αποτύπωμά τους εκούσια ή ακούσια, τόσο στη δική σου ψυχή, όσο και στων άλλων.

Τα τριανταπέντε συναπτά έτη περικλείουν την αρχή και το τέλος, ζωγραφίζουν την πορεία μιας ζωής, που έρχεσαι νέος με μαύρα πλούσια μαλλιά και φεύγεις με άσπρα και αραιωμένα, όπου στο νεανικό σου πρόσωπο χαράσσονται τα χρόνια που πέρασαν. Την αναπόδραστη φθορά του χρόνου την ακολούθησε και η φθορά της προσωπικής παρουσίας. Από τον νεαρό που έτρεχε να εξυπηρετήσει τους πάντες, από τη ψυχή της έκδοσης, μετεξελίχθηκα σταδιακά σε βαρίδι, σε εργαζόμενο που διαχειρίζεται ένα Αρχείο που δεν καλύπτει τις σύγχρονες ανάγκες της έκδοσης. Το Αρχείο που με κόπο και ζέση δημιούργησα, με τα εκατομμύρια των χάρτινων φωτογραφιών, δεν εκπληρώνει πλέον τις σύγχρονες εκδοτικές απαιτήσεις, άρα ούτε ο χρήστης και δημιουργός του. Έτσι, οι ατέλειωτες ώρες εργασίας, ξεχάστηκαν (πολλές φορές απλήρωτες), οι προσωπικές εξυπηρετήσεις, τα ατέλειωτα τρεχαλητά για να προλάβουμε την εκτύπωση εκμηδενίστηκαν στη σκόνη του χρόνου.

Γνώριζα ανέκαθεν την άβυσσο που χωρίζει την εργοδοσία με τους εργαζόμενους και γι' αυτό δεν επιδίωκα φιλικές σχέσεις μαζί της. Όμως φρόντιζα να εκτελώ συνειδητά τη δουλειά που είχα αναλάβει, αλλά ταυτόχρονα να διεκδικώ τα νόμιμα δικαιώματα  μου. Αυτό το τελευταίο φαίνεται πως δεν άρεσε στην εργοδοσία, γιατί δεν επιθυμούσε παρεκκλίσεις από τις αποφάσεις της, επειδή δεν ταίριαζαν πάντοτε με τη νομιμότητα, αφού έπρεπε συνεχώς να απαιτούμε την εναρμόνιση του μισθού μας με βάση τη Συλλογική Σύμβαση Εργασίας. Παρ΄ όλα αυτά η εργασιακή ειρήνη επέβαλε την αποδοχή ενός modus vivendi.  Το σκηνικό άλλαξε άρδην, όταν πριν ένα περίπου χρόνο η εργοδοσία μας κοινοποίησε την απόφασή της να περικόψει τους μισθούς κατά ένα ποσοστό 10%. Χωρίς απολύτως καμία άλλη προειδοποίηση και χωρίς να ζητήσει τη γνώμη κανενός (δημοκρατική πολυτέλεια θα πείτε, έστω), αντικαθιστώντας ουσιαστικά τις ΣΣΕ με ατομικές συμβάσεις ορισμένου χρόνου. Το μήνυμα της εταιρείας απετέλεσε την έναρξη της διάρρηξης των σχέσεων μεταξύ  εργοδοσίας – εργαζομένων. Το περιεχόμενο του κατέδειξε ανάγλυφα το modus operandi  της εργοδοτικής πλευράς. Έτσι, σε μια πρωτοφανή αντιστροφή της πραγματικότητας, οι υπερασπιστές της ΣΣΕ (ουσιαστικά του εργατικού δικαίου, όπως τουλάχιστον καθιερώθηκε τα τελευταία πενήντα χρόνια), θεωρήθηκαν και θεωρούνται ακόμη ότι προτάσσουν το ατομικό τους συμφέρον έναντι του γενικού, όταν είναι τοις πάσι γνωστό ότι οποιαδήποτε επιχείρηση έχει ως κύριο μέλημά της τον πλουτισμό των μετόχων της. Όταν είναι πασίγνωστο στους παροικούντες στην Ιερουσαλήμ ότι η μεγιστοποίηση του κέρδους αποτελεί τα ποιοτικά και ποσοτικά χαρακτηριστικά όλων των επιχειρήσεων του καπιταλιστικού κόσμου. Τα παραδείγματα των ιδιοκτητών επιχειρηματιών που πλούτισαν φορτώνοντας με χρέη και στη συνέχεια λεηλατώντας τα οικονομικά της επιχείρησης, εγκαταλείποντας στη συνέχεια αύτανδρους τους εργαζόμενους χωρίς αποζημίωση και χωρίς δουλειά στέλνοντάς  τους στην ανεργία και εν δυνάμει στον κοινωνικό αποκλεισμό και την περιθωριοποίηση, ούκ έστιν αριθμός. Πέραν όμως από το γενικό αποτύπωμα της συμπεριφοράς της πλειοψηφίας των εργοδοτών, τόσο εγώ προσωπικά, όσο και οποιοσδήποτε άλλος εργαζόμενος δεν είχαμε συμμετοχή στα κέρδη της επιχείρησης. Αντιθέτως, μας ζητείται συμμετοχή όχι στις υπάρχουσες αλλά στις προβλεπόμενες ζημιές. Ακολουθείται δηλαδή κι εδώ η άδικη και επιπλέον αναποτελεσματική λογική: ιδιωτικοποίηση των κερδών και κοινωνικοποίηση των ζημιών. Αυτό η γιαγιά μου με την πηγαία θυμοσοφία της το έλεγε: «βοήθα με φτωχέ να μη σου μοιάσω».               

Δυστυχώς, η αυταρχική επιβολή της μείωσης των μισθών, αλλά κυρίως η ανατροπή των ΣΣΕ πέρασε με μοχλό τον βάρβαρο εκβιασμό της απόλυσης. Χρησιμοποιώντας παράλληλα αφειδώς τη λεκτική, ψυχολογική και προσωπική επίθεση για να καμφθούν οι αντιστάσεις της πλειοψηφίας των εργαζομένων. Ζήσαμε στο δικό μας μικρόκοσμο το απάνθρωπο καθεστώς εκτάκτου ανάγκης. Έτσι, ο κάθε εργαζόμενος καλούνταν μόνος και ανυπεράσπιστος να αντιμετωπίσει την πανίσχυρη εργοδοσία και αφού υπέκυπτε στον ωμό εκβιασμό, παρουσιαζόταν κατόπιν ως εθελοντική συμφωνία. Το δικαίωμα να μην δεχτούμε τη μείωση των μισθών έγινε κουρελόχαρτο.

Στη εποχή της εργοδοτικής αυθαιρεσίας, ο εργαζόμενος είναι «ελεύθερος» να πράξει ό,τι επιθυμεί, αρκεί να ευθυγραμμίζεται με τα αφεντικά του! Η εργοδοτική πλευρά μπορεί να υπερηφανεύεται ότι έχει υπάκουους εργαζόμενους, οπότε ο "καπετάνιος" μπορεί πλέον να οδηγήσει το καράβι; (ή τη γαλέρα με τους σκλάβους;) σε απάνεμο λιμάνι, για να ανοιχθεί πάλι στο πέλαγος αναζητώντας την  κατάκτηση νέων θαλασσών και νέων ηπείρων ποθώντας στην ανακάλυψη του χαμένου Ελντοράντο. Ιδού λοιπόν το όνειρο του "καπετάνιου": το με κάθε θυσία κυνήγι του χρήματος, η λύσσα για χρυσάφι, η ακόρεστη δίψα για χρυσάφι (auri sacra fames για τους Ρωμαίους). 

Εν ολίγοις, μείναμε λίγοι εργαζόμενοι που δεν υποκύψαμε στις πιέσεις και στους εκβιασμούς της απόλυσης, που δεν δεχτήκαμε τις μειώσεις των μισθών μας, στην πραγματικότητα βέβαια, η μεγάλη πλειοψηφία των εργαζομένων δεν δέχτηκε, αλλά η μείωση της επιβλήθηκε με ωμό εκβιασμό και ψυχολογική βία. Προσωπικά, από την πρώτη στιγμή δέχτηκα έναν έμμεσο εκβιασμό να αποχωρήσω λόγω συνταξιοδότησης, ο οποίος συνεχίστηκε αδιάλειπτα μέχρι και την τελευταία στιγμή. Με κάθε τρόπο έπρεπε να απομακρυνθώ ως ξένο σώμα από την επιχείρηση. Τώρα που όλα τελείωσαν ήρθε η ώρα να κάνουμε έναν ξεκάθαρο και ειλικρινή λογαριασμό.

Πρώτον, σ' έναν κόσμο που ορίζεται από το κληρονομικό δίκαιο, δεν έχουμε όλοι τις ίδιες αφετηριακές δυνατότητες.

Δεύτερο, σ' ένα κόσμο που ο νεποτισμός διαπερνά την ίδια την ύπαρξή του, επιβιώνουν, όχι οι ικανοί και άξιοι, αλλά οι διορισθέντες σε διευθυντικές θέσεις, οι έχοντες τα μέσα, τόσο στο δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα. Και όσο και αν μετρούν την ανισότητα των δακτύλων, για να δικαιολογήσουν την ανισότητα, άλλο τόσο η πραγματικότητα θα στοιχειώνει την ανύπαρκτη ικανότητά τους.

Τρίτο, το ύφος και το ήθος μεταξύ εργαζόμενου και εργοδότη αποδεικνύεται κραυγαλέα στις εκδικητικές απολύσεις και μάλιστα στους πιο απροστάτευτους και πιο αδύνατους, όταν, τουλάχιστον για έναν από τους απολυμένους το όφελος της επιχείρησης ήταν μόλις 58 ευρώ το μήνα!

Τέταρτο, ο κάθε εργαζόμενος δεν είναι αναλώσιμο υλικό, δεν είναι πουκάμισο που πάλιωσε, αλλά ανθρώπινη οντότητα με αισθήματα και συναισθήματα.

