Το Άτι της αφαίρεσης

 

Του Γιάννη Ποταμιάνου

 

Καλπάζει

της αφαίρεσης το Άτι

Ο δρόμος χάνεται

στο βάθος

θολώνει η όραση

και βλέπει

μορφές που δεν υπάρχουν

Δραπετεύει το μυαλό από τα τείχη

των αισθήσεων

Την Ανοπαία ατραπό βαδίζοντας

Ανάμεσα στους βράχους

του συνεχούς και του απείρου

 

Με υπομονή κάστορα

Κτίζονται τα φράγματα

στης Ιστορίας

τα ορμητικά ρυάκια

Με υπομονή ανθρώπου

στήνονται οι γέφυρες

στης λογικής

τα παράδοξα ποτάμια

 

Μετρώντας και τέμνοντας

χτίζουμε το άμετρο

Σμιλεύουμε το άμορφο

σε αρμονίες

Τις αλήθειες πελεκάμε

με τα σφυριά των αποδείξεων

ευθυγραμμίζοντας τις θεωρίες

με το μυστρί της συνέπειας

 

Το λαγωνικό της λογικής οσμίζεται

τις αντιφάσεις

Ψάχνει τα ατράνταχτα θεμέλια

της γνώσης

για ήχους αταίριαστους στις αρμονίες

των θεωριών

 

Όμως τα θεμέλια μένουν

από τους ναούς,

σαν τους γκρεμίσει η ιστορία

Τα θεμέλια μένουν

και από τις θεωρίες

σαν τις σαρώσει η πραγματικότητα

Μένουν για να μας δείχνουν

τις αιτίες

της κατάρρευσης

 

 

 

Συνθέσεις κεντημένες

με την υπομονή και την σχολαστικότητα

ενός Hilbert

μετεωρίζονται στην ανεπάρκειά τους

Όταν η μεγάλη διάνοια

ενός Gödel

μας καταδικάζει

στην Σισύφεια περιπλάνηση

του βράχου

της αβεβαιότητας

                                              

Η συνέπεια των θεωριών δεν εγγυάται

την πλέρια αλήθεια τους

Πάντα θα υπάρχουν δωμάτια

Διπλοκλειδωμένα

Πόρτες που δεν θα ανοίξουν

Προτάσεις αναπόδεικτες

Μαύρες τρύπες στην αλήθεια τους

 

Για να δεις τις κορυφές

του κόσμου

Ανεβαίνεις σε κορυφές

ψηλότερες

Δραπετεύεις από τα τείχη

που χτίζει γύρω σου η τάξη

του μυαλού

η εδραιωμένη στο παλιό

 

Και πώς να βυθομετρήσεις

Το αχανές έρεβος

Της καρδιάς σου

Χωρίς τα συναισθήματα

Της λογικής τους δραπέτες

Χωρίς τις εμπνεύσεις

και τα πάθη;

 

Και όμως αξίζει τις κορυφές

να κατακτάς

Να αγναντεύεις του σύμπαντος

τις πεδιάδες

Ορειβάτης που απολαμβάνει

την ανάβαση

Και τους νέους ορίζοντες

Ας υπάρχουν ψηλότερες κορυφές

απάτητες

Έρχονται και άλλοι ορειβάτες

από το μέλλον

 

Και αλλοίμονο αν δεν υπήρχε

Η γνώση

Η άγνωστη

Πόσο φτωχός θα ήταν

ο κόσμος μας

και προβλέψιμος

Πόσο φτωχή και βαρετή θα ήταν

η ποίηση

αν δεν υπήρχε το ποίημα

το άγραφο

 

                                        6 Σεπτεμβρίου 2009, Γιάννης Ποταμιάνος

Της αδικοφροσύνης…

 

Του παπα Ηλία Υφαντή

 

Στη ζούγκλα τα σαρκοφάγα ακολουθούνται από τα όρνια. Και στην κατοχή οι Γερμανοί ακολουθούνταν απ' το σκυλολόι των Ράλληδων. Οι οποίοι Ράλληδες πλιατσικολογούσαν σε βάρος των χωρικών, που αναγκάζονταν να εγκαταλείψουν το βιος τους, για να σώσουν τη ζωή τους.

Το Σεπτέμβρη του '44, στην τελευταία επιδρομή των Γερμανών προς τα μέρη μας, δεν μας άφησαν απολύτως τίποτε. Ζωντανά, γεννήματα, ρούχα, τα εξαφάνισαν. «Ούτε σάλιο στη γλώσσα μας», όπως έλεγε η μακαρίτισσα η μάννα μου. Και, από νοικοκυραίους, μας κατάντησαν διακονιαραίους.

Μετά την κατοχή, την πλιατσικοφροσύνη την αντικατέστησε η αδικοφροσύνη, που την είχαν βαφτίσει νομιμοφροσύνη. Και όσους δεν προσκυνούσαν την αδικοφροσύνη τους, τους ξυλοφόρτωναν και τους βασάνιζαν αγρίως. Έτσι που τους ανάγκαζαν  να παίρνουν τα βουνά. Για να ζήσει η ελληνική ύπαιθρος την τραγωδία του εμφυλίου πολέμου.

Μετά τον εμφύλιο το καθεστώς της αδικοφροσύνης συνεχίστηκε με την  χαφιεδοφροσύνη. Οπότε ο κάθε διεστραμμένος ρουφιάνος μπορούσε να καταθέτει στα κιτάπια της αστυνομίας, σε βάρος σου, ο, τι η φθονερή φύση του, του υπαγόρευε, προκειμένου να σου φράξει το δρόμο, στην οποιαδήποτε προσπάθεια βελτίωσης της ζωής σου.

Το '57 βρισκόμουνα στην Αθήνα, για να δώσω εξετάσεις. Πήγε, λοιπόν, ο πατέρας μου στην αστυνομία, για να ζητήσει το «πιστοποιητικό κοινωνικών φρονημάτων»:

-Μπάρμπα, του είπαν, σε ποια σχολή θα δώσει εξετάσεις ο γιος σου;

-Στη θεολογική, αποκρίθηκε.

-Μα εδώ λένε ότι είναι άθεος, υλιστής, μασόνος, κομμουνιστής, κλπ.

-Εγώ αυτά πρώτη μου φορά τ' ακούω, τους αποκρίθηκε. Και ξέρω ότι δεν έχουν καμιά σχέση με την πραγματικότητα. Και ασφαλώς, ούτε αυτοί, που τα 'γραψαν,  ξέρουν τι λένε. Γιατί, αν είναι, όπως λένε, άθεος, γιατί να θέλει να γίνει θεολόγος;

Ο αστυνομικός προβληματίστηκε. Και είπε στον πατέρα μου:

Άφησε, μπάρμπα, να το ψάξουμε το θέμα. Κι έλα ξανά ύστερα από λίγες μέρες.

Το έψαξαν. Παρακάμπτοντας τους ρουφιάνους. Και τελικά μου 'δωσαν το πιστοποιητικό.

Με τη μεταπολίτευση είπαν πως  καταργήθηκε το πιστοποιητικό της αδικοφροσύνης. Αλλά πάμπολλά περιστατικά δείχνουν ότι δεν έλεγαν την αλήθεια.

Είχα πάρει μετάθεση, ως καθηγητής, από την επαρχία για την Αθήνα. Και επισκέφτηκα την αρμόδια υπηρεσία, προκειμένου να δηλώσω το σχολείο της προτίμησής μου.

Με καλοδέχτηκαν, σαν παπά, αλλά κοιτάζοντας τα χαρτιά μου, συνοφρυώθηκαν και αμέσως άλλαξε η απέναντί μου συμπεριφορά τους. Και βέβαια με τοποθέτησαν σε περιοχή και σχολείο τελείως διαφορετικό απ' ο, τι είχα ζητήσει….

Που σημαίνει ότι όχι μόνο δεν καταργήθηκε, το πιστοποιητικό της αδικοφροσύνης, αλλά έγινε μάλιστα και έγχρωμο: Εναλλάξ, δηλαδή, της γαλαζοφροσύνης ή της πρασινοφροσύνης.

Και ασφαλώς, ανεξάρτητα από το χρώμα του πιστοποιητικού, το καθεστώς της αδικοφροσύνης παρέμεινε το ίδιο. Με συνέπεια τα παιδιά, που δεν διέθεταν το πιστοποιητικό της απόχρωσης μιας ή της άλλης αλητείας να πετιούνται-για χάρη των γαλαζοαίματων και πρσινοαίματων σοκολατόπαιδων- στον Καιάδα της ανεργίας.

Κι από το άλλο μέρος το πλιάτσικο σε βάρος του λαού, συνεχίστηκε ακάθεκτο. Ολοένα και αγριότερο. Και φτάσαμε εδώ, που φτάσαμε. Με τα τεράστια χρέη και τα ελλείμματα και την ανεργία. Και τα τόσα άλλα δεινά, που μας βρήκαν ή που μπορεί  να μας βρουν…

Με αποτέλεσμα το καθεστώς της αδικοφροσύνης, να μας εξασφαλίσει, όπως φαίνεται, το πιστοποιητικό της πανευρωπαϊκής και ίσως και της παγκόσμιας ανυποληψίας και αναξιοπιστίας.

 

Παπα-Ηλίας, 31-10-2009

 

http://papailiasyfantis.wordpress.com

http//papailiasyfantis.blogspot.com

e-mail:  papailiasyfantis@gmail.com

 

“Πουθενά” – ενδύσεως παραλειπόμενα…

             Του φιλαλήθη/philalethe00

 

Είναι το μόνιμο… εξαγγελτικό μοτίβο. Συνεχώς, έρχεται ένα θέμα στην επικαιρότητα όπου ορισμένοι έχουν κάποιες κραυγαλέες προκαταλήψεις και, μ’ όλον τούτο, σπεύδουν να μας… διαφωτίσουν, όντες έως και άσχετοι με το θέμα. Τελικώς, όσοι κατέχουν γράμματα καταλήγουν να “τραβάνε τα μαλλιά τους” με τα όσα αναγινώσκουν και γινώσκουν, ενώ ορισμένοι άλλοι πεπωρωμένοι τη καρδία κοινωνοί των ίδιων παρωπίδων… καταφάσκουν με νεύρο “μη ειδότες τι ποιούν”…

ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ:Ψάχνουν φύλλα συκής για τα γυμνά

 

Εδώ αναφέρεται και ότι μπορεί να υπάρξουν …επίσημες ή ιερές αντιδράσεις. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, ορισμένοι θυμήθηκαν ποικίλα χαρίεντα, τωόντι, ιστορήματα να μας ανιστορήσουν.Έτσι, πάλι αναγνώσαμε για την φρικαλέα εκείνη “λογοκρισία” του πορνογραφήματος καλλιτεχνήματος που φιλοτέχνησε η κα Εύα Στεφανή σταχυολογώντας από “σκληροπυρηνική πορνογραφία” με υπόκρουση τον …   Ύμνο εις την Ελευθερίαν, το φιλμάκι του αγαπητού κου Γαβρά μας που υποτιμήθηκε, έως  τον “ελληνοχριστιανικό πολιτισμό” και τις περιπέτειες της βασιλίσσης στην (πουριτανική, για την ακρίβειαν -πουριτανισμός είναι “χριστιανική” αίρεση, για όσους δεν το εγνώριζαν) Αγγλία…

Σώμα, γυμνότητα, Εκκλησία

Βεβαίως, όσοι δεν το θυμούνται(θα το βρήτε άμεσα), και ο κος Γαβράς μας μας είχε πη, ίσως εν θερμώ, ότι οι φανατικοί εκείνοι που κατέστρεψαν τον Παρθενώνα πριν μετατραπή εις ένδειξιν της συνείδησης της συνέχειας, σε Ναό(=κατοικία του Θεού) της Παναγίας της Αθηνιώτισσας, παρακινήθηκαν και από την απαράδεκτον ηθικοθρησκευτικώς γυμνότητα των σωμάτων.. Όμως, η αλήθεια, δυστυχώς, κείται πολύ μακρϋά από τις απίθανες, όντως, έως και διασκεδαστικές, εικοτολογίες αυτές. Η Εκκλησία, βάσει ενός Ιερού Κανόνα των πρώτων Οικουμενικών Συνόδων που αναφέρεται σε σχετικό βιβλίο του θεολόγου Ν. Μπουγάτσου για την “κοινωνική διδασκαλία των Πατέρων”(δεν το έχω “πρόχειρο” τούτη την στιγμή), αναφέρεται, ότι απαγόρευσε σε κάποια φάση ιστορική τα μικτά λουτρά, και, βεβαίως, στα λουτρά ήσαν ανένδυτοι οι προσερχόμενοι. Αλλά γιατί η Εκκλησία “αποφασίζει συνοδικώς” και κανονίζει την απαγόρευσή αυτή; Μα …για να μην σκανδαλισθούν οι εθνικοί!!!!! Όσοι δεν το “πιστεύετε” -και εάν δεν ευρεθή η κατατεθή εδώ η ακριβής παραπομπή μελλοντικώς- σας προκαλώ να ερευνήσετε σχετικά..

Αλλά αυτό ήταν απόλυτα “φυσικό”. Η γυμνότητα δεν είναι μία κατάσταση ηθικώς μεμπτή καθ’αυτή. Ουδ’όλως. Όλοι οι πρώτοι Χριστιανοί – και του Χριστού συμπεριλαμβανομένου – ενήλικοι όντες βαπτίζονταν γυμνοί, αφού είχε προηγηθή ολοτελής(“έως άκρων ονύχων”) απάλειψη με έλαιο που είχε “ευλογηθή” από τον ιερέα. Το αναφέρει ο Άγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας. Και, βέβαια, τονίζει την μακαριότητα, και την προπτωτική καθαρότητα και αθωότητα όσων μετείχαν στο Μυστήριο, τον μη-“πονηρό οφθαλμό”, την απουσία πονηρής εσωτερικής διάθεσης, “σαρκικού φρονήματος” ας πούμε συγκαταβατικά.

