Δειλοί και άβουλοι μπρος στην Ανηφοριά

 

Του Λεωνίδα Χ. Αποσκίτη

 

 

Η νέα κυπριακή κρίση έχει λειτουργήσει ως καταλύτης στην ιστορική αφασία της ελληνικής πολιτικής πραγματικότητας, αποκαλύπτοντας πλήρως την κακουργία των ευρω-δωσιλογικών λόμπυ και ηγεσιών, αλλά και την γύμνια των λεγόμενων «αντιμνημονιακών» δυνάμεων.

Ανέκαθεν η ιστορία της Κύπρου υπερέβαινε κατά πολύ το μέγεθός της. Το νησί της Αφροδίτης, στο σταυροδρόμι των τριών ιστορικών κόσμων, ήταν πάντα το «μήλον της έριδος» όλων των κατά καιρούς ισχυρών μνηστήρων της ανατολικής Μεσογείου.

Η Μεσόγειος Θάλασσα για χιλιετίες υπήρξε το μοναδικό εκείνο φυσικό στοιχείο και το γεωγραφικό επίκεντρο της πνευματικής ιστορίας της ανθρωπότητας. Εδώ όλες οι θρησκείες, οι φιλοσοφίες, οι τέχνες και οι επιστήμες γεννήθηκαν και από εδώ ο πανάρχαιος ελληνικός Λόγος ξεχύθηκε σ' όλες τις μεριές του κόσμου.

Πανίσχυρο φρούριο υψίστης στρατηγικής σημασίας μέσα στον χώρο της ανατολικής Μεσογείου το «χρυσοπράσινο φύλλο», το «μεγάλο νησί», η Κύπρος. Και, λόγω της στρατηγικής της θέσης, ασπίδα για όλο τον Ελληνισμό, όποτε το πελέκι του κυνισμού και της βαρβαρότητας χτυπούσε την Μεσόγειο.

Από τότε που ο πέλεκυς έπεσε απότομα στην Κύπρο, όταν στις μέρες του Βυζαντίου, τον 12ο αιώνα, οι Φράγκοι (όνομα που δινόταν σ' όλους τους γερμανικούς λαούς) μαζί με τους τραπεζίτες της Μεσογείου -τους δόγηδες της Βενετίας- ξεκίνησαν να αλώσουν την περιοχή, μέχρι τις μέρες μας, η αλήθεια αυτή επιβεβαιώνεται.

Σήμερα, το τελεσίγραφο του Eurogroup βασίστηκε πάνω στο πρωτοφανές κλίμα κυνισμού και συνωμοσίας με το οποίο χαράζεται ο παγκόσμιος χάρτης τα τελευταία «παγκοσμιοποιημένα» χρόνια …στο Βελιγράδι, την Βαγδάτη, την Δαμασκό, την Λευκωσία.

Μεγάλο θύμα αυτών των δύο ιστορικών κακών, του κυνισμού και της συνωμοσίας, είναι το μαρτυρικό ελληνικό νησί από τότε που ο Άγγλος αποικιοκράτης πάτησε πρώτη φορά το ποδάρι του πάνω στα χώματά του, πριν από 135 χρόνια, το 1878.

Στις 12 Ιουλίου του 1878 υψώθηκε από ένα αγγλικό απόσπασμα η βρετανική σημαία στην Λευκωσία. Η άφιξη των νέων κυρίαρχων είχε αναζωπυρώσει τους εθνικούς πόθους, ότι η Βρετανία θα έδινε την Κύπρο στην Ελλάδα όπως είχε κάνει 14 χρόνια νωρίτερα με τα Επτάνησα. Αυτός ο ευσεβής πόθος ζέστανε τον αγώνα των Κυπρίων μέχρι το 1931. Όμως, οι Άγγλοι επιδόθηκαν συστηματικά στην εδραίωση της κυριαρχίας τους και, βασιζόμενοι στην πάγια πολιτική τους του «διαίρει και βασίλευε», που κληρονόμησαν από τους Ρωμαίους, καλλιέργησαν την αντιπαλότητα ανάμεσα στην Ελληνική πλειοψηφία και την Τουρκική μειοψηφία.

Έτσι φθάσαμε στην εξέγερση του 1931 και έκτοτε άρχισε να εκφράζεται δυναμικά ο ελληνικός αλυτρωτισμός και το σύνθημα της Ένωσης με την Ελλάδα. Όλα αυτά τα χρόνια και στους δύο παγκόσμιους πολέμους, οι Κύπριοι εθελοντές κατά χιλιάδες πολεμούσαν στον πλευρό της Ελλάδας.

Την 1η Απριλίου 1955, η Λευκωσία σείστηκε από τις εκρήξεις. Ήταν η αρχή μιας νέας γενηάς ηρώων στην αστείρευτη ιστορία του Ελληνισμού: Καραολής, Αυξεντίου, Μάτσης, Μόδεστος… «χαίρε, ω χαίρε ελευθεριά»…

Πράγματα ακατανόητα για τους «ληστές με το ένα χέρι» της υπερεθνικής τοκογλυφίας της αφασικής νέας παγκόσμιας τάξης που βλέπουν τις εθνικές σημαίες σαν πειρατικές νεκροκεφαλές.

Η ιστορία, όμως, είχε αρχίσει κρυφά την αντίστροφη μέτρηση: από τους πανηγυρισμούς για την ανεξαρτησία μέχρι το πραξικόπημα και την εισβολή του Αττίλα. Η 20η Ιουλίου 1974 είναι από τις ημερομηνίες-σταθμούς, τις σημαδιακές που σημαδεύουν ανεξίτηλα γενηές ολόκληρες.

Η τραγωδία του 1974 στην Κύπρο και οι συνέπειες της τουρκικής εισβολής συνιστούν ένα διαρκές πολλαπλό και απεχθές έγκλημα, ένα μοναδικό ίσως φαινόμενο διεθνούς ανομίας: το 33% του πληθυσμού μιας χώρας, που είναι εκτοπισμένο με την βία, οι χιλιάδες νεκροί και αγνοούμενοι, ο σφετερισμός της γης και των περιουσιών, οι λεηλασίες και οι καταστροφές της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς του νησιού το αποδεικνύουν.

Όλα αυτά τα 39 χρόνια, εμείς οι Ελλαδίτες, που πηγαίναμε στην «μοιρασμένη» πρωτεύουσα δίπλα στην πράσινη γραμμή, νομίζαμε ότι η Κύπρος πλουτίζει και ευημερεί αδιαφορώντας για την κατοχή και την σημαία με το μισοφέγγαρο που κυματίζει πιο πέρα.

Τώρα αποδείχθηκε περίτρανα ότι ο Αττίλας ήταν πάντα εκεί και ότι «οι βάρβαροι» έφθαναν από παντού με προσωπεία «φίλων».

Δεν το άφηνε, όμως, αυτό να γίνει αντιληπτό τις τελευταίες δεκαετίες, η δράση ενός «λόμπυ» πολιτικών, διπλωματών, δημοσιογράφων, καθηγητάδων και αναλυτών «δεξαμενών σκέψης» καθώς και άλλων πολιτειακών και οικονομικών παραγόντων που υπονόμευε συστηματικά τα ελληνικά και κυπριακά συμφέροντα και την εθνική στρατηγική.

Στις 24 Απριλίου του 2004, η Κύπρος, που από την αρχαιότητα πολεμάει με τους δυνατούς της γης, κατάφερε να μείνει όρθια σε μια από τις πιο δύσκολες και κρίσιμες στιγμές της ιστορίας της με το ΟΧΙ του Ελληνοκυπριακού λαού που σταμάτησε στην Λευκωσία τους «ληστές με το ένα χέρι».

Η απάντηση του Τάσσου Παπαδόπουλου, ότι δεν παραδίδουμε την δημοκρατική πατρίδα, που μας δίνει οντότητα και ελευθερία, για να «αγοράσουμε ελπίδα» και φούμαρα, που μας πλασάρουν οι έμποροι της «ιστορικής αμνησίας», είναι μάθημα σύγχρονης στρατηγικής.

Στην άγρια επέλαση της παγκοσμιοποίησης, η Κύπρος έδωσε περήφανη το στίγμα της αντίστασης μαζί, τότε, με την Φαλούτζα και την Ραμάλα.

Σήμερα, η κυπριακή Βουλή στις 19 Μαρτίου αντέταξε ένα νέο σθεναρό ΟΧΙ που απέτρεψε την μεγαλύτερη εξαθλίωση των λαϊκών στρωμάτων, αλλά αυτό υπονομεύθηκε αμέσως από την εξωνημένη κυβέρνηση του Αναστασιάδη και το ανύπαρκτο «εθνικό κέντρο».

Η εγκατάλειψη της «μάνας» Ελλάδας πόνεσε επανειλημμένα την Μεγαλόνησο: 1930, 1955-59, 1967-74, 2002-2004, 2013. Σε όλους τους αγώνες και τα «όχι» της, η Κύπρος ήταν κατά βάση μόνη της και απροστάτευτη απέναντι στα θηρία που την ορέγονταν. Μόνο για λίγα χρόνια, στα μέσα της δεκαετίας του '60, η εξοπλισμένη ελληνική μεραρχία στάθηκε φύλακας-φρουρός του νησιού για νάρθει η χούντα να το ξαναπροδώσει.

Αυτή την φορά δεν ήταν, όμως, απλή εγκατάλειψη, αλλά εγκληματική συνέργεια σε βάρος της αυθυπαρξίας και της ελευθερίας των Κυπρίων από το δωσιλογικό καθεστώς της Αθήνας, προδοσία κυνικότερη κι από την αντίστοιχη χουντική του '74, που είχε εν πολλοίς και τον χαρακτήρα της θερμοκέφαλης «εθνικοφροσύνης».

Αλλά, δεν ήταν μόνον η κακουργία της δυτικόδουλης άρχουσας ελίτ που έλαμψε στις «ειδούς» του φετινού Μαρτίου, μιας κάστας αποκομμένης πλήρως από την υπεράσπιση της εθνικής ανεξαρτησίας. Ήταν ακόμα το απόλυτο φιάσκο της νεόκοπης «ελληνοϊσραηλινής» συμμαχίας, με αποκορύφωμα την συγγνώμη Νετανυάχου προς τον Ερντογάν. Ήταν, όμως, και η ανυπαρξία εναλλακτικής διπλωματικής στρατηγικής από τις πολιτικές δυνάμεις και τα κινήματα που εκφράζουν την αντίσταση στον ολετήρα των τραπεζιτών σε Ελλάδα και Κύπρο.

Ακούσαμε οικονομικές και μαρξιστικές αναλύσεις για την κρίση, που παραβλέπουν πλήρως τις παραμέτρους του Κυπριακού ως ζητήματος εισβολής και κατοχής και το γεγονός ότι ο τραπεζικός τομέας, με την συμμετοχή και των Ρώσσων μεγαλοκαταθετών, αν κλονισθεί, χάνεται το οικονομικό οχυρό της ανεξαρτησίας των Ελληνοκυπρίων.

Η Τουρκία επιχαίρει γι' αυτό και ακονίζει τα νύχια της για την τελική αρπαγή του νησιού μετά από μια επερχόμενη λύση με όρους πιο επονείδιστους κι από του σχεδίου Ανάν.

Είδαμε τα «αντιμνημονιακά» επιτελεία στην Αθήνα να αντιδρούν κατόπιν εορτής με νεφελώδεις τοποθετήσεις και να μην είναι σε θέση ούτε ένα σοβαρό συλλαλητήριο να οργανώσουν τις κρίσιμες ώρες των διαβουλεύσεων για να στηρίξουν το «ΟΧΙ».

Γίναμε, τέλος, μάρτυρες «σοφών» συμβουλών για σύνεση «μην μας βρει χειρότερο κακό»… από «αντιμνημονιακές» φωνές που ελάχιστα διαφέρουν από τις συμβουλές για «ευρωπαϊκή λύση» των θιασωτών του Μνημονίου.

Έχουμε ξεχάσει, με λίγα λόγια, το προφητικό απόσπασμα από το βιβλίο του Παναγιώτη Κονδύλη, «Θεωρία του Πολέμου», ότι «ακριβώς ο ευρωπαϊκός προσανατολισμός της Ελλάδας θα μεταβληθεί σε όργανο de facto μετατροπής της σε δορυφόρο της Τουρκίας».

Μα πιο πολύ λησμονήσαμε σαν λαός τους στίχους από το ποίημα του έφηβου ήρωα της Κύπρου Ευαγόρα Παλληκαρίδη: «Θα πάρω μιαν Ανηφοριά, θα πάρω μονοπάτια, να βρω τα σκαλοπάτια που παν στην Λευτεριά»!

Αντίθετα, θυμίζουμε τους «μοιραίους» του Βάρναλη όσο μένουμε δειλοί, άβουλοι και μουδιασμένοι παρατηρητές της ολοκληρωτικής μας καταστροφής και δεν βρίσκουμε το σθένος για μια γενικευμένη παλλαϊκή συστράτευση και αντίσταση σε Ελλάδα και Κύπρο.

 ΠΗΓΗ: Hellenic Nexus, τ.73, Απρίλιος 2013.

Οικουμενικός πολιτισμός*

Θανάσης Μουσόπουλος, «Βυζαντινή Οικουμένη. Θέματα ιστορίας και πολιτισμού», Ξάνθη 2012

 

Του Γιάννη Στρούμπα

 

Το 330 μ.Χ. η πρωτεύουσα της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας μεταφέρεται από τη Ρώμη στο Βυζάντιο, το οποίο μετονομάζεται σε Κωνσταντινούπολη, από το όνομα του αυτοκράτορα Μεγάλου Κωνσταντίνου. Το δυτικό τμήμα της αυτοκρατορίας καταλύθηκε το 476 μ.Χ. Το ανατολικό τμήμα, συναιρώντας το ελληνικό στοιχείο, τη ρωμαϊκή κρατική οργάνωση και τον χριστιανισμό, δημιούργησε μια κρατική οντότητα που συνέχισε να υπάρχει ως το 1453 μ.Χ., οπότε αλώθηκε η Πόλη. Την πορεία του ανατολικού τμήματος της αυτοκρατορίας εξετάζει ο Θανάσης Μουσόπουλος στο βιβλίο του «Βυζαντινή Οικουμένη», όπου πραγματεύεται «θέματα ιστορίας και πολιτισμού», όπως εύγλωττα δηλώνει κι ο υπότιτλος του βιβλίου.

---

* α΄ δημοσίευση: εφημ. «Αντιφωνητής», αρ. φύλλου 364, 1/4/2013.

Ο Μουσόπουλος εξηγεί γιατί επιλέγει τον όρο «Βυζαντινή Οικουμένη», αντί του βιβλιογραφικά καθιερωμένου «Βυζαντινή Αυτοκρατορία»: μπορεί η ελληνική, η ρωμαϊκή παράδοση και ο χριστιανισμός να συνδιαμόρφωσαν τη βυζαντινή φυσιογνωμία, μπορεί το «ελληνικό» υλικό, επηρεασμένο, βέβαια, από τις νέες συνθήκες, να διαπότισε και να συνένωσε τα ποικιλόμορφα στοιχεία της αυτοκρατορίας, γεγονός που αποτυπώνεται στον στοχασμό, στη θρησκεία και στην τέχνη, όμως η Βυζαντινή Αυτοκρατορία υπήρξε υπερεθνική, η δε πρωτεύουσά της είχε διαρκώς ρόλο οικουμενικό. Η χιλιετής πρωταγωνιστική πορεία της ανατολικής αυτοκρατορίας γεωπολιτικά, πολιτισμικά και οικονομικά – το βυζαντινό σολδίο (solidus) ήταν χρυσό και συνιστούσε το διεθνές νόμισμα του μεσαίωνα – δικαιώνει τον Μουσόπουλο για την ορολογία που προκρίνει.

Οι πολιτιστικές πτυχές του Βυζαντίου, που αποτελούν το κεντρικό αντικείμενο πραγμάτευσης του Μουσόπουλου, χρειάζονται βεβαίως κι ένα όργανο έκφρασης. Τούτο δεν είναι άλλο από τη γλώσσα. Δικαίως λοιπόν ο συγγραφέας προβαίνει σε εξέταση της γλωσσικής κατάστασης στο Βυζάντιο. Επίσημη κρατική γλώσσα την εποχή που γίνεται πρωτεύουσα η Κωνσταντινούπολη ήταν η λατινική. Στους πληθυσμούς κυριαρχούσε η ελληνική, η οποία στον 7ο περίπου αιώνα επιβάλλεται και στο κράτος. Η ομιλούμενη από τον λαό προφορική κοινή, η γραπτή κοινή και η αττικίζουσα γραπτή συνιστούν τη βυζαντινή τριγλωσσία. Η κοινή γραπτή αποτυπώνεται στα κείμενα της Παλαιάς και της Καινής Διαθήκης. Τους τρεις πρώτους χριστιανικούς αιώνες των διωγμών η Εκκλησία χρησιμοποίησε απλή γλώσσα. Από τον 4ο αιώνα όμως, καθώς ο χριστιανισμός συμφιλιώθηκε με το κράτος και νίκησε την ειδωλολατρία, η Εκκλησία υιοθέτησε την αρχαΐζουσα γλώσσα, ιδανικό της ελληνικής παιδείας αυτή την εποχή, αποσκοπώντας στον ευκολότερο προσηλυτισμό των μορφωμένων αλλά και στην καταπολέμηση των αιρέσεων με ένα πολύ δουλεμένο γλωσσικό όργανο. Γι' αυτό η ιστορικός Βάσω Βαρμάζη διαπιστώνει πως η επιβολή του αρχαϊσμού στον γραπτό λόγο οφείλεται καί στην Εκκλησία. Η νεοελληνική γλώσσα, πάλι, είναι ήδη διαμορφωμένη στα χρόνια των ακριτικών τραγουδιών, ενώ στα χρόνια της άλωσης είναι πλέον παγιωμένα τα βασικά χαρακτηριστικά των διάφορων νεοελληνικών διαλέκτων.

Η γλωσσική ανάλυση κατείχε ιδιαίτερη θέση στην εκπαιδευτική διαδικασία. Σύμφωνα με την ερευνήτρια Χριστίνα Αγγελίδη, σε όλη τη διάρκεια της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας η εκπαίδευση στηριζόταν στη συστηματική γραμματική, λεξιλογική, συντακτική και υφολογική ανάλυση επιλεγμένων αρχαιοελληνικών κειμένων. Οι Βυζαντινοί μελετούσαν τους αρχαίους και τους νέους συγγραφείς όλους μαζί, χωρίς διάκριση. Άλλωστε η αρχαιοελληνική γραμματεία διασώθηκε χάρη στο Βυζάντιο, κι όχι τη λατινική Δύση, όπως δέχεται μια εσφαλμένη αντίληψη. Ο εκπαιδευτικός προσανατολισμός των Βυζαντινών φανερώνει πως η άποψη ότι στο Βυζάντιο υπήρχε μόνο θεολογία και τίποτε περισσότερο, δεν ευσταθεί. Ο Βασίλειος Τατάκης ανέτρεψε τη σχετική εντύπωση, αναδεικνύοντας τον κλάδο της Φιλοσοφίας στο Βυζάντιο, κι επιβάλλοντάς τον ως όρο.