Πέμπτο, τον πλούτο δεν τον παράγουν οι μηχανές και οι υψηλά ιστάμενοι εργοδότες, αλλά οι εργαζόμενοι με τον καθημερινό τους κόπο.

Έκτο, το φαγητό στο τέλος του μήνα δεν το βάζει το αφεντικό που καρπώνεται την υπεραξία, αλλά εκείνοι που δουλεύουν κι εμείς όλοι όσοι δεν υπογράψαμε ήμασταν με εκείνους που δούλευαν! Και σε ό,τι με αφορά, δουλεύω με σχέση εξαρτημένης εργασίας σαράντα ολόκληρα χρόνια. Επομένως, κανένας, ποτέ και πουθενά, δεν μου έδωσε κάτι που δεν δικαιούμουν.

Έβδομο, το περιοδικό δεν ανήκει ουσιαστικά στον ιδιοκτήτη του, αλλά σε όλους όσους το οικοδόμησαν όλα αυτά τα χρόνια και δεν καταχράστηκαν ούτε ένα ευρώ πέραν από τον νόμιμο μισθό τους.

Όγδοο, όλοι οι  άνθρωποι μπορούν να γίνουν χρήσιμοι και να προσφέρουν, οι πιο αποδοτικοί όμως είναι εκείνοι που έχουν δυναμισμό και κρίση. Οι απολύσεις με κριτήριο τη διεκδίκηση του νόμιμου δικαιώματος είναι εκτός από εκδικητικές, επιπλέον άστοχες και αντιπαραγωγικές.

Ένατο, σε τελική ανάλυση η συνεχής μείωση του λεγόμενου μισθολογικού κόστους οδηγεί μαθηματικά σε μπούμερανγκ για την ίδια την εργοδοσία. Αφού, για να κινηθεί η αγορά απαιτούνται δύο πράγματα:  η ύπαρξη της αγοράς και  οι αγοραστές. Οταν αποψιλώνεται επισταμένως η αγοραστική ικανότητα της πλειοψηφίας των εργαζομένων, τότε ποιος αλήθεια θα αγοράσει τα παραγόμενα προϊόντα; Αυτή η απλή σκέψη είναι το πρώτο μάθημα της πολιτικής οικονομίας, όποιος την ξεχνά είναι καταδικασμένος να πληρώσει το κόστος, αργά ή γρήγορα. Φευ, όσο πιο πολύ μειώνεται το «εργασιακό κόστος», τόσο θα πέφτει το ποσοστό κέρδους της επιχείρησης, δηλαδή του κεφαλαιοκράτη. Στο δια ταύτα: η ίδια η επιχείρηση πριονίζει το δέντρο πάνω στο οποίο κάθεται, όταν ζητά με απλήρωτη εργασία να παράγει νέα έντυπα (βλέπε: διάφορα ένθετα).

Δέκατο, το διακύβευμα για μας δεν είναι η με κάθε θυσία σωτηρία μιας οικονομίας ή μιας επιχείρησης, αλλά η δυνατότητα επιβίωσης των εργαζομένων της, π.χ. αν το μίνιμουμ της επιβίωσης είναι 700, δεν μπορεί να γίνεται συζήτηση για 500, 400 ή και 300 ευρώ για να γίνει ανταγωνιστική και να επιβιώσει, γιατί τότε, ακόμα κι αν επιβιώσει η επιχείρηση, δεν θα επιβιώσουν οι άνθρωποι. Η δήωση των ανθρώπινων ψυχών στο τέλος έχει ένα απαράβατο νόμο: τη Νέμεση!              

Εν κατακλείδι, ο κόσμος των εργοδοτών και ο κόσμος των  εργαζομένων είναι εκ διαμέτρου αντίθετοι. Είναι δυο διαφορετικοί κόσμοι, δυο διαφορετικοί πολιτισμοί. Ο ένας είναι ο πολιτισμός της αγοραίας διακίνησης του ανθρώπινου σώματος (βλέπε: την διεξαγωγή των καλλιστείων, τον κατακλυσμό της αγοράς με πορνό [τσόντες] τον ευτελισμό κάθε έννοιας πολιτισμού με μοναδικό σκοπό το κέρδος, κ.ά). Ο άλλος της αλληλεγγύης, της πηγαίας έκφρασης, της μη εμπορευματοποίησης της τέχνης, του αθλητισμού,  των ανθρωπίνων σχέσεων, γιατί για μας οι άνθρωποι είναι πάνω από τα εμπορεύματα και πάνω από τα κέρδη. Το δικό μας όραμα είναι:  να ζήσουμε σ' έναν κόσμο, όπου ο πλούτος που παράγεται να ανήκει σε όλους και να μη χρειάζεται να γεννηθεί κάποιος πλούσιος ή να έχει το μέσον για να επιβιώσει, γιατί θα έχουμε καταργήσει τις διακρίσεις. Ενώ το όραμα των εργοδοτών, η μεγιστοποίηση του κέρδους, η συνέχιση της διατήρησης των διακρίσεων, της κάρπωσης του μόχθου των άλλων, το ατομικό και προσωπικό τους συμφέρον.

Με αγωνιστικούς και φιλικούς χαιρετισμούς σε όλους τους εργαζόμενους, που παράγουν τα πάντα και εισπράττουν το ελάχιστο!

 

ΠΗΓΗ: 2012-04-27, http://aristeroblog.gr/node/701

Ευ ζην σημαίνει αγωνίζεσθαι

Ευ ζην σημαίνει αγωνίζεσθαι

 

Του Στάθη Σ(ταυρόπουλου)

 

Είναι ευρωπαϊκό ιδεώδες η διά βίου λιτότητα που προσπαθεί να επιβάλλει, έχει ήδη επιβάλει η Γερμανία σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες – και τις συμμαχικές της κι αυτές που αντιμετωπίζει ως Προτεκτοράτα, Ζώνες Εντολής, Ζωτικό χώρο;

Και για να εξηγούμεθα, όταν λέμε Γερμανία δεν εννοούμε το Γερμανικό έθνος, ούτε τον Γερμανικό λαό, αλλά τη Γερμανική άρχουσα τάξη, τους Γερμανούς αστούς κι όλη την Ευρωπαϊκή άρχουσα τάξη που τους ακολουθεί, τραπεζίτες, τοκογλύφους, μονοπώλια, πολυεθνικές Γάλλων, Άγγλων, Πορτογάλων κι όλων των φυλών του Ισραήλ.

Διότι το (γερμανικό ) πρόβλημα της Ευρώπης είναι ταξικό κι όχι εθνικό, πόσο μάλλον εθνικιστικό, όπως ορισμένοι το απλοποιούν.

Όμως, το ταξικό πρόβλημα οδηγείται απ' την άρχουσα αστική τάξη να γεννά εθνικό μίσος ανάμεσα στους λαούς, ώστε οι αντιθέσεις να διοχετεύονται μέσα σε γενικεύσεις, «οι Ελληνες» (οι τεμπέληδες), «οι Γερμανοί» (οι νοικοκύρηδες), εκεί να συσσωρεύονται και να συσκοτίζεται η φύση τους. Ωστε να μη λύνονται ποτέ. Ετσι, και οι Γερμανοί εργαζόμενοι και οι Ολλανδοί και οι Ελληνες και οι Ισπανοί τραβάνε, λίγο ώς πολύ, τα ίδια ζόρια νομίζοντας μάλιστα οι μεν ότι τους φταίνε οι δε, ενώ η αιτία του κακού είναι πάντα η ίδια παντού, δεν έχει πατρίδα, έχει μόνον λεφτά. Θηριώδη λεφτά, τρελά ποσά, συσσωρευμένα σε χαρτοφυλάκια (πραγματικά και λογιστικά) που συνεπάγονται τη μεγαλύτερη έως τώρα ανισοκατανομή του πλούτου σε όλη την ιστορία της ανθρωπότητας.

Αυτό το φαινόμενο, αν δεν ανακοπεί κι ακόμα περισσότερο αν δεν αντιστραφεί, θα καταστρέψει σε ήδη ορατόν ορίζοντα τις κοινωνίες, ενδεχομένως και τον πλανήτη (εις ό,τι αφορά την κατοίκησή του απ' τους ανθρώπους). Με το πιο γνωστό μέσον, τον πόλεμο.

Όταν μιλάμε λοιπόν για Ευρωπαϊκό ιδεώδες, ή μέλλον, ή πεπρωμένο, τι ακριβώς εννοούμε; Μας προτάθηκε να ονειρευτούμε (ενδεχομένως και να ζήσουμε ) ή ακόμα και να αγωνισθούμε για να ζήσουμε σε μιαν Ευρώπη των λαών, των εθνών και των κρατών, όπου οι οικονομίες θα συγκλίνουν και τα σύνορα θα χλομιάζουν. Και πού βρισκόμαστε;

Σε μια Ευρώπη των πληθυσμών και των περιοχών, όπου οι οικονομίες αποκλίνουν δημιουργώντας πλούσιες ζώνες και ειδικές οικονομικές ζώνες. Όπου ο πλούτος των εθνών που παράγεται απ' τους λαούς μοιράζεται απ' τα κράτη στις τάξεις με τον πιο ανισοκατανεμητικό κι απάνθρωπο τρόπο.

Βρισκόμαστε μπροστά σε μία Ευρώπη της Βαϊμάρης. Στην οποίαν για τρίτη φορά στην ιστορία της η Γερμανία προσπαθεί να «μοιράσει ένα χαρτί» που έκαψε την Ευρώπη ήδη δύο φορές. Μοιάζει η Γερμανία να κρατάει στα χέρια της τέσσερις άσους, αλλά στην πραγματικότητα έχει ζεύγη του επτά.