Είναι μόνον τούτο; Όχι, βεβαίως όχι. Στο θέμα έχουν αναφερθή αρκετοί, με ίσως πιο γνωστό τον ευθυνοκεντριστή κοσμικό ψυχοθεραπευτή και ιερέα συγγραφέα π. Φιλόθεο Φάρο, που παρά τα σφάλματά του σε άλλα θέματα, εδώ ορθοτομεί. Τα βιβλία του που εξετάζουν το θέμα καταλεπτώς είναι δύο:

α) “Άηθες ήθος”, εκδ. Ακρίτας, 1993

β) “Έρωτος φύσις”, εκδ. Αρμός, τελ. έκδοση 2001

Πάντα ταύτα ισχύουν και με την τελική έκβαση που ήταν η (χθεσινή) “κανονική” εκτέλεση της παράστασης του γνωστού καλλιτέχνη, και η εκπλήρωση του ενδεχομένου της απουσίας του Αρχιεπισκόπου.. Ας ελπίσουμε η επόμενη φορά να βρη λιγότερο κενολόγους τους παντοειδείς σχολιαστές και δημοσιολογούντες….

Πρώτη επίσημη επαφή της ΠΟΣΔΕΠ με τη νέα ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας

 

Του Βένιου Αγγελόπουλου

 

Την Τετάρτη 21 Οχτώβρη, ώρα 12, η Εκτελεστική Γραμματεία της ΠΟΣΔΕΠ, σε σχεδόν πλήρη σύνθεση, πήγε στο Υπουργείο. Από πλευράς Υπουργείου ήρθαν η υπουργός και οι δύο υφυπουργοί (και ένας υπάλληλος που κρατούσε σημειώσεις). Η συνάντηση κράτησε μια ώρα κι ένα τέταρτο – για την ακρίβεια, κατά τις 12.25 μας δηλώθηκε ότι μέχρι τις μία και τέταρτο έπρεπε να είχαμε τελειώσει. Σε αντίθεση με τον προηγούμενο υπουργό, δεν υπήρχε στρωμένο τραπέζι με αναψυκτικά, καναπεδάκια και σερβιτόρο – υπήρχε απλώς νερό και παραγγείλαμε καφέδες: το πνεύμα λιτότητας εμφανές.

Λιτότητα και στα λόγια: η υπουργός δεν έκανε γενική τοποθέτηση. Μας καλωσόρισε και ζήτησε να της πούμε τα αιτήματά μας. Όταν της ζητήθηκε γενική τοποθέτηση, δήλωσε ότι δεν βρισκόμασταν εκεί για πολιτική ζύμωση, και μας παρέπεμψε στο προεκλογικό πρόγραμμα του ΠΑΣΟΚ, «που υπερψηφίστηκε από τον ελληνικό λαό». Δεν θέλησε όμως, ούτε η ίδια ούτε οι υφυπουργοί, να το αναπτύξει με δικά της λόγια. Εκτός από τη δήλωση ότι πρώτη προτεραιότητα του Υπουργείου είναι το ολοήμερο σχολείο και τα νηπιαγωγεία, ανεπαρκέστατα σε αριθμό, οι υπόλοιπες τοποθετήσεις τους αφορούσαν κυρίως επιμέρους ζητήματα.

            Δεν μπορεί επομένως η συνάντηση να θεωρηθεί ούτε εθιμοτυπική ούτε γνωριμίας. Εξάλλου, με την ηγεσία της Ομοσπονδίας γνωρίζονται πολύ καλά, καθώς – κατά την εκτίμησή μου τουλάχιστον – ανήκουν στον ίδιο πολιτικο-ιδεολογικό χώρο: την τεχνοκρατική πτέρυγα του ΠΑΣΟΚ και του Συνασπισμού.

            Δυστυχώς, ούτε συνάντηση εργασίας μπορεί να θεωρηθεί. Το προεδρείο της Ομοσπονδίας έθιξε ένα μακροσκελή κατάλογο θεμάτων, τα οποία προφανώς δεν μπορούσαν να συζητηθούν διεξοδικά μέσα στη συγκεκριμένη χρονική διάρκεια. Θα μπορούσαν βέβαια να είχαν συσταθεί μεικτές ομάδες εργασίας, με κατευθύνσεις και χρονοδιαγράμματα για το κάθε θέμα, ή τουλάχιστον για τα κυριότερα. Ούτε συστάθηκαν, ούτε καν προτάθηκαν τέτοιες ομάδες, ούτε από πλευράς Υπουργείου ούτε από πλευράς προεδρείου – μόνο τα μέλη της Συσπείρωσης το έθιξαν, υπό τύπον ευχής. Υπήρξαν απλώς δηλώσεις του Υπουργείου για το κάθε θέμα, ότι γενικώς επεξεργάζεται την επίλυσή του.

 

Σταχυολόγηση

            Δεν είναι στόχος αυτού του κειμένου να κάνει μια πλήρη καταγραφή των ζητημάτων που τέθηκαν από πλευράς προεδρείου[1], ούτε να κάνει λεπτομερή κριτική στην ηγεσία της ΠΟΣΔΕΠ. Ας επισημανθεί μόνο ότι είναι συνεπείς με τον εαυτό τους: Δίπλα σε πάγια αιτήματα, όπως η κατάργηση του επιδοματικού χαρακτήρα των μισθών, παραθέτουν νεόφερτα ιδεολογήματα όπως η δημιουργία «κέντρων Αριστείας». Και ζητούν την «άμεση αναστολή κάποιων ακραίων διατάξεων» των πρότυπων εσωτερικών κανονισμών και την μετέπειτα «επανεξέταση του όλου θέματος από μηδενική βάση», ενώ, όταν ήσαν μειοψηφία, συμφωνούσαν για την κατάργηση αυτών των καθ' υπαγόρευση κανονισμών, από την αποδοχή των οποίων ο νόμος Γιαννάκου εξαρτά τη χρηματοδότηση των ιδρυμάτων.

            Αυτό που κυρίως ενδιαφέρει είναι η αποτίμηση της στάσης του Υπουργείου, και η αντιμετώπισή της από τη «Συσπείρωση Πανεπιστημιακών». Στη σύντομη αυτή συνάντηση, το μέλημά μας ήταν κυρίως να δείξουμε ότι τα άμεσα φαινόμενα ανάγονται σε γενικότερα προβλήματα και ότι η τεχνική αντιμετώπισή τους είναι μεν απαραίτητη αλλά όχι αρκετή, εφόσον δεν εντάσσεται σε κάποια σαφή πολιτική προοπτική.

            Ανάμεσα στα θέματα που θίξαμε είναι το ζήτημα των Κολλεγίων (ενταγμένο σε μια προοπτική υπεράσπισης του δημόσιου χαρακτήρα της Παιδείας)× η κατάργηση (ή τουλάχιστον σε πρώτη φάση το πάγωμα) των νόμων Γιαννάκου που οδηγούν στην καταστρατήγηση της πανεπιστημιακής αυτοτέλειας, στη διόγκωση της γραφειοκρατίας και στις κάθε λογής μαϊμουδιές× η εξατομικευμένη ποινικοποίηση των εφαρμογών συλλογικών αποφάσεων (τόσο η ιστορία των καταλογισμών της Κρήτης, όπου διώκονται με εξοντωτικά πρόστιμα συνάδελφοι που ξόδεψαν πανεπιστημιακό χρήμα εφαρμόζοντας αποφάσεις Συγκλήτου, όσο και η δίωξη απεργών συνδικαλιστών όπως ο Τάκης Πολίτης, εκεί εντάσσονται)× η ανομοιογένεια των ΑΕΙ με αφαίμαξη της περιφέρειας και συσσώρευση στην Αθήνα× το απαράδεκτο καθεστώς των επί συμβάσει διδασκόντων (Π.Δ. 407) με ανασφάλιστη, υποπληρωμένη, μέχρι και απλήρωτη εργασία, κτλ. Ζητήματα αλληλένδετα, που απαιτούν συνολική αλλαγή πολιτικής.

            Η αντιμετώπιση της υπουργού ήταν γενικώς κατευναστική, με δηλώσεις καλών προθέσεων και παραπομπή σε μελλοντικές συναντήσεις στα περισσότερα θέματα. Εκεί που ήταν σαφής, ήταν στους καταλογισμούς και την αδειοδότηση των Κολλεγίων: Δεσμεύτηκε ότι και τις διώξεις θα πάψει και τις τριαντατόσες άδειες που δόθηκαν θα καταργήσει, και ότι εξετάζει ήδη το θέμα από όλες τις πλευρές.

Αντίθετα, ως προς το γενικότερο θέμα της τριτοβάθμιας ιδιωτικής εκπαίδευσης και της αντίφασης των απαιτήσεων της ΕΕ με το άρθρο 16, ήταν ασαφής. Μας δήλωσε όμως πως η επίκληση της αρχής «η Παιδεία είναι αρμοδιότητα των κρατών-μελών» δεν είναι νομικά επαρκής, και ότι η απαγόρευση της δικαιόχρησης (franchising) σε «προϊόντα» εκπαίδευσης δεν είναι νομικά εφικτή (και της ζητήσαμε τα σχετικά στοιχεία). Και πως θα προσπαθήσει να τα βρει με την ΕΕ σε κάποια άλλη βάση, στην κατεύθυνση της αξιολόγησης και της διασφάλισης ποιότητας. 

            Αξίζει να σημειωθεί ότι στα περί αξιολόγησης η υπουργός είπε ότι πρώτα πρέπει να αξιολογηθεί το ίδιο το Υπουργείο, και το εκπαιδευτικό σύστημα συνολικά: πρώτη φορά που υπουργός λέει κάτι τέτοιο. Είπε επίσης ότι η αξιολόγηση δεν πρέπει να οδηγεί στη χρηματική ενίσχυση των ισχυρότερων αλλά των ασθενέστερων, ώστε να θεραπεύονται τα προβλήματα, εδώ όμως έρχεται δεύτερη. Το 2006 τα ίδια είχε πει η κυρία Γιαννάκου, αλλά για εσωτερική κατανάλωση μόνον: την ίδια στιγμή έπεμπε μήνυμα στους εταίρους μας που έλεγε ακριβώς τα αντίθετα.

 

Αξιολόγηση (μια και η λέξη είναι πια του συρμού) της συνάντησης

            Η πρακτική της τεχνοκρατίας είναι να εστιάζει στην τεχνική πλευρά των ζητημάτων, θεωρώντας δεδομένες και αυτονόητες τις γενικές πολιτικές κατευθύνσεις. Για παράδειγμα, μιλούν για αξιολόγηση χωρίς αναφορά σε συγκεκριμένο σύστημα αξιών, με αποτέλεσμα, στην πράξη, η κάθε αξιολόγηση να δημιουργεί τις δικές της αξίες (π.χ. οι πανελλήνιες εξετάσεις οδηγούν στην παπαγαλία). Βεβαίως, όταν οι τεχνοκράτες είναι συνάμα και πολιτικοί  (όπως ο Κίσσιγκερ με την «πολιτική των μικρών βημάτων»), υποτάσσουν την τεχνική στους πολιτικούς τους στόχους (την ηγεμονία των ισχυρών αμερικανικών συμφερόντων για τον Κίσσιγκερ), ενώ παράλληλα διακηρύσσουν την προσήλωσή τους σε γενικά αποδεκτές αρχές (την υπεράσπισης της δημοκρατίας και της ειρήνης, ας πούμε).

            Στην περίπτωσή μας, εκτιμώ πως η πρόθεση της ηγεσίας του Υπουργείου είναι να επιλύσει κάποια προβλήματα άμεσα, και σχετικά ικανοποιητικά. Αυτό θα τους δώσει μια κάλυψη από την εξ αριστερών κριτική και θα τους επιτρέψει να προχωρήσουν σε μια εναρμόνιση με τις επιταγές της εποχής (δηλαδή τα πάντα είναι εμπόρευμα, άρα και οι γνώσεις-δεξιότητες και οι φοιτητές-απασχολήσιμοι), με κάλυψη την πολιτική αμφισημία περί εκσυγχρονισμού και προόδου. Προφανώς όλοι είναι υπέρ του καλού. Αλλά το καλό δεν είναι ίδιο για τον καθένα…

            Έχουμε επομένως μπροστά μας δύο φάσεις της εξάσκησης της κυβερνητικής πολιτικής, με πρώτη την άμεση αντιμετώπιση, τα «μικρά βήματα» του Κίσιγκερ. Μπορούν να κάνουν τέτοια βήματα χωρίς να γλιστρήσουν και να πέσουν;

            Ίσως ναι, ίσως όχι. Αν ο Κίσσιγκερ είχε πίσω του επιτελεία ολόκληρα και τον ισχυρότερο στρατό του κόσμου (που δεν κατάφερε όμως να καθυποτάξει το Βιετνάμ), το ΠΑΣΟΚ τι φόντα έχει; Παρά τη μετεκλογική ανοχή (και προσμονή) του κόσμου, δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι διαθέτει τα μέσα της πολιτικής που επαγγέλλεται. Το ότι, μετά από ενάμιση χρόνο που είναι υπεύθυνη Παιδείας του ΠΑΣΟΚ, η υπουργός δεν έχει πλήρη και άμεση εποπτεία των προβλημάτων, φαίνεται από λεπτομέρειες: Δεν ήταν, π.χ., σε θέση να δώσει ένα νούμερο στο πόσα εκλεγμένα μέλη ΔΕΠ παραμένουν αδιόριστα, ερώτημα το οποίο η ηγεσία της ΠΟΣΔΕΠ είχε θέσει επανειλημμένα. Και αυτό σημαίνει ότι δεν διαθέτει αξιόπιστο επιτελείο συνεργατών. Αν δεν το φτιάξει ταχύτατα, η πρώτη φάση έχει λήξει πριν αρχίσει.

 

Εμείς τι κάνουμε;

            Αν η Αριστερά έχει κάποιο λόγο ύπαρξης, είναι για να αλλάξει την κοινωνία. Και δεν θα το κάνει ούτε περιμένοντας να κάνει λάθη η κυβέρνηση (ή ο καπιταλισμός, ή η πλουτοκρατία, ή ο Ομπάμα), ούτε δίνοντάς τους πατρικές συμβουλές, ούτε καταγγέλλοντας τους ως ύπουλους, στυγνούς και άκαρδους. 