Η βυζαντινή φιλοσοφική παράδοση υπήρξε πλούσια. Η καθιερωμένη αντίληψη ότι η ελληνική φιλοσοφία βρίσκει τραγικό τέλος το 529 με το κλείσιμο της Ακαδημίας των Αθηνών, δεν είναι παρά ένας συμβατικός μύθος, σημειώνει ο Μουσόπουλος. Η βυζαντινή φιλοσοφία είναι κάτι πολύ περισσότερο: μια άμεση, ζωντανή συνέχεια της ελληνικής φιλοσοφίας. Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στην πλατωνική και την αριστοτελική φιλοσοφία, που διαμόρφωσε τη χριστιανική γενικά, και ιδιαίτερα τη βυζαντινή σκέψη. Ο Φώτιος τον 9ο αιώνα, πανεπιστήμονας αριστοτελικής κοπής, προτιμά τον Αριστοτέλη, απορρίπτοντας συνάμα τις πλατωνικές Ιδέες. Η φιλοπλατωνική κίνηση κορυφώνεται τον 11ο αιώνα με τον Μιχαήλ Ψελλό. Ο Ψελλός, το καθολικότερο μυαλό του Βυζαντίου, θεωρεί τους Έλληνες φιλοσόφους προδρόμους του χριστιανισμού. Οι Έλληνες αποκαθίστανται, κι έτσι αρχίζει η αναγέννηση. Στις τελευταίες δεκαετίες της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας ο Γεώργιος Πλήθων Γεμιστός καταγγέλλει τον Αριστοτέλη και τάσσεται ανεπιφύλακτα με τον Πλάτωνα. Ο Πλήθων θεωρούσε ότι με την ελληνική παιδεία και τον παραμερισμό του χριστιανισμού θα αποτρεπόταν η επερχόμενη καταιγίδα. Πιστεύει στην κοινοκτημοσύνη και στον κρατικό παρεμβατισμό, ενώ στις ριζοσπαστικές και πρωτοπόρες ιδέες του περιλαμβάνονται ο εθνικός στρατός, η τόνωση του εμπορίου, η ενίσχυση της εθνικής παραγωγής, ο πόλεμος ενάντια στα εισαγόμενα είδη πολυτελείας. Ο Πλήθων κι ο Βησσαρίωνας όχι μόνο προετοιμάζουν την αναγέννηση, μα την προσφέρουν έτοιμη στους δυτικούς στο φιλοσοφικό πεδίο.

Η λογοτεχνία στο Βυζάντιο είναι ένας ακόμη πολιτισμικός τομέας, τον οποίο πραγματεύεται ο Μουσόπουλος. Η πρωτοβυζαντινή περίοδος δεν παραδίνει ποιητικά αριστουργήματα. Ως τα τέλη του 3ου μ.Χ. αιώνα τα ποιήματα είναι σχεδόν όλα διδακτικά, ενώ κατά τον 5ο και 6ο αιώνα εμφανίζονται μυθολογικά ποιήματα στις τελευταίες τους αναλαμπές. Από τον 5ο αιώνα καταργείται η προσωδία και γράφονται θρησκευτικά ποιήματα μεγάλης αξίας. Οι ποιητές ονομάζονται μελωδοί, επειδή εκτός από τους στίχους γράφουν και τη μουσική μελωδία. Ύψιστος ποιητής θεωρείται ο Ρωμανός ο Μελωδός (6ος αιώνας). Ένας από τους γνωστότερους ύμνους της εποχής, ξεχωριστός για τον λυρισμό, την περίτεχνη δομή και τον πλούτο των εικόνων του, είναι ο Ακάθιστος Ύμνος. Τον 8ο αιώνα διακρίνεται ο Ιωάννης Δαμασκηνός, που διαμόρφωσε ένα νέο μουσικό είδος, τον κανόνα. Οι κανόνες, μαζί με τα τροπάρια και τη μουσική, κυριαρχούν στις τελετές της ορθόδοξης εκκλησίας. Τον 11ο αιώνα κυριαρχεί ο Μιχαήλ Ψελλός, που έγραψε και σε δεκαπεντασύλλαβους στίχους. Στην ακριτική ποίηση ξεχωρίζει το μεγαλόπνοο έπος «Βασίλειος Διγενής Ακρίτας», το οποίο σώζεται σε πολλές διασκευές. Την υστεροβυζαντινή εποχή η ανάμιξη του ελληνικού και του δυτικού πολιτισμού δίνει μια σειρά έργων, τα ιπποτικά ή ερωτικά μυθιστορήματα, που εξιστορούν τις περιπέτειες ενός ερωτικού ζευγαριού, έχοντας για πρότυπά τους δυτικά έργα, χωρίς όμως να απουσιάζουν οι επιρροές από ανατολίτικα στοιχεία αλλά και από στοιχεία της λόγιας βυζαντινής παράδοσης.

Το πεδίο της ιστοριογραφίας, με τον διακριτό διαχωρισμό ιστοριογράφων και χρονογράφων, συνιστά άλλη μία βυζαντινή πολιτισμική εκδήλωση. Ο ιστορικός, εξηγεί ο Μουσόπουλος, αναφέρεται συνήθως στα γεγονότα μιας συγκεκριμένης χρονικής περιόδου, προτιμά την αττικίζουσα διάλεκτο και ανήκει μάλλον στην ανώτερη τάξη. Ο χρονογράφος προτιμά μια απλούστερη γλώσσα, ανήκει σε κατώτερη κοινωνική τάξη, καταγράφει τα γεγονότα με τη σειρά της διαδοχής τους, χωρίς αναφορά στη σημασία τους ή στην αιτιώδη σχέση που τα συνδέει. Στην πρώιμη βυζαντινή περίοδο καθαυτό ιστοριογράφος είναι ο Προκόπιος. Στη μεσοβυζαντινή περίοδο προστάτης των γραμμάτων, των τεχνών και των επιστημών, μεταξύ των οποίων και της ιστορίας, υπήρξε ο αυτοκράτορας Κωνσταντίνος Ζ΄ ο Πορφυρογέννητος. Τον 11ο αιώνα διακρίνεται η ιστορικός Άννα Κομνηνή, η οποία, παρακολουθώντας, όχι αντικειμενικά, την πορεία του αυτοκράτορα πατέρα της Αλέξιου Α΄ Κομνηνού, φωτίζει και την Α΄ Σταυροφορία, καθώς και τη σχέση του Βυζαντίου με τους Σελτζούκους. Ο Νικήτας Χωνιάτης ζει και εξιστορεί την άλωση της Πόλης από τους σταυροφόρους το 1204. Η άλωση του 1453 καλύπτεται από τους τέσσερις «ιστορικούς της άλωσης»: τον Λαόνικο Χαλκοκονδύλη, τον Δούκα, τον Γεώργιο Φραντζή ή Σφραντζή και τον Μιχαήλ Κριτόβουλο. Η χρονογραφία, πάλι, διαμορφώνεται κάτω από την επίδραση της Ανατολής. Πατέρας της θεωρείται ο Ιωάννης Μαλάλας, εξελληνισμένος Σύρος.

Στο Βυζάντιο ευδοκίμησε και η μουσική, κοσμική κι εκκλησιαστική. Η κοσμική μουσική δεν ήταν γραπτή, και περνά στη νεότερη παράδοση προφορικά, μέσα από τα δημοτικά τραγούδια. Η βυζαντινή μουσική έκφραση παρακολούθησε τη ζωή των ανθρώπων. Η εκκλησιαστική μουσική από την άλλη, με ανατολίτικες επιδράσεις, είναι, κατά βάση, εξέλιξη της ελληνικής. 7.000 μουσικοί κώδικες έχουν καταγραφεί σε όλον τον κόσμο, γεγονός ενδεικτικό του πλούτου και της συνέχειας της ελληνικής εθνικής μουσικής στα μέσα και νεότερα χρόνια. Η εκκλησιαστική μουσική είναι μελωδική και μονοφωνική, καθαρά φωνητική.

Χαρακτηριστικό της τέχνης στο Βυζάντιο, διαπιστώνει ο Μουσόπουλος, είναι η σύνδεσή της με τον χριστιανισμό. Στην αρχιτεκτονική, ο ναός της Αγίας Σοφίας θεωρείται το σύμβολο της Βυζαντινής Οικουμένης, και είναι βασιλική με τρούλο, ένας καθαρά βυζαντινός αρχιτεκτονικός τύπος. Ο τρούλος του ναού, μιμούμενος την ουράνια σφαίρα, δίνει την εικόνα ενός ολόφωτου θόλου που αγκαλιάζει το σύμπαν, δηλαδή τη Βυζαντινή Οικουμένη. Η βυζαντινή ζωγραφική συνδέεται επίσης με τη λατρεία κι εκφράζεται σε φορητές εικόνες, τοιχογραφίες, ψηφιδωτά, εικονογραφημένα χειρόγραφα. Παρά λοιπόν το γεγονός πως αρχικά ο χριστιανισμός κυνήγησε τον ελληνισμό, στην πορεία συμφιλιώθηκαν, και ο ελληνισμός καθόρισε τη μορφή του χριστιανισμού και τη χριστιανική ορολογία.

Η άλωση του 1453 αναγκάζει πολλούς λογίους να εγκαταλείψουν το Βυζάντιο. Επειδή όμως, όπως διαπιστώνει ο ιστορικός Απόστολος Βακαλόπουλος, είχαν κατακτήσει την έννοια της εθνικότητας πολύ πριν αυτή ωριμάσει στους άλλους ευρωπαϊκούς λαούς, είχαν τη βαθύτερη ιδέα ότι δεν εργάζονται για τον εαυτό τους, παρά για την πατρίδα. Γι' αυτό και διέσωσαν περισσότερα από 20.000 μεσαιωνικά ελληνικά χειρόγραφα, συμβάλλοντας στον μέγιστο ρόλο του Βυζαντίου στη διάσωση της αρχαίας γραμματείας, καταπώς επισημαίνει ο Στυλιανός Αλεξίου.

Έχοντας εκπονήσει ένα έργο που προβάλλει την παραγνωρισμένη από το πλατύ ανειδίκευτο κοινό πολιτιστική προσφορά του Βυζαντίου στην οικουμένη, ο Μουσόπουλος εξηγεί πως το πόνημά του στοχεύει ακριβώς στον αναγνώστη ο οποίος στη μέση εκπαίδευση γνώρισε λίγο αυτή τη σημαντική πτυχή του Βυζαντίου. Ο Μουσόπουλος μπορεί να μην παράγει πρωτότυπη έρευνα, ανταποκρίνεται όμως με επιτυχία στον στόχο του, κατορθώνοντας να συνοψίσει με ευσυνειδησία, μεθοδικότητα και καίρια επιλογή των ουσιωδών χαρακτηριστικών, τους τομείς στους οποίους το Βυζάντιο διέπρεψε πολιτισμικά. Σεβόμενος τις πηγές, με πλήθος παραπομπών σε ειδήμονες μελετητές, ο Μουσόπουλος δομεί ένα εγχειρίδιο χρηστικό και χρήσιμο για όσους επιθυμούν μια πρώτη προσέγγιση με τη βυζαντινή τέχνη.

Θανάσης Μουσόπουλος, «Βυζαντινή Οικουμένη. Θέματα ιστορίας και πολιτισμού», Ξάνθη 2012, σελ. 212.

 

Γιάννης Στρούμπας

 

«Το Βυζάντιο, αντίθετα προς τη φεουδαρχική Ευρώπη, είχε αστικά κέντρα, εκτός από την Κωνσταντινούπολη (την οποία όταν αντίκρισαν το 1204 οι Ευρωπαίοι "έπαθαν"). Οι κάτοικοι των πόλεων είτε ασκούσαν αγροτικά επαγγέλματα, είτε αστικές εργασίες, κυρίως στη βιοτεχνία και στο εμπόριο. Για τους διάφορους κλάδους υπήρχαν συντεχνίες – συστήματα, στα οποία το κράτος ασκούσε έλεγχο. Για ορισμένα προϊόντα και κλάδους υπήρχε κρατικό μονοπώλιο (π.χ. πορφύρα, όπλα, μετάξι).   Το νόμισμα του Βυζαντίου ήταν το solidus (σολδίο) που ήταν χρυσό, ήταν όπως γράφει η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ το δολάριο του Μεσαίωνα, και έμεινε ακιβδήλευτο από την εποχή του Μ. Κωνσταντίνου ως την εποχή του Αλέξιου Α΄ Κομνηνού, για οκτακόσια ολόκληρα χρόνια. Στους επόμενους αιώνες το νοθεύουν και το υποτιμούν. Βέβαια, να λάβουμε υπόψη ότι στη Βυζαντινή Αυτοκρατορία δεν μπορούσε κανείς να δανείσει χρήματα παρά μόνο με τον καθορισμένο από το κράτος τόκο, που ήταν σχετικά χαμηλός, δεδομένου του γεγονότος ότι η εκκλησία ήταν εναντίον του τοκισμού των χρημάτων.   Εκτός από τη βιοτεχνία, πολύ διαδεδομένο ήταν το εσωτερικό και εξωτερικό εμπόριο, που λειτουργούσε με τους ίδιους κανόνες που ίσχυαν για τη βιοτεχνία. Σε τοπικό επίπεδο υπήρχε αυτάρκεια αγαθών πρώτης ανάγκης. Έτσι το εμπόριο κυρίως αναφερόταν σε είδη πολυτελείας. Από τον 10ο αιώνα σιγά σιγά το εμπόριο περνάει στα χέρια των ναυτικών πόλεων της Ιταλίας, της Βενετίας και της Γένουας. Παραχωρώντας προνόμια στις πόλεις αυτές, υπέσκαπτε το Βυζάντιο την ίδια την υπόστασή του. Να σημειώσουμε ότι οι Τούρκοι, μετά την άλωση, με την απειλή των κανονιών τους, άρχισαν να εισπράττουν οι ίδιοι τους φόρους.»

 

«Η βυζαντινή κοινωνία ήταν γεμάτη αντιφάσεις. Είναι εξωπραγματικό να φανταζόμαστε ότι οι κάτοικοι του Βυζαντίου μόνο προσεύχονταν, νήστευαν και πήγαιναν στην εκκλησία. Επίσης εξωπραγματικό είναι να πιστεύουμε ότι όλο το "πολιτιστικό παρελθόν" των χριστιανών από τη μια μέρα στην άλλη ακυρωνόταν. Επιπλέον, η αμάθεια, ο φόβος, οι προκαταλήψεις και οι δεισιδαιμονίες ήταν παρόντα στην καθημερινή ζωή και σε όλα τα στρώματα. Μόνο να διαβάσει κανείς το τι απαγορεύουν οι πατέρες της εκκλησίας, μπορεί να κατανοήσει τι επικρατούσε στις διασκεδάσεις, στην ενδυμασία, στα ήθη και έθιμα, στις θεατρικές, μουσικές και χορευτικές προτιμήσεις των κατοίκων της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας – της Βυζαντινής Οικουμένης, της Ρωμανίας.»

Ελληνική αριστερά και διεθνείς συμμαχίες

 

Του Πέτρου Παπακωνσταντίνου

 

Η νέα κυπριακή τραγωδία έφερε με τον πιο δραματικό τρόπο στην ημερήσια διάταξη το πρόβλημα των διεθνών συμμαχιών μιας κυβέρνησης που θα τολμήσει να έρθει σε ρήξη με τις Βρυξέλλες και το Βερολίνο- όχι γιατί θα επιδιώξει τη ρήξη για τη ρήξη, αλλά γιατί μόνο έτσι θα έχει ελπίδες να δημιουργήσει στοιχειώδεις προϋποθέσεις κοινωνικής σωτηρίας και λαϊκής κυριαρχίας.

Οι δυνάμεις της εσωτερικής τρόικα στην Ελλάδα, που δεν χάνουν ευκαιρία να κλίνουν σε όλες τις πτώσεις τις λέξεις «έθνος» και «πατρίδα», δεν μπορούσαν να κρύψουν τη χαρά τους για το Βατερλώ της Κύπρου, καθώς σε διαφορετική περίπτωση δεν θα μπορούσαν να κρατηθούν στην εξουσία ούτε μία εβδομάδα ακόμη. «Που είναι η Μόσχα που θα μας έσωζε;», είναι το λάιτ-μοτίφ στα χείλη όλων όσοι υποστηρίζουν χαιρέκακα πως όποιο κεφάλι βγαίνει από τη μνημονιακή τρύπα του, είναι μοιραίο να κόβεται.

Βεβαίως, οι πάντες γνωρίζουν ότι το «ρωσικό κόμμα» έχει προ πολλού εκλείψει από τον ελληνικό πολιτικό χάρτη, κι αν υπάρχουν νοσταλγοί του «ξανθού γένους», αυτοί μάλλον δεν βρίσκονται στον ευρύτερο χώρο της Αριστεράς-το ΚΚΕ χαρακτηρίζει, πολύ ορθά, τη σημερινή Ρωσία ως ιμπεριαλιστική δύναμη- αλλά στην εθνικιστική Δεξιά και στον αστερισμό των τηλεοπτικών Δελαπατρίδηδων. Αντιθέτως, το ερώτημα που μας θέτουν οι αντίπαλοί μας γίνεται πολύ λογικό αν τους το αντιστρέψουμε: «Που είναι η Βρετανία που θα μας έσωζε;»- γιατί, την τελευταία φορά που κοιτάξαμε, στο Ακρωτήρι και στη Δεκέλεια υπήρχαν βρετανικές βάσεις και όχι ρωσικές. «Που είναι η Αμερική που θα μας έσωζε;»- γιατί, αν δεν μας απατά η μνήμη μας, ο δεξιός Αναστασιάδης δεσμεύθηκε να δρομολογήσει τη σταδιακή ένταξη της Κύπρου στο ΝΑΤΟ και όχι σε κάποιο αμυντικό σύμφωνο με τη Ρωσία. Κι ακόμη, «που είναι το Ισραήλ που θα μας έσωζε;», αφού η Κύπρος είχε κρεμάσει τις ελπίδες της για την εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων και την ασφάλειά της στον Νετανιάχου κι όχι στον Πούτιν.

Δυστυχώς, εκφοβιστική επιχειρηματολογία- άλλης ποιότητας και άλλης κατεύθυνσης- αναπαράγεται και από μερίδες της δογματικά «φιλοευρωπαϊκής» Αριστεράς. Αντί να βγάλουν τα σωστά συμπεράσματα για το τι είδους διαπραγματευτικά περιθώρια (δεν) έχει μια ριζοσπαστική, αριστερή κυβέρνηση μέσα σε μια ευρωζώνη, η οποία μετατρέπεται σε «θάλαμο βασανιστηρίων του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε» (η έκφραση είναι αρθρογράφου των Financial Times), βιάζονται να συμπεράνουν από το κυπριακό δράμα ότι δεν μπορεί να αναζητηθεί κανένα στήριγμα εκτός ευρώ και ότι όποιον βγαίνει από το μαντρί, τον τρώει ο λύκος.