Διότι, όταν αναγκάζει σε μία χώρα όπως η Ελλάδα, τον λαό της να χάσει σε έναν χρόνο το 25% του έχειν του και ταυτοχρόνως θέλει να του φάει άλλο ένα 25% τα επόμενα δύο χρόνια, τότε η Γερμανία κατασκευάζει μια βόμβα που θα σκάσει στα χέρια της, δηλαδή στην Ιταλία, στην Ισπανία, στην Αυστρία, στην Πορτογαλία, στην ίδια τη Γερμανία στο τέλος.

Η Γερμανία θα έπρεπε να ξέρει καλύτερα. Υπέστη η ίδια την οικονομική αγριότητα της Συνθήκης των Βερσαλλιών, με αποτέλεσμα τη γέννηση του ναζιστικού τέρατος και τη συνακόλουθη σφαγή των ευρωπαϊκών (κι όχι μόνο) λαών, στον πιο τερατώδη πόλεμο που έχει διεξάγει έως τώρα ο άνθρωπος.

Τώρα η Γερμανία υπαγορεύει στην Ευρώπη μια νέα Συνθήκη των Βερσαλλιών διαρκείας. Με βάση την οποίαν οι άνθρωποι θα δουλεύουν διά βίου για τους τοκογλύφους, τα κράτη θα είναι διαρκώς χρεωμένα, οι κοινωνίες θα αποσαθρώνονται από πενία και ταξικό μίσος, ενώ η καταστολή θα βασιλεύει παντού.

Με αυτόν τον τρόπο, με αυτό το σύστημα, η Ευρώπη εκφασίζεται εκ των έσω, την εκφασίζουν οι Τοκογλύφοι των Εθνών και δημιουργούν ένα καθεστώς ζόφου, «τρόμου και αθλιότητος» του Δ' Ράιχ.

Σε αυτήν την Ευρώπη που πάνω απ' το κεφάλι της θα πλανάται όχι σαν φάντασμα, αλλά ως μια διαρκής ποινή το Σπαθί του Δαμοκλή, όσοι άνθρωποι ζουν «θα πρέπει να εγκαταλείψουν κάθε ελπίδα» – όπως έγραφε η προμετωπίδα της εισόδου στην Κόλαση στο φερώνυμο έργο του Δάντη. Όμως, οι άνθρωποι έχουν ιστορία (απ' το ρήμα οίδα, γνωρίζω), δεν μπορούν να ζουν έξω απ' το πλαίσιό της.

Η επιστροφή της Ευρώπης στην εποχή του Γ' Ράιχ είναι αδύνατη, μπορεί όμως να τη σκοτώσει ο «θαυμαστός νέος κόσμος» του Δ' Ράιχ. Μπορούν να τη σκοτώσουν οι μεταμορφισμοί της «νέας Τάξης πραγμάτων» που έρχεται κι επανέρχεται από την εποχή της Ρώμης έως σήμερα, σε μία προσπάθεια να λυθεί οριστικώς υπέρ των Δυνατών το ερώτημα του ζην.

Σε αυτήν την εντροπία θα αντιστέκεται πάντοτε το ευ ζην, έτσι ώστε ποτέ η απάντηση στο ερώτημα της ζωής να είναι ο θάνατος…

(Ελπίζω)…

 

ΠΗΓΗ: Πρώτη καταχώρηση: 27/04/2012, http://www.enikos.gr/stathis/38029,Ey_zhn_shmainei_agwnizes8ai.html

Είναι κάπου εδώ η ιλαροτραγωδία!

Είναι κάπου εδώ η ιλαροτραγωδία!*

 

Του Γιάννη Στρούμπα

 

Είναι δυνατόν να διαπραχθεί ληστεία, πρωταρχικός στόχος της οποίας δεν θα 'ναι τα χρήματα; Η ερώτηση επιδέχεται καταφατική απάντηση, υπό την προϋπόθεση ότι συντρέχουν άλλα ισχυρά κίνητρα ικανά να οδηγήσουν σε μία αντίστοιχης υφής απονενοημένη πράξη. Για τον δεκαοκτάχρονο Μπίλη, τον ήρωα του Χρήστου Χαρτοματσίδη στο μυθιστόρημά του «Είναι κάπου αλλού η γιορτή», τα κίνητρα όντως υφίστανται, και τον οδηγούν, παραμονή Χριστουγέννων, μεταμφιεσμένο στον συνονόματό του Άι-Βασίλη, σε επίθεση εναντίον του γειτονικού ζαχαροπλαστείου.



* α΄ δημοσίευση: εφημ. «Αντιφωνητής», αρ. φύλλου 341, 16/4/2012.

Το ζαχαροπλαστείο ανήκει στον νταή της γειτονιάς, άρχοντα της νύχτας και διακινητή μαύρου χρήματος Πιτ Καλαβάθη, επονομαζόμενου και «Μαύρου Πιτ». Ο Μπίλης τού αρπάζει μία τσάντα με χρήματα. Ο Καλαβάθης αναγνωρίζει τον ληστή. Έκτοτε ξεκινάει ένα εικοσιτετράωρο του Μπίλη στην παρανομία, που θα διαρκέσει ως το επόμενο βράδυ των Χριστουγέννων, οπότε και θα συλληφθεί.

Πρώτη κίνηση του Μπίλη μετά τη ληστεία είναι να κρύψει τα λεφτά. Καταφεύγει λοιπόν στη γειτονοπούλα και συμμαθήτριά του στο σχολείο Ανθούλα, στην οποία και τα εμπιστεύεται. Η φυγή του από την Ανθούλα σημαδεύεται από μια σειρά περιπλανήσεων, μεταξύ κυρίως του φίλου του, Ανζέλ, της Βάσιας, που είναι ο έρωτάς του, και του κέντρου διασκέδασης «Κοπακαμπάνα», όπου η Βάσια τραγουδά. Ιδιοκτήτης της «Κοπακαμπάνας» είναι ο θείος του Μπίλη κι έτερος νονός της νύχτας, ανταγωνιστής του προηγούμενου, Νάσος Αραμπατζίδης. Οι περιπλανήσεις του κεντρικού μυθιστορηματικού ήρωα περιλαμβάνουν σωρεία αναδρομών στο παρελθόν, μέσω των οποίων πραγματοποιείται σταδιακά τόσο η ανασύνθεση του παρελθόντος των βασικών ηρώων του μυθιστορήματος, όσο κι η ερμηνεία του ψυχισμού τους, που 'ναι συνάρτηση πρωτίστως του κοινωνικού περιβάλλοντος μέσα στο οποίο έχουν μεγαλώσει.

Ο Μπίλης ανήκει σε μικρομεσαία κοινωνική τάξη. Οι εργάτες γονείς του ανταποκρίνονται με δυσκολία στις βιοποριστικές τους ανάγκες. Η φτώχεια της οικογένειας συνεπάγεται, εκτός από στερήσεις, και πολλές ταπεινώσεις, οι οποίες βαραίνουν στον ψυχισμό του Μπίλη. Για τον ίδιο, το κέντρο της Θεσσαλονίκης, εκεί όπου ένα ζευγάρι γυναικείες μπότες κοστίζει όσο δύο ενοίκια της οικογένειάς του, είναι ένα όνειρο, ο τόπος μιας διαρκούς γιορτής, που μπορεί μόνο επιφανειακά να τη γευτεί στις εξόδους των Σαββατοκύριακων, απομακρυνόμενος προσωρινά από τους «ταπεινούς» Αμπελοκήπους, όπου διαμένει. Η αίσθηση πως η «γιορτή» είναι διαρκώς κάπου αλλού φαίνεται ότι κινητοποιεί τον Μπίλη, ώστε να δοκιμάσει τις δυνάμεις του σε κάποια υπέρβαση, ώστε να ξεφύγει από το κλίμα ταπείνωσης της κοινωνικής του τάξης και να αποδείξει ότι διαθέτει το σθένος να ενεργήσει απρόβλεπτα κι αντισυμβατικά.

Το βασικότερο θέμα, λοιπόν, που διατρέχει το μυθιστόρημα του Χαρτοματσίδη είναι το κοινωνικό σχόλιο που απορρέει από τον τίτλο του: είναι κάπου αλλού η γιορτή. Ο Χαρτοματσίδης, αφορμώμενος από το ρεαλιστικό περιβάλλον που του χαρίζει η τοποθέτηση των γεγονότων της μυθοπλασίας του στη γιορτή των Χριστουγέννων, αδράχνει την ευκαιρία να μιλήσει συμβολικά, μεταφερόμενος από την πολύ συγκεκριμένη θρησκευτική γιορτή σε μία γενικότερη διάσταση της έννοιας «γιορτή», σύμφωνα με την οποία η λέξη αποδεσμεύεται από τον ημερολογιακό της εντοπισμό και περιγράφει τις περιστάσεις εκείνες που διασφαλίζουν στους ανθρώπους μία ευχάριστη ζωή, απαλλαγμένη από βιοποριστικά προβλήματα, από οικονομικές έγνοιες, πρόσφορη στην απόλαυση υλικών αγαθών και διασκεδάσεων, πέρα από τις μειονεξίες που δημιουργούν οι δυσκολίες της ζωής.

Η διεκδίκηση μιας θέσης στον ήλιο, ενός κομματιού από τη «γιορτή», είναι βασική επιδίωξη των ηρώων του Χαρτοματσίδη, όσων τουλάχιστον δεν ανήκουν στα ανώτερα κοινωνικά στρώματα ή δεν είναι βολεμένοι. Στο πλαίσιο της διεκδίκησης αυτής δομείται βήμα-βήμα ο χαρακτήρας των ηρώων, μέσα από μια σειρά συμπεριφορικών εκδηλώσεων που δεν χαρακτηρίζονται κατ' ανάγκη από τη συνέπειά τους, και οι οποίες αποδίδουν μάλιστα την αντιφατικότητα των ανθρώπων, των ανθρώπων που είναι αρκούντως πολύπλοκοι ώστε να μην είναι πάντα προβλέψιμοι. Οι ήρωες του Χαρτοματσίδη ακροβατούν ανάμεσα στο ηθικά αποδεκτό της εποχής και του κοινωνικού τους περιβάλλοντος, και στη διάθεσή τους να μη φαντάζουν τελείως αφελείς υποκύπτοντας πλήρως στις σχετικές συμβάσεις. Κι επειδή επιπλέον δεν είναι όντως αφελείς, ο προσποιητός τους «ρομαντισμός» αποδομείται όντας κάλπικος. Άλλωστε, ο ρομαντισμός προϋποθέτει αθωότητα, κι η αθωότητα των ηρώων του Χαρτοματσίδη είναι καταχωρημένη μόνο στα χαρτιά. Η ζωή τους την έχει προσπεράσει προ πολλού, γι' αυτό ό,τι απομένει είναι σε πολλές περιπτώσεις μόνο η υποκρισία, που επιχειρεί να μεταμφιεστεί σε χρηστό ήθος πίσω από υστερικές σεμνοτυφίες.