            Ούτε μπορεί με τις σημερινές τις δυνάμεις να αλλάξει τίποτα η Αριστερά. Ας μην ξεχνάμε ότι, στο άρθρο 16 ή στα συρματοπλέγματα του Ελληνικού, η Αριστερά δεν ήταν μόνη της στους δρόμους. Ήταν με πολλούς άλλους. Και δεν θα πολλαπλασιάσει τις δυνάμεις της παρακολουθώντας ως θεατής το πιγκ-πογκ ανάμεσα σε τεχνοκράτες και οπισθοδρομικούς. Ούτε απολογούμενη απέναντι στη θεματολογία που αυτοί βάζουν, αλλά εγκαλώντας τους, ως ηθικούς αυτουργούς των δεινών της κοινωνίας της ανισότητας.

Η Αριστερά οφείλει να αναπτύξει το δικό της πολιτικό λόγο, να συνδέσει τα προβλήματα με τις γενεσιουργές τους αιτίες, να διαλύσει το βολικό κάλυμμα της πολιτικής αμφισημίας.

Και, όπου έχει δυνάμεις, να παρέμβει.

 

* Βένιος Αγγελόπουλος (ang@math.ntua.gr), Εκπρόσωπος της Συσπείρωσης στην ΠΟΣΔΕΠ

---

[1] Υπάρχει καταγραφή στον ιστότοπο http://www.posdep.gr/index.php?option=com_docman&Itemid=126.

Τι προωθούν με τον Καποδίστρια Β΄ –  Όχι στην πιο νεοφιλελεύθερη τοπική αυτοδιοίκηση

 

Του Βασίλη Χατζηλάμπρου

 

Η κυβέρνηση πρόβαλε τον λεγόμενο "Καποδίστρια Β'" σαν την αναγκαία νέα μεταρρύθμιση του κράτους που θα δημιουργούσε ισχυρούς δήμους, λιγότερες νομαρχίες και περιφέρειες, με απευθείας εκλογή του περιφερειάρχη. Θα ολοκλήρωνε έτσι την "αυτοδιοίκηση" και στον τρίτο βαθμό προκειμένου να ισχυροποιήσει την "περιφερειακή ανάπτυξη".

Στο συνέδριο της ΕΝΑΕ, των νομαρχιών δηλαδή, ο ίδιος ο υπουργός Εσωτερικών ξεκαθάρισε πως πρόκειται για μια απλή διοικητική διαίρεση, πιο συγκεντρωτική, με έξι περιφέρειες και -ίσως- δεκαέξι νομαρχίες.

Αργότερα, με μελέτες και εκθέσεις για 300 πάνω-κάτω δήμους από 1.031, που παρουσίασε το Ινστιτούτο της ΚΕΔΚΕ, φάνηκε πως δεν υπάρχει τόσο χρήμα που να αποδώσει τους θεσμοθετημένους πόρους, ούτε ουσιαστικό αντικείμενο ώστε να τροποποιήσουν αρμοδιότητες χωρίς πραγματική εκχώρηση εξουσίας – ή μέρους της – από το κεντρικό κράτος.

Κι ενώ οι ενοποιήσεις έδειχναν να προχωρούν και με τη σύμφωνη γνώμη – παρά τις αντιρρήσεις – του ΠΑΣΟΚ, υπήρξαν φωνές, ακόμα και από τη ΝΔ, που διαφώνησαν πριν φτάσουμε στις λεπτομέρειες.

Βέβαια, και μόνο από τους πρώτους χάρτες συνενώσεων φάνηκε ότι ο "Καποδίστριας Β'" συμπτύσσει περιοχές πάνω στο χάρτη και όχι στην πραγματικότητα. Είναι χαρακτηριστικό ότι σε ορισμένες περιπτώσεις δεν υπάρχουν ούτε δρόμοι που να ενώνουν κάποιους τεράστιους γεωγραφικά δήμους της υπαίθρου.

Στη ΔΕΘ ο πρωθυπουργός δήλωσε πως οι συνενώσεις θα προχωρήσουν μέχρι τις εκλογές του 2010. Φυσικά, μέχρι σήμερα, δεν έχει γίνει καμία ουσιαστική συζήτηση για τη μέχρι τώρα πορεία του πρώτου "Καποδίστρια" ή του ρόλου και των αρμοδιοτήτων της νομαρχιακής αυτοδιοίκησης.

Παρ' όλα αυτά, αποτελεί κοινό τόπο το γεγονός πως δόθηκαν αρμοδιότητες χωρίς ανάλογους πόρους, έτσι που οδηγήθηκε η αυτοδιοίκηση σε εισπρακτικές, φορομπηκτικές πολιτικές με αυξήσεις τελών, ανταποδοτικές υπηρεσίες, τραπεζικά δάνεια, έλλειψη μηχανισμών ελέγχου -για το περιβάλλον, για παράδειγμα-, και ένα τεράστιο έλλειμμα δημοκρατικού και κοινωνικού ελέγχου από τους πολίτες.

Μάλιστα, στις συνενώσεις της περιφέρειας πολλά χωριά βρέθηκαν ουσιαστικά περιθωριοποιημένα. Ακόμα, ο κατάλογος με τις αρμοδιότητες που δόθηκαν και μετά πάρθηκαν πίσω θα μπορούσε να είναι πολυσέλιδος: προσφυγές στο Συμβούλιο της Επικρατείας και, κυρίως, πλήρης ασάφεια του ρόλου και των ορίων κάθε επιπέδου αυτοδιοίκησης. Δήμοι και δήμαρχοι που πρωτοστάτησαν σε ιδιωτικοποιήσεις και παραχωρήσεις. Δήμαρχοι και νομάρχες που το μόνο που ήξεραν καλά ήταν να δηλώνουν αναρμόδιοι.

Χαρακτηριστικό είναι επίσης ότι από τους θεσμοθετημένους πόρους το κράτος χρωστάει στην αυτοδιοίκηση 12 δισ. ευρώ.

 

Τα επιχειρήματα-μύθοι

 

Η κυβέρνηση πρόβαλε -και η αντιπολίτευση αποδέχτηκε σαν ισχυρά επιχειρήματα- ορισμένους μύθους. Όπως, για παράδειγμα, ότι πρέπει να εναρμονιστούμε δομικά-διοικητικά με την ΕΕ με το να έχουμε τρεις βαθμούς αυτοδιοίκησης, "ισχυρούς" ΟΤΑ, άρα λιγότερους. Και μάλιστα, αυτό πρέπει να γίνει τώρα, χωρίς προϋποθέσεις – ειδάλλως, πώς θα διαχειριστούν το Δ' ΚΠΣ που αφορά κυρίως (;) την περιφέρεια;

Πάνω σε αυτό το συλλογισμό στηρίχθηκε και η ΕΝΑΕ και η ΚΕΔΚΕ. Όμως, η "κακοδαιμονία" της αυτοδιοίκησης είναι ότι πρόκειται για ετεροδιοίκηση, γεγονός που το μαρτυρά και η προτεινόμενη νέα διαίρεση – δεν την αποφασίζουν οι ίδιοι οι δήμοι – αλλά και το μέχρι τώρα καθεστώς με το οποίο ελέγχονται όλες οι πράξεις των δημοτικών και νομαρχιακών συμβουλίων από τις κατά τόπους περιφέρειες. Δηλαδή, ένας διορισμένος υπάλληλος ελέγχει τη δραστηριότητα των αιρετών. Η "κακοδαιμονία" της αυτοδιοίκησης στηρίχθηκε στα ελάχιστα οικονομικά, στην εξάρτηση και την υποταγή στο κράτος.

Ας γυρίσουμε όμως στα βασικά επιχειρήματα των αναγκαστικών συνενώσεων της "νέας μεγάλης μεταρρύθμισης":

Είναι λάθος πως δεν συναντάμε στην Ευρώπη μόνο δύο βαθμούς αυτοδιοίκησης.

Είναι λάθος πως δεν συναντάμε στην Ευρώπη πρωτοβάθμιους ΟΤΑ αντίστοιχους πληθυσμιακά και γεωγραφικά – σε ορισμένες περιπτώσεις μάλιστα είναι πολύ μικρότεροι.

Έτσι, το επιχείρημα περί εναρμόνισης με την ΕΕ είναι τουλάχιστον αστήρικτο. Ο πίνακας 1 είναι ενδεικτικός.

Είναι ψέμα πως όλα αυτά γίνονται για να μπορέσουν να διαχειριστούν στις νέες αιρετές περιφέρειες το Δ' ΚΠΣ, καθώς σκοπός είναι δίπλα στον αιρετό περιφερειάρχη να διορίσουν κι έναν περιφερειάρχη υπάλληλο του υπουργείου Οικονομικών. Ακόμη, με το νόμο 3614/2007 ήδη καθόρισαν πως η διαχείριση, ο έλεγχος και η εφαρμογή των αναπτυξιακών παρεμβάσεων για το Δ' ΚΠΣ ανήκει στην κυβέρνηση.

Τα σημεία που θα μπορούσε κάποιος να δει τις κραυγαλέες διαφορές με την υπόλοιπη Ευρώπη βρίσκονται στο εύρος των οικονομικών μεγεθών που διαχειρίζονται οι δήμοι και οι νομαρχίες.

Πέραν όμως του λογαριασμού έσοδα-έξοδα, υπάρχει το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων. Οι δημόσιες επενδύσεις, έργα δηλαδή, γίνονται στην Ελλάδα κατά 80% από την κεντρική κυβέρνηση και κατά ποσοστό μικρότερο του 20% από την αυτοδιοίκηση. Αντίστοιχα, στις χώρες της Ευρώπης η "αυτοδιοίκηση" υλοποιεί έργα που κυμαίνονται σε ποσοστά 50%-90% του συνόλου των δημόσιων επενδύσεων.

Τέλος, μια μεγάλη διαφορά μας, που θα απαιτούσε "μεταρρύθμιση", αφορά τις κοινωνικές δαπάνες που αναλαμβάνει η αυτοδιοίκηση στην Ευρώπη, καθώς και τα διάφορα όργανα ελέγχου των αποφάσεων των δήμων. Όπως επίσης, τις συνοικιακές συνελεύσεις ή τις συνελεύσεις διαμερισμάτων, με εκτέλεση και έλεγχο έως και του 8% του δημοτικού προϋπολογισμού. Μορφές ελέγχου και συμμετοχής, κατακτήσεις των λαϊκών στρωμάτων που παραμένουν παρά και ενάντια στη λογική των νεοφιλελεύθερων επιχειρηματικών δήμων.

Με όλα όσα αναφέρθηκαν, νομίζουμε πως σε άλλη κατεύθυνση θα έπρεπε να είναι μια μεταρρύθμιση που θα αφορούσε την αυτοδιοίκηση:

Να επιδιωχθεί σταθερή και αυξανόμενη χρηματοδότηση, σύμφωνα με την αύξηση του ΑΕΠ και σε ποσοστό όχι μικρότερο του 12% του κρατικού προϋπολογισμού.

Κατάργηση της ανταποδοτικότητας των υπηρεσιών για την ανακούφιση των λαϊκών στρωμάτων από την έμμεση και άμεση φορολογία, τα τέλη, τα πρόστιμα κ.ά.

Χρηματοδότηση των μεγάλων έργων υποδομής, όπως σχέδιο πόλης, κυκλοφοριακό, αντισεισμικός σχεδιασμός, πολιτιστικές υποδομές και μια σειρά άλλων έργων, από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων.

Εφαρμογή της απλής αναλογικής στην εκλογή όλων των οργάνων. Καθιέρωση θεσμών λαϊκού ελέγχου και ανακλητότητας, που διασφαλίζουν την αποφασιστική συμμετοχή των πολιτών στη διαμόρφωση αγωνιστικής και διεκδικητικής πολιτικής αυτονομίας απέναντι στην κεντρική εξουσία.

Τα παραπάνω θα μπορούσαν να αποτελούν την αναγκαία μεταρρύθμιση της αυτοδιοίκησης.

Όμως, τα όσα προωθούνται οδηγούν ακόμη πιο μακριά από το λαό την "αυτοδιοίκηση", και την υποτάσσουν στο κράτος και τις νεοφιλελεύθερες πολιτικές παραχωρήσεων δημόσιων χώρων, παραλιών, λιμανιών, έργων με βάση τα ΣΔΙΤ κ.λπ. Σε αυτή τη μεταρρύθμιση, το πιο συγκεντρωτικό κράτος της Ευρώπης θέλει να υποτάξει ακόμη περισσότερο την αυτοδιοίκηση.