Η ενοχλητική, για τους φίλους μας αυτούς, αλήθεια είναι ότι το ίδιο επιχείρημα θα μπορούσε να επικαλεστεί κανείς όχι μόνο για την προοπτική εξόδου από το ευρώ, αλλά και για τη μονομερή άρση του μνημονίου και τη διαγραφή του χρέους ή έστω του μεγαλύτερου μέρους του. Αν λοιπόν δεν μπορούμε ούτε καν να σκεφτόμαστε το ενδεχόμενο ρήξης με την ευρωζώνη, τότε θα πρέπει να πούμε ανοιχτά ότι δεν μπορούμε ούτε καν να καταργήσουμε το μνημόνιο κι ότι το μόνο που φιλοδοξούμε, στην πραγματικότητα, είναι να αποδειχθούμε πιο «επιδέξιοι» διαπραγματευτές των όρων της υποταγής μας από τον Βενιζέλο και το Σαμαρά. Αλλά τότε, πού διαφέρουμε, ουσιωδώς, από τη ΔΗΜΑΡ, εκτός από τους όρους νομής της κυβερνητικής εξουσίας;

Η ιδεοληπτικά ευρωπαϊκή- ή μάλλον δυτικοευρωπαϊκή- μονομέρεια αναφορικά με την αναζήτηση διεθνών ερεισμάτων, υπήρξε χαρακτηριστικό τμήματος (όχι όλου) του παραδοσιακού ευρωκομουνισμού και του Σημιτικού ΠΑΣΟΚ. Ωστόσο, οι αστικές τάξεις των ηγετικών χωρών της Ε.Ε. δεν υπήρξαν ποτέ μονόπλευρα «ευρωκεντρικές»- αρκεί να παρατηρήσει κανείς με τι σοβαρότητα προσπαθούν να ενισχύσουν τους δεσμούς τους οι Γάλλοι ιμπεριαλιστές με όλες τις γαλλόφωνες χώρες του κόσμου και με τι πάθος προσπαθούν να συντηρήσουν οι Βρετανοί την Κοινοπολιτεία τους. Μόνο η δική μας, επαρχιώτικη ολιγαρχία, με την υπερβολή μιας Μαντάμ Σουσού, μπορεί να «σνομπάρει» αφ' υψηλού τον Μεσογειακό, Αραβικό και Βαλκανικό μας περίγυρο ή και τις εκτός Ε.Ε. αναδυόμενες δυνάμεις του σύγχρονου κόσμου.

Στοιχειώδης πολιτικός ρεαλισμός επιβάλλει στην ελληνική Αριστερά να ξεκινήσει την όποια αναζήτηση διεθνών ερεισμάτων από μια θεμελιώδη παραδοχή: ότι μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ και τη στροφή της Κίνας δεν υπάρχουν, σε παγκόσμια κλίμακα, στρατηγικοί σύμμαχοι μεγάλης ισχύος για μια αυριανή αριστερή- εργατική κυβέρνηση, η οποία θα θελήσει να αλλάξει και όχι να διαχειριστεί το υπάρχον σύστημα. Υπάρχουν μόνο συγκρουόμενα οικονομικά και γεωπολιτικά συμφέροντα μεταξύ εδραιωμένων και αναδυόμενων ιμπεριαλιστικών δυνάμεων, αντιθέσεις που μπορεί να ανοίξουν κάποια παράθυρα ευκαιρίας για τακτικούς ελιγμούς και πρόσκαιρους, σχετικά ευνοϊκούς συμβιβασμούς στις μαχόμενες αριστερές δυνάμεις.

Μια παρόμοια, επαναστατικά ρεαλιστική, βασισμένη στα πραγματικά δεδομένα και τους πραγματικούς συσχετισμούς δυνάμεων, προσέγγιση θα μας προστατεύσει από ολέθριους συναισθηματισμούς και φαντασιώσεις- όπως, π.χ., τη φαντασίωση ότι η Μόσχα θα σπεύσει να σώσει τη Λευκωσία από το Βερολίνο, φλεγόμενη για τους κυπριακούς υδρογονάνθρακες. Κι αυτό, παρότι οι τελευταίοι αντιστοιχούν μόλις στο… 0,1% των παγκοσμίων αποθεμάτων, ενώ η Ρωσία κατέχει το 27% και από αυτό διοχετεύει το… 40% στην Ευρώπη, πρωτίστως στη Γερμανία!

Από την άλλη πλευρά, γεγονός είναι ότι η «στιγμή» της αμερικανικής και κατά προέκταση της Δυτικής μονοκρατορίας, που προέκυψε μετά την κατάρρευση των γραφειοκρατικών καθεστώτος της Ανατολικής Ευρώπης αποτελεί καιρό τώρα παρελθόν. Η ανάδυση νέων κέντρων οικονομικής και πολιτικής ισχύος στην Άπω Ανατολή, τη Νότια Ασία και τη Λατινική Αμερική δημιουργεί δυνατότητες αναζήτησης εναλλακτικών στηριγμάτων στην προοπτική μιας λαϊκής, δημοκρατικής ανατροπής στην Ελλάδα, έστω κι αν θα πρόκειται για πρόσκαιρες, ετεροβαρείς συμμαχίες, οι οποίες προφανώς θα έχουν το τίμημά τους.

Χτυπητό παράδειγμα αποτελεί η ανάδυση των λεγόμενων BRICS- Κίνα, Ρωσία, Ινδία, Βραζιλία, Νότια Αφρική– που αντιστοιχούν στο 40% του παγκόσμιου πληθυσμού και στο 17% του παγκόσμιου εμπορίου. Την περασμένη εβδομάδα, οι πέντε αυτές μεγάλες χώρες πραγματοποίησαν σύνοδο κορυφής στο Ντέρμπαν της Νότιας Αφρικής, όπου αποφάσισαν να δημιουργήσουν κοινή, αναπτυξιακή τράπεζα, με κεφάλαια της τάξης των 50 δις- μια τράπεζα, η οποία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως «δανειστής ύστατης καταφυγής» χρεωμένων χωρών, προσφέροντάς τους μια εναλλακτική λύση έναντι του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.

Αξίζει να σημειωθεί ότι οι ισχυρά πλεονασματικές αυτές χώρες έχουν συσσωρεύσει τεράστια αποθέματα ξένου συναλλάγματος, της τάξης των 4,5 τρισ δολαρίων. Το γεγονός αυτό αφήνει ανοικτή την προοπτική διμερών συμφωνιών με χώρες όπως η Ρωσία και η Κίνα για την εξυπηρέτηση του ελληνικού ελλείμματος μετά από την αναπόφευκτη ρήξη με τις κυρίαρχες δυνάμεις της ευρωζώνης, μέχρις ότου σταθεροποιηθεί η ελληνική οικονομία, όπως και για μεγάλα επενδυτικά προγράμματα, για παράδειγμα στον τομέα της ενέργειας ή της πολεμικής βιομηχανίας. Ανάλογες συμφωνίες με χώρες όπως η Ινδία και η Βραζιλία– από τους παγκόσμιους πρωταθλητές στην παραγωγή γενόσημων φαρμάκων- θα μπορούσαν να εξασφαλίσουν μια ριζοσπαστική κυβέρνηση της Ελλάδας φθηνά, αξιόπιστα φάρμακα τη δύσκολη μεταβατική περίοδο. Η πολύ σημαντική απόφαση της Ινδίας, στις αρχές της βδομάδας, να αγνοήσει τις πιέσεις της Novartis και άλλων πολυεθνικών αναφορικά με τα «πνευματικά δικαιώματα» στο χώρο του φαρμάκου διευρύνει σοβαρά αυτές τις δυνατότητες.

Σε αντίθεση με τις αστικές κυβερνήσεις του «ανήκομεν εις την Δύσιν», που ακολουθούν δουλικά τις επιλογές Ουάσιγκτον και Βρυξελλών, αυξάνοντας την ενεργειακή εξάρτηση της Ελλάδας από Τουρκία και Ισραήλ, μια ριζοσπαστική, αριστερή κυβέρνηση θα διέθετε μεγάλα περιθώρια διαφοροποίησης των πηγών ενεργειακού ανεφοδιασμού. Ακόμη και η Τουρκία, μια χώρα- μέλος του ΝΑΤΟ και στρατηγικός σύμμαχος των Αμερικανών στη Μέση Ανατολή, αγνοεί τις κυρώσεις Ουάσιγκτον και Βρυξελλών και συνεχίζει να προμηθεύεται από την Τεχεράνη το 20% των αναγκών της σε φυσικό αέριο. Μια κυρίαρχη και ανεξάρτητη Ελλάδα θα μπορούσε να πράξει κάτι ανάλογο, με ακόμη περισσότερο ευνοϊκούς όρους, δεδομένων των παραδοσιακά φιλικών σχέσεων ανάμεσα στην Αθήνα και την Τεχεράνη. Η Ρωσία, η Βενεζουέλα, η Αίγυπτος και άλλες χώρες εντάσσονται επίσης στους υποψήφιους προμηθευτές μιας νέας Ελλάδας, φιλικής με όλους τους λαούς, αλλά όχι «δεδομένης» για οποιαδήποτε μεγάλη δύναμη.

Η κυριότερη εφεδρεία μιας νέας, λαϊκής εξουσίας στην Ελλάδα θα ήταν οι λαοί που υποφέρουν, αγωνίζονται και ελπίζουν- ιδιαίτερα στην περιφέρεια της ευρωζώνης, την ευρωπαϊκή και αραβική Μεσόγειο και τα Βαλκάνια. Μια Ελλάδα που θα τολμήσει να έρθει σε σύγκρουση με την πολιτική της Δρακόντειας λιτότητας που επιβάλλει ο υπό γερμανική ηγεμονία ευρωπαϊκός Βορράς, μπαίνοντας στις αχαρτογράφητες θάλασσες της αλληλεγγύης και της κοινωνικής δικαιοσύνης, είναι βέβαιο ότι θα κέρδιζε αμέσως τη συμπάθεια των λαών, πυροδοτώντας ντόμινο προοδευτικών ανατροπών στο γεωγραφικό και οικονομικό της περίγυρο. Για καλή μας τύχη, οι χώρες του Νότου που αποτελούν αυτή τη στιγμή τους αδύναμους, από οικονομική άποψη, κρίκους της ευρωζώνης, υπήρξαν ιστορικά οι αδύναμοι κρίκοι της ιμπεριαλιστικής αλυσίδας και από πολιτική άποψη- και ήδη έχουν αρχίσει να ξαναγίνονται, όπως μαρτυρά η άνοδος της Αριστεράς στην Ελλάδα, η αφύπνιση του πνεύματος της «Επανάστασης των γαρυφάλλων» στην Πορτογαλία, η ανοιχτή πολιτική κρίση στην Ιταλία και πάει λέγοντας. Ζώνη αμερικανοβρετανικής συγκυριαρχίας μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, η Μεσόγειος μπορεί να γίνει η δική μας θάλασσα της κοινωνικής εξέγερσης, της ελπίδας και της ελευθερίας.

Η ιστορία μας υποχρεώνει να πράξουμε. Σχέδιο για τον σύγχρονο Ελληνισμό

 

Του Γιώργου Π. Παύλου*

 

Έντεκα πολυεθνικές πιέζουν την ελληνική κυβέρνηση να αποφασίσει μισθούς των 250 – 300 ευρώ, προκειμένου να επενδύσουν στην Ελλάδα. Τελικώς πριν οδηγηθούν τα πράγματα σε αιματοχυσίες και σε σύγχρονη τραγωδία του Ελληνισμού, επείγει όσο ποτέ άλλοτε οι Έλληνες πανεπιστημιακοί δάσκαλοι αλλά και κάθε ευαίσθητος Έλληνας που πιστεύει στην Δημοκρατία και στην Ελευθερία των ανθρώπων, των λαών και των εθνών να πράξουν ό,τι είναι αναγκαίο στην περίσταση αυτή όπου κατ' ουσίαν σταυρώνεται ο ελληνικός λαός, ο Ελληνισμός και η Ελλάδα.

Πιστεύω, τόσο ο ελλαδικός όσο και ο ομογενειακός Ελληνισμός ενωμένος ότι οφείλει και έχει την δύναμη να αποτρέψει την επιχειρούμενη διάλυση της Ελληνικής Δημοκρατίας και την υποκατάστασή της με ένα νεκρό πτώμα, που διώχνει ξανά, για μια ακόμη φορά, τους Έλληνες από την Ελλάδα, είτε σωματικά, είτε πνευματικά και πολιτιστικά. Γι' αυτό καλούνται όλοι οι ευαίσθητοι Έλληνες να ξανα-συναντηθούν αποφασιστικά και ένσοφα στην πλατεία της Ιστορίας των.

α. Διαπιστώσεις

Πώς αφήσαμε, πώς δεχτήκαμε στον εικοστό πρώτο αιώνα να κλαπεί η Ελλάδα και να μας μοιράζουν ελεημοσύνη και τρόφιμα στους δρόμους; Πώς ανεχόμαστε να μην έχουν ακόμη δικαστεί και λογοδοτήσει όσοι κατέστρεψαν την Ελλάδα μέσα σε τρία χρόνια; Πώς είναι δυνατόν να μένουμε κομματιασμένοι, χωρισμένοι, διαιρεμένοι και να γινόμαστε βορά στα σκυλιά που ξεσκίζουν τις σάρκες μας;

Πόσες πόλεις, πόσες πόλεις αλήθεια, αφήσαμε να χαθούν εξαιτίας του κομματικού ανταγωνισμού, της εθνικής διχόνοιας, της ιδιοτέλειας, της φιλαυτίας και του φατριασμού; Σμύρνη, Έφεσος, Αντιόχεια, Τραπεζούντα, Αλεξάνδρεια, Μοναστήρι, Άγιοι Σαράντα, Πύργος, Ανδριανούπολη, και η Πόλις των Πόλεων, που ακόμη οι κατακτητές της δεν την ονομάζουν με το όνομά της. Και δεν είναι η ιστορία και η αλήθεια μεγαλοϊδεατισμός, αφού με τίποτα δεν θα συμφωνούσαμε σε έναν άρρωστο μεγαλοϊδεατισμό και σε έναν άσαρκο και ιδεολογικοποιημένο στείρο εθνικισμό, που ίσα-ίσα ήταν αυτοί ακριβώς τα αίτια για κάθε εθνική μας καταστροφή.

Και τώρα; Ναι, τώρα φθάσαμε να ναυαγήσουμε εν μέσω νηνεμίας. Και κανείς από τους αίτιους δεν έχει το θάρρος να παραιτηθεί, δεν λέμε να αυτοκτονήσει, αφού οδήγησε έναν ολόκληρο λαό και μια ολόκληρη ιστορία στην αυτοκτονία, αλλά να παραιτηθεί. Και να παραδεχθεί ότι, «ναι, απέτυχα και ως κόμμα και ως πολιτικός άνδρας και οδήγησα τους Έλληνες να γίνουν επαίτες στην πλατεία Συντάγματος. Και οι πρώτοι και κύριοι δράστες του ιστορικού αυτού εγκλήματος περιφέρονται ελεύθεροι είτε στο Ελληνικό Κοινοβούλιο, είτε ανά τον κόσμο και συνεχίζουν την προδοτική των στάση και την δυσφήμηση της Ελλάδος, ενώ αυτοί είναι οι αγύρτες της πολιτικής σκηνής που παρέσυραν έναν ολόκληρο λαό στην άβυσσο.

Όχι δεν είναι δυνατόν. Δεν μπορούμε να δεχτούμε άλλο αυτή την ύβρη απέναντι στην ιστορία μας και στον λαό μας.

Για να λειτουργήσει σήμερα ο Ελληνισμός και για να αντισταθεί σε γεγονότα καταστροφικά για το μέλλον του, θα πρέπει κάθε Έλληνας να μπορεί να γνωρίζει τα ουσιώδη που γνώριζαν ανέκαθεν όσοι εκ των Ελλήνων λειτούργησαν ευεργετικά ως προς το όλον του Ελληνισμού. Βεβαίως, αυτοί οι άνθρωποι υφίστανται και στις ημέρες μας και αποτελούν το υγιές μέρος του ελληνικού σώματος. Μάλιστα όσο πιο υγιής πνευματικά είναι ο άνθρωπος τόσο πιο αφανώς εργάζεται και λειτουργεί θεραπευτικά, μάλιστα, και για εμάς τους υπολοίπους.

Ο Ελληνισμός πάντα επιβίωνε ακόμη και στις πλέον αντίξοες εξωτερικές συνθήκες επειδή ήταν φορέας μιας συλλογικής σοφίας, η οποία τον οδηγούσε να δημιουργεί καινοτομία όταν έφθανε σε κρίση. Σήμερα είμεθα μάρτυρες της προσπάθειας που καταβάλει ο ομογενειακός Ελληνισμός, όπου και αν ευρίσκεται, σε κάθε μέρος της γης (Αμερική, Αυστραλία, Ρωσία, Αφρική, Ευρώπη) για να διατηρήσει την πολιτιστική του ταυτότητα και τη ιστορική του Μνήμη.

Βεβαίως μπορεί να δει κανείς και τις οποίες αδυναμίες των Ελλήνων σε αυτή την προσπάθειά των, οι οποίες σχετίζονται κυρίως με έναν ιδιοπαθή και υπέρμετρο εγωισμό που λειτουργεί διασπαστικά, διχαστικά, ανταγωνιστικά, ζηλόφθονα, διαλυτικά και αποκεντρωτικά. Κατανοούμε δε σαφώς πως αυτό το φαινόμενο είναι η άλλη όψη της δύναμης της ελληνικής ψυχής, προκειμένου να μπορεί να ανατρέπει το τετελεσμένο και να πετυχαίνει το απρόβλεπτο και το απίθανο. Αυτή η δύναμη που επανειλημμένα λειτούργησε καταστροφικά για τον λαό μας, συγχρόνως είναι ακριβώς η προϋπόθεση του θαύματος της στιγμής.

Αυτή την στιγμή συνειδητοποιούμε όσο ποτέ άλλοτε τον άμεσο κίνδυνο μια νέας εθνικής τραγωδίας για τον Ελληνισμό, αντίστοιχης με αυτές του πρόσφατου παρελθόντος, όπως δηλαδή συνέβη κατά την γενοκτονία του Ποντιακού Ελληνισμού, την Μικρασιατική Καταστροφή, τον μεταπολεμικό Εμφύλιο, η την διχοτόμηση της Κύπρου, και την προηγούμενη γενοκτονία της Πόλης. Ίσως είμαστε πολύ κοντά σε ένα νέο εμφύλιο και μία νέα εθνική τραγωδία, αφού όλοι που ζούμε στην Ελλάδα νοιώθουμε ότι το καζάνι της συμφοράς σιγοβράζει και κάποιοι το φροντίζουν.

Ήδη, το πρόβλημα της Κύπρου ή το μειονοτικό πρόβλημα της Θράκης που ήταν ένα μείζον εθνικό θέμα, είναι πλέον μικρό μέρος του όλου και νεογενούς προβλήματος. Αυτό έχει πλέον γενικευθεί και έχει καταστεί αντίστοιχο μειονοτικό πρόβλημα σε ολόκληρη την Ελλάδα, αφού οι εκτιμήσεις για τον διαρκώς αυξανόμενο -και με ρυθμούς ανεξέλεγκτους- όγκο των μεταναστών, δείχνουν περισσότερο από τρία εκατομμύρια μεταναστών, με γρήγορους ρυθμούς αύξησης και γεννήσεων πολύ μεγαλύτερους από αυτούς των Ελλήνων.