Η ατυχής απόπειρα των ηρώων να ισορροπήσουν μεταξύ αντιτιθέμενων τάσεων τούς καθιστά πρωταγωνιστές μιας ιλαροτραγωδίας, όταν αποτυχαίνοντας γελοιοποιούνται. Η εικόνα του «σκληρού» αστυνομικού διευθυντή Βελέγκα με την οδοντογλυφίδα στο στόμα υποδηλώνει, πολύ περισσότερο από την επιδιωκόμενη από την πλευρά του ήρωα σκληράδα, έναν φθηνό κουτσαβακισμό, που καταντά καραγκιοζιλίκι. Η ανάγκη των ηρώων να δείχνουν σκληροί είναι βέβαια και ζήτημα επιβίωσης, μέσα σ' έναν κόσμο που κατασπαράζει τους αδύναμους. Και οι ήρωες του Χαρτοματσίδη φαντάζουν μέσα στα αδιέξοδά τους σαν τραγικά θύματα μιας μοίρας, την οποία δεν μπορούν να την αλλάξουν. «Δεν ξεφεύγεις από τις εργατικές συνοικίες!», διαπιστώνει μελαγχολικά ο Μπίλης. Οι άνθρωποι των εργατικών συνοικιών είναι λαϊκοί, αρκούντως αναγκεμένοι, μα και απαίδευτοι, που παλινωδούν ανάμεσα σε μια στοιχειώδη αξιοπρέπεια και στο συμφέρον, ανάμεσα στην προσπάθεια για επίδειξη πυγμής και στην άτακτη ατιμωτική υποχώρηση.

Η κονιορτοποίηση των προσδοκιών προκύπτει ακόμη και μέσα από τη διάψευση των πόθων των ηρώων από τη διάφορη πραγματικότητα. Ο Χαρτοματσίδης, διεισδύοντας βαθιά στις ψυχές των ηρώων του, παρουσιάζει ενδόμυχες σκέψεις τους σχετικές με την ανθρώπινη τάση της φαντασίωσης καταστάσεων εντός των οποίων ο κάθε άνθρωπος οραματίζεται την προσωπική του αυτοθυσία, τα προσωπικά του «μαρτύρια», προκειμένου να «σώσει» καταστάσεις ηρωοποιούμενος. Η συμμαθήτρια και γειτονοπούλα του Μπίλη, Ανθούλα, στην οποία εκείνος είχε εμπιστευθεί τα λεφτά της ληστείας, σκέφτεται πώς θα μπορούσε να τον σώσει, καθώς η μάνα της, βρίσκοντας την τσάντα με τα λεφτά, την παραδίνει στην αστυνομία. Πλάθει λοιπόν στο μυαλό της μια υποθετική εξέλιξη, σύμφωνα με την οποία η ίδια βρίσκει τον Καλαβάθη, πέφτει γονατιστή μπροστά του και αναλαμβάνει την ευθύνη της ληστείας. Ο Καλαβάθης, στο όραμα της Ανθούλας, την εξευτελίζει κρατώντας τη δεμένη σε κάποια κολόνα και σκίζοντάς της τα ρούχα. Όπως όμως θα καταλάβαινε κανείς, οι «νεομάρτυρες» προφανώς δεν διαθέτουν την απαιτούμενη ψυχική δύναμη ώστε να σηκώσουν το βάρος των φαντασιώσεών τους. Άλλωστε οι ρεαλιστικές συνθήκες υπερβαίνουν την όποια ρομαντική φαντασίωση: ακόμη κι αν η Ανθούλα κατόρθωνε να φτάσει στην πόρτα του Καλαβάθη, για εκείνον η «θυσία» της δεν θα ήταν τίποτε περισσότερο από μία αφέλεια. Η διακύβευση για τον Καλαβάθη είναι εντελώς διαφορετική, ωμά πρακτική.

Κι ενώ μ' όλες αυτές τις ανεπάρκειες των ηρώων η ατμόσφαιρα τείνει να βαρύνει, ο Χαρτοματσίδης αποφορτίζει το κλίμα με μια ακαριαία διαπίστωση, που προσγειώνει τους ήρωες στην πραγματικότητα και τους απομυθοποιεί, στον αντίποδα της προηγούμενης ηρωοποίησης. Εκεί λοιπόν που η Ανθούλα φαντασιώνεται τα μαρτύρια στα οποία την υποβάλλει ο Καλαβάθης, έτσι όπως της σκίζει στην φαντασία της την πουκαμίσα της, προβάλλει από κάτω η τιγρέ κιλότα(!) που της άφησε ο Μπίλης πειρακτικά πάνω-πάνω στην τσάντα με τα χρήματα της ληστείας, και την οποία η Ανθούλα δεν λέει να την αποχωριστεί από την παραμονή των Χριστουγέννων! Η διάθεση επίδειξης ψυχικού σθένους γελοιοποιείται εμπρός σε μια υλική, σωματική ωραιοπάθεια, που επανατοποθετεί την ηρωίδα στην πραγματικότητα στην οποία όντως ανήκει. Η αποφόρτιση του κλίματος, στο πλαίσιο της ιλαροτραγωδίας που περιγράφτηκε, πέρα από τη χιουμοριστική της διάθεση, καθιστά τους ήρωες πιο γήινους και, λόγω των αδυναμιών τους, πιο συμπαθείς.

Η διαφαινόμενη αγνότητα των ηρώων, μέσα από τις διαρκείς παλινωδίες στη συμπεριφορά τους, είναι στοιχείο αισιοδοξίας στον μικρόκοσμό τους που φαντάζει αδιέξοδος. Γιατί εκεί που οι ταπεινοί μικροαστοί εκδηλώνουν μια αδιαφορία, έναν κυνισμό, μια συμφεροντολογία, ανακύπτουν παράλληλα συμπεριφορές ανθρώπινες, μεστές από ειλικρινές, άδολο ενδιαφέρον. Η μεγάλη έκπληξη προέρχεται από τον θείο του Μπίλη, τον ιδιοκτήτη της «Κοπακαμπάνας» και άρχοντα της νύχτας, Νάσο Αραμπατζίδη. Ο Νάσος αναλαμβάνει να σώσει τον Μπίλη από την περιπέτεια στην οποία έμπλεξε. Θα περίμενε κανείς πως ανταποκρίνεται απλώς σε μια οικογενειακή «υποχρέωση». Όταν όμως ο Καλαβάθης τον ρωτά γιατί κάνει τόσα πράγματα για τον Μπίλη, κι αν τον θεωρεί τόσο σπουδαίο, ο Νάσος διακόπτει κάθε συζήτηση και κοιτά τον Καλαβάθη περιφρονητικά. Τα πιο γνήσια αισθήματα ο Χαρτοματσίδης τα αποδίδει σε πρόσωπα υπεράνω κάθε υποψίας για ευαισθησίες, καθώς κινούνται στη νύχτα, που δεν προσφέρεται γι' αυτές. Έτσι κατορθώνει να αποδώσει όχι μόνο το πολυσύνθετο του ανθρώπινου χαρακτήρα, όπου συνυπάρχουν το κακό με το καλό, μα και να χαρίσει την αισιοδοξία που πηγάζει από τη θετική συμπεριφορά των πιο σκληροτράχηλων ηρώων του.

Το τέλος του μυθιστορήματος βρίσκει τον Μπίλη στην «Κοπακαμπάνα», με την αστυνομία να έχει περικυκλώσει το κέντρο διασκέδασης προκειμένου να τον συλλάβει. Εκείνος στρέφει το όπλο που κρατά στον εαυτό του, επιχειρώντας να αυτοκτονήσει. Ο Νάσος σπρώχνει το όπλο και γλιτώνει τον Μπίλη, όμως ο νέος δέχεται πυροβολισμό από τον Καλαβάθη, που θέλει να πάρει εκδίκηση για τη ληστεία. Ο Χαρτοματσίδης δεν ξεκαθαρίζει ποια τύχη περιμένει τους ήρωες. Το μόνο βέβαιο είναι πως ο Μπίλης σώζεται μεν, όμως χάνει τη σπλήνα του από τον πυροβολισμό του Καλαβάθη. Τα ενδεχόμενα είναι ανοιχτά: θα συγκαλυφτεί η υπόθεση; Θα βρει τρόπο να ξεγλιστρήσει ο Καλαβάθης, με τα κυκλώματα που ελέγχει; Είναι πολύ πιθανό. Εξίσου πιθανό όμως είναι και να συλληφθεί, για απόπειρα ανθρωποκτονίας από πρόθεση. Κι ίσως επειδή ο πυροβολισμός του Καλαβάθη προκύπτει αυθόρμητα, μπροστά σε πλήθος μαρτύρων, είναι πιθανό ο «Μαύρος Πιτ» να τιμωρηθεί επιτέλους, κάτι που δεν τολμούσε να κάνει κανείς από τους ενοίκους της γειτονιάς, επειδή όλοι τον φοβούνταν. Έτσι, η επικείμενη τιμωρία εναντίον κάθε κατεργάρη, μικρού ή μεγάλου, ίσως αποκαθιστά την τάξη κι επιφέρει την κάθαρση, που λυτρώνει τους αναγνώστες του μυθιστορήματος με τρόπο δραματουργικό. Ακόμη όμως και πέρα από την επικείμενη τιμωρία, η τελική αισιοδοξία του Μπίλη, ο οποίος βρίσκει τη δύναμη να σαρκάζει και να αυτοσαρκάζεται από το κρεβάτι του νοσοκομείου, είναι από μόνη της αρκούντως λυτρωτική.