 

* Ο Βασίλης Χατζηλάμπρου είναι νομαρχιακός σύμβουλος Αχαΐας

 

Πίνακας 1: Έσοδα και Δαπάνες της Αυτοδιοίκησης ως ποσοστό % των δαπανών της Κεντρικής Διοίκησης
Χώρες	Έσοδα	Έξοδα	Έτος
Αυστρία	24,17	22,38	1999
Βέλγιο	13,06	12,39	1998
Γαλλία	23,46	21,10	1997
Γερμανία	23,15	22,35	1998
Ελλάδα	6,93	5,88	1999
Ην. Βασίλειο	27,82	27,98	1998
Ιρλανδία	33,06	33,65	1997
Ισπανία	20,63	18,27	1997
Ιταλία	31,72	31,88	1999
Σουηδία	52,77	54,19	1999
Φινλανδία	56,54	56,59	1998
Πηγή: International Monetary Fund, Government Finance Statistics Yearbook, 2002

 

Πίνακας 2: Διοικητική Διαίρεση των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Κράτη μέλη	Τριτοβάθμιοι ΟΤΑ	Δευτεροβάθμιοι ΟΤΑ	Πρωτοβάθμιοι ΟΤΑ
Αυστρία	–	–	2.353 Δήμοι
Βέλγιο	–	10 Επαρχίες	589 Δήμοι
Γαλλία	22 Περιφέρειες	100 Διαμερίσματα	36.763 Δήμοι
Γερμανία	–	323 Κομητείες	12.500 Δήμοι
Δανία	–	14 Κομητείες	275 Δήμοι
Ελλάδα	–	54 Ν.Α.	1.031 Δήμοι
Ην. Βασίλειο	8 Περιφέρειες	34 Επαρχίες	238 Δήμοι
Ιρλανδία	8 Περιφέρειες	34 Επαρχίες	80 Δήμοι
Ισπανία	17 Αυτόνομες περιφέρειες	50 Επαρχίες	8.082 Δήμοι
Ιταλία	20 Περιφέρειες	103 Επαρχίες	8.104 Δήμοι
Ολλανδία	–	12 Επαρχίες	496 Δήμοι
Πορτογαλία	–	18 Επαρχίες	308 Δήμοι
Σουηδία	2 Περιφέρειες	20 Κομητείες	290 Δήμοι
Φιλανδία	–	–	455 Δήμοι

 

ΠΗΓΗ: 24-09-2008, http://xatzilamprou.wordpress.com/2008/09/24/%CF%84%CE%B9-%CF%80%CF%81%CE%BF%CF%89%CE%B8%CE%BF%CF%8D%CE%BD-%CE%BC%CE%B5-%CF%84%CE%BF%CE%BD-%CE%BA%CE%B1%CF%80%CE%BF%CE%B4%CE%B9%CF%83%CF%84%CF%81%CE%B9%CE%B1-%CE%B2/

http://www.koel.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=2470

Πράσινη Ανάπτυξη – Προστατευόμενες Περιοχές &  Φορείς Διαχείρισης

Του Γιάννης Σελιμά*   

 

Είναι ευρύτερα γνωστό ότι η διαχείριση των προστατευόμενων περιοχών της χώρας μας αντιμετωπίζει πολλά και σοβαρά προβλήματα τα οποία επιζητούν άμεση λύση για να μπορέσουν οι φορείς διαχείρισης τους να υλοποιήσουν αποτελεσματικά το έργο που τους έχει ανατεθεί.

Είναι λοιπόν απαραίτητος ο σχεδιασμός και η υλοποίηση μιας Νέας Στρατηγικής για την αποτελεσματική λειτουργία των προστατευόμενων περιοχών, η οποία  θα πρέπει να βασίζεται και να αξιοποιεί την υπάρχουσα εμπειρία από την ως τώρα λειτουργία των Φορέων Διαχείρισης.  

Είναι προφανές ότι η στρατηγική αυτή δεν θα πρέπει να βασίζεται στη χθεσινή νεοφιλελεύθερη άποψη ότι δηλαδή «για τους Φ.Δ. θα πρέπει να διατεθούν οι ελάχιστοι δυνατοί κρατικοί οικονομικοί πόροι και να λειτουργούν με ελάχιστο προσωπικό», διότι  τότε απλώς θα μετατρέψουμε τους ΦΔ σε ένα διακοσμητικό στοιχείο των προστατευόμενων περιοχών με αρμοδιότητες όπως μη δεσμευτικές γνωμοδοτήσεις, έκδοση αδειών ξενάγησης και επιστημονικών ερευνών. 

Είναι επίσης προφανές ότι αν θέσουμε ως προϋπόθεση και απαράβατο όρο, η στρατηγική μας και οι μακροπρόθεσμοι στόχοι της λειτουργίας των Φορέων Διαχείρισης να βασίζονται  στο υπάρχον θεσμικό πλαίσιο, τότε σίγουρα οι περισσότερες προστατευόμενες περιοχές της χώρας μας θα παραμείνουν ή θα μετατραπούν σε απροστάτευτες.     

Αντίθετα αν θέσουμε ως στόχους την αξιοποίηση της υπάρχουσας εμπειρίας από την ως τώρα λειτουργία των Φορέων Διαχείρισης, την εξασφάλιση επαρκούς και συνεχούς χρηματοδότησης τους και την τροποποίηση/ βελτίωση του υπάρχοντος θεσμικού πλαισίου, τότε υπάρχει ελπίδα και προοπτική οι προστατευόμενες περιοχές να εκπληρώσουν τους σκοπούς για τους οποίους δημιουργήθηκαν. 

Στο πλαίσιο αυτό,  τα  θεμελιώδη στοιχεία της στρατηγικής για την αποτελεσματική οργάνωση και λειτουργία των ΦΔ της χώρας μας θα πρέπει να είναι:  

    

 

Για την αποτελεσματική λειτουργία των ΦΔ, όπως άλλωστε και κάθε άλλης υπηρεσίας,  είναι αναγκαία η στελέχωσή τους από έμπειρο και ειδικευμένο προσωπικό. Τα στελέχη αυτά, πέρα από την υλοποίηση του έργου που έχουν αναλάβει, θα μπορέσουν να εκπαιδεύσουν και να καταρτίσουν το νεοπροσλαμβανόμενο προσωπικό και να μεταφέρουν την εμπειρία τους όχι μόνο στα νέα στελέχη των ΦΔ αλλά και σε οποιονδήποτε φορέα (π.χ. μελετητικά γραφεία) που έχει αναλάβει την εκπόνηση κάποιου έργου σχετικού με τις προστατευόμενες περιοχές. Το ανθρώπινο κεφάλαιο είναι ο σημαντικότερος παράγοντας εξέλιξης και ανάπτυξης ενός θεσμού και η κρίσιμα μάζα επιστημόνων που υπάρχει σήμερα στους Φορείς Διαχείρισης εγγυάται ένα αισιόδοξο μέλλον. 

   

 

  
 Είναι λαθεμένη η παραδοχή που εκφράζεται από διάφορες πλευρές ότι η εκτέλεση των εργασιών και η παροχή των υπηρεσιών που απαιτούνται για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων των ΦΔ δε δημιουργούν έσοδα αλλά μόνο έξοδα, τα οποία μάλιστα βαρύνουν τις δημόσιες δαπάνες.    

Σύμφωνα με τη διεθνή και ευρωπαϊκή εμπειρία, οι Φορείς Διαχείρισης μπορούν να δημιουργήσουν έσοδα από πολλές πηγές, τα οποία θα μπορούν να συμπληρώνουν την απαραίτητη συνεχή και συνεπή χρηματοδότησή των Φορέων από εθνικούς πόρους.  

Βέβαια, προϋπόθεση της δημιουργίας αυτών των επιπρόσθετων εσόδων είναι η εξασφάλιση  της κάλυψης των πάγιων εξόδων λειτουργίας των Φορέων Διαχείρισης (δαπάνες προσωπικού, φύλαξης, ενημέρωσης, στέγασης κ.λπ.) σε συνεχή και σταθερή βάση από τον Τακτικό Προϋπολογισμό.    

Μάλιστα στο πλαίσιο μιας Πράσινης Ανάπτυξης οι Φορείς Διαχείρισης μπορούν να μετασχηματιστούν στον επισπεύδοντα αναπτυξιακών πολιτικών που άπτονται της ανακύκλωσης, των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, της βιολογικής γεωργίας & κτηνοτροφίας, των περιβαλλοντικών υποδομών(ΧΥΤΑ, ΜΕΥΑ), της βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής, του οικοτουρισμού- αγροτουρισμού καθώς και της περιβαλλοντικής πιστοποίησης υπηρεσιών και αγαθών με πιθανά έσοδα για αυτούς.

         

 

    
Είναι κοινή διαπίστωση ότι απομένουν πολλά θέματα προς επίλυση, προκειμένου να λειτουργήσει αποτελεσματικά το ελληνικό μοντέλο διαχείρισης και προστασίας των προστατευόμενων περιοχών, παρά τα θετικά βήματα που έχουν γίνει μέχρι σήμερα.    

Η εμπειρία έχει αποδείξει ότι είναι αδύνατον να λειτουργήσουν οι Προστατευόμενες Περιοχές και να υλοποιήσουν τους σκοπούς κήρυξης τους, με τον κατακερματισμό των αρμοδιοτήτων που διέπει σήμερα τη λειτουργία τους.    

Είναι τουλάχιστον αστείο να θεωρούμε ότι η αποτελεσματική διαχείριση μιας Προστατευόμενης Περιοχής μπορεί να υλοποιηθεί από το πλήθος των κεντρικών και περιφερειακών υπηρεσιών που σήμερα εμπλέκονται στη λειτουργία τους.       

Η αποτελεσματική λειτουργία των Προστατευόμενων Περιοχών δεν είναι δυνατόν να επιτευχθεί, αν στους Φορείς δεν δοθεί όχι μόνο η αποκλειστική αρμοδιότητα συντονισμού και υλοποίησης όλων όσων αναφέρονται ως αποκλειστικές η δυνητικές αρμοδιότητες στο υπάρχον θεσμικό πλαίσιο αλλά και άλλες βασικές αρμοδιότητες, όπως της φύλαξης, που σήμερα είναι ένα μεγάλο αγκάθι στην επίτευξη των στόχων τους.       

Μια Νέα Περιβαλλοντική Διακυβέρνηση οφείλει να ολοκληρώνει πολιτικές όπως αυτή για τις προστατευόμενες περιοχές και να αντιμετωπίσει τους Φορείς Διαχείρισης ως τον βασικό θεσμικό παράγοντα που ενσωματώνει καινοτομία και θέτει τη συμμετοχική δημοκρατία σαν  βάση για την οικοδόμηση μιας Βιώσιμης Ανάπτυξης  

* Ο Γιάννης Σελιμάς είναι Περιβαλλοντολόγος – Οικονομολόγος,

selimas77j@yahoo.com

 

ΠΗΓΗ: anaitolika.gr, 20-10-2009,  http://www.anaitolika.gr/article.php?artro=6740

 

Ποιος δεν θέλει την ιστορική μνήμη;

 

(Με αφορμή την ταινία του Παντελή Βούλγαρη «Ψυχή Βαθειά» για τον Εμφύλιο)

 

Του Μίκη Θεοδωράκη

 

Η Ελλάδα απελευθερώθηκε τον Οκτώβριο του  1944. Με τις συμφωνίες στον Λίβανο σχηματίσθηκε Κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας υπό τον Γεώργιο Παπανδρέου, που λίγο μετά την αποχώρηση των Γερμανών ήρθε στην Αθήνα. Ο λαός μας που ήδη γιόρταζε την νεογέννητη Ελευθερία του, την υποδέχθηκε με ενθουσιασμό, όπως με την ίδια συγκίνηση και χαρά χειροκροτούσε και ζητωκραύγαζε τα πρώτα αγγλικά στρατεύματα, καθώς προχωρούσαν στη λεωφόρο Συγγρού.

Μια νέα ηλιόλουστη εποχή πιστεύαμε όλοι ότι ξεκινούσε για την πατρίδα μας, που θα την ξαναχτίζαμε όλοι μαζί ενωμένοι. Ώσπου οι Άγγλοι άρχισαν λίγο-λίγο να ροκανίζουνε τις συμφωνίες και να μας οδηγούν στην εμφύλια διαίρεση. Όποιος λέει ότι την αρχή την κάνανε οι Εαμίτες με τα Δεκεμβριανά, γιατί τάχα θέλανε να κατακτήσουν την Αθήνα, είναι είτε άσχετοι με τα γεγονότα είτε φανατικοί προβοκάτορες, διαστρεβλωτές της ιστορίας και όργανα της αγγλικής πολιτικής που από τότε πέταξε το προσωπείο της και έδειξε καθαρά ότι δεν ήθελε μόνο απλά να μας βάλει στη γωνία της εθνικής ζωής αλλά να μας εξοντώσει όλους, άντρες και γυναίκες του ΕΑΜ, μέχρις ενός.  

Πρώτον γιατί έτσι κι αλλοιώς στην Αθήνα και στον Πειραιά κυριαρχούσε το ΕΑΜ και ο ΕΛΑΣ. Το μόνο που κατείχαν οι Άγγλοι και η Κυβέρνηση, ήταν το ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρετανία». ΔεύτερονΤρίτον αν είχε και ήθελε να χτυπήσει τα ανεπαρκή για την περίσταση Αγγλικά στρατεύματα, τότε γιατί δεν επέτρεψε στον τακτικό στρατό του μόνιμου ΕΛΑΣ να μπει στην Αθήνα και να ξεκαθαρίσει την κατάσταση μέσα σε δυο-τρεις μέρες το πολύ, παρά άφησε τον εφεδρικό ΕΛΑΣ της Αθήνας «με τα παιδάκια και τα λιανοντούφεκα», όπως είπε ο Σαράφης, να γίνουν εύκολη λεία με χιλιάδες θύματα μπροστά σ' ένα σύγχρονο στρατό με αεροπλάνα και τανκς, που εν τούτοις άντεξαν σ' αυτή την άνιση μάχη επί 33 ολόκληρα μερόνυχτα; γιατί το ΕΑΜ δεν είχε ούτε πολιτική ούτε σχέδιο ούτε καν πρόθεση για κατάληψη της Εξουσίας. Και

 

Όποιος έζησε τα γεγονότα απ' την αρχή ως το τέλος όπως εγώ, μπορεί να αποδείξει με στοιχεία ατράνταχτα την αλήθεια των όσων λέω. Κι αν ξέφυγα από τον θάνατο, αυτό οφείλεται μόνο στην τύχη. Αλλά αν δεν με θανάτωσαν, μου κάνανε τόσο κακό στο σώμα και στην ψυχή, που είναι σαν να με σκότωσαν. Την ίδια τύχη με μένα είχαν εκατοντάδες χιλιάδες νέοι και νέες στα βουνά, στις συνοικίες, στις φυλακές, στις εξορίες, στα ξερονήσια και στα εκτελεστικά αποσπάσματα.

Το σχέδιο του Τσώρτσιλ εφαρμόστηκε κατά γράμμα από τον Δεκέμβρη του 1944, όταν διέταξε τους στρατηγούς και τους στρατιώτες της Αυτού Μεγαλειότητος «Φερθείτε σαν να βρίσκεστε σε εχθρική χώρα». Και ποιος ήταν ο εχθρός; Εμείς οι Έλληνες μέλη του ΚΚΕ, του ΕΑΜ, της ΕΠΟΝ, του ΕΛΑΣ είτε απλά συμπαθούντες,  που τότε ξεπερνούσαμε τα 2 εκατομμύρια ψυχές και μόλις βγήκαμε από τον σκληρό αγώνα που κάναμε κατά των Γερμανών κατακτητών και των συνεργατών τους.