Είναι μαθηματικά προβλέψιμο γεγονός η βιολογική και δημογραφική κατάρρευση του Ελληνισμού στα επόμενα δεκαπέντε το πολύ χρόνια. Επομένως με την εγκληματική τους συμπεριφορά τα κόμματα και οι ηγέτες τους, που μάλλον για άλλους κυρίους και όχι για την Ελλάδα εργάζονται -όπως είναι πλέον πασιφανές σε κάθε σκεπτόμενο άνθρωπο Έλληνα ή μη-, κατόρθωσαν το αδιανόητο και όμως πραγματικό. Δηλαδή να "κυπροποιήσουν" την Θράκη και να "θρακοποιήσουν" ολόκληρη την Ελλάδα.

Παράλληλα όμως με το μεταναστευτικό ζήτημα, τα τελευταία τρία χρόνια οι Έλληνες ζουν σε κλήμα άτυπου διωγμού των ή και αφανισμού των από την Ελλάδα. Οι μισθοί και οι συντάξεις γίνονται απαγορευτικοί για την επιβίωση κάθε οικογένειας, για την δημιουργία νέων οικογενειών και για την γέννηση παιδιών.

Οι φόροι είναι εξουθενωτικοί και στερούνται πάσης λογικής, ακόμη και για την κατοικία διαμονής. Είναι πλέον προτιμότερο να ενοικιάσεις σπίτι παρά να διατηρείται το δικό σου, λόγω της εφορίας. Κάθε παιδί που γεννιέται θεωρείται τεκμήριο για επιπλέον φορολόγηση.

Ήδη σχεδιάζεται η παρακράτηση των μισθών και των συντάξεων όσων δεν μπορούν να πληρώσουν φόρους και χαράτσια στο Δημόσιο. Σύντομα δε οι ελληνικές τράπεζες θα εξαγοραστούν από γερμανικές ή άλλες και θα ξεκινήσει η κατάσχεση ακινήτων, ενώ οι έλληνες ιδιοκτήτες των και θα μείνουν στο δρόμο και θα συνεχίσουν και μετά να οφείλουν στο ελληνικό Δημόσιο, σύμφωνα με όσα ακούγονται στους διαδρόμους των γραφείων που επιμελούνται πάντα το τελευταίο μνημόνιο!

Παρ' όλες δε τις δεσμεύσεις περί μείωσης του δημόσιου χρέους, από όσους σχεδιάζουν για το μέλλον την νέα Μη-Ελλάδα στην Ελλάδα του σήμερα, αυτό έχει τριπλασιαστεί και είναι αδιανόητο να σκεφθεί κανείς ότι στα επόμενα είκοσι χρόνια θα υπάρξει οποιαδήποτε μείωσή του.

Είναι δρομολογημένη πλέον από τις ελληνικές κυβερνήσεις των τελευταίων τριών ετών, η εγκληματική παραίτηση από την υπεράσπιση της ελληνικής περιουσίας και η παραχώρηση στους διεθνείς δανειστές όλου του ελληνικού δημόσιου πλούτου, θαλάσσιου ή ορυκτού, και λοιπών παραγωγικών πηγών, όπως αεροδρόμια, οδικά δίκτυα, ύδρευση, ηλεκτρισμός, μεταφορές, κλπ. Εκτιμάται δε, ότι ο συνολικός δημόσιος πλούτος της Ελλάδος ανέρχεται σε εκατοντάδες τρις ή και τετράκις εκατομμύρια ευρώ. Αυτός ο πλούτος ανταλλάχθηκε μέσω των συνεχών μνημονίων με το τίποτα, ούτε καν με το εθνικό χρέος που πριν τρία χρόνια ήταν λιγότερο από διακόσια δισεκατομμύρια ευρώ. Ενώ στα τρία τελευταία χρόνια εκτινάχθηκε στα εξακόσια δις. Ή ακόμη χειρότερα, ανταλλάξαμε όλο τον εθνικό μας πλούτο και ολόκληρη την Ελλάδα με τον οικονομικό, πολιτιστικό και σωματικό εξευτελισμό και διωγμό των Ελλήνων από την Ελλάδα. Αυτό θα καταγραφεί στην νεώτερη ιστορία ως έγκλημα και προδοσία όλων των πολιτικών ανδρών και κομμάτων που συνέργησαν ενεργητικά ή παθητικά με τον ένα ή τον άλλο τρόπο.

Βέβαια η πιο σημαντική και η πλέον αναγκαία για κατανόηση διαπίστωση αφορά στον σταδιακό διωγμό των Ελλήνων κυρίως από την πνευματική των γεωγραφία. Αυτό έχει μεθοδευτεί ύπουλα και συστηματικά τα τελευταία είκοσι – τριάντα χρόνια σε όλη την εκπαιδευτική κλίμακα, κυρίως μέσα από το ελληνικό Υπουργείο Παιδείας και όχι μόνο.

Η γλώσσα, η ιστορία, η τέχνη και κάθε άλλη πτυχή της πολιτιστικής και πνευματικής μας ταυτότητας και κληρονομιάς, όλα αυτά έχουν καταστεί στόχος αφανισμού των και απόσυρσης από την ζωή των Ελλήνων, προκειμένου να καταστούν οι Έλληνες μία απρόσωπη και χωρίς όραμα κοινωνία, μία κοινωνία χωρίς μνήμη, χωρίς ταυτότητα, χωρίς αντιστάσεις, εύκολα διαχειρήσιμη. Σήμερα δε, μεθοδεύεται και η διάλυση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, έτσι που τα περισσότερα Ελληνόπουλα θα μένουν χωρίς δυνατότητα σπουδών σε Ελληνικά ΑΕΙ.

β) Το όραμα που ως Έλληνες δεν έχουμε και υποχρεούμεθα να αποκτήσουμε

Αυτή την ιστορική  στιγμή είμεθα υποχρεωμένοι, αν θέλουμε να υπάρξει στον μέλλον ελληνική Ελλάδα και αν θέλουμε να υπάρξουν Έλληνες με ελληνική συνείδηση και ταυτότητα, είτε στην Ελλάδα είτε εκτός αυτής, να πετύχουμε και να ενεργοποιήσουμε τον άριστο εαυτό μας, ως άτομα, ως κοινωνία, ως νέοι, ως γέροι, ως μαθητές, ως επιστήμονες, ως καλλιτέχνες, ως διανοούμενοι, ως επιχειρηματίες, ως εκκλησία, ως πολιτικοί, ως ομογένεια, ως άνδρες, ως γυναίκες.

Για να γίνει αυτό θα πρέπει είτε ως άτομα είτε ως ομάδες και κοινότητες και ως κοινωνία ολόκληρη να εφαρμόσουμε την αρχαία αλλά πάντα επίκαιρη συμβουλή των σοφών και δασκάλων μας, τον Όμηρο, τον Ηράκλειτο, τον Πυθαγόρα, τους τραγικούς μας ποιητές, τον Σωκράτη, τον Πλάτωνα και τον Αριστοτέλη μέχρι όλους τους μεγάλους δασκάλους της Εκκλησίας που ακατάπαυστα και χωρίς φειδώ κόπου, μόχθου και αίματος μας άφησαν μία τεράστια πνευματική και πολιτιστική παρακαταθήκη αλλά και ένα ιερό χρέος προς την ιστορία μας.

Και η συμβουλή αυτή συμπυκνώνεται στο: «τί έκανα που δεν έπρεπε να κάνω, τί δεν έκανα που έπρεπε να κάνω, τί πρέπει να κάνω στο μέλλον και τί δεν πρέπει να κάνω». Και όλα αυτά σημαίνουν με μία λέξη την Ενότητα που θα έπρεπε, που πρέπει και που θα πρέπει να έχουμε ως ελληνική αλλά και ως ελλαδική κοινωνία. Όταν οι τριακόσιοι του Λεωνίδα αποφάσισαν να πεθάνουν έως ενός μαζί με τον βασιλιά των, τότε επέτυχαν μια δυσθεώρητη ενότητα και έγιναν μία ψυχή και ένα σώμα. Το ίδιο συνέβη σε κάθε ιστορική μας στιγμή που χρειάστηκε να θυσιαστούμε για το κοινό καλό. Όμως το αίσθημα, ή καλύτερα, το βίωμα ενότητας και συμμετοχής ή μετοχής, επί τω αυτώ, είναι αποτέλεσμα αληθινής παιδείας και δείκτης υψηλής ατομικής και συλλογικής νοημοσύνης.

Δεν είναι τυχαίο που, όταν η δυτική Ευρώπη άρχισε να σπουδάζει σε βάθος την ελληνική παιδεία, τότε μπόρεσε και συμπύκνωσε το όραμα της δικής της αναγέννησης και του δικού της διαφωτισμού, έστω και με πολλές ατέλειες, στο τρίπτυχο: «αδελφοσύνη, ελευθερία, ισότητα».

Και η ενότητα που επέτυχαν οι Έλληνες, όποτε το επέτυχαν, ήταν κάτι πολύ ωφέλιμο όχι μόνο για τούς εαυτούς των αλλά για ολόκληρη την ανθρωπότητα. Αρκεί να δούμε το θαύμα των Αλεξανδρινών χρόνων, μέσω του οποίου εκπολιτίστηκε όλη η οικουμένη και γέμισε ο κόσμος πόλεις, πανεπιστήμια, στάδια, θέατρα και βιβλία. Και αυτή η ενότητα του Ελληνισμού ευεργέτησε ολόκληρη την ανθρωπότητα, οδηγώντας την στην -έστω με ατέλειες- χριστιανική και εκκλησιαστική της ενότητα, η οποία αποτέλεσε την γέφυρα για να περάσει ο άνθρωπος από την κατάσταση της βαρβαρότητας στον πολιτισμό.

Και κατά το 1821 πετύχαμε, όσο είμαστε ενωμένοι, να διαλύσουμε μια αυτοκρατορία και υπερδύναμη της εποχής εκείνης. Μετά διχαστήκαμε και γίναμε προτεκτοράτο και αποικία. Το ίδιο αργότερα, ενωθήκαμε ως λαός και αναχαιτίσαμε τον φασισμό και τον χιτλερικό ναζισμό, συμβάλλοντας στην διάσωση της παγκόσμιας δημοκρατίας, αλλά μετά διχαστήκαμε σε δεξιούς και αριστερούς και καταστρέψαμε ό,τι είχε μείνει όρθιο από την γερμανική κατοχή. Μα το ίδιο δεν συνέβη με την Μικρασιατική Καταστροφή, ή την γενοκτονία τού Πόντου, ή αργότερα με την καταστροφή και αφανισμό του Ελληνισμού της Πόλης ή της Κύπρου;

Και το περιβόητο «Ελλάς Ελλήνων Χριστιανών» και τα βασανιστήρια στην χουντική ΕΣΑ δεν μας έφεραν την οικογένεια Παπανδρέου ως Σωτήρα; Που, δυστυχώς, ήταν ο σύγχρονος Δούρειος Ίππος για να φθάσουμε στην σημερινή καταστροφή των Μνημονίων, αφού ο περιβόητος σοσιαλισμός του ΠΑΣΟΚ κατέστρεψε την ελληνική οικονομία και την αντικατέστησε με τον εξωτερικό δανεισμό και την φαινομενική οικονομική ευρωστία, για να αποκοιμηθούν οι Έλληνες.

Και μήπως δεν ήταν η κατευθυνόμενη διαμάχη δεξιάς – αριστεράς στην Ελλάδα που έφερε την Χούντα και ό,τι δεινό μετά ακολούθησε; Και ποιος, αλήθεια, σήμερα δεν βλέπει πως ΣΥΡΙΖΑ και Χρυσή Αυγής θα είναι εκείνοι που θα τελειώσουν ό,τι οι προγενέστεροί των άφησαν ημιτελές, εννοώ την ολοκλήρωση του διωγμού των Ελλήνων από την Ελλάδα, είτε γεωγραφικά είτε πνευματικά, ή και τα δύο μαζί;

Τέλος, εμείς οι πανεπιστημιακοί δάσκαλοι και όσοι άλλοι έχουμε την ευχέρεια σκέψης και δράσης να παραμείνουμε απλοί θεατές στον όλο και πιο ανηφορικό Γολγοθά που κάποιοι επιβάλλουν στον λαό μας και στην χώρα μας;

Δεν μπορούμε στην όποια ασφάλειά μας να μένουμε απαθείς στην παρούσα τιμωρητική και παραδειγματική σταύρωση του λαού μας και αργότερα κι άλλων λαών. Όπως στο έπος του ‘40 είπαμε όχι στον Ναζισμό και υψώσαμε το ανάστημά μας στους φονείς της ευρωπαϊκής και παγκόσμιας Δημοκρατίας, έτσι πρέπει να πράξουμε και αυτή την στιγμή.

Αν εμείς δεν προδώσουμε τούς εαυτούς μας, τότε όλοι οι λαοί και οι ευαίσθητοι άνθρωποι θα μας στηρίξουν. Αυτή την στιγμή οι Έλληνες καλούνται να δείξουν πως όχι μόνο δεν είναι οι δήθεν "τεμπέληδες" της Μεσογείου, αλλά πως και τώρα -όπως και πάντα- ήταν οι πραγματικοί και αδάμαστοι εργάτες και υποστηρικτές της ελευθερίας, της ανθρωπιάς και της δημοκρατίας όλων των λαών και όλων των ανθρώπων. Τέλος, κανείς δεν μπορεί να μας βγάλει από την ιστορία, εάν εμείς μόνοι μας δεν παραιτηθούμε από αυτήν.

γ) πρόταση και προτάσεις

Ύστερα από αυτά και για να ξανα-λειτουργήσει ο ελληνικός κόσμος, επείγει να δημιουργηθεί ένα ελληνικό συμβούλιο από τους αρίστους των Ελλήνων στην Ελλάδα και στην Ομογένεια του κόσμου. Μάλιστα δε, στο συμβούλιο αυτό θα πρέπει να μετέχουν και οι των αρίστων των Φιλελλήνων. Εδώ ο όρος άριστος πρέπει να εννοηθεί πρώτον ως, ότι άριστος είναι μόνον ο Θεός και, ακολούθως, όσοι εκ των ανθρώπων οι οποίοι, μολονότι από πραγματική αρετή θεωρούν τον εαυτόν των ως τον ελάχιστο και χείριστο όλων, όμως πάσχουν για το όλον και θέλουν να μένουν τελευταίοι, μέχρις ότου γίνουν όλοι οι άλλοι πρώτοι. Και όσοι εκ των ανθρώπων, ενώ έχουν υψωθεί σε μεγάλα επίπεδα γνώσης και πνευματικής ή λοιπής δεξιότητας, όμως δεν διακατέχονται οι ίδιοι από την ψυχική και πνευματική ασθένεια της εξουσίας επί των άλλων. Όσοι δηλαδή βιώνουν ως θεμελιώδη αλήθεια ότι «κάλλιον εστί το διδούναι ή το λαμβάνειν». Και όσοι δείχνουν όχι τον εαυτόν των αλλά τους άλλους ως αρίστους, και δεν αυτο-προτείνονται ή δεν έχουν ουδεμία ανάγκη να αυτο-προταθούν, παρά μόνον αν τους το απαιτήσουν οι άλλοι δέχονται να προσφέρουν τις υπηρεσίες των στην κοινότητα.

Προσωπικά είμαι πεπεισμένος ότι τόσο στον ελλαδικό και κυπριακό όσο και στον ομογενειακό Ελληνισμό υφίσταται ένας κόσμος Ελλήνων με καθαρή καρδιά, με αγνά αισθήματα αλλά και με πραγματικές ικανότητες, ικανός να δημιουργήσει μια ιστορική παρέμβαση στα ελληνικά δρώμενα. Απλώς αυτός ο κόσμος μένει ανενεργός.

Σήμερα λοιπόν είναι χρέος όλων μας να δείξουμε και να παροτρύνουμε τους αρίστους των Ελλήνων να συστήσουν ένα παγκόσμιο συμβούλιο για την στήριξη και διάσωση της Ελλάδος ως δημοκρατική και ελεύθερη χώρα αλλά και ενεργοποίησης του απανταχού Ελληνισμού.

Το συμβούλιο αυτό θα εργαστεί προκειμένου :

– Να στηριχθεί και να ενθαρρυνθεί ψυχολογικά η ελληνική κοινωνία, προτού εμφανίσει συμπτώματα ανεξέλεγκτης βίας και κοινωνικής παράκρουσης.

– Να ενημερωθεί κάθε Έλληνας αλλά και κάθε ευαίσθητος άνθρωπος στον διεθνή χώρο για την παρούσα εξαθλίωση της ελληνικής κοινωνίας αλλά και την μεθοδευμένη λεηλασία της Ελλάδος και του ελληνικού λαού.

– Να διασωθεί η ελληνική οικονομία και να παραμείνει ελληνικός ο δημόσιος ελληνικός πλούτος.

– Να καταγγελθούν σε διεθνή δικαστήρια όλες οι παράνομες και συγκεκαλυμμένες μεθοδεύσεις που ανάγκασαν την Ελλάδα να υπαχθεί στο ΔΝΤ και στα καταστροφικά Μνημόνια. Και να απαιτηθεί κάθε νόμιμο ξένο χρέος προς την Ελλάδα.

– Να εξυγιανθεί και να ανανεωθεί ο ελληνικός πολιτικός βίος αλλά και να καταγγελθούν όσοι ευθύνονται για την παρούσα εθνική τραγωδία.

– Να στηριχθεί η κοινωνική οικονομία και να καταπολεμηθεί η φτώχεια στην Ελλάδα.

– Ο Ελληνισμός να αποκτήσει πνεύμα ενότητας και να επιτύχει τη συνέργεια σε κοινό όραμα παιδείας και πολιτισμού κάθε ευαίσθητου Έλληνα στην Ελλάδα και στην Ομογένεια αλλά και κάθε ευγενή και ευαίσθητου φιλέλληνα.

– Η Ελλάδα να καταστεί παγκόσμιο σχολείο πολιτισμού και δημιουργικής συνάντησης ανθρώπων και πολιτισμών.

– Κάθε Έλληνας μαθητής, φοιτητής, επιστήμονας, γέρος ή νέος ή όποιος άλλος στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, να μπορεί να γνωρίζει την ιστορία, την γλώσσα, την φιλοσοφία και ολόκληρη την ελληνική πολιτιστική κληρονομιά.

– Η ελληνική γλώσσα και ο διαχρονικός πολιτισμός να καταστούν παγκόσμιο Αγαθό.

– Να δημιουργηθούν σχολεία και πανεπιστήμια ελληνικού πολιτισμού στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

– Να δημιουργηθεί ένα ελληνικό Ταμείον για την καταπολέμηση της φτώχειας και την ενδυνάμωση της ελληνικής οικονομίας.