 

Χρήστος Χαρτοματσίδης, «Είναι κάπου αλλού η γιορτή», εκδ. Τόπος, Αθήνα 2011, σελ. 232:

 

            «[…] Για να μη μπαίνουν εξωσχολικοί, ο κύριος Γυμνασιάρχης είχε δώσει εντολή πάνω στη μάντρα να τσιμεντάρουν κομμάτια από γυάλινα μπουκάλια.

            "Το τείχος του Αίσχους!" το είχε ονομάσει ο Ανζέλ, μα ποιος να τον καταλάβει, δεν έπιασε αυτή η ονομασία. Τα παιδιά προτίμησαν την πιο εύκολη, τη "Βαστίλη", που τόσες φορές την είχε αναφέρει στα μαθήματα Ιστορίας ο Γυμνασιάρχης. Πάλι εκεί, στην πίσω αυλή, τους μάζευε όταν είχε να αναγγείλει τιμωρίες κι αποβολές. Ο χώρος ήταν ανήλιαγος και καταθλιπτικός. Το ιδανικό σκηνικό για παιδαγωγικές νουθεσίες. Έστηναν τους παραβάτες μπροστά στον τοίχο, σαν να τους πήγαιναν για εκτέλεση. Μέχρι που μια μέρα ο Μπίλης, ποιος άλλος, δεν άντεξε και φώναξε: "Πυρ!" Ακολούθησε η ομοβροντία του γέλιου.

            "Σκασμός!" ούρλιαξε ο κύριος Γυμνασιάρχης, κι αμέσως έσυρε τον Βασίλη απ' το αφτί. Ακόμη ήταν μικρά και περνούσαν οι αγριάδες των καθηγητών. Η μόνη τους αντίσταση ήταν η πλάκα!

            "Παλιόπαιδο!" είχε αφρίσει ο παιδαγωγός, ενώ ο Βασιλάκης δήθεν τρομοκρατημένος εκλιπαρούσε: "Μια τελευταία επιθυμία! Τη δικαιούμαι!"

            "Θα σε χαστουκίσω!" τον απείλησε ο Διευθυντής, μα ο ταραξίας συνέχιζε τον σκοπό του: "Δε θέλω να μου δέσουνε τα μάτια!" Ακολούθησε και πάλι γέλιο, μέχρι και κάποιοι καθηγητές χαμογέλασαν. Από τότε έπαψαν να τους μαζεύουν στην πίσω αυλή. Ανακοίνωναν τις τιμωρίες μπροστά στις σκάλες, εκεί που έλεγαν την προσευχή. […]»

Γαλλία: Εάν πρέπει να φύγουμε από το ευρώ…

Γαλλία: Εάν πρέπει να φύγουμε από το ευρώ…

 

Του Jacques Sapir*

 

"Το ευρώ είναι ένας θεσμός που – νομικά – είναι ελάσσονος σημασίας για το ευρωπαϊκό οικοδόμημα. Εξάλλου 11 χώρες της ευρωπαϊκής ένωσης (ΕΕ) δεν συμμετέχουν στη ζώνη του ευρώ. Δε θα απειλούσε λοιπόν η έκρηξή του το κοινοτικό οικοδόμημα. Από την άλλη πλευρά, αν η έξοδος μίας ή περισσότερων χωρών από αυτή τη ζώνη θα ήταν ικανή να γκρεμίσει τα θεμέλια της ΕΕ, θα έπρεπε τότε οι θιασώτες του ευρώ ν' ανησυχούν σοβαρά για τη σταθερότητά της και να αναγνωρίσουν ότι αυτή έχει υπονομευθεί από μία κρίση που ξεπερνάει κατά πολύ το απλό ζήτημα της νομισματικής ένωσης."

Και στη Γαλλία συζητούν την έξοδο από τη ευρωζώνη

Μήπως είναι επιτακτική ανάγκη να δημιουργηθεί μία διεθνής ομάδα επιστημόνων – μελετητών, που συμμερίζονται τις ίδιες απόψεις; Σας παρουσιάζουμε, συνοπτικά, τη σημαντική μελέτη του Jacques Sapir*με τίτλο: S'il faut sortir de l'euro… Στο τέλος, θα βρείτε τη μελέτη στα γαλλικά καθώς  και αρθρογραφία του γάλλου διανοητή.

Εάν πρέπει να φύγουμε από το ευρώ… Περίληψη

 

Το ερώτημα μιας ενδεχόμενης εξόδου από τη ζώνη του ευρώ τίθεται σήμερα με οξύτητα. Έχει ήδη διατυπωθεί από ορισμένους (δεξιούς και αριστερούς) και αρχίζει να γίνεται ορατό και από  άλλους. Ωστόσο το ενδεχόμενο της εξόδου παραμένει ευρέως απορριπτέο  από ένα μέρος του γαλλικού πολιτικού φάσματος που επικαλείται το ύψος  του χρέους, την χρηματοπιστωτική σταθερότητα και το φόβο μιας μεγάλης αύξησης του πληθωρισμού, ώστε να αποκλείει την ιδέα. Τα προβλήματα αυτά είναι υπαρκτά, αλλά δεν είναι αναγκαστικά αξεπέραστα.

Ταυτόχρονα αναγνωρίζει κανείς όλο και περισσότερο τις ανεπάρκειες του ενιαίου νομίσματος και τις πολύ αρνητικές συνέπειές του  για τη γαλλική οικονομία, όπως και για  άλλες οικονομίες. Φαίνεται  λοιπόν ότι η άρνηση να αντιμετωπιστεί η   υπόθεση της εξόδου απ' το ευρώ δεν στηρίζεται σε κανένα πραγματικά σοβαρό επιχείρημα που θα καθιστούσε αδύνατη αυτή την έξοδο.

Το ευρώ είναι ένας θεσμός που – νομικά – είναι ελάσσονος σημασίας για το ευρωπαϊκό οικοδόμημα. Εξάλλου 11 χώρες της ευρωπαϊκής ένωσης (ΕΕ) δεν συμμετέχουν στη ζώνη του ευρώ.   Δε θα απειλούσε λοιπόν η έκρηξή του το κοινοτικό οικοδόμημα.  Από την άλλη πλευρά, αν η έξοδος μίας ή περισσότερων χωρών από αυτή τη ζώνη θα ήταν ικανή  να γκρεμίσει τα θεμέλια της ΕΕ, θα έπρεπε τότε οι θιασώτες του ευρώ ν' ανησυχούν σοβαρά για τη σταθερότητά της  και να αναγνωρίσουν ότι αυτή έχει υπονομευθεί από μία κρίση που  ξεπερνάει κατά πολύ  το απλό ζήτημα της νομισματικής ένωσης.

Προς το παρόν, το θέμα της εξόδου απ' το ευρώ δεν έχει γίνει αντικείμενο σοβαρής μελέτης, αν και έμμεσα, κάποιες  μελέτες περιγράφουν πώς θα μπορούσε να γίνει μια τέτοια έξοδος. Η συζήτηση θα μπορούσε να αποκτήσει μια νέα σημασία  όταν  θα συμβούν οι χρεοκοπίες  (ή αναδιαρθρώσεις του χρέους) από μια ή περισσότερες χώρες της ζώνης. Για να είναι «επιτυχής», δηλαδή να  παράγει  το μέγιστο των θετικών αποτελεσμάτων και το ελάχιστο των αρνητικών, πρέπει να προετοιμαστεί αυτή η έξοδος σαν μια στρατιωτική επιχείρηση, τόσο σε ό,τι αφορά το άμεσο σχεδιασμό όσο και την έρευνα τακτικών, επιχειρησιακών και στρατηγικών επιπτώσεων. Το σημείο αυτό συχνά αγνοείται από τους υποστηρικτές της εξόδου από το ευρώ.

Μια έξοδος δεν έχει νόημα αν δε συνοδεύεται από μια σημαντική υποτίμηση. Αν αυτό μεταφραζόταν σε μια ανανεωμένη ανταγωνιστικότητα ( τόσο απέναντι στη ζώνη του ευρώ όσο και στον υπόλοιπο κόσμο), θα έδινε επίσης μια ώθηση στον πληθωρισμό και θα παρουσίαζε τον κίνδυνο να βυθιστεί το νέο νόμισμα στη δίνη της χρηματοπιστωτικής κερδοσκοπίας. Ο κίνδυνος του πληθωρισμού θα προέρχονταν εν μέρει από έναν εισαγόμενο, αλλά εξίσου και  από έναν  εσωτερικό πληθωρισμό. Το  να προβλέψει κανείς μια έξοδο από το ευρώ σημαίνει ότι πρέπει να προβλέψει ποιά μέτρα πρέπει να ληφθούν ώστε ούτε η κερδοσκοπία ούτε ο πληθωρισμός να εξαλείψουν τα αποτελέσματά της.

Πρέπει επίσης να καταλάβουμε ότι μια έξοδος απ' το ευρώ, αν είναι αναγκαία στα πλαίσια μιας αναπτυξιακής πολιτικής    για την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη, δε θα ρύθμιζε τίποτε από μόνη της. Πρόκειται για ένα αναγκαίο μέτρο, αλλά όχι επαρκές. Το ευρώ είναι  συνυφασμένο με τους θεσμούς του νεοφιλελευθερισμού. Από αυτή την άποψη, οι αλλαγές στη διαχείριση του φράγκου (πριν από το ευρώ) και έπειτα οι θεσμοί του ενιαίου νομίσματος (ιδίως με την ανεξαρτησία και το λεόντειο καθεστώς της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας) ήταν σημαντικά βήματα προς την εφαρμογή του νεοφιλελεύθερου κλοιού   στον οποίο πνιγόμαστε σήμερα και ο οποίος δεν αφήνει προοπτικές για κοινωνική πρόοδο.