Και φτάνω στον Δημοκρατικό Στρατό και τις μάχες στα βουνά με αντίπαλο τον Εθνικό Στρατό. Χωρίς να μπω σε λεπτομέρειες και ιδεολογικοπολιτικές αναλύσεις, θα προσπαθήσω να δω την ψυχολογία του ενός και του άλλου. Από απόψεως ηλικίας στην μεγάλη τους πλειοψηφία ήσαν όλοι έφηβοι-παιδιά. Πάντως το γεγονός είναι ένα: Ότι οι πρώτοι εξαναγκάστηκαν να πάρουν τα βουνά μπροστά στο όργιο των διώξεων (ειδικά στην ύπαιθρο), που είχαν αναλάβει 150 περίπου συμμορίες συνεργατών, ταγματαλητών και ληστών του κοινού ποινικού δικαίου με την άμεση καθοδήγηση των Άγγλων. Μπαίνανε στα χωριά, καίγανε τα σπίτια, σφάζανε τους άντρες, βιάζανε τις γυναίκες κι αυτό καθημερινά από το 1945 ως το 1946, ώσπου όσοι κατόρθωσαν να ξεφύγουν, παίρνανε τα βουνά. Όταν έγιναν πολλοί και οργανώθηκαν, δημιούργησαν τέλος τον Δημοκρατικό Στρατό.

Τότε οι Εγγλέζοι  πάντοτε με μια χούφτα Έλληνες πολιτικούς, άρχισαν να επιστρατεύουν χωρίς να ρωτούν τι πιστεύει ο ένας και τι σκέφτεται ο άλλος. Όμως όταν μπεις σε Λόχους, Τάγματα και Συντάγματα με την κατάλληλη εκπαίδευση μεταβάλλεσαι σε Νούμερο. Και τελικά κάνεις ό,τι σου πουν. Και τους  είπαν: Τώρα θα πάτε στα βουνά να σκοτώσετε τα αδέλφια σας. Φυσικά δεν χρησιμοποίησαν ακριβώς τη λέξη «αδέλφια» αλλά άλλες περισσότερο εύηχες και αποτελεσματικές: Προδότες, κατσαπλιάδες, Βούλγαρους, όργανα των ξένων και εχθροί της Πατρίδας. Όσοι ζήσανε στα Τάγματα Μακρονήσου, ξέρουν ακριβώς τις μεθόδους με τις οποίες ένας «Βούλγαρος» μεταβάλλεται σε Έλληνα έτοιμο να κατασπαράξει τους προδότες.

Τελικά τι ήσαν όλοι αυτοί παρά θύματα; Θύματα του φόβου οι μεν, θύματα της πλύσης εγκεφάλου οι δε. Όμως δεν έπαψαν και οι μεν και οι δε να είναι στο βάθος αθώα παιδιά, Έλληνες αναγκασμένοι να σκοτώνουν Έλληνες. Αδελφός τον Αδελφό!

 

Το κλάμα του βασανιστή

 

Εμένα, στο Πρώτο Τάγμα Μακρονήσου, ένας θηριώδης στραγγαλιστής μου ξερίζωσε το πόδι, γιατί του είπαν πως είμαι «Βούλγαρος». Με πήγαν στο 401 Στρατιωτικό Νοσοκομείο κι όταν γύρισα, κυκλοφορούσα με πατερίτσες. Κάποιο απόγευμα καθυστέρησα να γυρίσω στη σκηνή μου όταν σάλπισε το σιωπητήριο και με πιάσανε για να με χτυπήσουν.

Επί κεφαλής ήταν ο στραγγαλιστής μου, που πρόλαβαν να τον κάνουν «Έλληνα». Μου λέει: «Θα μείνεις κουτσός;» Εγώ φοβήθηκα και με θάρρος του είπα «Φυσικά όχι», μήπως και θυμώσει. Τότε αυτός γυρίζει στους άλλους και τους διατάζει να μας αφήσουν μόνους. Με ρωτά «Θέλεις να σε κεράσω ένα γιαούρτι;» Μπήκαμε στη μεγάλη σκηνή των βασανιστών και καθήσαμε σε μια γωνία. Με κοίταζε καλά-καλά και δεν μιλούσε. Τέλος φτάσανε τα γιαούρτια.

 Πριν προλάβω όμως να φάω μια κουταλιά, τον είδα ξαφνικά να αναστενάζει, να λέει «Δεν μπορώ άλλο» και να κλαίει. Πήγα και τον αγκάλιασα λέγοντάς του «Μην κάνεις έτσι. Κάποτε θα περάσει…».

Σας διηγήθηκα μια ακραία περίπτωση που την έζησα για να δείξω ότι αυτή η πλύση εγκεφάλου που δεν κατασκευάζει μόνο φανατικούς στρατιώτες αλλά και θηριώδεις βασανιστές, δεν ήταν ικανή να καταστρέψει τον άνθρωπο που έκλεινε ο καθείς μέσα του.

Γι' αυτό κι εγώ στα 1962, στο τέλος του «Νεκρού Αδελφού», βγάζω όλους τους σκοτωμένους-ζωντανούς εχθρούς πιασμένους χέρι-χέρι να τραγουδούν «Ενωθείτε βράχια-βράχια, Ενωθείτε χέρια-χέρια», μιας και πιστεύω ακράδαντα ότι οι Έλληνες παραμείναμε στην συντριπτική μας πλειοψηφία ενωμένοι. Πάντοτε. Από τα 1940 έως σήμερα.

Και όλα τα σύνορα που βάζουν κατά καιρούς ανάμεσά μας είναι φτειαχτά. Είναι πονηρά, δηλητηριώδη και κακόβουλα και εξυπηρετούν ξένους σκοπούς, ξένα συμφέροντα εχθρικά, εναντίον όλων των Ελλήνων, όλου του Λαού και της Πατρίδας.

 

Δεν είχαν τίποτα να μοιράσουν

 

Με άλλα λόγια, κάτω από την επιφάνεια των ιδεολογικών και των πολιτικών σκοπιμοτήτων υπήρχε η μάζα των αθώων παιδιών, τυλιγμένων στα γρανάζια του χειρότερου πολέμου, του Εμφυλίου, αναγκασμένων να σκοτώσουν για να μην σκοτωθούν, μιας και στην πραγματικότητα δεν είχαν τίποτα να μοιράσουν μεταξύ τους. Ούτε ταξικό μίσος ούτε καν μίσος, μιας και οι πιο πολλοί ζούσαν στα ίδια περίπου χωριά, στην ίδια μίζερη ζωή και όλοι κι απ΄ τις δυο πλευρές ονειρεύονταν μια καλύτερη ζωή με ειρήνη, ομόνοια, κοινωνική δικαιοσύνη και προκοπή για τον ίδιο λαό, τον ελληνικό.

 

ΜΙΚΗΣ  ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ, Αθήνα,  25.10.2009

 

ΠΗΓΗ: ΤΑ ΝΕΑ, ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Δευτέρα 26 Οκτωβρίου 2009, http://www.tanea.gr/default.asp?pid=2&artid=4542867&ct=4

Συνηγορία υπέρ των μαθητικών παρελάσεων 

 

Του Τάσου Χατζηαναστασίου*

 

Ο σύλλογος διδασκόντων του 1^ου Πειραματικού Δημοτικού Σχολείου Θεσσαλονίκης στο κείμενό του υιοθετεί πλήρως την εθνομηδενιστική λογική του ολοκληρωτισμού των πολυεθνικών και της πολιτισμικής ισοπέδωσης όπως επιβάλει ο παγκόσμιος καπιταλισμός. Πρόκειται για μια απόλυτα αστική λογική. Σπεύδουν λοιπόν ως απολογητές του συστήματος οι θεσιθήρες διανοούμενοι. Είναι γνωστό άλλωστε ότι το κοινωνικό είναι διαμορφώνει και την κοινωνική συνείδηση. Υπηρέτες του συστήματος λοιπόν και όχι προοδευτικοί της αριστεράς όπως θέλουν να παρουσιάζονται.

Προσέξτε μόνο την περιφρόνησή τους απέναντι στο πατριωτικό αίσθημα (τρε μπανάλ τς τς τς!) και την ελληνική ιστορία: η μόνη περίπτωση που γίνεται ιστορική αναφορά στην ελληνική περίπτωση είναι για να χρεωθούν οι παρελάσεις στο Μεταξά. Ούτε το έπος του '40 αναφέρεται ούτε η εποποΐα της Εθνικής Αντίστασης. Και όχι τυχαία όπως θα δούμε. Άλλωστε, το πρόβλημά τους δεν είναι οι παρελάσεις αυτές καθεαυτές, αλλά η ίδια η εθνική επέτειος. Πρέπει να καταργηθεί όπως και κάθε συλλογική αναπαράσταση που αφορά τη συλλογική μας ταυτότητα, δηλαδή το έθνος που κατά τη γνώμη τους, πρέπει να εκλείψει. Τα σύνορα πρέπει να καταργηθούν και όλοι να γίνουμε χαρούμενοι καταναλωτές του ίδιου μαζικού και αδιαφοροποίητου πολιτισμού: αυτού των Mall, των Mac Donalds και των Lidl. Η ζωή μας να κινείται στον αστραφτερό κόσμο των αεροδρομίων, των πολυκαταστημάτων και των χώρων μαζικής διασκέδασης. Γιατί αυτή είναι η μόνη αεθνική πραγματικότητα: του διεθνούς κεφαλαίου. Όλα τα υπόλοιπα είναι είτε εκ του πονηρού είτε παραμύθια της Χαλιμάς.

 

Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.

 

Ώστε ο Μεταξάς καθιέρωσε τις παρελάσεις; Ε, και λοιπόν; Και το ΙΚΑ ο Μεταξάς το ίδρυσε. Στις συλλογικές αναπαραστάσεις και τις δημόσιες τελετές σημασία έχουν το περιεχόμενο και οι συμβολισμοί που δίνει σε αυτές ο λαός και όχι αυτό καθεαυτό το τυπικό που ακολουθείται. Θυμίζω ότι τις ίδιες τελετές οργάνωνε και το ΕΑΜ στην ελεύθερη Ελλάδα. Συχνά μάλιστα με τους ίδιους δασκάλους και παπάδες! Απλώς η φασιστικής έμπνευσης ΕΟΝ, μετατράπηκε στην επαναστατική ΕΠΟΝ. Απόδειξη του ότι οι τελετές από μόνες τους, και οι φασιστικοί χαιρετισμοί κτλ δεν φασιστικοποίησαν την κοινωνία, αντιθέτως μάλιστα! Αν ίσχυαν τα όσα γράφουν οι συνάδελφοι δάσκαλοι του Πειραματικού θα είχε «εγχαραχθεί» η φασιστική ιδεολογία και η Ελλάδα θα συμμετείχε ασμένως και παλλαϊκά στο Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο στο πλευρό των Ναζί ή έστω θα τους χαιρετούσε ως απελευθερωτές.

 

Οι παρελάσεις είναι σεξιστικές και ρατσιστικές γιατί τα αγόρια πάνε μπροστά και τα κορίτσια πίσω και επειδή δεν μπορούν να παρελάσουν οι μαθητές με αναπηρία! Έλεος συνάδελφοι! Αυτό είναι το πραγματικό πρόβλημα; Αυτό θα μπορούσε εύκολα να διορθωθεί επί το πολιτικώς ορθότερον: τα σχολεία να βάζουν τα κορίτσια τους πρώτα και να παρελάσουν και οι μαθητές με κινητικά προβλήματα. Δεν θα ήταν χρησιμότερο να απαιτήσουμε να υπάρχουν οι υποδομές προκειμένου οι μαθητές αυτοί να μπορούν να συμμετέχουν αντί να απαλλάσσονται (αποκλείονται) από τη γυμναστική ή το χορό;

 

Σε μία κοινωνία τόσο ατομιστική, λίγη ομοιομορφία και πειθαρχία δεν βλάφτει. Αποτελεί ένα μικρό άλλωστε διάλειμμα από την αυτάρεσκη και αλαζονική εγωπάθεια του σύγχρονου Νεοέλληνα. Ωστόσο, ενοχλεί τους αστούληδες διανοούμενους καθώς δεν είναι δυνατόν αυτοί να εκτελούν παραγγέλματα. Κι όμως η ομαδική εκτέλεση κινήσεων χαλυβδώνει την ομάδα κι ενισχύει το αίσθημα αλληλεγγύης και συμμετοχής σε μια κοινή υπόθεση: αποτελεί μάθημα πειθαρχημένης ομαδικότητας. Μην ανησυχείτε, δεν παθαίνουν τίποτα τα παιδιά, αν υπακούσουν στη σφυρίχτρα για μισή ώρα, σύντομα θα ξαναγίνουν κακομαθημένα με το «εγώ» τους αχαλίνωτο, όπως και πριν. Τα ίδια ισχύουν για το μιλιταριστικό χαρακτήρα των παρελάσεων: δεκαετίες παρελάσεων δεν έχουν επιτύχει ούτε το στοιχειώδες, να πείσουν αυτό το λαό ότι είναι προτιμότερο να πολεμήσει από το να στερηθεί την αξιοπρέπειά του. Σήμερα στην εξουσία βρίσκεται το κατεξοχήν κόμμα των yesmen, της υποταγής στα κελεύσματα των ισχυρών, του ξεπουλήματος της Κύπρου, του χαϊδέματος και υποστήριξης του τουρκικού φασιστικού κράτους. Αυτός ο λαός, δυστυχώς (!), δεν δείχνει διατεθειμένος να πολεμήσει κι ας παρελαύνει τόσα χρόνια!