– Να δίδονται μαζικές υποτροφίες στα Ελληνόπουλα που θέλουν και μπορούν να σπουδάζουν σε ελληνικά ή ξένα Πανεπιστήμια, αλλά αδυνατούν λόγω φτώχειας.

– Γενικότερα, να επιχειρηθεί με καινοτόμο και αποφασιστικό τρόπο η σύζευξη επιστήμης – τεχνολογίας – πολιτισμού – οικονομίας και πολιτικής.

Τέλος, εδώ μπορούν όλοι οι συνάδελφοι στην Ελλάδα ή την αλλοδαπή να εμπλουτίσουν με την δική των σοφία όσα η δική μου μονομέρεια δεν μπόρεσε να σκεφθεί και να συμπεριλάβει.

* Ο Γιώργος Π. Παύλος είναι Αν. Καθ. ΔΠΘ [ http://www.gpavlos.gr ]

Σημείωση από τΜτΒ: Το άρθρο ήλθε με το ηλεκρονικό ταχυδρομείο.

Αν θέλετε ευρώ ετοιμαστείτε να φύγετε

Ο Χα Τζουν Τσανγκ, οικονομολόγος – «δάσκαλος» του Ραφαέλ Κορέα, μιλά για την ανύπαρκτη ελεύθερη αγορά και την ευρωζώνη.

 

Συνέντευξη στον Άρη Χατζηστεφάνου

 

Στην «πιάτσα» των οικονομολόγων είναι γνωστός σαν «δάσκαλος» του προέδρου του Ισημερινού Ραφαέλ Κορέα. Με ένα πλούσιο βιογραφικό, όμως, που περιλαμβάνει διαφορετικά πόστα, από την Παγκόσμια Τράπεζα και το πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ μέχρι ανθρωπιστικές οργανώσεις σε όλο τον κόσμο, ο Χα Τζουν Τσανκ είναι κάτι περισσότερο από πηγή έμπνευσης για τους ηγέτες της Νότιας Αμερικής.

Στο τελευταίο του βιβλίο, με τίτλο Αλήθειες που δεν μας λένε για τον Καπιταλισμό (Εκδόσεις Καστανιώτη) καταρρίπτει 23 μύθους που έγιναν καραμέλα για χιλιάδες οπαδούς του νεοφιλελευθερισμού. Μήπως ο πληθωρισμός είναι μια κάποια λύση για χώρες όπως η Ελλάδα; Μπορεί ένα πλυντήριο ρούχων να είναι σημαντικότερο από το Ίντερνετ;

Το Unfollow τον συνάντησε στην Αθήνα και μίλησε μαζί του για το ευρώ, την Αργεντινή και την Ισλανδία αλλά και τις ιδιωτικοποιήσεις και τις τράπεζες.

Στο βιβλίο σας λέτε ότι δεν υπάρχει ελεύθερη αγορά; Και αυτό που ζούμε τι είναι;

Οι άνθρωποι συχνά πιστεύουν ότι η ελεύθερη αγορά αποτελεί νόμο της φύσης και συνεπώς οι κυβερνήσεις δεν πρέπει να παρεμβαίνουν. Όλες οι αγορές όμως, όσο ελεύθερες και αν δείχνουν, έχουν περιορισμούς και κανόνες Στο βιβλίο μου χρησιμοποιώ το παράδειγμα της παιδικής εργασίας η οποία ήταν πολύ διαδεδομένη το 19ο αιώνα. Όταν λοιπόν κάποιοι ζήτησαν να τεθούν περιορισμοί, οι άνθρωποι της ελεύθερης αγοράς αντέδρασαν λέγοντας ότι έτσι υποσκάπτονται τα θεμέλια της ελεύθερης οικονομίας. «Αν τα παιδιά θέλουν να δουλέψουν», έλεγαν «και κάποιοι θέλουν να τα προσλάβουν εσείς τι πρόβλημα έχετε». Σήμερα βέβαια ούτε οι πιο φανατικοί θιασώτες της ελεύθερης αγοράς δεν θα υποστήριζαν την επαναφορά της παιδικής εργασίας.

Η κυβερνητική παρέμβαση λοιπόν υπάρχει παντού απλώς δεν την καταλαβαίνουμε γιατί αποδεχόμαστε τις κοινωνικές και ηθικές αρχές που την διέπουν.

Ο νεοφιλελευθερισμός όμως βγήκε ενισχυμένος ακόμη και από την παρ' ολίγον ολοκληρωτική κατάρρευση του 2008.

Είναι πράγματι αξιοπερίεργο ότι οι ιδέες της αγοράς επιβίωσαν της χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008. Οποιαδήποτε άλλη ιδέα αν προκαλούσε τέτοια καταστροφή θα είχε τεθεί εκτός νόμου. Σκεφτείτε να κυκλοφορούσε ένα φάρμακο που θα σκότωνε εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους και θα προκαλούσε κύματα ανεργίας. Κανείς δεν θα επέτρεπε να ξαναχρησιμοποιηθεί. Αυτοί που κερδίζουν όμως από τις ιδέες της αγοράς έκαναν ότι περνούσε από το χέρι τους για τις προστατέψουν από κάθε κριτική.

Φυσικά κάποια πράγματα άλλαξαν. Στο παρελθόν αν αμφισβητούσες το νεοφιλελευθερισμό σε θεωρούσαν παρανοϊκό. Τώρα υπάρχουν αρκετοί που τολμούν σταδιακά να το κάνουν.

Στο βιβλίο σας μιλάτε επίσης για το μύθο του πληθωρισμού. Θα μπορούσε μια δόση πληθωρισμού να βοηθήσει μια χώρα σαν την Ελλάδα;

Ο πληθωρισμός απειλεί όσους έχουν σταθερά εισοδήματα σε ονομαστικούς όρους. Αυτό βέβαια αφορά και έναν συνταξιούχο κυρίως όμως αφορά τους πλούσιους που έχουν μεγάλα περιουσιακά στοιχεία. Για να διατηρήσουν λοιπόν τον πλούτο τους θέλουν τον χαμηλότερο δυνατό πληθωρισμό. Οι κυβερνήσεις για να ικανοποιήσουν αυτή τη μανία λαμβάνουν αποφάσεις που αυξάνουν την ανεργία και μειώνουν τη ζήτηση. Οι απλοί άνθρωποι λοιπόν μπορεί να απειλούνται από τον πληθωρισμό αλλά απειλούνται πολύ περισσότερο από την ανεργία. Οι πλούσιοι όμως που πλήττονται περισσότερο έχουν τεράστια δύναμη και κινητοποιούν πολιτικές δυνάμεις προς το συμφέρον τους.

Ο πληθωρισμός είναι ο καλύτερος τρόπος για να μειώσετε το χρέος σας στην Ελλάδα. Καμία χώρα δεν ξέφυγε από μεγάλες κρίσεις χρέους χωρίς κάποιο επίπεδο πληθωρισμού. Αυτό δεν σημαίνει βέβαια ότι πρέπει να αφεθεί εκτός ελέγχου. Ο πραγματικός κίνδυνος προέρχεται από τον αποπληθωρισμό γιατί τότε το πραγματικό μέγεθος του χρέους αυξάνεται. Το πρόβλημα για εσάς είναι ότι δεν μπορείτε να έχετε το επίπεδο πληθωρισμού που χρειάζεστε λόγο της ευρωζώνης;

Προτείνετε να εγκαταλείψουμε το ευρώ;

Παραδόξως ο μόνος τρόπος για να μείνει η Ελλάδα στο ευρώ είναι να προετοιμαστεί για να φύγει. Μόνο αν έχεις ένα αξιόπιστο σχέδιο εξόδου θα σε πάρει σα σοβαρά η Γερμανία και θα αποδεχτεί πραγματική μείωση του χρέους αλλά και μια αναπτυξιακή δημοσιονομική πολιτική. Διαφορετικά οδηγείστε σε αργό θάνατο. Μέσα σε τρία χρόνια καταστράφηκε σημαντικό τμήμα της ελληνικής οικονομίας και αν συνεχίσετε έτσι για μερικά ακόμη χρόνια η οικονομία δεν θα μπορέσει ποτέ να ανακάμψει.
Κοιτάξτε την Ισλανδία και την Αργεντινή που υποτίμησαν το νόμισμά τους, αρνήθηκαν να πληρώσουν ορισμένα χρέη και έθεσαν φραγμούς στη ροή κεφαλαίων. Η Ισλανδία είχε μεγαλύτερη τραπεζική κρίση από την Ελλάδα και ήδη ανακάμπτει. Η Αργεντινή μετά τη στάση πληρωμών του 2002 έγινε η ταχύτερα αναπτυσσόμενη χώρα της Λατινικής Αμερικής με ετήσιους ρυθμούς κοντά στο 7.5%.
Δεν λέω ότι η έξοδος από το ευρώ είναι εύκολη αλλά δεν είναι το τέλος του κόσμου. Φυσικά για να πετύχετε τους ρυθμούς ανάπτυξης της Ισλανδίας και της Αργεντινής απαιτούνται και άλλα μέτρα που θα αυξήσουν την παραγωγικότητα και τις εξαγωγές. Αν όμως είδατε ότι καλύτερο είχε να σας δώσει η ευρωζώνη ίσως είναι καλύτερα να την εγκαταλείψετε.

Οι οπαδοί του ευρώ θα απαντήσουν ότι η Αργεντινή τα κατάφερε γιατί είχε πετρέλαιο.

Είναι ένας από τους μύθους, όπως λόγου χάρη ότι είχε ρεκόρ εξαγωγών σόγιας. Φυσικά όλα αυτά έπαιξαν κάποιο ρόλο αλλά δεν ήταν τόσο καθοριστικός. Μην ξεχνάτε ότι εξαγωγές της Αργεντινής ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι μικρές. Πρέπει κάποτε να ξεπεράσουμε το μύθο που λέει ότι μόνο αν έχεις πετρέλαιο ή κάποιο άλλο προϊόν μπορείς να πετύχεις ανάκαμψη.

Ποια θα έπρεπε να είναι η προτεραιότητα της Ελλάδας;

Πρέπει να κερδίσετε το χαμένο έδαφος στην παραγωγή. Τα τελευταία δέκα χρόνια γίνατε απλώς ο τουριστικός προορισμός της βόρειας Ευρώπης και καταστρέψατε τη βιομηχανική παραγωγή, τις ναυπηγοεπισκευαστικές κατασκευές κτλ. Δεν είναι εύκολο αλλά και η Κίνα και η Νότια Κορέα ξεκίνησαν από το μηδέν αποδεικνύοντας ότι δεν είναι αδύνατο.

Οι ιδιωτικοποιήσεις αποτελούν λύση;

Υπάρχουν ιδιωτικοποιήσεις που μπορεί να λειτουργήσουν. Συνήθως όμως αυτό που συμβαίνει, ειδικά όταν πουλάς σε ξένες εταιρείες, είναι ότι απογυμνώνουν την επιχείρηση από τα περιουσιακά της στοιχεία και ύστερα την κλείνουν και φεύγουν. Η Ισπανία ακολουθούσε αυτή την πρακτική στη Λατινική Αμερική. Οι αερογραμμές της Αργεντινής και άλλων χωρών λόγου χάρη αγοράστηκαν από την ισπανική Iberia η οποία κράτησε όλες τις κερδοφόρες διαδρομές. Το αποτέλεσμα ήταν να υπάρξουν τεράστια προβλήματα στις λατινοαμερικάνικες εταιρείες οι οποίες στο τέλος χρεοκόπησαν.

Ζήσατε τέτοιες συνθήκες και στη χώρα σας τη Νότια Κορέα;

Ναι, μετά την οικονομική κρίση το ΔΝΤ ανάγκαζε τη χώρα να πουλά σε ξένες εταιρείες με προνόμια που δεν μπορείτε να φανταστείτε. Στην περίπτωση λόγου χάρη της εξαγοράς της Daewoo από την General Motors η κυβέρνηση πλήρωνε όλες τις ζημιές και η GM απλώς έπαιρνε τα κέρδη.

Επίσης η ιδιωτικοποίηση των τραπεζών προκάλεσε τεράστια προβλήματα. Οι τράπεζες αρχικά εθνικοποιήθηκαν, με την έννοια της διάσωσης, από το κράτος και ύστερα ξεπουλήθηκαν σε ελάχιστο χρονικό διάστημα και σε πολύ χαμηλές τιμές. Και μόνο με αυτή τη διαδικασία χάθηκαν πολλά χρήματα των φορολογούμενων. Στη συνέχεια όμως, οι ξένες τράπεζες που μπήκαν στην αγορά δεν δανειοδοτούσαν τις παραγωγικές επιχειρήσεις της χώρας, ώστε να ενισχυθεί η εθνική οικονομία, αλλά έδιναν ενυπόθηκα δάνεια κατοικίας. Ο δανεισμός στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις έπεσε κατά 30-40% και πολλές μικρομεσαίες δεν μπόρεσαν να αναπτυχθούν με αποτέλεσμα να μειωθεί η ανάπτυξη όλης της χώρας.

ΠΗΓΗ: Unfollow Ιανουάριος 2013. Το είδα: http://info-war.gr/2013/03/….83/ 

Κράτος και Αλήθεια

 

Του Βασίλη Ξυδιά

 

Σχόλιο στὸ δοκίμιο τοῦ  Χάμπερμας «Ἡ θρησκεία στὴ  δημόσια σφαίρα».
Ἢ μιὰ ἄλλη ἐκδοχὴ γιὰ τὸ τί σημαίνει τὸ εὐαγγελικὸ:

 «Ἀπόδοτε  οὖν  τὰ  Καίσαρος  Καίσαρι  καὶ  τὰ  τοῦ  θεοῦ  τῷ  θεῷ»

(Μτ. 22,21) 

 

Ἀρκετὰ χρόνια τώρα ὁ Χάμπερμας προτείνει στοὺς ὀπαδοὺς τοῦ πολιτικοῦ καὶ κοινωνικοῦ φιλελευθερισμοῦ νὰ ἀποδεχθοῦν τὸ γενναῖο ἄνοιγμα τοῦ κοσμικοῦ κράτους πρὸς τὴ θρησκευτικὴ πίστη καὶ τὶς θρησκευτικὲς παραδόσεις. Μὲ τὸ κείμενο ποὺ δημοσιεύεται τώρα στὴ «Σύναξη» (τ. 124, σελ. 16) κάνει ἕνα ἀκόμα βῆμα στὸν ἴδιο δρόμο.

 Ἐνῶ ἄλλοι φιλελεύθεροι διανοούμενοι θεωροῦν πὼς οἱ πιστοὶ ποὺ μετέχουν στὸ δημόσιο διάλογο ὀφείλουν νὰ μεταγράφουν τὸν λόγο τους στὸ κοσμικὸ νοηματικὸ πλαίσιο, ὁ Χάμπερμας ζητᾶ νὰ γίνονται δεκτὲς στὴ δημόσια πολιτικὴ συζήτηση οἱ θρησκευτικὲς ἀπόψεις καὶ τὰ θρησκευτικὰ ἐπιχειρήματά ἔτσι ἀκριβῶς ὣς ἔχουν μὲ καθαρὴ τὴ θρησκευτικὴ νοηματοδότηση καὶ τὴ θρησκευτικὴ λογικὴ θεμελίωσή τους, τὸν θρησκευτικὸ ἐν γένει χαρακτήρα τους. Μὲ τὸν τρόπο αὐτὸν ὁ Γερμανὸς ‘μεταμαρξιστὴς' στοχαστὴς δίνει ἄλλο βάθος στὴ συνταγματικὴ ἐλευθερία τοῦ θρησκεύειν ὑπερβαίνοντας τὴν ‘πολιτικῶς ὀρθὴ' θρησκευτικὴ ‘ἀνεκτικότητα' (tolerance). Κατ' οὐσίαν εἰσηγεῖται ἕνα εἶδος συμφιλίωσης τῆς ἐκκοσμίκευσης μὲ τὶς θρησκεῖες στὸ πλαίσιο τῆς ‘μετα-κοσμικῆς', ὅπως τὴ λέει, κοινωνίας καὶ τῆς ‘μετα-μεταφυσικῆς' σκέψης.

***

Κατ' ἐμὲ ἡ συλλογιστικὴ τοῦ Χάμπερμας κινεῖται σὲ δύο ἐπίπεδα. Τὸ πρῶτο ἐπίπεδο εἶναι ὁ διάλογος ποὺ ἐπιχειρεῖ – κυρίως μὲ τὸν Ρῶλς, ἀλλὰ καὶ μὲ ἄλλους φιλελεύθερους διανοητὲς – γιὰ τοὺς ὅρους μὲ τοὺς ὁποίους μποροῦν νὰ γίνουν δεκτὲς στὸ σύγχρονο ἐκκοσμικευμένο δημόσιο περιβάλλον οἱ θρησκευτικὲς ἀπόψεις. Εἶναι ἕνα θέμα ποὺ τὸ φιλελεύθερο στρατόπεδο ὑποχρεοῦται, ὅπως φαίνεται, νὰ ἀντιμετωπίσει. Διότι παρὰ τὴν ἀδιαμφισβήτητη ὑποχώρησή τους, οἱ θρησκεῖες ἐξακολουθοῦν νὰ διατηροῦν σημαντικὴ θέση στὶς συνειδήσεις τῶν ἀνθρώπων. Τὶς τελευταῖες μάλιστα δεκαετίες ἐπιστρέφουν δυναμικὰ σὲ διεθνὴ κλίμακα, διεκδικώντας ἐκ νέου τὴν πνευματικὴ ἢ καὶ τὴν πολιτικὴ ἀκόμα πρωτοκαθεδρία, βίαια κάποιες φορές. Τὰ περιγράφει ὅλα αὐτὰ ὁ Χάμπερμας στὸ δοκίμιό του. Ὀφείλει λοιπὸν τὸ ἄθρησκο ἢ ‘οὐδετερόθρησκο' σύγχρονο κράτος νὰ ρυθμίσει τὶς σχέσεις του πρὸς τὰ ἄτομα καὶ τὶς ἐπιμέρους κοινότητες, ποὺ ἐνῶ ἐπιμένουν νὰ μετέχουν στὴ δημόσια πολιτικὴ συζήτηση, ἀπὸ τὴν ἄλλη μεριὰ διατηροῦν μιὰ ἰδιαίτερη (‘περιεκτική' τὴν ἀποκαλεῖ ὁ Ρῶλς) θρησκευτικὴ ἀντίληψη περὶ Ἀγαθοῦ ἢ περὶ Ἀλήθειας περὶ τῶν ἀξιῶν, δηλαδή, ἢ τοῦ νοήματος τῆς ζωῆς. Ἑπομένως, στὸ πρῶτο αὐτὸ ἐπίπεδο τὸ ἐρώτημα εἶναι: πῶς μπορεῖ νὰ συνδυαστεῖ στὴ σύγχρονη κοινωνία ἡ πολιτικὴ ἑνότητα μὲ τὸν πνευματικό, ἠθικὸ καὶ πολιτιστικὸ πλουραλισμό. Κι ἐδῶ ὁ Χάμπερμας ἐμφανίζεται πολὺ πιὸ ἀνοικτὸς ἀπέναντι στὶς θρησκεῖες ἀπ' ὅ,τι ὁ Ρῶλς καὶ ἡ σχολή του.