Η αλλαγή του νομίσματος δε θα είναι αρκετή, ακόμα κι αν, συνιστά προφανώς ένα αναγκαίο στάδιο. Τίθεται λοιπόν το ζήτημα να σκεφτούμε εναλλακτικούς θεσμούς που θα δώσουν νόημα σε ένα νέο νόμισμα (το φράγκο?)

Η παρούσα μελέτη  – που πρέπει να νοηθεί ως ένα πρώτο σχέδιο, ελλιπές και ατελές – περιγράφει ορισμένα από τα μέτρα που θα πρέπει, σε κάθε περίπτωση να λάβουμε.

 

Το σχέδιο είναι το εξής:

 

Έξοδος  από το ευρώ, αλλά για τί; Με άλλα λόγια, να τελειώνουμε με  τη διπλή ψευδαίσθηση ότι η έξοδος από το ευρώ θα έλυνε όλα τα προβλήματα και, αντίστροφα, ότι είναι δυνατόν να εφαρμοστεί μια εναλλακτική πολιτική, στο πλαίσιο του ενιαίου νομίσματος.

Να μείνουμε ή να φύγουμε; Ή πώς δομείται το ερώτημα από την πλευρά της μη-επιστροφής που χαράσσει το δρόμο μιας σοβαρής  απειλής  και έχει σκοπό να κάνει τα πράγματα να κινηθούν στη ζώνη του ευρώ.

Είναι αναγκαία η προπαρασκευαστική φάση, η οποία να περιγράφει τις προετοιμασίες που πρέπει  να γίνουν για να διατηρηθεί η μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων.

Η φάση της λήψης αποφάσεων, περιγράφει στη συνέχεια την απόφαση για έξοδο από την ευρωζώνη.

Τα άμεσα μέτρα στήριξης, τα οποία περιγράφουν  τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν για την αποφευχθεί ο  κίνδυνος  πληθωρισμού. Στην ενότητα αυτή, παρουσιάζεται ένα  πιθανό χρονοδιάγραμμα για μια περίοδο  9 έως10 μηνών.

Τα διαρθρωτικά μέτρα, τα οποία αναλύουν τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν για να μπορέσει η έξοδος από το  ευρώ να δώσει όλα τα θετικά αποτελέσματά της  και να εδραιώσει την ανάπτυξη που προκύπτει από την υποτίμηση.

Τις  πιθανές αντιδράσεις και τους κινδύνους της σύγκρουσης, που αναλύει τις πιθανές αντιδράσεις των εταίρων μας και των διεθνών οργανισμών, καθώς και μέτρα για την ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων.

Η έξοδος από το  ευρώ δεν θα πρέπει να είναι μια συμβολική κίνηση, μια επαναβεβαίωση της κυριαρχίας μας. Αν το μέτρο αυτό είναι απαραίτητο, είναι κυρίως επειδή μπορούμε να θεωρήσουμε ότι  – και μόνο αυτό – θα μπορούσε να επιτρέψει τη δημιουργία μιας εναλλακτικής  στρατηγικής  στην οικονομία για την  Γαλλία. Επομένως, είναι αναγκαίο να επιβεβαιώσουμε εδώ  τους στρατηγικούς στόχους που θα πρέπει να είναι, οι δικοί μας, σε περίπτωση εξόδου από το ευρώ.

1. Να υιοθετηθεί γρήγορα μια πορεία ισχυρής οικονομικής ανάπτυξης, για άμεση  βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των τιμών μας, χάρη σε  μια υποτίμηση της τάξης του 25%.

2. Επιτάχυνση του ρυθμού βιομηχανικής ανάπτυξης της χώρας και παροχή ευκαιριών απασχόλησης στο σύνολο του πληθυσμού που κατοικεί στη Γαλλία. Αυτό έχει  στόχο να στηρίξει την επιστροφή σε μια πορεία ισχυρής οικονομικής ανάπτυξης.

3. Ανάκτηση της πρωτοβουλίας προκειμένου να επιτευχθεί τεχνική πρόοδος και η καινοτομία που θα διασφαλίσει την εδραίωση της επαναβιομηχάνισης μακροπρόθεσμα  μέσα από την εξέλιξη του παραγωγικού δυναμικού.

4. Διασφάλιση της κοινωνικής δικαιοσύνης, τόσο μέσω της δημιουργίας θέσεων εργασίας όσο και της φύσης των θέσεων απασχόλησης που δημιουργήθηκαν με  συνεχή διάλογο με τα συνδικάτα και τις κοινωνικές δυνάμεις της χώρας

Αυτοί οι τέσσερις στόχοι αποτελούν ένα συνεκτικό σύνολο και η έξοδος από το ευρώ γίνεται ένα μέσο και όχι ένας απλός αυτοσκοπός. Ο τρόπος λειτουργίας του ECOFIN και οι κανόνες της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) καθιστούν εξαιρετικά απίθανη τη λήψη αποφάσεων που θα έκανε εφικτούς αυτούς τους στόχους. Αυτός είναι ο λόγος που εξετάζουμε το ενδεχόμενο μονομερούς δράσης εκ μέρους της Γαλλίας. Αυτή μπορεί να γίνει στο πλαίσιο της ζώνης του ευρώ, εάν οι εταίροι μας συνειδητοποιήσουν  την αποφασιστικότητά μας. Αλλά είναι δυνατό – και ειλικρινά πιθανό – ότι αυτό θα μας οδηγήσει να εγκαταλείψουμε την ‘'περιοχή ‘'.

Αν μείνουμε  στη ζώνη του ευρώ, αυτό θα  είναι εξαιρετικά δαπανηρό για τη Γαλλία, τόσο από οικονομική όσο και κοινωνική άποψη. Η Γερμανία βεβαίως θα λάβει μέτρα για την γαλλική απειλή από την  εγκατάλειψη της ζώνης, δεδομένου ότι αυτή είναι η χώρα που επωφελείται περισσότερο, αλλά και επειδή έχουμε συνηθίσει  τους  ηγέτες του  Ρήνου σε μια υποταγή  ακλόνητη και σταθερή. Θα πρέπει να οικοδομήσουμε την αξιοπιστία μας πάνω στις  νέες θέσεις μας, ένα  πείραμα για το οποίο κανείς δεν είναι σίγουρος ότι θα είναι εφικτό σε σύντομα χρονικό διάστημα.

 

Σημείωση: Η μελέτη  παρουσιάστηκε τον Απρίλιο του 2011

 

* Ο Jacques Sapir γεννήθηκε το 1954 στο Puteaux της Γαλλίας και είναι οικονομολόγος. Δίδαξε στο Πανεπιστήμιο Paris-X Nanterre, και έγινε διευθυντής μελετών στο EHESS το 1996. Διευθύνει από το 1996 το κέντρο μελετών Centre d'études des modes d'industrialisation (CEMI-EHESS). Ειδικεύεται στα προβλήματα της ρώσικης οικονομίας και σε ζητήματα στρατηγικής. Πήρε δημόσια θέση για την ‘'απο-παγκοσμιοποίηση'' και σήμερα αμφισβητεί το μέλλον της Ευρωζώνης ενώ  συζητά το ενδεχόμενο της ανάγκης εξόδου της Γαλλίας από το ευρώ.

 

Άρθρα του

 

L'Union Eropéenne prolonge l'agonie de l'euro – Jacques Sapir –

 

Les dirigeants de la zone euro ont conclu un accord, vers 4 heures ce jeudi matin, pour tenter de sauver l'euro. (…)

 

Les banques de l'UE confrontées à la restructuration des dettes souveraines

 

Les besoins de refinancement des banques européennes occupent le devant de la scène depuis plusieurs semaines. Les (…)

 

Derrière la crise grecque, l'explosion de l'euro ? (Texte complet)

 

Le défaut sur la dette grecque est inévitable La crise de l'Euro s'accélère. L'épisode du nouveau « sauvetage » de la (…)

 

« La démondialisation a déjà débuté » Jacques Sapir

 

Pour le directeur d'études à l'école des Hautes Etudes en Sciences Sociales, Jacques Sapir, la mondialisation est (…)

 

S'il faut sortir de l'euro…,

 

La question d'une possible sortie de la zone euro se pose aujourd'hui avec acuité. Réclamée par les uns (de droite ou de (…)

 

Zone euro : les défauts sont inévitables

 

Le mêmes causes produisent les mêmes effets. Souvenez-vous de l'Argentine. El Correo 1.- Le montant total des dettes (…)

 

Zona euro : los defaults son inevitables

 

1. – El importe total de las deudas de los países del « sur » de la zona euro en peligro es mucho más educado que lo (…)

 

Dévaluer l'euro ou en sortir…

 

La zone euro se révèle être un véritable problème pour la croissance des pays qui la composent. Nous ne traiterons pas (…)

 

Devaluar o salir del euro…

 

La eurozona se presenta como un verdadero problema para el crecimiento de los países que la componen. No trataremos (…)

 

L'euro peut-il encore être sauvé ?

 

Peut-on encore sauver l'euro ? La question hante désormais les responsables, en dépit des déclarations fracassantes et (…)

 

ΠΗΓΗ: contramee. Το είδα: Τετάρτη, 25 Απριλίου 2012, http://youpayyourcrisis.blogspot.com/2012/04/jacques-sapir.html

Αυτοκριτική – ποίημα του Γιάννη Ποτ.