 

Συμπερασματικά λοιπόν, οι παρελάσεις δεν έχουν επιτύχει τόσα χρόνια τα όσα ισχυρίζονται οι συνάδελφοι του Πειραματικού Δημοτικού Σχολείο της Θεσσαλονίκης. Η ίδια η ιστορική εμπειρία τούς έχει διαψεύσει με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο. Αλλά η ουσία του προβλήματος παραμένει: οι διανοούμενοι απολογητές του συστήματος έχουν βαλθεί να κατεδαφίσουν και τα τελευταία υπολείμματα της εθνικής συνείδησης σ' αυτόν τον τόπο. Κι αρχίζουν από τα σύμβολα και τις τελετές γιατί γνωρίζουν ότι με την απλότητά τους και την επανάληψη συγκεκριμένων τελετουργικών κινήσεων λειτουργούν στο επίπεδο της λαϊκής συνείδησης και κινητοποίησης. Κρατάνε, έστω σε συμβολικό επίπεδο, κάτι από το μεγαλείο εκείνου του πρωινού που οι τότε νέοι έφυγαν για το μέτωπο με το χαμόγελο στα χείλη. Η απέχθεια, η περιφρόνηση και εν τέλει ο φόβος τους, ωστόσο, απέναντι στη λαϊκή μαζική κινητοποίηση είναι και η καρδιά του προβλήματος: γιατί κάτω από συγκεκριμένες συνθήκες, όλες αυτές οι συλλογικές αναπαραστάσεις μπορεί να λειτουργήσουν ανατρεπτικά. Και γι'αυτό πρέπει να καταργηθούν.

 

Η Ελλάδα αγαπητοί συνάδελφοι δεν είναι ούτε Ελβετία, ούτε Βέλγιο αλλά μια χώρα που αντιμετωπίζει την υπαρκτή επεκτατικότητα της Άγκυρας, έχει προβλήματα αμφισβήτησης κυριαρχικών της δικαιωμάτων και καπηλείας της ιστορίας της, έχει πρόσφατη την εμπειρία της τουρκικής εισβολής και της συνεχιζόμενης κατοχής στην Κύπρο. Είναι μια χώρα την οποία οι ξένες ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις αντιμετωπίζουν ως «οικόπεδο και αποικία».  Έχει επομένως λόγους να καλλιεργεί την εθνική συνείδηση προκειμένου να μπορέσει αυτός ο λαός να αντισταθεί, ν' αντέξει απέναντι στο νεοοθωμανισμό της Άγκυρας, τα ιμπεριαλιστικά σχέδια και την αφομοίωση στον παγκοσμιοποιητικό χυλό της Δύσης.

 

Οι συνάδελφοι του Πειραματικού Σχολείου της Θεσσαλονίκης αγνοούν επιδεικτικά το πνεύμα της επετείου κι αναφέρονται σε συνθήματα που υποτίθεται πως ακούστηκαν μετά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου σε χώρες της δυτικής Ευρώπης. Στην Ελλάδα δεν γιορτάζουμε το τέλος του πολέμου. Τιμάμε τους προγόνους μας γιατί προτίμησαν τον πόλεμο από μια ταπεινωτική ειρήνη. Αυτό είναι και το νόημα της 28^ης Οκτωβρίου, το πνεύμα της αντίστασης, της αξιοπρέπειας, του ΟΧΙ στην υποταγή. Και γι' αυτούς τους προγόνους που βάδισαν εκείνη τη συγκλονιστική πορεία προς το μέτωπο, θα παρελάσουν τα παιδιά μας. Κι αμέσως μετά θα πάνε με τους φίλους τους στην καφετέρια…

 

* Τάσος Χατζηαναστασίου, φιλόλογος στο ΕΠΑΛ Ναυπλίου, Δρ Ιστορίας

Λέλα Καραγιάννη, η Μπουμπουλίνα της Κατοχής

 

Μια από τις πολλές ηρωικές μορφές που ανέδειξε η αντίσταση στα χρόνια της Κατοχής ήταν η Λέλα Καραγιάννη. Γεννήθηκε στη Λίμνη Ευβοίας το 1899 και ήταν κόρη του Αθανάσιου Μινόπουλου και της Σοφίας Μπούμπουλη. Παντρεύτηκε τον φαρμακέμπορο Νικόλαο Καραγιάννη στην Αθήνα, με τον οποίο απέκτησε επτά παιδιά.

Από τον Μάιο του 1941, συγκροτεί αντιστασιακή ομάδα και αρχίζει τον αγώνα ενάντια στον κατακτητή. Την απόφασή της ανακοινώνει σητν οικογένειά της, της οποίας και τα μέλη ως ιδρυτές αποτελούν τα πρώτα στελέχη: ο σύζυγός της Νικόλαος και τα παιδία τους Ιωάννα, Ηλέκτρα, Γιώργος, Βύρων, Νέλσων, Νεφέλη και Ελένη. Με κέντρο ένα σπίτι στην οδό Φυλής και το φαρμακείο του άντρα της στην Πατησίων, οργανώνει ολόκληρο δίκτυο απόκρυψης, περίθαλψης και φυγάδευσης στρατιωτών οι οποίοι είχαν ξεφύγει από την αιχμαλωσία. Περιέθαλψε Έλληνες φαντάρους που επέστρεφαν από το μέτωπο και περίπου 140 συμμάχους ενώ νοίκιασε τρία σπίτια στα οποία τους έκρυβε.

Αργότερα, με κέντρο την Μονή του Αγίου Ιερόθεου στα Μέγαρα, συγκροτεί την παράνομη οργάνωση "Μπουμπουλίνα" η οποία έχει χαρακτήρα κατασκοπευτικό και στην οποία συμμετέχουν 140 πατριώτες, άνδρες και γυναίκες.
Με την οργάνωση αυτή καταφέρνει να συλλέγει πληροφορίες με άκρα μυστικότητα από το αρχηγείο των Γερμανών, από το Ναυαρχείο, την μυστική αστυνομία και το Ιταλικό φρουραρχείο. Η Λέλα είχε στήσει ολόκληρο δίκτυο χάρη στη συνεργασία της με το Στρατηγείο της Μέσης Ανατολής, τον Αρχηγό της Αστυνομίας Άγγελο Έβερτ καθώς και διάφορους αντιφασίστες και αντιναζιστές που υπηρετούσαν μέσα στις υπηρεσίες των στρατευμ

άτων των κατακτητών, για να της δίνουν πολύτιμες πληροφορίες. Με τη δράση της βυθίστηκαν πολλά πλοία, ανατινάχτηκε το αεροδρόμιο του Τατοϊου και κάηκαν αποθέματα βενζίνης και πυρομαχικών.

 

 Κατορθώνει επίσης να οργανώσει αποδράσεις αιχμαλώτων από το στρατόπεδο Άγγλων αιχμαλώτων της Κοκκινιάς. Για τη φυγάδευσή τους στη Μ. Ανατολή αγοράζει καϊκι, που με καπετάνιο τον Ηλία Χρυσίνη μεταφέρονται οι στρατιώτες στην Αίγυπτο. Από εκεί το καϊκι φέρνει στην Ελλάδα ασυρμάτους και άλλα εφόδια. Σε λίγο καιρό, προστίθενται άλλα δυο καϊκια, με καπετάνιους στο ένα τον Κρητικό Μαμαλάκη και στο άλλο τον Καπετάν Γιαννούλο. Στενοί συνεργάτες της ήταν η Νίκη Χωμενίδου, ο φούρναρης της Κοκκινιάς Παπαβασιλείου, ο υπολοχαγός Κουτρουμπέλης, ο Ηλίας Σκηνίτης.

Στις 23 Οκτωβρίου 1941 συλλαμβάνεται, ύστερα όμως από κράτηση οκτώ μηνών ελευθερώνεται και συνεχίζει τον αγώνα. Το 1944 αναγκάζεται να εισαχθεί στο Νοσοκομείο του Ερυθρού Σταυρού και τον Ιούνιου του ίδιου έτους οι Γερμανικές υπηρεσίες έχοντας μάθει για τη δράση της, ετοιμάζονται να τη συλλάβουν. Εκείνη ειδοποιεί τα παιδιά της και όσους συνεργάτες της μπορεί έως τη σύλληψή της στις 11 Ιουλίου του 1944.

Μεταφέρεται στην οδό Μέρλιν όπου και υπόκειται σε πρωτοφανή βασανιστήρια προκειμένου να ομολογήσει, κάτι που δε συμβαίνει ποτέ. Τα χαράματα της 8ης Σεπτεμβρίου 1944, οδηγήθηκε μαζί με εξήντα γενναίους άνδρες και γυναίκες πατριώτες στο Δαφνί, όπου εκτελέστηκε ψάλλοντας τον Εθνικό Ύμνο, εμψυχώνοντας έως την τελευταία στιγμή τους μελλοθανάτους.

Η Ακαδημία Αθηνών της απένειμε τιμής ένεκεν "Χρυσούν Μετάλλιον" ενώ η προτομή της έχει στηθεί στην οδό Στουρνάρα

 

ΠΗΓΗ: ΕΛΛΗΝΙΔΕΣ, Friday, February 8, 2008, http://ellhnides.blogspot.com/2008/02/blog-post_08.html

 

Mνήμες ΛΕΛΑ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗ

 

H μεγάλη ηρωΐδα πολύτεκνη μητέρα της πραγματικής Eθνικής Aντίστασης. H δράση και η εκτέλεσή της όπως την περιέγραψε ο γυιός της Bύρων Kαραγιάννης

 

Του Βύρωνα Καραγιάννη, τέκνου Λέλας Καραγιάννη

 

Ήταν Άνοιξη του 1941, όταν μετά από σκληρή πάλη έξι μηνών, έπεσαν τα μαύρα πέπλα του Ναζισμού και του Φασισμού πάνω στην γαλάζια μας χώρα… Ακολούθησαν σε λίγο: πείνα, βία, τρομοκρατία, εκτελέσεις, θάνατος. O λαός μας υπέφερε, δυστυχούσε και έμοιαζε να έχει χάσει κάθε ελπίδα.

Τότε άρχισε να γεννιέται, σε μερικές γενναίες και αδάμαστες ψυχές, η ανάγκη της αντίστασης, ανάγκη για την δημιουργία ομάδων από ψυχωμένους πατριώτες, που θα αναπτέρωναν το κλονισμένο φρόνημα του ελληνικού λαού και θα τον ωθούσαν σε πράξεις αντίστασης κατά των κατακτητών.

Με βαθιά συγκίνηση σας γνωρίζω ότι η πρώτη που οργάνωσε μια τέτοια ομάδα αντίστασης ήταν η αξέχαστη μάνα μας, η Λέλα Καραγιάννη. Είχε επτά παιδιά να φροντίσει, να θρέψει, να μεγαλώσει. Όμως ήταν τόση η αγάπη της για την πατρίδα που έβαλε την οικογένεια σε δεύτερη μοίρα. Υπεράνω όλων η Πατρίδα! Ακριβώς όπως δίδασκαν οι πρόγονοί μας.

Την οργάνωση ονόμασε «Μπουμπουλίνα» και την απετέλεσαν λίγοι στην αρχή, αποφασισμένοι πατριώτες, και τα μεγαλύτερα απ' τα παιδιά της.

Άρχισε να προκαλεί σαμποτάζ σε βάρος των κατακτητών και ήρθε σε επαφή με το συμμαχικό Στρατηγείο Μέσης Ανατολής, όπου διεβίβαζε πληροφορίες για τις κινήσεις του εχθρού. Oι Γερμανοί προσπαθούσαν να την ανακαλύψουν, αλλά δεν το κατόρθωναν.

Και ενώ πια ροδοχάραζε η ελευθερία πάνω απ' την τυραννισμένη χώρα, η Λέλα Καραγιάννη, ύστερα από προδοσία, συλλαμβάνεται μαζί με τα 5 μεγαλύτερα παιδιά της. Στα χέρια των Ες-Ες μαρτύρησε, αλλά δεν πτοήθηκε. Δεν απεκάλυψε κανένα συναγωνιστή ούτε όταν βρέθηκε μπροστά στο εκτελεστικό απόσπασμα. Αντίθετα, βρήκε τον θάνατο, ψέλνοντας τον Εθνικό μας Ύμνο, τον ύμνο προς την Ελευθερία για την οποία θυσιάστηκε.

Oι γονείς μου, Νικόλαος και Λέλα Καραγιάννη, απέκτησαν επτά (7) παιδιά. Εγώ είμαι το τέταρτο στη σειρά. Όλα μεγαλώσαμε μέσα σ' ένα χριστιανικό περιβάλλον, με τις παραδόσεις της φυλής μας, όπου η φιλοπατρία ήταν ανωτέρα στην ιεράρχηση των καθηκόντων. Είχαμε πάθος για την πατρίδα μας, που μας το ενέπνευσαν οι γονείς μας και προπάντων η μητέρα μας.

 

 

Με την κήρυξη του πολέμου

 

 Όταν κηρύχθηκε ο Ιταλοελληνικός πόλεμος, η μητέρα, αλλά και εμείς, τ' αγόρια, λυπηθήκαμε που ήμασταν μικροί και δεν είχαμε την ηλικία για να πολεμήσουμε στην πρώτη γραμμή για τα πάτρια. Το μόνο που απέμενε ήταν να καταταχθούμε στις τάξεις του Ερυθρού Σταυρού και αυτό κάναμε. Τα τέσσερα απ' τα μεγαλύτερα αδέλφια, αγόρια και κορίτσια, ύστερα από μια σύντομη εκπαίδευση, γίναμε τραυματιοφορείς του Ερυθρού Σταυρού, η δε αδελφή μου Ιωάννα υπηρέτησε ως αδελφή τραυματιοφορέας στους συρμούς, στην μεταφορά των τραυματιών απ' το μέτωπο. O στρατός μας νικούσε τους Ιταλούς, παρά την μεγάλη αριθμητική υπεροχή τους, και εμείς ζούσαμε σε μια εθνική έξαρση. Αλίμονο όμως, γιατί εκεί που νικούσαμε τους εισβολείς, ξαφνικά μας επετέθησαν οι Γερμανοί, για να σώσουν τους Ιταλούς συμμάχους τους, που εμείς οι Έλληνες είχαμε πάρει στο κυνήγι. Επόμενο ήταν η Ελλάδα να υποκύψει στον Χιτλερικό οδοστρωτήρα και από νικήτρια να βρεθεί σκλαβωμένη από δύο στρατούς. Η πατρίδα μας ήταν απ' τον Απρίλιο του 1941 κάτω από διπλή κατοχή.