Παρὰ τὴν πληθώρα, ὅμως, τῶν ἐπιχειρημάτων ποὺ παραθέτει στὸ ἐπίπεδο τοῦ συζητούμενου ρυθμιστικοῦ-συνταγματικοῦ ζητήματος – εἴτε περὶ τῶν δικαιωμάτων τῶν πολιτῶν, εἴτε περὶ τῶν ἐπιστημολογικῶν ὁρίων τοῦ λόγου κ.τ.ὅ. – θεωρῶ πὼς τὸ πραγματικὸ προσωπικὸ κίνητρο τοῦ Χάμπερμας βρίσκεται σ' ἕνα δεύτερο ἐπίπεδο, ποὺ ἔχει νὰ κάνει μὲ τὴ βαθειὰ ἀνησυχία του γιὰ τὴν τύχη τῆς ἐκκοσμίκευσης καὶ γιὰ τὸ μέλλον τῆς δημοκρατίας γιὰ τὸ μέλλον τῆς ἴδιας ἐν τέλει τῆς πολιτικῆς. Ἀφετηρία του, μ' ἄλλα λόγια, δὲν εἶναι ἡ συνταγματικὴ ὑποχρέωση τοῦ κράτους νὰ σέβεται τὴν ἐνιαία πολιτικὴ ὑπόσταση τῶν πιστῶν πολιτῶν του καὶ νὰ μὴν τοὺς ὑποχρεώνει νὰ διαχωρίζουν τὴν ἰδιωτικὴ ἀπὸ τὴ δημόσια ταυτότητά τους (βλ. τμῆμα 4, § 1η). Τὸν κινεῖ πολὺ περισσότερο ὁ φόβος μήπως ἡ ἀπόσυρση τῆς θρησκείας στὴν ἰδιωτικὴ σφαίρα σημάνει τὴν ἀποκοπὴ τῆς κοσμικῆς κοινωνίας ἀπὸ σημαντικές, ὅπως τὶς χαρακτηρίζει, πηγὲς δημιουργίας νοήματος καὶ ταυτότητας (βλ. τμῆμα 4, § 3η), γεγονὸς ποὺ μὲ τὴ σειρά του μπορεῖ, ὅπως λέει, νὰ ἀποβεῖ διαλυτικὸ γιὰ τὸν ἑνοποιὸ μεταξὺ τῶν πολιτῶν σύνδεσμο πολιτειακῆς ἀλληλεγγύης, χωρὶς τὸν ὁποῖο δὲν μπορεῖ νὰ ὑπάρξει τὸ φιλελεύθερο κράτος (βλ. τμῆμα 5, § 1η). [1]

Κοντολογὶς ὁ Χάμπερμας φοβᾶται τὴν ἱστορικὴ ἀποτυχία τοῦ ἐκκοσμικευτικοῦ ἐγχειρήματος. Γιὰ τὴν ὁποία, μάλιστα, δὲν θεωρεῖ ὑπεύθυνο τὸν ὡς τώρα κύριο ἀντίπαλο, τὶς παραδοσιακὲς θρησκεῖες, ἀλλὰ τὸν ‘ἐκτροχιασμό' τῆς ἴδιας τῆς ἐκκοσμίκευσης.^[2] Τὸ λέει ξεκάθαρα στὴ συζήτηση μὲ τὸν Πάπα, ὅπου θρηνεῖ γιὰ τὴ μεταμόρφωση τῶν πολιτῶν σὲ «ἀπομονωμένες, ἰδιοτελῶς ἐνεργοῦσες μονάδες» ποὺ στρέφουν «σὰν ὅπλα τὰ ὑποκειμενικὰ δικαιώματά τους ἡ μία ἐναντίον τῆς ἄλλης». Κατάσταση κοινωνικῆς διαλύσεως, ποὺ ἐπιτείνεται στὸ πλαίσιο τῆς «πολιτικὰ ἀτιθάσευτης» παγκόσμιας οἰκονομίας καὶ κοινωνίας ἐκεῖ ὅπου συρρικνώνεται ὁ δημόσιος ἔλεγχος καὶ ἡ δημοκρατικὴ διαβούλευση «δὲν ἐπηρεάζει πλέον τὶς διαδικασίες λήψης ἀποφάσεων». Κι ἔτσι ἀναδύεται τὸ φάσμα μιᾶς παγκόσμιας κοινωνίας «σὲ μεγάλο βαθμὸ κατακερματισμένης», ποὺ δὲν ἑνοποιεῖται παρὰ μόνο ἀπὸ τὶς λειτουργίες τῆς ‘ἀγορᾶς'.^[3] Καὶ ποὺ κινδυνεύει νὰ καταλήξει σὲ μιὰ ‘μετα-αληθινὴ' δημοκρατία ἕνα κράτος ἀδιάφορο γιὰ κάθε ἔννοια ἀληθείας, ὅπου μετρᾶ μόνο ἡ λειτουργικότητα καὶ ἡ ἀποτελεσματικότητα τῶν μηχανισμῶν, μιὰ καρικατούρα τῆς δημοκρατίας (βλ. τμῆμα 6, § 8η). Κι ὅλα αὐτὰ – τὸ ξαναλέμε – εἶναι παιδιὰ και παράγωγα τῆς ἴδιας τῆς ἐκκοσμίκευσης.

Ἀπέναντι σ' αὐτὸ τὸ κρίσιμο γιὰ τὸ ἐκκοσμικευτικὸ ἐγχείρημα ἱστορικὸ σταυροδρόμι, τὸ ζήτημα ποὺ κατ' οὐσίαν θέτει πρὸς συζήτηση ὁ Χάμπερμας δὲν εἶναι τὸ τί θὰ κάνουμε μὲ τὶς θρησκεῖες – αὐτὸ δηλαδὴ ποὺ ἀπασχολεῖ τοὺς ἄλλους φιλελεύθερους συνομιλητές του – ἀλλὰ τὸ τί κινδυνεύουμε νὰ πάθουμε χωρὶς αὐτές. Ἔτσι, δίχως νὰ ἐγκαταλείπει τὸ κοσμικὸ πρόταγμα, καὶ χωρὶς βέβαια νὰ περιμένει ἀπὸ τὶς θρησκεῖες καὶ μόνο τὴ λύση, δὲν ἀρκεῖται στὸ νὰ συγκαταβαίνει ἁπλῶς πρὸς τὶς θρησκευτικὲς κοινότητες καὶ παραδόσεις μὲ τὴ γνωστή, κρυφὴ ἢ φανερή, ὑπεροψία τῶν πάσης φύσεως ἄθεων καὶ ‘προοδευτικῶν' ἀλλὰ στρέφεται μὲ σεβασμὸ καὶ ἐλπίδα πρὸς αὐτές, ἀναζητώντας τὰ ‘προπολιτικά', ὅπως τὰ λέει, ἐρείσματα τῆς ἀλληλεγγύης τῶν πολιτῶν καὶ τῆς πολιτικῆς ἑνότητας τοῦ κοσμικοῦ κράτους. Ἀναμένει ἀπὸ τὶς κοινότητες τῶν πιστῶν νὰ ἐνταχθοῦν θετικὰ στὸ ἐκκοσμικευτικὸ πρόγραμμα γιὰ νὰ τοῦ μεταγγίσουν τὴν «εἰδικὴ δύναμη» ποὺ ἔχουν να στηρίζουν τὶς εὐάλωτες ἰδιαίτερα μορφὲς κοινοτικῆς ζωῆς καὶ νὰ μεταφέρουν «πιθανὰ περιεχόμενα ἀληθείας» (βλ. τμῆμα 4, § 4η καὶ 5η) στοιχεῖα πολύτιμα γιὰ τὴν ἄρθρωση τοῦ ἀναγκαίου, ὅπως εἶπαμε, γιὰ τὸ δημοκρατικὸ φιλελεύθερο κράτος, σύνδεσμου πολιτειακῆς ἀλληλεγγύης (βλ. τμῆμα 5, § 1η). Ἐπιζητᾶ τὴ βοήθεια τῶν θρησκειῶν γιὰ τὸν ἀναπροσανατολισμὸ καὶ τὴ σωτηρία, ἐν τέλει, τῆς ἐκκοσμίκευσης γενικὰ καὶ τοῦ ἀντιπροσωπευτικοῦ της πολιτικοῦ προτύπου, τῆς σύγχρονης δημοκρατίας, εἰδικότερα.

 

***

Ἔχοντας προβληματιστεῖ ἐπὶ μακρὸν γιὰ τὴν οὐσία καὶ τὶς δυνατότητες τῆς πολιτικῆς, καὶ μὲ τὶς ἴδιες πάνω-κάτω ἀγωνίες μ' αὐτὲς τοῦ Χάμπερμας σχετικὰ μὲ τὸ μέλλον τῆς δημοκρατίας, αἰσθάνομαι, ὡς Χριστιανὸς Ὀρθόδοξος, πὼς τὸ κείμενο αὐτὸ συνιστᾶ πρόκληση γιὰ σοβαρὴ καὶ οὐσιαστικὴ ἀνταπόκριση. Κι ἐνῶ στέκομαι κατ' ἀρχὴν θετικὰ στὴν ἰδέα μιᾶς γόνιμης συμφιλίωσης μεταξὺ ἐκκοσμίκευσης καὶ θρησκειῶν, ἀπὸ τὴν ἄλλη μεριὰ θεωρῶ ὅτι ὡς μέλη τῆς Ἐκκλησίας, ἢ γενικότερα ὡς πιστοί, ἂν προτιμᾶτε, ὀφείλουμε νὰ ἐξετάσουμε τὸ θέμα ἀπὸ τὴ δική μας σκοπιά, μὲ τὰ δικά μας πνευματικὰ κριτήρια καὶ νοητικὰ ἐργαλεῖα. [4]

Μοιάζει παράδοξο, ἀλλὰ ὡς πρὸς τὸ πρῶτο μισὸ τῆς σκέψης του – τὴν προτεραιότητα δηλαδὴ τοῦ ‘πολιτικοῦ' ὡς βασικοῦ συντελεστὴ τοῦ ‘κοινωνικοῦ' – ὁ Χάμπερμας συμπίπτει μὲ τοὺς φονταμενταλιστές. Μόνο ποὺ αὐτοὶ δὲν ἀντιλαμβάνονται τὸ ‘πολιτικὸ' διαδικαστικά, ὅπως οἱ φιλελεύθεροι, ἀλλὰ τὸ θέλουν νὰ ὑπηρετεῖ τὴ μία καὶ μόνη Ἀλήθεια – τὴ δική τους καί, κυρίως, τὴ δεδομένη Ἀληθεία. Βλέπουμε, δηλαδή, ὅτι φιλελευθερισμὸς καὶ φονταμενταλισμὸς εἶναι μὲν ἀντίθετοι ὡς πρὸς τὸν ‘ἀριθμητὴ' (τὴ σχέση τῆς πολιτικῆς μὲ τὴ θρησκεία), ἀπὸ τὴν ἄλλη ὅμως μεριὰ πατᾶνε στὸν ἴδιο θεωρητικὸ ‘παρονομαστὴ' (τὴν προτεραιότητα ποὺ δίνουν καὶ οἱ δύο στὸ ‘πολιτικὸ' ἐπίπεδο). [5]

Θυμίζω ὅτι, πέραν τῆς ‘πολιτικῆς' (βλ. φονταμενταλισμὸς) καὶ τῆς ‘προπολιτικῆς' (βλ. Χάμπερμας), ὑπάρχει ἡ δυνατότητα μιᾶς ‘μεταπολιτικῆς' θέσης τῆς θρησκείας στὸ δημόσιο χῶρο. Εἶναι ἡ στάση ποὺ ἐξ ἀρχῆς κράτησε ἡ χριστιανικὴ Ἐκκλησία ἀπέναντι στὴν πολιτικὴ καὶ τὸ κράτος, τόσο στοὺς πρώτους αἰῶνες, ὅπου ὁ Χριστιανισμὸς ἦταν ἠμιπαράνομος, ὅσο καὶ ἀργότερα στὸ ‘μονοθρησκευτικὸ' Βυζάντιο, ὅπου ὁΧριστιανισμὸς ἐπιβλήθηκε ὡς κρατικὴ ἰδεολογία ἀλλὰ τὸ ἴδιο ἴσχυε καὶ ἐπὶ τῆς Ὀθωμανικῆς Αὐτοκρατορίας. Γιὰ ἕνα σύγχρονο ‘μετακοσμικὸ' οὐδετερόθρησκο κράτος – ποὺ εἶναι ἡ μόνη ἱστορικὰ ρεαλιστικὴ δυνατότητα εἰρηνικῆς πολιτικῆς συμβίωσης στὶς μέρες μας – αὐτὸ θὰ σήμαινε πὼς ἡ πολιτεία ἀναγνωρίζει τὴ σημασία τῆς Ὰληθείας ἢ τοῦ Ἀγαθοῦ ὡς βασικῶν θεμελίων τῆς δημόσιας ζωῆς καὶ ἀντιλαμβάνεται τὴν ἀναζήτησή τους, τὴν πνευματικὴ δηλαδὴ ἀναζήτηση, ὡς θεμελιακὴ δημόσια λειτουργία.

Προσοχὴ: ἡ ἔμφαση ἐδῶ βρίσκεται στὶς λέξεις ‘ζητούμενο' καὶ ‘ἀναζήτηση'. Λέω δηλαδὴ πὼς τὸ κράτος μπορεῖ νὰ ἀναγνωρίζει τὴν προτεραιτότητα τοῦ μεταφυσικοῦ ἢ πνευματικοῦ ἐρωτήματος ὡς συστατικῆς βάσεως τοῦ κοινωνικοῦ δεσμοῦ – εἴτε στὴν ἐκδοχὴ τῶν γνωστῶν θρησκειῶν, εἴτε σὲ ὁποιαδήποτε ἄλλη ἐκδοχὴ – χωρὶς ὅμως ἀπὸ τὴν ἄλλη μεριὰ νὰ ὑποχρεοῦται νὰ ταυτιστεῖ μὲ τὴ μιὰ ἢ τὴν ἄλλη συγκεκριμένη ἀπάντηση μὲ τὴ μία ἢ τὴν ἄλλη θρησκευτικὴ παράδοση. Ἀναγνωρίζοντας τὴ ζωτικὴ σημασία τοῦ ἐρωτήματος αὐτοῦ ὡς πολιτικοῦ ζητούμενου, ἡ πολιτεία μπορεῖ νὰ διαμορφώσει κατάλληλα τὸν δημόσιο χῶρο καὶ τοὺς θεσμοὺς ἔτσι ὥστε νὰ ἀντιστοιχοῦν στὸ ἐπίπεδο τῆς κοινῆς πνευματικῆς συμφωνίας (γιὰ ὅ,τι μπορεῖ νὰ ἀποτελεῖ κοινὴ κατάκτηση ἀπὸ τὴ μιὰ) καὶ τῆς κοινῆς πνευματικῆς ἀναζήτησης-συνάθλισης (γιὰ ὅ,τι μένει ἀμφισβητούμενο ἀπὸ τὴν ἄλλη). Ἡ ἔννοια αυτὴ τῆς ‘πνευματικῆς συνάθλισης' μεταξὺ διαφορετικῶν θρησκευτικῶν – καὶ ὄχι μόνο – κοινοτήτων, παρέχει τὴ βάση γιὰ μιὰ νέα μορφὴ ‘μεταπολιτικῆς' ἀλληλεγγύης καὶ γιὰ ἕνα νέο πνευματικὸ ‘πατριωτισμό', ποὺ δὲν βασίζεται τόσο στὴν κοινὴ ‘ταυτότητα' ἐπὶ τῆ βάσει τοῦ κληρονομημένου παρελθόντος, ὅσο, πολὺ περισσότερο, στὴν ἐνεργὸ ἀναμέτρηση μὲ τὸ συλλογικὸ καὶ προσωπικὸ παρόν.

Βλέπω, ὅμως, πὼς ἔχω πρὸ πολλοῦ ἐξαντλήσει τὸν περιορισμένο χῶρο αὐτοῦ τοῦ σχολίου. Σταματῶ λοιπὸν ἐδῶ πρὸς τὸ παρόν, μὲ τὴν ἐλπίδα ὅτι θὰ τὰ ξαναποῦμε σὲ μιὰν ἄλλη εὐκαιρία.

 

Υποσημειώσεις

 

[1] Στὸ δοκίμιο ποὺ ἐξετάζουμε ὁ Χάμπερμας δὲν ἐπεκτείνει αὐτὴ τὴ σκέψη. Περιορίζεται ἠθελημένα στὸ συνταγματικὸ-κανονιστικὸ πλαίσιο ποὺ τοῦ ἐπιβάλλει ὁ διὰλογος μὲ τὸν Ρῶλς. Περισσότερο εὔγλωτος εἶναι στὰ δύο ἄλλα ἔργα του ποὺ κυκλοφοροῦν στὰ ἑλληνικά: (α) Το μέλλον της ανθρώπινης φύσης – Πίστη καὶ γνώση, Scripta, Αθήνα 2004, σελ. 167-188. (β) Γιοῦργκεν Χάμπερμας – Πάπας Βενέδικτος ΙΣΤ΄, Ἡ διαλεκτικὴ τῆς ἐκκοσμίκευσης – Λόγος καὶ θρησκεία, Ἐστία, Ἀθήνα 2010, σελ. 19-43.

[2] Γιὰ τὸν ὅρο ‘ἐκτροχιασμένη' ἐκκοσμίκευση ἢ ‘ἐκτροχιασμένος' ἐκσυγχρονισμὸς βλ. Ἡ διαλεκτικὴ τῆς ἐκκοσμίκευσης, ὅ.π., σελ. 22 καὶ 31.

[3] Στὸ ἴδιο, σελ. 32-33.