Αυτοκριτική

 

Του Γιάννη Ποταμιάνου

 

Η κβάντωσή σου ω! Αριστερά

              αγγίζει τον πυρήνα σου

Εγγύς του ελαχίστου συγχέονται

                               οι θέσεις σου

Πώς να σε μετρήσω

αφού φοράς τη μάσκα της

                           απροσδιοριστίας

και με 34 μηδενικά στη ράχη

                               φτιασιδώνεσαι

 

Μόνο στην απόχη

      του συναισθήματος σε πιάνω

και σε χλευάζω

                     έως αυτοσαρκασμού

και μένω ελεύθερος,

                  μ' ένα κόμπο στο λαιμό

και μια πληγή στο στήθος

                                 που δεν κλείνει

 

Όμως ας κβαντώνεται το φως 

                    κι ας είναι πολύχρωμο  

να με φωτίζει λαβωμένο

 

                         24 Απριλίου 2012, Γιάννης Ποταμιάνος

Ισχύς τους το σκοτάδι!!!…

Ισχύς τους το σκοτάδι!!!…

 

Του παπα Ηλία Υφαντής

 

 

Το σκηνικό διαδραματίζεται στο καφενείο. Είναι η ώρα του βραδινού δελτίου ειδήσεων: Χείμαρροι και πακτωλοί ψευδών, λεονταρισμών και κάλπικων, εν όψει των κάλπικων εκλογών, υποσχέσεων.

Πένθος βαρύτατο και κατήφεια αβάσταχτη στις προεκλογικές συγκεντρώσεις των μνημονιακών κομμάτων:

-Βλέπουν τους δημαγωγούς τους, λέει κάποιος, σάμπως κάποιον εφιάλτη στα νυχτερινά τους όνειρα. Όπως, βέβαια και εφιάλτες είναι στην πραγματικότητα…

-Βρε σάμπως, λέει ένας άλλος, να βλέπουν το Χάρο! Ύστερα από ένα τέτοιο τσουνάμι ληστείας, εθνικής υποτέλειας και υποδούλωσης, ακόμη και οι εραστές των κομμάτων της προδοσίας έχουν απογοητευτεί και αγανακτήσει.

Αλλά κάποιοι άλλοι, στη συνέχεια, προβάλλονται να κρατούν σημαίες ελληνικές και να τις κυματίζουν… Αυτοί είναι οι εθνικόφρονες! Παρατηρεί, ειρωνικά, κάποιος. Οι εθνοπροδότες να λες καλύτερα, τον διορθώνει άλλος. Που πέρασαν απ' την πατριδοκαπηλεία στη σημαιοκαπηλεία. Καπηλεύονται τη σημαία, για την οποία κάποιοι άλλοι έχυσαν το αίμα τους και έδωσαν τη ζωή τους. Και το κάνουν ακριβώς, για να μπορούν να ολοκληρώσουν την προδοσία σε βάρος της πατρίδας.

Και ήρθε η σειρά των στημένων τηλεοπτικών ψευδομαχιών, με συνεργασία των ληστάρχων του δικομματισμού και των ντόμπερμαν της δημοσιογραφίας. Ο τηλεοπτικός και ο πολιτικός φασισμός σε όλη του τη μεγαλοπρέπεια!… Κι ύστερα εξανίστανται με τους χρυσαυγίτες. Και μιλούν για εκφασισμό της πολιτικής και κοινωνικής ζωής, λέει κάποιος.

Δηλαδή αυτοί, που τώρα μας ληστεύουν και μας εκβιάζουν και μας τρομοκρατούν δεν συμπεριφέρονται απέναντί μας φασιστικά; Δεν εφαρμόζουν σε βάρος μας ναζιστικά μέτρα και αντίποινα! Τι είναι ο καφές και τα νερά, που πετάνε κάποιοι στους πολιτικούς απατεώνες, σε σύγκριση με τα γκλομπς και τ' ασφυξιογόνα. Κι ακόμη πιο πέρα το ληστρικό καθεστώς, που μας έχουν επιβάλλει.

-Α, τους αλητήριους, λένε ομοθυμαδόν. Α, τους αλητήριους!!!

Που είναι τα υπόλοιπα κόμματα; Και ιδιαίτερα τα νέα κόμματα και οι νέοι υποψήφιοι! Άμπρα κατάμπρα τους έχουν εξαφανίσει. Τον Καζάκη, που τους ξεμπρόστιαζε και τους εξευτέλιζε, τι τον έκαμαν!

-Τον εξαφάνισαν. Δεν τολμάνε να τον αντιμετωπίσουν. Για να μην αποκαλυφθούν, τώρα προεκλογικά, τα τερατώδη ψεύδη, που ξεφουρνίζουν στα κομματικά τους κοπάδια. Φιμώνουν έναν απ' τους ελαχίστους ανθρώπους, που προεκλογικά θα μπορούσε να μας δώσει να καταλάβουμε τα δολοφονικά τους ψεύδη, με τα οποία προσπαθούν να μας εξαπατήσουν!

-Τον έκοψαν από τα κανάλια , όπως λέει ο ίδιος ο Καζάκης, ύστερα από μεσολάβηση του εκπροσώπου τύπου της Νέας Δημοκρατίας, εξήγησε κάποιος. Και ύστερα, χωρίς ντροπή και φιλότιμο, αυτοτιτλοφορούνται και ως κόμμα της «Δημοκρατίας» και μάλιστα της «Νέας»! αναρωτιέται κάποιος. Όταν έχουμε να κάνουμε με το φασισμό σε όλη του τη μεγαλοπρέπεια.

Μα ο φασισμός του ληστρικού δικομματισμού επιβαιώνεται πανηγυρικά με τα ντιμπέητ των αρχηγών. Που θέλουν να μονοπωλήσουν την προπαγάνδα τους, είπε κάποιος άλλος. Ισχύς τους το σκοτάδι!

-Δεν φταίνε μόνο αυτοί, είπε ένας τρίτος. Φταίνε και οι ασυνείδητοι και αναίσθητοι κομματικοί μισθοφόροι, που τους ψηφίζουν! Γι' αυτό πρέπει όσοι διαθέτουμε ίχνος ντροπής και φιλότιμου, είπε κάποιος τέταρτος, να καταλάβουμε ότι τα "ποσά" στο χώρο της πολιτικής και της πληροφόρησης είναι αντίστροφα:

Όσο περισσότερο βλέπουμε στα βρώμικα πλυντήρια της τηλεόρασης κάποιους, πρέπει να συνειδητοποιούμε ότι τόσο περισσότερο βρώμικοι και κακούργοι και επικίνδυνοι είναι. Και ότι αυτοί είναι ακριβώς εκείνοι, που μας έφεραν στη σημερινή καταστροφή και δυστυχία. Και, όχι μόνο δεν θα βελτιώσουν την κατάστασή μας, αλλά θα μας πάνε στα ακόμη χειρότερα, μετά τις εκλογές. Γι' αυτό κι εμείς θα πρέπει να αντιστρέψουμε τα ποσά, όταν πάμε να ψηφίσουμε, είπαν πολλοί άλλοι.

Να πούμε ΟΧΙ στους βρώμικους πολιτικούς και τα βρώμικα κόμματα, που διαφημίζονται από τα βρώμικα πλυντήρια των τηλεοράσεων. Και να ψηφίσουμε τα κόμματα και τους πολιτικούς, στους οποίους τα βρωμοκάναλα λένε ΟΧΙ και τους φιμώνουν! Επειδή, ακριβώς, εκείνοι λένε ΟΧΙ στο πολιτικό και τηλεοπτικό σκοτάδι του ληστρικού και δοσίλογου κατεστημένου..

 

παπα-Ηλίας,  Posted Απριλίου 25, 2012, http://papailiasyfantis.wordpress.com/2012/04/25/…B9/

Τα καλά του ευρώ & η ανάγκη για εθνικό νόμισμα

Τα καλά του ευρώ και η ανάγκη για εθνικό νόμισμα

 

Του Δημήτρη Καζάκη

 

Ένας παλιός, μακαρίτης τώρα, καθηγητής της δημόσιας οικονομικής μας έλεγε ότι το εθνικό νόμισμα για μια χώρα είναι σαν την σημαία της. Η στάση μας απέναντί του θα πρέπει να είναι ανάλογη με την στάση μας απέναντι στη σημαία. Επομένως η απαξίωση του εθνικού νομίσματος είναι ευθέως ανάλογη με την απαξίωση της σημαίας, του εθνικού συμβόλου. Δεν είχε άδικο αυτός ο παλιός καθηγητής. Διότι η ύπαρξη του εθνικού νομίσματος, όπως και της σημαίας, του εθνικού συμβόλου, συνδέεται άρρηκτα με την εθνική κυριαρχία και …. ανεξαρτησία μιας χώρας.

Βέβαια θα μπορούσε να πει κανείς τι μας ενδιαφέρει η εθνική ανεξαρτησία και κυριαρχία μιας χώρας; Και όντως το λένε αρκετοί. Από τους υστερικούς νεοφιλελεύθερους της δεξιάς έως τους «διεθνιστές» κοσμοπολίτες της αριστεράς που έχουν υιοθετήσει ανοιχτά την αρπακτική λογική του διεθνούς κεφαλαίου, το οποίο θέλει να οικοδομήσει μια ενιαία αγορά χρήματος, προϊόντων και εργασίας παγκόσμια. Μόνο ο εργαζόμενος λαός έχει σήμερα ανάγκη την εθνική ανεξαρτησία της χώρας του. Αντιπροσωπεύει τον μόνο βιώσιμο και αποτελεσματικό τρόπο για να προστατεύσει και να θωρακίσει τα κοινωνικά, εργασιακά και πολιτικά του δικαιώματα απέναντι στην λαίλαπα των αγορών. Άλλωστε το εθνικό νόμισμα δεν επινοήθηκε από τους ισχυρούς, αλλά από τις μικρές και αδύναμες οικονομίες. Η πρώτη πράξη εθνικής κυριαρχίας στα δημοσιοοικονομικά της μικρής απελευθερωμένης Ελλάδας του Καποδίστρια ήταν η προσπάθεια να εκδοθεί εθνικό νόμισμα, ο Φοίνικας. Από τότε οι μεγάλες δυνάμεις, που ταυτόχρονα ήταν και οι βασικοί δανειστές της Ελλάδας, έκαναν τα αδύνατα, δυνατά για να μην αποκτήσει η εθνική οικονομία βιώσιμο και σταθερό εθνικό νόμισμα. Η εξάρτηση, η υποτέλεια, η οικονομική υποδούλωση του Ελληνικού κράτους εκφραζόταν πάντα από την εξάρτηση των συναλλαγών του από κάποιο διεθνές ισχυρό νόμισμα.