 Μ' αυτές τις πεποιθήσεις και τα ιδανικά, με τα οποία γαλουχηθήκαμε, δεν ήταν δυνατόν να αδιαφορήσουμε γι' αυτήν την Κατοχή και να περιμένουμε τους συμμάχους να νικήσουν και να μας ελευθερώσουν. Θυμάμαι τη μητέρα μας που έλεγε το αρχαίο ρητό «Συν Αθηνά και χείρα κίνει», δηλαδή ότι έπρεπε ο κάθε Έλληνας να ξεσηκωθεί, να αγωνισθεί για την ελευθερία του και όχι να περιμένει τους συμμάχους να τον ελευθερώσουν. Και αυτό ακριβώς έκανε εκείνη. Ξεσηκώθηκε και αγωνίσθηκε.

Η πρώτη αντιστασιακή οργάνωση

Όλα άρχισαν απλά, αυθόρμητα απ' τα βάθη της καρδιάς μας. Απ' τις πρώτες ημέρες που πάτησαν το πόδι τους στην Ελλάδα τα στρατεύματα κατοχής, άρχισε από μόνη της την πατριωτική της δράση και δημιούργησε ομάδα αντίστασης, η οποία αρχικά απετελείτο απ' τα μέλη της οικογένειάς μας και μερικούς φίλους μας πατριώτες. Άρχισε να αγωνίζεται ακούραστα με όλη την δύναμη της ψυχής της και καθ' όλη την διάρκεια της Κατοχής μέχρι το τέλος, την ημέρα που συνελήφθη.

Βέβαια, στην αρχή δεν ήξερε τι να κάνει, ούτε είχε συγκεκριμένα σχέδια, πήγαινε ψαχουλευτά, την καθοδηγούσε η καρδιά της, που ήταν γεμάτη Ελλάδα, και γρήγορα βρήκε το δρόμο της, στην Αντίσταση. Στην αρχή ασχολήθηκε με την περίθαλψη και φυγάδευση των συμμάχων μας, με αυτούς που δεν τα κατάφεραν να φύγουν μαζί με το εκστρατευτικό σώμα και είχαν εγκλωβισθεί στην Ελλάδα. Έλεγε ότι ήταν χρέος και καθήκον ημών των Ελλήνων, να συντρέξουμε τους συμμάχους και συμπολεμιστές μας, που είχαν έλθει απ' τα πέρατα της γης, για να μας βοηθήσουν, και ότι τώρα που βρίσκονταν σε τραγική θέση, σκόρπιοι σε όλη την Ελλάδα, κυνηγημένοι, πεινασμένοι, και έτρεχαν να κρυφτούν, είχαν απόλυτη ανάγκη απ' την βοήθειά μας.

Εμείς τους βοηθήσαμε με όλη μας την ψυχή, παρά την απειλή του θανάτου και πέρα απ' τις δυνάμεις μας, και πολλούς απ' αυτούς τους φυγαδεύσαμε στη Μέση Ανατολή. Εν τω μεταξύ η δράση της μητέρας μπήκε σε άλλο δρόμο. Βρήκε μονοπάτια, που οδηγούσαν στην κατασκοπεία και στις δολιοφθορές κατά του εχθρού. Βρήκε τον τρόπο να κατασκοπεύει τις κυριότερες υπηρεσίες του εχθρού. Oργάνωσε πιο καλά τα σχέδιά της, και χρειαζόταν ικανά στελέχη για να την βοηθήσουν. Μάζεψε γύρω της και άλλους ένθερμους πατριώτες. Έτσι η ομάδα της πλουτίσθηκε με πολλά δυναμικά στελέχη και μεταβλήθηκε, μετά την στελέχωση αυτή, σε αντιστασιακή οργάνωση, την οποία η μητέρα ονόμασε «Μπουμπουλίνα» (απ' το οικογενειακό όνομα της μητέρας της, η οποία λεγόταν Μπούμπουλη).

 

Ένας μικρός στρατός

 

    Η οργάνωση ήταν ένας μικρός στρατός που εκινείτο αθόρυβα, σιωπηλά μέσα στο σκοτάδι, με σκοπό να προκαλέσει όσο πιο πολύ κακό μπορούσε στον εχθρό. Ήταν ένας αγώνας ζωής και θανάτου, για την επιβίωσή μας, ως Έθνος και λαός. Η μητέρα ρίχτηκε με ορμή σ' αυτόν τον ιερό αγώνα μαζί με τα παιδιά της. Όσο μεγάλη και αν ήταν η αγάπη της για μας, δεν μπόρεσε να την κάνει να ξεχάσει ότι πάνω απ' όλα και από μας ήταν η πατρίδα.  Και εμείς, τα έξι απ' τα επτά πιδιά της, την βοηθήσαμε όσο μπορούσαμε με όλον τον ενθουσιασμό της νεανικής ψυχής μας.

Αξιόλογο είναι να τονισθεί εδώ ότι στη οργάνωσή της προστέθηκαν και μερικοί Γερμανοί και Αυστριακοί, αντιναζιστές, αλλά και Ιταλοί, οι οποίοι της παρείχαν πολύτιμες πληροφορίες. Παράλληλα, η «Μπουμπουλίνα» βοηθούσε και τις αντάρτικες ομάδες της υπαίθρου με πολεμοφόδια, που προέρχονταν από αποθήκες των στρατευμάτων κατοχής, και που οι ηρωικές μορφές, για να τα αποκτήσουν, πολλές φορές έδωσαν τη ζωή τους. Ακόμη τις τροφοδοτούσαμε και με φαρμακευτικό υλικό, ένα μέρος του οποίου προερχόταν απ' την φαρμακαποθήκη του πατέρα μας, διότι εκτός απ' την αρωματοποιΐα διατηρούσε και φαρμακείο και φαρμακαποθήκη.

Ευθύνες και καθήκοντα

Όλοι είχαμε αναλάβει ορισμένες ευθύνες και καθήκοντα και την βοηθούσαμε, ακόμα και η Νεφέλη που ήταν πολύ μικρή. Πόσες φορές δεν μετέφερα μηνύματά της. Η μητέρα με χρησιμοποίησε πολλές φορές σε επικίνδυνες αποστολές, όπως η μεταφορά σακιδίων γεμάτων με πυρομαχικά και οπλισμό, τα οποία κρύβαμε στο κατάστημα του πατέρα, αλλά και αλλού. Πολλά πυρομαχικά, όπλα και άλλα συναφή, μας έφερνε ο Ζήσιμος Παρρίδος, βασικό στέλεχος της οργάνωσης «Μπουμπουλίνα» και ο οποίος δεν δίστασε να καταταγεί στον γερμανικό στρατό, μόλις του το ζήτησε η μητέρα, σαν μάχιμος διερμηνέας του Τάγματος Χόλμαν, της Μεραρχίας Βραδεμβούργου, σκοπός της οποίας ήταν η δίωξη και εξολόθρευση των αντάρτικων ομάδων στην Στερεά Ελλάδα και αλλού. Αυτό το παλικάρι δέχτηκε να παίξει αυτόν τον άχαρο και επικίνδυνο ρόλο, προσφέροντας εξαιρετικά πολύτιμες υπηρεσίες. Πληροφορούσε την μητέρα για τις κινήσεις και τα σχέδια του Τάγματος Χόλμαν.

 

Ανθρωποκυνηγητό

 

 Ήταν αρχές του 1944. Oι νίκες και τα αλλεπάλληλα πλήγματα που κατάφεραν οι σύμμαχοι στους Γερμανούς, στα διάφορα μέτωπα, έδωσαν καινούργιες ελπίδες και κουράγιο στους Έλληνες, τους αναπτέρωσαν το ηθικό, και άρχισαν να βλέπουν ότι πλησιάζει η ώρα της λευτεριάς. Τώρα οι όροι της πολεμικής κατάστασης είχαν αντιστραφεί. Oι Γερμανοί, που έβλεπαν να χάνουν τον πόλεμο, ξεσπούσαν με λύσσα πάνω στους αγωνιστές που έπεφταν στα χέρια τους. Έβλεπαν να διαρρέουν τα μυστικά τους και εξαπέλυσαν ανθρωποκυνηγητό. Με πληροφοριοδότες τους κατόρθωσαν να εντοπίσουν και να συλλάβουν τους αρχηγούς ορισμένων οργανώσεων. Μερικοί δεν άντεξαν τα φρικτά μαρτύρια, στα οποία τους υπέβαλαν, και μίλησαν και έτσι οι Γερμανοί κατόρθωσαν να ανακαλύψουν την ύπαρξη ορισμένων οργανώσεων. Η μητέρα υπό την πίεση των καθηκόντων είχε κουρασθεί ψυχικώς και σωματικώς και αυτό μας ανησύχησε. Oι ιατροί και συνεργάτες της Μιχαήλ Σαρακηνός και Παύλος Βακατάτσης, μας συμβούλεψαν να την βάλουμε στο νοσοκομείο. Με δυσκολία την πείσαμε να δεχθεί.

 

Συλλήψεις και βασανιστήρια

 

    Τον Ιούνιο του 1944 έγιναν οι πρώτες συλλήψεις και στελεχών της οργάνωσης «Μπουμπουλίνα». Αυτές οι συλλήψεις την ανησύχησαν και βγήκε, πολλές φορές, κρυφά απ' το νοσοκομείο για να ειδοποιήσει τους συνεργάτες της να εξαφανισθούν. Τότε η μητέρα πληροφορήθηκε από άνθρωπο μέσα απ' τα Ες-Ες, ότι επέκειτο και η δική της σύλληψη. O γαμβρός μου ο Σπύρος έστειλε άνθρωπο να την πάρει και να την κρύψει. Eπίσης ο Άγγλος Έβερτ την παρακάλεσε να την κρύψει αυτός ο ίδιος. Εκείνη όμως ήταν αμετάπειστη και δήλωσε σε όλους ότι θεωρούσε λιποταξία να τρέξει να κρυφτεί για να σωθεί εκείνη και να εγκαταλείψει σ' αυτήν την κρίσιμη στιγμή τους συνεργάτες της, μερικοί απ' τους οποίους ήταν ήδη στα χέρια των Ες-Ες.

Πίστευε ότι με τη δική της σύλληψη και επωμιζόμενη τις ευθύνες της θα σταματούσε την έκταση του κακού και τις συλλήψεις και ότι έτσι θα έσωζε και εμάς τα παιδιά. «Αν ποτέ σας πιάσουν οι Γερμανοί», μας είπε, «να δείξετε γενναιότητα και να μην λυγίσετε, γιατί έτσι θα επιβαρύνετε περισσότερο την θέση σας. Προσέξτε καλά, δεν ξέρετε τίποτα για το τι έκανα, έτσι μόνο θα γλυτώσετε, και δεν θέλω να κλάψετε ή να πενθήσετε για μένα, μόνο να σκέπτεστε, ότι ό,τι κάναμε το κάναμε για την πατρίδα και αυτό θα σας ανακουφίζει». Μας έλεγε ακόμη ότι πίστευε στον Θεό και στην βοήθειά του για να σωθούμε εμείς, τα παιδιά της.

Ύστερα, ήλθαν στο δικό μου κλουβί και με ανέβασαν πάλι στον ανακριτή Μπέκε. Αυτήν την φορά είδα με έκπληξη την μητέρα μου και τον αδελφό μου Νέλσωνα στο ανακριτικό γραφείο του Μπέκε. Η μητέρα, προφανώς για να μην λυγίσω, ή για να μην δουν οι Γερμανοί μητρική αδυναμία και στοργή για μας και τα εκμεταλλευτούν, με κοίταξε αυστηρά, κάνοντάς μου νεύρα με το βλέμμα, που σήμαινε να σταθώ στο ύψος μου και να φερθώ γενναία. Μια μόνο λέξη μου είπε επιτακτικά: «Πρόσεχε». Βέβαια είχε δει τα χάλια μου, τα καμένα πόδια μου, το ματωμένο πουκάμισό μου και τα παράλυτα χέρια μου. Αυτή η στάση της, απέναντί μου, έκανε τον Μπέκε να καταλάβει, ότι η Λέλα Καραγιάννη δεν είναι εύκολη λεία, και θα ήταν αδύνατον να της πάρει λέξη. O Μπέκε με άρπαξε και βίαια με γύρισε και με κόλλησε με το πρόσωπο στον τοίχο, το ίδιο έκανε και στον αδελφό μου. Έβγαλε το περίστροφο απ' την θήκη του, το κόλλησε στο κεφάλι του Νέλσωνα, και κοιτάζοντας το ρολόι του χεριού του και μέσω διερμηνέα είπε στην μητέρα, με ύφος αποφασισμένο να εκτελέσει την απειλή του:

«Λέλα Καραγιάννη, πρόσεξε καλά, σου δίνω δυο λεπτά προθεσμία, για να μου απαντήσεις σ' αυτά που σ' ερωτώ, διαφορετικά θα εκτελέσω, τώρα εδώ μπροστά σου, ένα – ένα τα παιδιά σου, αρχίζοντας από αυτόν εδώ. Λέγε, γιατί θα πιέσω την σκανδάλη, πού έχεις τον πομπό σου, ποιος τον χειρίζεται, με ποιους συνεργάζεσαι, ποιες είναι οι πηγές απ' τις οποίες παίρνεις τις πληροφορίες για τις κινήσεις μας, ποιοι είναι οι συνεργάτες σου, πού βρίσκεται ο καπετάνιος Χρυσίνης με το καΐκι του». Το περίστροφο του Μπέκε έσπρωχνε το κεφάλι του Νέλσωνα, και το έκανε να γέρνει, ήταν αγριεμένος και φαινόταν αποφασισμένος να εκτελέσει την απειλή του. Τότε άκουσα την μητέρα να λέει, με σταθερή και ήρεμη φωνή: «Τα παιδιά μου, εγώ τα γέννησα, δικά μου είναι, αλλά πρέπει να ξέρεις ότι πρωτίστως ανήκουν στην πατρίδα μας. Πρόσεξε καλά, και πάλι σου λέω ότι αυτά δεν ξέρουν τίποτα και άδικα θα τα σκοτώσεις». Η ψυχή της έτρεμε καθώς τα έλεγε αυτά, η φωνή της ηχούσε παράξενα, επίσημα και κατηγορηματικά, ο Νέλσων και εγώ κοιταχτήκαμε έντρομοι με λοξή ματιά, ο Μπέκε έμεινε άναυδος, αμήχανος. Τελικά τράβηξε το πιστόλι απ' τον κρόταφο του Νέλσωνα και βάζοντάς το μέσα στην πέτσινη θήκη που κρεμόταν απ' την ζώνη του, είπε τρέμοντας από οργή: «Τα παιδιά σου τα χρειάζομαι προς το παρόν, και μόλις τελειώσω μ' αυτά, υπόσχομαι να τα στείλω στο εκτελεστικό απόσπασμα, να μην αμφιβάλλεις γι' αυτό».