[4] Εἰδ' ἄλλως, τὸ νὰ ἀρκεστοῦμε στὴ φιλοθρησκευτική, ἂς ποῦμε, διάθεση τοῦ Χάμπερμας γιὰ νὰ ὑπενθυμίσουμε τὴ θετικὴ συνεισφορὰ τῶν θρησκειῶν πρὸς τὴν κοινωνία, εἴτε γιὰ νὰ ἀντλήσουμε ἕνα ἐπιπλέον ἐπιχείρημα ὑπὲρ τῆς καταλαγῆς καὶ τοῦ διαλόγου πιστῶν καὶ μή, εἶναι στάση συμπαθητικὴ μέν, κατώτερη ὅμως καὶ τῶν προτάσεων τοῦ Χάμπερμας, καί, κυρίως, τοῦ προβλήματος ἔναντι τοῦ ὁποίου μᾶς θέτει. //Φοβᾶμαι δὲ πὼς αὐτὸ ἀκριβῶς κάνει ὁ Πάπας Βενέδικτος ΙΣΤ΄ στὴ συζήτηση μὲ τὸν Χάμπερμας (Ἡ διαλεκτικὴ τῆς ἐκκοσμίκευσης, ὅ.π.). Ἐξαντλεῖ τὸν φιλοσοφικὸ καὶ στοχαστικὸ ἐξοπλισμό του γιὰ νὰ πεῖ, ὅλο κι ὅλο, πὼς ἡ Ἐκκλησία εἶναι χρήσιμη ἢ καὶ ἀπαραίτητη, ἀκόμα, στὸ σύγχρονο κόσμο. Θυμίζω πὼς ἡ εἰσήγηση τοῦ καρδιναλίου, τότε, Γιόζεφ Ράτσινγκερ εἶχε τὸν χαρακτηριστικὸ τίτλο «Τὸ στοιχεῖο ποὺ συνέχει τὸν κόσμο. Προπολιτικὰ ἠθικὰ θεμέλια ἑνὸς φιλελεύθερου κράτους». Φαίνεται πὼς ὁ μετέπειτα Πάπας δὲν εἶχε πρόβλημα νὰ ἀποδεχθεῖ ὅτι ἡ θρησκεία τοποθετεῖται πράγματι σὲ ‘προπολιτικὸ' ἐπίπεδο, καὶ νὰ τὴ δεῖ στὸ ἐπίπεδο αὐτὸ ὑπὸ τὸ πρίσμα τῆς συμβολῆς της στὰ ‘ἠθικὰ θεμέλια' τοῦ κράτους. Προτίμησε, έτσι, νὰ ἀφήσει ἐκτὸς συζητήσεως κάθε ἁμιγῶς θεολογικὴ καὶ πνευματικὴ διάσταση, καὶ νὰ περιοριστεῖ στὴν παρουσίαση τῆς θρησκείας ὡς ‘θετικῆς ἠθικῆς δυνάμεως' (σελ. 55), ‘ἰαματικῆς καὶ σωτήριας' γιὰ τὸν κόσμο (σελ. 54), ποὺ κανονικὰ βρίσκεται στὸν ἀντίποδα τῆς τρομοκρατίας καὶ τοῦ θρησκευτικοῦ φανατισμοῦ (σελ. 54) μιὰ ἔγκυρη ἐναλλακτικὴ πηγὴ τοῦ φυσικοῦ δικαίου, στὸ ὁποῖο θεμελιώνεται τὸ φιλελεύθερο κράτος (σελ. 56-60), ἀναγκαία γιὰ τὴν ὁριοθέτηση τῆς ἰσχύος ἀπὸ τὴ μιὰ καὶ τῆς ἐλευθερίας ἀπὸ τὴν ἄλλη (σελ. 49-52), ἀναγκαῖο συμπλήρωμα τοῦ Λόγου μὲ τὸν ὁποῖο ὀφείλουν νὰ συνιστοῦν – πίστη καὶ λόγος μαζὶ – ἕνα ἀδιαχώριστο δίπολο, σὲ στενὸ μεταξύ τους διάλογο καὶ ἀμοιβαῖο ἔλεγχο (σελ. 55, 64-65).

[5] Οἱ ρίζες αὐτοῦ τοῦ κοινοῦ παρονομαστὴ ἀνάγονται στὶς ἀπαρχὲς τῆς ρωμαιοκαθολικῆς θεολογίας καὶ τοῦ Ἰσλάμ, ἀλλὰ δὲν εἶναι τώρα αὐτὸ τὸ ζήτημα. Μεγαλύτερη σημασία γιὰ τὸ θέμα ποὺ συζητοῦμε ἔχει ὅτι ὁ θρησκευτικὸς φονταμενταλισμὸς δὲν εἶναι στὴν πραγματικότητα τίποτε ἄλλο, παρὰ μιὰ ἀπάντηση στὸ ἴδιο ἀκριβῶς πρόβλημα ποὺ ἐπιχειρεῖ μὲ τὸν ἀντίθετο τρόπο νὰ ἐπιλύσει ὁ Χάμπερμας: στὴν κρίση τῆς ἐκκοσμίκευσης. Ἀπὸ τὴν ἄποψη αὐτὴ ὁ Χάμπερμας ἔχει ἀσφαλῶς δίκιο ὅταν λέει γιὰ τὸν φονταμενταλισμὸ ὅτι «παρὰ τὴ θρησκευτική του γλώσσα εἶναι ἀποκλειστικὰ νεωτερικὸ φαινόμενο» (Το μέλλον της ανθρώπινης φύσης – Πίστη καὶ γνώση, ὅ.π. σελ. 168). Καὶ μὲ τὴν εὐκαιρία ἂς σημειωθεῖ ὅτι περισσότερο ἀπὸ τὸν φονταμενταλισμὸ καθεαυτὸν τὸν ἀνησυχεῖ ὁ διχασμὸς στὸν ὁποῖο ὁδηγεῖ ἡ ἰδεολογικὴ σύγκρουση φονταμενταλιστῶν καὶ κοσμικοῦ στρατοπέδου, ποὺ θέτει, ὅπως λέει, σὲ κίνδυνο τὴν «πολιτικὴ ὁλοκλήρωση» καὶ καταλήγει στὸν «κατατεμαχισμὸ» τῆς πολιτικῆς κοινότητας (βλ. τμῆμα 6, § 8η καὶ τμῆμα 7, § 1η) στὸ ἴδιο, δηλαδή, διαλυτικὸ τῆς ἀλληλεγγύης καὶ διαιρετικὸ τῆς κοινότητας ἀποτέλεσμα ποὺ καταλήγουν καὶ ὅλα τὰ παραπάνω.

ΠΗΓΗ: Σάββατο, 30 Μάρτιος 2013, Αντίφωνο. Δημοσιεύτηκε στο  περιοδικό «Σύναξη», τ. 124, Οκτώβριος-Δεκέμβριος 2012, σελ. 55-60.

Θα αρπάξουν μέρος των καταθέσεων και των Ελλήνων;

 

Του Γιώργου Δελαστίκ

 

Εκατομμύρια Ελληνες αναρωτιούνται ανήσυχοι: Θα βάλει χέρι και στις δικές μας καταθέσεις η συγκυβέρνηση Σαμαρά, Βενιζέλου, Κουβέλη όπως έκανε και ο δεξιός πρόεδρος της Κύπρου Νίκος Αναστασιάδης σε συνεργασία με τους Γερμανούς;

Ευνόητο είναι φυσικά ότι ελάχιστοι είναι αυτοί που πιστεύουν τον υπουργό Οικονομικών, τον πρωθυπουργό ή οποιονδήποτε αρχηγό των κυβερνητικών κομμάτων ή υπουργό που διαβεβαιώνει ότι δήθεν «αποκλείεται» να γίνει κάτι τέτοιο στην Ελλάδα. Δεν υπάρχει πολιτικός ηγέτης στον κόσμο που να λέει στους πολίτες της δικής του χώρας ότι σκοπεύει να τους αρπάξει τμήμα των καταθέσεών τους ή και όλα τα χρήματα που έχουν στις τράπεζες.

Απλούστατα, τους τα αρπάζει χωρίς προαναγγελία! Δυστυχώς, η πιθανότητα να καταληστευθούν και οι Έλληνες καταθέτες κατά το πρότυπο των Κυπρίων είναι εξαιρετικά αυξημένη. Όχι μόνο και όχι τόσο λόγω των προθέσεων των Σαμαρά, Βενιζέλου, Κουβέλη.

Πρωτίστως λόγω της γραμμής της Γερμανίας, η οποία αποφάσισε αντί να δίνει δάνεια για να σώζονται οι τράπεζες άλλων χωρών, να κατάσχονται ολόκληρες ή εν μέρει οι καταθέσεις όποιας τράπεζας βρίσκεται σε κίνδυνο! Με το κόλπο αυτό αφενός θα μαζεύονται όλο και περισσότερες καταθέσεις στις γερμανικές τράπεζες όπου δικαίως θα θεωρούνται πιο σίγουρα τα χρήματα που οι κάτοχοί τους θέλουν για οποιονδήποτε λόγο να παραμείνουν στην Ευρωζώνη και αφετέρου θα υπονομεύονται όλο και περισσότερο οι οικονομίες των χωρών της υπόλοιπης Ευρωζώνης, καθιστώντας τις κυβερνήσεις τους όλο και πιο υπάκουες στο Βερολίνο και στις εντολές του.

Ο Ολλανδός πρόεδρος του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ ήταν σαφέστατος στην αρχική δήλωσή του που αποκάλυπτε πλήρως τον στρατηγικό σχεδιασμό για όλες τις χώρες της Ευρωζώνης: «Η Κύπρος είναι το νέο μοντέλο, σύμφωνα με το οποίο η Ευρωζώνη θα παρεμβαίνει στις χώρες που αντιμετωπίζουν κρίση και έχουν μεγάλο τραπεζικό τομέα. Την κρίση θα την πληρώνουν μέτοχοι και καταθέτες και όχι οι φορολογούμενοι μέσω των προγραμμάτων διάσωσης. Το πρόγραμμα που συμφωνήθηκε για την Κύπρο αντιπροσωπεύει ένα νέο μοντέλο λύσης τραπεζικών προβλημάτων στην Ευρωζώνη. Ίσως και άλλες χώρες χρειαστεί να αναδιαρθρώσουν τον τραπεζικό τους τομέα» δήλωσε ο πρόεδρος της Ευρωζώνης στην περιβόητη συνέντευξή του. «Την κρίση θα την πληρώνουν μέτοχοι και καταθέτες»! Θα την πληρώνουν και οι καταθέτες, αυτή είναι η νέα θέση των ηγετών της Ευρωζώνης.

Δεν το είπαν μόνο, το επέβαλαν κιόλας εμπράκτως στην περίπτωση της Κύπρου, καταληστεύοντας τους κατόχους καταθέσεων άνω των 100.000 ευρώ σε ποσοστό που τώρα αρχίζουν να αποκαλύπτουν ότι μπορεί να φτάσει και στο… 60% (!!!) για τις καταθέσεις στην Τράπεζα Κύπρου και το 90%, ίσως και περισσότερο στη Λαϊκή Τράπεζα που την έκλεισαν. Για να δώσουν δηλαδή δάνεια «βοήθειας» στην Κύπρο 10 δισεκατομμυρίων ευρώ, θα αρπάξουν από τους καταθέτες στις κυπριακές τράπεζες πάνω από… 20 δισεκατομμύρια, ίσως και περισσότερα! Δεν είναι όμως μόνο οι μεγαλοκαταθέτες από 100.000 και πάνω που θα χάνουν τα λεφτά τους. Το Eurogroup στην αρχική του απόφαση για κατάσχεση τμήματος των καταθέσεων από το πρώτο ευρώ, ούτε «λάθος» έκανε ούτε «παρασύρθηκε» από τους Κύπριους κυβερνώντες που δήθεν αποπειράθηκαν να φορολογήσουν και τον κοσμάκη για να γλιτώσουν τη βαρύτερη φορολόγηση οι πλούσιοι. Αυτά είναι παραμύθια για μικρά παιδιά. Σιγά μην άκουγε ο Σόιμπλε τον Αναστασιάδη που τον έχει του κλώτσου και του μπάτσου! Σιγά μην… παρέσυρε ο Αναστασιάδης τον Σόιμπλε!

Οι Γερμανοί ήθελαν να στείλουν το μήνυμα προς όλους τους λαούς της Ευρώπης ότι από εδώ και πέρα οι καταθέσεις τους θα κατάσχονται και αυτό το μήνυμα το έστειλαν με επιτυχία. Όλοι οι πολίτες της Ευρωζώνης πανικοβλήθηκαν. Όσο για τα συμπεράσματα που έβγαλαν στην καγκελαρία από τη ληστεία των καταθέσεων στην Κύπρο, δεν προοιωνίζονται τίποτα καλό για το μέλλον των καταθέσεων στην Ευρώπη.

Εκτιμούν ότι η κατάσχεση των καταθέσεων πέτυχε απόλυτα, ξεπερνώντας και τις πιο αισιόδοξες προβλέψεις τους! «Δεν παρατηρήθηκε σε άλλες χώρες? μόλυνση? από την Κύπρο. Ακόμη και στην ίδια τη χώρα δεν σημειώθηκε ο επίφοβος πανικός και οι αντιδράσεις στο εξωτερικό ήταν μάλλον συγκρατημένες» έγραφε χαρακτηριστικά στο κυριακάτικο φύλλο της προχθές η «Φράνκφουρτερ Αλγκεμάινε» με έκδηλη ικανοποίηση, σε σχεδόν ολοσέλιδη ανάλυση που είχε τον χαρακτηριστικό και κατηγορηματικό τίτλο «Η Κύπρος είναι μοντέλο για την Ευρώπη»!

Ανομολόγητα δηλαδή οι Γερμανοί μετάνιωσαν που μέχρι τώρα δεν είχαν προωθήσει την πολιτική της κατάσχεσης καταθέσεων. Αλίμονό μας!

ΠΗΓΗ: ΕΘΝΟΣ Αρθρογράφοι «E» 3/4/2013, http://www.ethnos.gr/article.asp?catid=22792&subid=2&pubid=63806754

Σύντροφοι, Πίσω μας είναι η Μόσχα…

«Σύντροφοι, είναι απέραντη η σοσιαλιστική πατρίδα, κι όμως άλλος τόπος για υποχώρηση δεν υπάρχει! Πίσω μας είναι η Μόσχα…»*

 

Του Αλέκου Χαλβατζή

 

Στην παρούσα ανάρτηση δεν έχω την πολυτέλεια – από πλευράς χρόνου, χώρου και ιεράρχησης θεμάτων – να αναφερθώ αναλυτικά σε διάφορα γεγονότα που μεσολάβησαν από την προηγούμενη πριν 13,5 μήνες (18/2/2012). Ούτε φυσικά θα αναφερθώ στον οχετό που (απολύτως προβλέψιμα και αναμενόμενα) μου απευθύνθηκε μετά από αυτή την τελευταία ανάρτηση.

Κάνω μόνο μια διευκρίνιση μιας και αρκετοί από τους "ευγενέστατους σχολιαστές" μου με κατηγόρησαν αφενός για «μεγαλομανία», «εγωπάθεια» κλπ επειδή μιλάω σε πρώτο ενικό και αφετέρου ως συμμέτοχο σε κάποια τεράστια «αντικομματική συνωμοσία».

Διευκρινίζω λοιπόν ότι συνεχίζω να μιλάω σε πρώτο ενικό γιατί – καλώς ή κακώς – εξακολουθώ να μην εκπροσωπώ κανέναν άλλο ούτε να εκπροσωπούμαι από κανέναν άλλο, πέραν από τον εαυτό μου. Εξακολουθώ επίσης να τοποθετούμαι δημόσια, αποκλειστικά μέσα από το blog μου, http://www.alekosch.wordpress.com και πάντα επώνυμα και υπεύθυνα.

Όλο το διάστημα που μεσολάβησε δεν έκανα καμία δημόσια παρέμβαση γιατί θεωρούσα ότι η πρωτοβουλία ανήκε -τη συγκεκριμένη περίοδο- στους χιλιάδες υγιώς σκεπτόμενους και δρώντες συντρόφους μου που παραμένουν και επίσημα στις γραμμές του ΚΚΕ.

***

Αυτή τη στιγμή δε θεωρώ απαραίτητο να αναφερθώ αναλυτικά ούτε στο περιεχόμενο των Θέσεων-Σχεδίων (Προγράμματος-Καταστατικού) της ΚΕ του ΚΚΕ ενόψει του 19^ουΣυνεδρίου του, για πολλούς λόγους, δυο από τους οποίους είναι οι εξής:

– Αποτελούν κατά βάση απλώς αναδρομική νομιμοποίηση των εκτροπών που ζύμωνε και υλοποιούσε από χρόνια η πλειοψηφική (πλέον) φράξια που κουμαντάρει την ΚΕ του ΚΚΕ και όλο το Κόμμα (στη συνέχεια και χάριν συντομίας αναφέρονται ως«τιμονιέρηδες»). Τις εκτροπές αυτές, τις έχω ήδη καταγγείλει τόσο μέσα στο Κόμμα -όσο παρέμενα μέλος του- όσο και -στη συνέχεια- δημόσια σε προηγούμενες αναρτήσεις στο blog μου.

– Επιπλέον στον Δημόσιο Προσυνεδριακό Διάλογο που ολοκληρώθηκε σήμερα (η ημερομηνία υποβολής άρθρων έχει κλείσει από τις 15/3) και παρά τις μεθοδεύσεις φίμωσης (επιφυλάσσομαι να αναλύσω σε μελλοντικό post) εκφράστηκε μια αξιοθαύμαστη αντίθεση στα σχέδια των τιμονιέρηδων για μετάλλαξη του ΚΚΕ. Η αντιπαράθεση αυτή αποτελεί γεγονός πρωτόγνωρο στην ιστορία του ΚΚΕ και για  την ιστορία του διεθνούς Κομμουνιστικού Κινήματος γεγονός τουλάχιστον σπάνιο. Εκφράστηκε σε ποσοστό 20-25% απόλυτη απόρριψη των Θέσεων-Σχεδίων και συναγερμός για την πορεία του Κόμματος ενώ άλλο ένα 10-15% εξέφραζε σοβαρή ανησυχία άσχετα με το ότι δεν διευκρίνιζε ρητά αν επιπλέον απορρίπτει-καταψηφίζει. Δηλαδή 1/3 όσων πήραν το θάρρος να τοποθετηθούν δημόσια εξέφρασε τουλάχιστον μια σοβαρή κριτική. Φυσικά και φυσιολογικά καθεμιά από τις κριτικές τοποθετήσεις είχε το χαρακτήρα της, σε διάφορες πλευρές εξέφραζαν και διαφορετικές μεταξύ τους εκτιμήσεις, με κάποιες πλευρές προσωπικά δεν μπορώ να συμφωνήσω, παρόλα αυτά στη συντριπτική πλειοψηφία τους χαρακτηρίστηκαν από προσπάθεια υπεράσπισης του Μαρξισμού-Λενινισμού, ορθολογισμό, νηφαλιότητα, τιμιότητα και ειλικρίνεια. Και όλα αυτά έγιναν, καταρχήν, από απλά μέλη του Κόμματος, παρά και ενάντια στην εικόνα ομοφωνίας που χτίζουν οι τιμονιέρηδες και που τυπικά τουλάχιστον έχει εκφραστεί -τα τελευταία χρόνια- και με ομοφωνίες της ΚΕ ή άλλων σωμάτων. Όλη αυτή η κριτική έχει καταδείξει ότι Θέσεις-Σχέδια αποτελούν ένα διάτρητο συνονθύλευμα που έχει ήδη καταρρεύσει, αποτελούν ένα άταφο πτώμα.