Στον 19ο αιώνα ήταν το χρυσό γαλλικό φράγκο μέσα στην Λατινική Νομισματική Ένωση. Μετά την επιβολή του Διεθνούς Οικονομικού Ελέγχου το 1898 κυριάρχησε σχεδόν απόλυτα η χρυσή βρετανική λίρα. Ύστερα από τον 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο και τον ελληνικό εμφύλιο η ένταξη της Ελλάδας στο σύστημα Μπρέτον-Γουντς εξασφάλισε την παντοκρατορία του δολαρίου. Κάθε φορά το βασικό επιχείρημα ήταν ένα: η υιοθέτηση, ή η εξάρτηση από ένα ισχυρό ξένο νόμισμα προσδίδει κύρος στην ελληνική οικονομία και της εξασφαλίζει καλύτερη πρόσβαση στις διεθνείς αγορές, κυρίως για χαμηλότοκα δάνεια. Ωστόσο, το τελικό αποτέλεσμα ήταν σχεδόν πάντα το ίδιο: επίσημη χρεοκοπία.

Η ένταξη της Ελλάδας στην Λατινική Ένωση του 19ου αιώνα οδήγησε στην επίσημη χρεοκοπία του 1893. Η παντοκρατορία της χρυσής λίρας οδήγησε στην επίσημη χρεοκοπία του 1932. Ενώ η παντοκρατορία του δολαρίου λίγο έλλειψε να οδηγήσει σε μια νέα χρεοκοπία στη δεκαετία του '70, την οποία τελικά απέφυγε η ελληνική οικονομία χάρις στην περιορισμένη αναδιανομή εισοδημάτων μετά την πολιτική μεταβολή του 1981. Το να εκχωρήσει λοιπόν ένας λαός και μια χώρα το εθνικό του νόμισμα σημαίνει σημαντικές παραχωρήσεις στην άσκηση της εθνικής του κυριαρχίας. Για να κάνει κάτι τέτοιο θα πρέπει να έχει εξασφαλίσει πολύ σοβαρά, ισχυρά και απτά αντισταθμιστικά οφέλη. Ποια ήταν τα οφέλη που εξασφάλισε με το ευρώ;

– Η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας στην περίοδο του ευρώ έπεσε στο 40% της ανταγωνιστικότητας που είχε με την δραχμή. Αυτό φαίνεται και από την πρωτοφανή εκτίναξη των εξωτερικών ελλειμμάτων, αλλά και από την αποσάθρωση της πρωτογενούς και δευτερογενούς παραγωγής καθ' όλη την περίοδο του ευρώ. Μάλιστα, ο κ. Παπαδήμος μας δουλεύει λέγοντας ότι τώρα τα μνημόνια η Ελλάδα αγωνίζεται να κερδίσει το έδαφος στην ανταγωνιστικότητα που έχασε από την εποχή της δραχμής. Κι αυτό υποτίθεται ότι είναι επιχείρημα υπέρ του ευρώ!

– Η εκτίναξη της ανεργίας στα υψηλότερα μεταπολεμικά επίπεδα ακόμη και την περίοδο πριν την επίσημη χρεοκοπία της Ελλάδας και την επιβολή των Μνημονίων της ύφεσης. Ειδικά οι μακροχρόνια άνεργοι και η ανεργία στην νεολαία ξεπέρασε κάθε προηγούμενο για ολόκληρη την περίοδο του ευρώ. Η εγκατάλειψη της υπαίθρου και η καταστροφή της παραγωγής αποτελεί τους κύριους τροφοδότες της ανεργίας όλο αυτό το διάστημα με το ευρώ.

– Η πρωτοφανής περιθωριοποίηση μεγάλων τμημάτων του πληθυσμού κάτω από το επίσημο όριο της απόλυτης φτώχειας. Στην περίοδο του ευρώ ένα 20% του πληθυσμού ήταν μονίμως κάτω από το επίσημο όριο της απόλυτης φτώχειας και εξαθλίωσης. Περίπου το διπλάσιο από την περίοδο με την δραχμή. Η ποιότητα ζωής και εργασίας για τον μέσο Έλληνα επιδεινώθηκε δραματικά φτάνοντας στο σημείο να δουλεύει σκληρότερα και περισσότερες ώρες από τον μέσο Ευρωπαίο, να κερδίζει πολύ λιγότερα από την εργασία του και να έχει τις χειρότερες κοινωνικές απολαβές.

– Η ροπή προς αποταμίευση του μέσου νοικοκυριού την περίοδο του ευρώ ήταν διαρκώς αρνητική σε αντίθεση με την περίοδο της δραχμής. Αυτό σημαίνει ότι η δυνατότητα του μέσου ελληνικού νοικοκυριού να βάζει κάτι στην πάντα αφού καλύψει τις βασικές του ανάγκες, ήταν όχι μόνο ανύπαρκτη, αλλά και αδύνατη. Το αρνητικό πρόσημο, που συνήθως παρατηρείται σε συνθήκες πολύ βαθιάς ύφεσης, σημαίνει ότι το διαθέσιμο εισόδημα του μέσου νοικοκυριού όχι μόνο δεν φτάνει για τις βασικές ανάγκες του, αλλά χρειάζεται να τραβήξει από τα έτοιμα – αν διαθέτει αποταμιεύσεις – είτε να προσφύγει στον δανεισμό. Γι' αυτό και ο ιδιωτικός δανεισμός εκτινάχθηκε την περίοδο του ευρώ.

– Το συνολικό ελληνικό δημόσιο χρέος που είχε συσσωρευτεί ολόκληρη την μεταπολεμική περίοδο έως 31/12/2001 ανερχόταν σε 122 περίπου δις ευρώ. Από την 1/1/2002 έως 31/12/2009 το ελληνικό δημόσιο χρέος εκτινάχθηκε κατά 176 δις ευρώ! Μέσα σε μια οκταετία, στην περίοδο του ευρώ, το ελληνικό δημόσιο χρέος αυξήθηκε 2,4 φορές σε σχέση με ολόκληρη την μεταπολεμική περίοδο που υπήρχε δραχμή. Κι όχι μόνο αυτό. Την εποχή της δραχμής πάνω από 80% του δημόσιο χρέους ήταν δραχμικό, ενώ με την ένταξη στην ευρωζώνη μετατράπηκε στο σύνολό του σε ξένο σκληρό νόμισμα, κυρίως ευρώ. Αυτή ήταν η χαριστική βολή που έκανε το ελληνικό δημόσιο χρέος μη διαχειρίσιμο και άνοιξε τον δρόμο για την χρεοκοπία. Τι μας έλεγαν οι οπαδοί του ευρώ; Ότι με την ένταξη στην ΕΕ και την ευρωζώνη, οι Έλληνες θα συγκλίνουν σε αποδοχές και επίπεδο ευημερίας με τους Γερμανούς, Γάλλους, Ολλανδούς.

Αντί γι' αυτό σήμερα μας λένε επίσημα ότι για να αποκατασταθεί η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας, που έχασε με το ευρώ, θα πρέπει να συγκλίνει με τον πάτο και τον απόπατο της Ευρώπης. Δηλαδή πρέπει να πέσει πολύ πιο κάτω από την Πορτογαλία – που ιστορικά πάντα υστερούσε έναντι της Ελλάδας – και να κατέβει στο επίπεδο της Ρουμανίας, της Βουλγαρίας, της Πολωνίας, της Ουγγαρίας, κοκ. Με άλλα λόγια να καταλήξει με μισθούς και συντάξεις πείνας, συνθήκες εργασίας αληθινού μεσαίωνα, πρωτοφανή μόνιμη ανεργία και ολοκληρωτική αποσύνθεση του κοινωνικού ιστού. Ζήτω το ευρώ! Ωστόσο, οι οπαδοί και τα παπαγαλάκια του ευρώ επιμένουν ότι έτσι και τολμήσουμε να αποκτήσουμε την ελευθερία μας από την ΕΕ και την ευρωζώνη, την βάψαμε. Έτσι και τολμήσουμε να ανακτήσουμε το εθνικό μας νόμισμα και πάρουμε στα χέρια μας την οικονομία και τα δημοσιονομικά μας, τότε μαύρο φίδι που μας έφαγε. Χίλιοι σεισμοί, λοιμοί και καταποντισμοί πρόκειται να επιπέσουν στο ποίμνιο του Υψίστου.

Θα γυρίσουμε στην λίθινη εποχή, θα στερέψουν τα ύδατα της χώρας, θα πεθάνουν τα ζώα, θα γίνουν στέρφες οι Έλληνιδες και γενικά θα γίνει της Αποκάλυψης. Η αλήθεια είναι ότι δεν υπάρχει άλλος δρόμος για να λυτρωθεί αυτός ο τόπος και ο λαός του εκτός από την επιστροφή σε εθνικό νόμισμα. Εγκαινιάζοντας αυτή την στήλη, θα απαντάμε από εδώ και μπρος σε όλα τα βασικά επιχειρήματα εκφοβισμού της προπαγάνδας του δοσιλογισμού σχετικά με την επιστροφή στο εθνικό νόμισμα. Μπορείτε να στείλετε σχετικά ερωτήματα για να απαντηθούν και προβληματισμούς.

 

ΠΗΓΗ: Δημοσιεύτηκε στο Χωνί στις 8/4/2012. Το είδα: Δευτέρα, 23 Απριλίου 2012, http://anti-ntp.blogspot.com/2012/04/blog-post_9871.html