 

Παίρνουν τη Μάνα…

 

    Το σούρουπο της 7ης Σεπτεμβρίου διεδόθη αστραπιαία στο στρατόπεδο, ότι ήλθαν οι κλούβες με τη συνοδεία αποσπάσματος. O Νέλσων και εγώ σκαρφαλώσαμε στα δυο μικρά παραθυράκια του υπόγειου και είδαμε τις κλούβες, σταματημένες μπροστά στο κτίριο Νο 15. Έβγαζαν απ' το κτίριο άνδρες κρατουμένους και τους παρέτασσαν εφ' ενός ζυγού, με μέτωπο προς το κτίριο Νο 4. Είδαμε επίσης να βγάζουν απ' το κτίριο Νο 14, όπου ήταν η αυστηρή απομόνωση γυναικών, γυναίκες τις οποίες παρέτασσαν κατά τον ίδιο τρόπο. Άκουσα τον αδελφό μου, απ' το άλλο παράθυρο, να μου φωνάζει: «Βύρων, παίρνουν και την μαμά». Εγώ έντρομος, κοιτώντας προσεκτικά τις γυναίκες, διαπίστωσα ότι η πρώτη της σειράς ήταν η μητέρα μου. Στο γκρουπ των ανδρών ξεχώρισα μερικούς συνεργάτες της μητέρας, καθώς και μέλη της οργάνωσής της. Είδα το Γιαννάκη Χούπη, τον ταγματάρχη Σούλη και άλλους, καθώς και τον Ιωάννη Ριζόπουλο.

Στο γκρουπ των γυναικών, εκτός απ' την μητέρα μου, διέκρινα και μερικές συνεργάτιδές της. Κοντά στην μητέρα στεκόταν ο Γεώργιος Ριζόπουλος. Σε κάποια στιγμή τον είδα να μετακινείται απ' την θέση του, να παίρνει την θέση του πρώτου, να πλησιάζει την μητέρα, να γονατίζει μπροστά της και να φιλάει το χέρι της. Προφανώς της ζητούσε συγχώρεση γι' αυτό που είχε κάνει εξ αιτίας του φόβου του για τα μαρτύρια και την ζωή του. Είδαμε την μητέρα να σκύβει προς το μέρος του, σαν να τον συγχωρούσε. Μετά τους έβαλαν όλους στις κλούβες με ένοπλη συνοδεία. Ξεκίνησαν προς άγνωστη κατεύθυνση για μας. Κοίταζα το καμιόνι, που έπαιρνε την μητέρα μου, μέχρι που βγήκε απ' την πύλη του στρατοπέδου και εξαφανίσθηκε.

Εκείνη την στιγμή είδα να έρχεται προς το κτίριό μας ο στρατοπεδάρχης Ραφαήλ Παρίσης, και του φώναξα αν ξέρει πού τους πήγαιναν. Εκείνος για να αποκρύψει την τραγική αλήθεια μου είπε: «Μην ανησυχείς Βύρωνα τους πάνε για όμηρους στα τρένα, και όταν φτάσουν στα σύνορα θα τους αφήσουν ελεύθερους, για να τους αντικαταστήσουν με όμηρους Γιουγκοσλάβους». Παρ' όλο που μέσα μου ήξερα πολύ καλά ότι δεν θα ξανάβλεπα την μητέρα μου γιατί η κατηγορία ήταν βαρύτατη: «Αρχηγός οργάνωσης, κατασκοπεία σε βάρος των Γερμανών, σαμποτάζ», ήλπιζα μέσα στην απελπισία μου σε κάποιο θαύμα.

Εδώ σταματάει η συγκλονιστική περιγραφή του γιού, του Βύρωνα Καραγιάννη, που μέσα στην απελπισία του περίμενε κάποιο θαύμα! Όμως το θαύμα δεν έγινε, αλλά η θυσία της Μάνας για την Πατρίδα!

Η Λέλα Καραγιάννη, η ηρωίδα Πολύτεκνη Μάνα, εκτελέστηκε από «τους σιδηρόφραχτους και θηριώδεις» Ναζί του Χίτλερ, πριν προλάβει να την στεφανώσει η Λευτεριά.

Με τη θυσία της σφράγισε τον τίμιο κι ένδοξο αγώνα της για την Πατρίδα. Με το αίμα της έγραψε τον ωραιότερο τίτλο τιμής: Μια Πολύτεκνη Μάνα θυσιάστηκε για την Ελλάδα!

Κι ήρθε το Φως της Λευτεριάς να την υψώσει στα Oυράνια!…

 

ΠΗΓΗ:  Τεύχος 9, Οκτώβριος – Δεκέμβριος  2001

http://www.aspe.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=428&Itemid=2

Θανατολάγνοι…

 

Του παπα Ηλία Υφαντή

 

Αυτές οι μέρες, μέρες μνήμης. Μνήμης δόξας και οδύνης. Δόξας για το ηρωικό έπος του '40, αλλά και οδύνης για τα πικρά χρόνια της κατοχής. Με τα τόσα πικρά περιστατικά, που ζήσαμε στην πανανθρώπινη, την πανελλήνια, αλλά και τοπική μας κοινωνία.

Όπως, για παράδειγμα, στο χωριό μας (Σκουτεσιάδα Αιτ/νίας). Με τον γέρο Αριστείδη τον Τσιούμα, που καλούσε, απ' το αντικρινό βουνό σε βοήθεια το γιο του, το Γιώργο. Γιατί βέβαια, δεν μπορούσε ν' ακολουθήσει στο βουνό, που είχαμε εμείς κρυφτεί. Και τον άφησαν με την πεποίθηση ότι ήταν αδιανόητο τα κτήνη της άριας φυλής να πειράξουν τον 90χρονο γέροντα.

Ωστόσο οι μεγαλύτεροι έκαμαν σύσκεψη, για να πάει κάποιος να τον συναντήσει. Γιατί, ενώ την πρώτη μέρα φαίνονταν να κάνουν περιπολίες οι Γερμανοί στο βουνό της Τέμπλας, όπου  βρισκόταν ο γέρος,  την επόμενη όμως και τη μεθεπόμενη δεν ξαναφάνηκαν. Κι επειδή ο γέρος φώναζε όλο και συχνότερα και εντονότερα, αποφάσισε να πάει ο πατέρας μου.

Ένα μισάωρο, περίπου, μετά την αναχώρησή του, ακούστηκαν πυροβολισμοί. «Τον τουφέκισαν το Μήτσο»! είπαν. Κι ένιωσα τότε θυμάμαι-παιδάκι εφτά χρονών-σαν κάτι να ξεριζώθηκε βαθιά από τα σπλάχνα μου… Αλλά, ύστερα από κάμποση ώρα, επέστρεψε. Και διηγιόταν ξανά και ξανά την περιπέτειά του:

 «Ήταν σούρουπο, έλεγε, όταν έφτασα στο σημείο, όπου βρισκόταν ο γέρο-Αριστείδης. Μου 'λεγε πως άκουγε  άλογα, που χλιμιντρούσαν και  που ήταν, βέβαια, τα γερμανικά πολυβόλα. Κι ακόμη πως πήγαινε και μέχρι το σπίτι. Κινήσεις, που, όπως φαίνεται, παρακολουθούσαν οι Γερμανοί, αλλά τον άφηναν σαν δόλωμα για τη σύλληψη και κάποιων άλλων…

»Καθώς συνομιλούσαμε, βλέπω στ' αριστερά μου, κάποιον να 'ρχεται. Αρχικά νόμισα πως ήταν κάποιος συγχωριανός μας. Ξανακοιτάζοντάς τον όμως, συνειδητοποίησα πως ήταν Γερμανός. Σκέφτηκα τότε, πως έτσι κι αλλιώς θα με σκότωναν. Και αποφάσισα πως θα ήταν προτιμότερο να με σκοτώσουν, καθώς θα 'φευγα, παρά να με στήσουν μπροστά σε κάποιο εκτελεστικό απόσπασμα. Και, για να βεβαιωθώ, αν είχα καιρό να φύγω, ξανακοίταξα προς την πλευρά του Γερμανού, που, αντιλαμβανόμενος τις προθέσεις μου, φώναξε επιτακτικά: αλτ!

»Έτρεξα μ' όλη μου τη δύναμη. Και, καθώς πηδούσα από μια μεγάλη κοτρόνα προς τη μεριά του δάσους, με πυροβόλησε. Η σφαίρα πέρασε ξυστά. Ένιωσα κάψιμο στ' αυτί μου, αλλά δεν με τραυμάτισε. Ήρθαν κι άλλοι στο σημείο, που είχα πηδήσει και για λίγη ώρα μιλούσαν, ενώ εγώ σταμάτησα και περίμενα κρυμμένος, για να ιδώ τι θα κάμουν. Κι όταν βεβαιώθηκα ότι απομακρύνθηκαν, έφυγα…»

Από κείνη τη στιγμή πήραν το γέροντα. Και διηγιόταν ο παπα-Δημήτρης Ιωακείμ το μαρτυρικό τέλος του, όπως το είδε απ' το κρησφύγετό του, στο γειτονικό μας χωριό, την Ποταμούλα:

Ξάπλωσαν το γέροντα σ' ένα αλώνι. Πλάκωσαν τα χέρια του και τα πόδια του με πέτρες. Τον σκέπασαν με άχυρα. Και τον έκαψαν ζωντανό. Κι ενώ οι σπαρακτικές κραυγές  του ράγιζαν, όχι μόνο τις καρδιές, αλλά και τις πέτρες, οι «ιεραπόστολοι» του ναζισμού και της άριας φυλής διασκέδαζαν με το ανοσιούργημά τους.

Κατά δυστυχή συγκυρία, σε άλλο σημείο του χωριού μας, συνέλαβαν και δυό του γιους (το Νίκο και το Μήτσο), που τους τουφέκισαν.

Κι ύστερα τη γερόντισσα την Γιωργούλα Τσοβόλα. Που δεν μπορούσε να φύγει, όταν έκαψαν το χωριό, και την έκαψαν ζωντανή μέσα στο σπίτι της. Και τον άλλο γέροντα, τον Τάκη Πρατάρη, τον αλαφροΐσκιωτο, απ' την Ποταμούλα. Που δεν καταλάβαινε τη λογική των κανιβάλων  του Γ.΄ Ράιχ και κυκλοφορούσε ανέμελος ανάμεσά τους. Και που, για να του δώσουν να καταλάβει, τον εκτέλεσαν με τις λόγχες τους…

Κι ύστερα το αθώο παλικάρι (το Σωτηρόπουλο) απ' τη Κυπάρισσο, που το υποπτεύθηκαν οι δικοί μας ως, δήθεν, κατάσκοπο. Επειδή, σαν παιδί, είχε την αφελή περιέργεια να ρωτάει τους αντάρτες για τις μάρκες των όπλων. Και που το πέθαναν δέρνοντάς το και ρίχνοντάς του λάδι καυτό και αλάτι, στις χαραγματιές, που του έκαναν στην πλάτη…

Και το Γάλλο, το  Ζανό, που είχε λιποτακτήσει απ' το γερμανικό στρατό. Και, που, για να διαφύγει τη σύλληψη απ' τους Γερμανούς, πήδησε από μεγάλο ύψος και έπαθε ρήξη των σπλάχνων ή, κατ' άλλους, πνευμονία. Για να πεθάνει τελικά στο σπίτι του μπάρμπα μου, στη Ραΐνα, και να ενταφιαστεί στο νεκροταφείο του χωριού μας.

 Κι ύστερα τους Ιταλούς, που ξέμειναν, ύστερα από τη φυγή των Γερμανών. Και που τους χρησιμοποιούσαμε, για αρκετό χρονικό διάστημα, σαν εργάτες. Όπως τον Αουρέλιο και τον Αλβάρο (γιατρό). Και μερικούς άλλους. Που κάποια μέρα τους πέρασαν οι αντάρτες με συνοδεία μπροστά από το σπίτι μας.

Κι όταν η 3χρονη αδερφή μου έτρεξε προς τον Αλβάρο, που υπεραγαπούσε, εκείνος της είπε: «Λιμπερτά (=Ελευθερία) μου,  δεν θα με ξαναδείς»! Και δεν τους ξαναείδαμε. Αφού κάποιοι «ελληναράδες», τζάμπα παλικαράδες, τους καταδίκασαν «εις θάνατον» και τους εκτέλεσαν. Όλους. Γιατί; Επειδή, λέει, κάποιος Ιταλός σήκωσε τα μάτια του στο κορίτσι κάποιου «πατριώτη»…

Αυτές και πάμπολλες άλλες τραγωδίες. Σε πανελλήνια και παγκόσμια κλίμακα. Με τις εκατοντάδες χιλιάδες και τα εκατομμύρια των θυμάτων. Που τις σκηνοθετούν κάποιοι δαιμονισμένοι, όπως ο Χίτλερ και ο Μουσολίνι ή ο Κλίντον και ο Μπους. Και τόσοι άλλοι άφρονες και παράφρονες, θανατολάγνοι και καταστροφολάγνοι…

Που με τις λεγεώνες των δαιμονίων, που κουβαλούν οι ίδιοι και φιλοξενούν, υποδαυλίζουν τις απωθημένες στο υποσυνείδητο των ανθρώπων καταστροφικές δυνάμεις. Και σύρουν τους λαούς στη φρίκη των πολέμων…

 

Παπα-Ηλίας, 27-10-2009

 

http://papailiasyfantis.wordpres.com,  http://papailiasyfantis.blogspot.com

 

e-mail: papailiasyfantis@gmail.com