Είναι αστείες οι κατηγορίες ότι, δήθεν, τεκμηριώνεται φραξιονισμός όσων εκφράζουν διαφωνία με τις Θέσεις επειδή, λέει, «οι διαφωνούντες γράφουν τα ίδια, σαν από καρμπόν». Αν πεις σε δέκα αγνώστους ότι ένα μαύρο άλογο είναι καναρίνι, τι θα σου απαντήσουν; Δε θα σου απαντήσουν όλοι ότι: α) κάνεις πλάκα β) είναι άλογο γ) είναι μαύρο;

Φράξια σημαίνει κόμμα μέσα στο κόμμα, με δομή, πειθαρχία, γερά πατήματα στην ηγεσία, ενιαίο σχέδιο. Πιστεύει κάποιος σοβαρός άνθρωπος ότι αυτοί που διαφωνούν με τις Θέσεις διαθέτουν κάτι τέτοιο;

Αν, ω φωτισμένοι τιμονιέρηδες, υπήρχε φράξια – πέρα από τη δική σας – που ήθελε να προωθήσει άλλη πολιτική πλατφόρμα, δεν θα φρόντιζε να την προωθήσει αμέσως στο Δημόσιο Διάλογο προκειμένου να διαμορφώσει κλίμα-συσχετισμούς πριν ολοκληρωθούν οι συνελεύσεις των ΚΟΒ? Ακόμα και εσείς όμως ξέρετε ότι με φραξιονισμό μπορείς να κυριεύσεις ένα κόμμα αλλά αναπόφευκτα επιπλεόν θα το σμπαραλιάσεις. Δεν μπορείς όμως να το διορθώσεις, ούτε να το σώσεις.

Στο Δημόσιο Διάλογο είναι καταφανές οτι δεν έγινε αυτό, αντίθετα σιγά-σιγά κάποιοι – και μάλιστα απλά μέλη που ποτέ δεν πέρασαν από υψηλόβαθμες θέσεις – έκαναν αυθόρμητα την αρχή και στην πορεία δημιουργήθηκε μια χιονοστιβάδα όταν και άλλοι σύντροφοι ένοιωσαν ότι δεν είναι τρελοί, όπως προσπαθούσατε να τους πείσετε με την υποτιθέμενη ιδεολογικο-πολιτική μονολιθικότητα που πουλάτε τα τελευταία χρόνια.

***

Από καιρό προβληματιζόμουν για το πότε και με ποια θεματολογία θα ήταν ωφελιμότερο για την υπεράσπιση της φυσιογνωμίας του Κόμματος και την υπόθεση της εργατικής τάξης να καταθέσω τους προβληματισμούς μου.

Αποφάσισα να το κάνω μετά την ολοκλήρωση της υποβολής άρθρων για το Δημόσιο Διάλογο. Με πρόλαβαν όμως οι εξελίξεις: η ενορχηστρωμένη επίθεση (με τσουβάλιασμα διαστρέβλωση, ψέματα και αισχρές αστήρικτες κατηγορίες) των τιμονιέρηδων προς τους συντρόφους που τόλμησαν να τους αμφισβητήσουν. Αυτή η επίθεση δε με ξάφνιασε. Απλά περίμενα πριν τοποθετηθώ να κατακάτσει ο πρώτος κουρνιαχτός.

Όπως είπα και πριν, έτσι και αλλιώς, δεν αποτελούσε ουσιαστικό ανασταλτικό παράγοντα για να τοποθετηθώ κάποιος φόβος ότι θα με κατηγορήσουν  ότι «εκθέτω το Κόμμα», αφενός γιατί δεν ισχύει, όπως έχω ξαναγράψει από καιρό οι τιμονιέρηδες το εκθέτουν με την απαράδεκτη γραμμή και πρακτική που έχουν επιβάλει,  και αφετέρου επειδή «ο βρεμένος τη βροχή δεν την φοβάται».

Οι εξελίξεις όμως των τελευταίων ημερών δίνουν και σε αυτό μια καινούργια διάσταση. Θα είναι πλέον τραγελαφικό να ισχυριστεί κάποιος καλοθελητής ότι εγώ πχ «εκθέτω το ΚΚΕ» στον ταξικό εχθρό μιλώντας δημόσια. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο αστικός τύπος ως την προηγούμενη εβδομάδα ελάχιστα και τυπικά είχε ασχοληθεί με το Συνέδριο (μόνο η «ισκρα» είχε, για τους δικούς της λόγους, κάνει σχετικά παιχνίδια) παρά την πρωτοφανή αντιπαράθεση στο Δημόσιο Διάλογο για την οποία στο παρελθόν θα έκαναν καθημερινό πάρτι. Αυτό άλλαξε όμως με επιλογή των τιμονιέρηδων όταν στις 23/3 δημοσιεύτηκαν οι εκτιμήσεις της ΓΓ για «αγράμματους» και του μέλους του ΠΓ Γ.Μαρίνου για φραξιονισμό κλπ. Και φυσικά πολύ περισσότερο όταν στις 28/3 (προφανώς καθ' υπόδειξη των προϊσταμένων) του ο ΠΜ μέλος της ΚΕ κατήγγειλε δημόσια 3 μέλη του Κόμματος (και μάλιστα με τα ονόματα τους) ως συνειδητά όργανα (πράκτορες) της αστικής τάξης. Με μόνες αποδείξεις απλώς και μόνο τις απόψεις που εξέφρασαν στο διάλογο και χωρίς μέχρι τώρα τουλάχιστον, να έχει δημοσιευτεί κάποια, έστω προσχηματική, σχετική απόφαση συλλογικού οργάνου. Το μπαράζ συνεχίστηκε τόσο με άρθρα και ομιλίες στελεχών (εκτός φυσικά διαδικασίας προσυνεδριακού διαλόγου) όσο και με κάποια "προφητικά" (αν δεχτούμε ότι όντως έχουν γραφτεί πριν τις 15/3) άρθρα διάφορων καλοθελητών μέσα στον προσυνεδριακό διάλογο.

Αυτό το κλίμα – και μάλιστα δημόσιας – πρακτορολογίας έχει πολλές δεκαετίες να δημιουργηθεί στο Κόμμα. Ακόμα και μπροστά στο 13^ο Συνέδριο που οδήγησε στη διάσπαση του ΚΚΕ μπορεί δικαίως ή αδίκως να ανταλλάχτηκαν οξείς πολιτικοί χαρακτηρισμοί («αναθεωρητές», «οπορτουνιστές», «σταλινικοί», «σκληροπυρηνικοί» κα) αλλά όχι τέτοιες αστυνομικές κατηγορίες.

***

Πέρα από την προσπάθεια χειραγώγησης του Δημόσιου Διαλόγου (επιφυλάσσομαι να αναπτύξω σε επόμενη δημοσίευση), είναι φανερό ότι αντίστοιχη προσπάθεια έγινε και στην εσωκομματική διαδικασία.
Προλαβαίνω όσους θα σπεύσουν να μιλήσουν για φράξιες που, δήθεν, μου εξασφαλίζουν πληροφορίες σημειώνοντας ότι το συμπέρασμα προκύπτει από στοιχεία προσβάσιμα στον καθένα. Ένα παράδειγμα: εδώ και χρόνια και με ιδιαίτερη ένταση τα τελευταία, καλλιεργείται από τους τιμονιέρηδες ένα νοσηρό κλίμα φόβου, και καχυποψίας με στόχο να ελέγξουν το Κόμμα είτε άμεσα με το φόβο της καθοδήγησης-κυρώσεων είτε με το φόβο του εχθρού («Καραμανλής ή τάνκς»). Αυτό το κλίμα καλλιεργήθηκε ακόμα και δημόσια με αρθρογραφία και παρεμβάσεις ανώτατων στελεχών για: «φραξιονισμό», «εισοδισμό», ευάλωτο τμήμα του κόμματος που επηρεάζονται από την αστική τάξη, «συστηματική διαφωνία», «εσωκομματική αντιπολίτευση» κλπ, ενώ πολλοί σύντροφοι έχουν διαγραφεί με αντίστοιχες στημένες κατηγορίες. ΌΜΩΣ το σοβαρότατο αυτό ιδεολογικό-πολιτικό-οργανωτικό θέμα αδικαιολόγητα απουσιάζει από τις Θέσεις (υπάρχει μόνο μια, από σπόντα σε εκτίμηση για την προπαγάνδα, αναφορά στο «φραξιονισμό μέσω internet» – ένας ακόμα απίστευτος όρος που αποτελεί άλλη μια παγκόσμια θεωρητική πατέντα τωντιμονιέρηδων). Η απουσία αναφοράς στο φλέγον αυτό θέμα χρησιμοποιήθηκε για να καλλιεργηθούν αυταπάτες σε μερίδα του κομματικού δυναμικού ότι  η ΚΕ (έστω σιωπηρά) αναδιπλώνεται και (τουλάχιστον προσωρινά) αναστέλλει το εσωκομματικό κυνήγι μαγισσών, παύει τις ακρότητες. Αυταπάτες που με τη σειρά τους αξιοποιήθηκαν για να αποσπαστεί από αρκετούς -μια έστω με κρύα καρδιά- υπερψήφιση των Θέσεων-Σχεδίων και έγκριση των πεπραγμένων της ΚΕ.

Παρόλα αυτά αφού ολοκληρώθηκε σχεδόν η εσωκομματική διαδικασία αλλά και η δυνατότητα απάντησης μέσω του Δημόσιου Διαλόγου οι τιμονιέρηδες «στο παραπέντε» του Συνεδρίου θέτουν το θέμα εκτός Θέσεων και μάλιστα όχι μόνο ακόμα πιο σφοδρά (μιλώντας πλέον πέρα από φραξιονιστές και για πράκτορες) αλλά και εντελώς δημόσια. Αν αυτό δεν είναι τουλάχιστον απαράδεκτη μεθόδευση, τότε τι είναι?

«Σύντροφοι, είναι απέραντη η σοσιαλιστική πατρίδα, κι όμως άλλος τόπος για υποχώρηση δεν υπάρχει. Πίσω μας είναι η Μόσχα…»

Και εδώ έρχεται να κολλήσει η φράση που επέλεξα για τίτλο.
Υπάρχει – όπως φαίνεται – σημαντικός αριθμός καλοπροαίρετων συντρόφων οι οποίοι (κακώς) κατέληξαν – για ιστορικούς λόγους που δεν είναι της παρούσης να εξαντλήσουμε εδώ – να θεωρούν, σχεδόν, ταμπού τη μη υπερψήφιση μιας πρόταση ανώτερου οργάνου. Υπάρχει παράλληλα -επίσης ιστορικά διαμορφωμένη- διάχυτη μια βαθιά – κάποιες φορές τυφλή – εμπιστοσύνη γενικά προς το Κόμμα. Αυτή η εμπιστοσύνη μπορεί να έχει υγιή βάση αλλά στην υπερβολή της αποδεικνύεται επικίνδυνη – ιδιαίτερα μάλιστα όταν καταχρηστικά και μεταφυσικά επεκτείνεται και στην ηγεσία του – αφού χαλαρώνει την επαγρύπνηση και την προσωπική ευθύνη κάθε κομμουνιστή. Στη βάση αυτή αλλά και λόγω της μεθόδευσης-εξαπάτησης που περιέγραψα αμέσως παραπάνω είναι λογικό να υποθέσουμε ότι (πέρα και εκτός από τους συντρόφους που ήδη καταψήφισαν ή/και επιπλέον εξέφρασαν με θάρρος στο δημόσιο διάλογο την αντίθεση τους στη μετάλλαξη του ΚΚΕ) αρκετά μέλη του Κόμματος σκέφτηκαν λίγο-πολύ με το ακόλουθο σχήμα:

«Εντάξει, τα τελευταία χρόνια φαίνεται ότι κάτι δεν πάει καλά με τη γραμμή-πρακτική, ενώ επιπλέον αυτή η γραμμή επαναλαμβάνεται σε Θέσεις-Σχέδια προκειμένου να γίνουν ντοκουμέντα και αυτό είναι ανησυχητικό. Παρόλα αυτά φαίνεται ότι αναστέλλονται οι διώξεις όσων κάνουν κριτική, ότι έστω σιωπηρά παύουν οι ακρότητες. Επομένως καλύτερα είναι να κάνω μεν κάποιες διακριτικές παρατηρήσεις αλλά σε αυτή την κρίσιμη στιγμή ας μην καταψηφίσω γιατί έτσι "εκθέτω το Κόμμα", "συμβάλω στην πόλωση", "αδυνατίζω την ενότητα του", "απογοητεύω τους πιο άπειρους συντρόφους" κλπ. Άλλωστε "όπως ξέρουμε" το Κόμμα κλυδωνίζεται αλλά ποτέ δε βυθίζεται. Η ζωή από μόνη της σε 1, 2, 3 χρόνια θα αποδείξει λάθος αυτή τη γραμμή και το Κόμμα θα βρει το δρόμο του. Εδώ είμαστε και εδώ θα ‘μαστε και τότε».

Προσωπικά θεωρούσα και θεωρώ αυτή της συλλογιστική σοβαρά εσφαλμένη. Το θέμα είναι ότι, πέρα από την προσωπική μου γνώμη, το πογκρόμ των τελευταίων ημερών καταρρίπτει εντελώς αυτή τη συλλογιστική αφού αποδεικνύει ότι οι τιμονιέρηδες είναι αποφασισμένοι να ακρωτηριάσουν το Κόμμα προκειμένου να μην αμφισβητηθεί η εξουσία τους ακόμα και αν αυτό σημαίνει ότι τελικά θα ελέγξουν μόνο τα απομεινάρια, τη σκιά του ΚΚΕ. Εξανεμίζεται λοιπόν ακόμα και αυτή η μεταφυσική και αστήρικτη, κατά τη γνώμη μου, ελπίδα ότι το Κόμμα αυτόματα και μαγικά, κάποτε, θα βρει το δρόμο του.

 ***

Θα πει κάποιος: «μα γιατί το κάνει αυτό η ηγεσία?», «δεν καταλαβαίνουν ότι έτσι δε θα μείνει τίποτα?» «ότι τελικά δε θα μπορεί να ικανοποιηθούν ούτε τα τυχόν ιδιοτελή συμφέροντα αφού δε θα υπάρχει Κόμμα να ελέγξουν?».

Κι όμως γίνεται, και όμως εξηγείται και υπάρχουν πάμπολλα αντίστοιχα παραδείγματα που έχουν από αιώνες αποκρυσταλλωθεί στην συλλογική ανθρώπινη θυμοσοφία:

– η Πανδώρα με το κουτί

– ο μαθητευόμενος μάγος που νόμισε ότι μπορούσε να βάλει το διάβολο να δουλέψει για λογαριασμό του για να γίνει κυρίαρχος του κόσμου αλλά τελικά «τον πήρε ο διάολος» και δυστυχώς όχι μόνον του

– οι άπληστοι που έσφαξαν τη χήνα με τα χρυσά αυγά γιατί βιάζονταν και δεν τους έφτανε το ένα που γεννούσε κάθε μέρα

– η ψεύτικη μάνα, στο μύθο του Σολομώντα που δέχτηκε να πάρει έστω το μισό παιδί αφού δεν το αγαπούσε ούτε το πονούσε ενώ η αληθινή ήταν έτοιμη να το εγκαταλείψει αρκεί να έμενε ολόκληρο και ζωντανό.

Είναι προφανές ότι το Κόμμα ήδη κατρακυλάει στο γκρεμό και το θέμα είναι αν προλαβαίνει από κάπου να αρπαχτεί για να μην τσακιστεί.

Επιπλέον μέσα στο ανώμαλο και νοσηρό κλίμα: πρακτορολογίας, ιδεολογικής τρομοκρατίας και φοβικών εκβιασμών, μόνο παρωδία συνεδρίου μπορεί να γίνει. Το Συνέδριο πρέπει να αναβληθεί, να λογοδοτήσουν οι υπεύθυνοι, να αποκατασταθεί έστω στοιχειωδώς η κομματική τάξη. Και σε εύλογο διάστημα να συγκληθεί εκ νέου.  Υπάρχει ανάλογο και στην πρόσφατη ιστορία του Κόμματος (τηρουμένων των αναλογιών) οι Θέσεις για το 9^ο Συνέδριο αποσύρθηκαν και ξαναγράφτηκαν μετά την δημοσίευση τους και την κριτική που δεχτήκαν.

Οι απλές εκκλήσεις προς τους τιμονιέρηδες χτυπούν εδώ και χρόνια σε τοίχο, δεν αρκούν. Η λύση μπορεί μόνο να επιβληθεί. Και κανείς άλλος δεν μπορεί να την επιβάλλει εκτός από τα μέλη του Κόμματος. Είναι καταφανές πλέον ότι η μόνη ελπίδα του Κόμματος είναι η άμεση, αποφασιστική, μέχρις εσχάτων αντίσταση των κομματικών μελών και στελεχών, μέσα στις ΚΟΒ και τα όργανα που ανήκουν.

Πρέπει να μπει φραγμός στην καταστροφή. Άλλος χρόνος για αναμονή, άλλος τόπος για υποχώρηση δεν υπάρχει!

 

Αλέκος Χαλβατζής, 2/4/2013

 

*  Τα λόγια αυτά αποδίδονται σε έναν πολιτικό επίτροπο του Κόκκινου Στρατού και απευθύνονταν το 1941 σε μονάδα εφέδρων υπερασπιστών της Μόσχας, σε κρίσιμο σημείο της πολιορκίας λίγο πριν την ανατροπή της και την έναρξη της σοβιετική αντεπίθεσης.

ΠΗΓΗ: 2/4/2013, Αλέκος Χαλβατζής

Επικράτεια του φαντασιακού των ανοήτων

 

Του Νικήτα Χιωτίνη*

 

Ο πληρέστερος τίτλος του σημειώματος είναι: η ανιδιοτελής βλακεία των «δεξιών», των «αριστερών» και των «κεντρώων» ή η επικράτεια του φαντασιακού των ανοήτων. Με συνέπεια την απόλυτη επικράτηση ενός πλήρους σκοταδισμού και την παράπλευρη άνθιση των απολύτως ηλιθίων.

Εξηγούμαι: Όπως (θα πρέπει να) ξέρετε, οι όροι δεξιά και αριστερά εισήχθησαν στο πολιτικό λεξιλόγιο μετά τη συντακτική συνέλευση στην επαναστατημένη Γαλλία του 1789. Σε αυτήν τη συνέλευση υπήρξαν δύο απόψεις. Οι μεν, που κάθισαν στα δεξιά του Λουδοβίκου του ΙΣΤ και κράτησαν αυτήν τη δεξιά θέση τους και μετά την αποχώρηση του Βασιλιά, θεωρούσαν πως ο Βασιλιάς θα έπρεπε να έχει απόλυτο βέτο για οποιαδήποτε απόφαση της βουλής, οι δε άλλοι, που κάθισαν αριστερά του, που επίσης διατήρησαν τη θέση τους και αφού έφυγε αυτός από την αίθουσα, οι «αριστεροί», θεωρούσαν πως το βέτο του Βασιλιά έπρεπε να είναι απλώς ανασταλτικό για κάποιο διάστημα. Μετά το διάστημα αυτό, αν η βουλή ξανάπαιρνε την ίδια απόφαση, η θέλησή της θα επικρατούσε. Με απλά λόγια, οι βασιλικοί ήταν οι «δεξιοί», οι δημοκρατικοί ήταν οι «αριστεροί». Γενικεύοντας, ο «δεξιός» τάσσεται υπέρ της συντήρησης της (ή μιας) ισχυρής κεντρικής εξουσίας, ο δε αριστερός αποβλέπει σε ενίσχυση της συλλογικότητας, σε βάρος μιας κεντρικής και πρακτικώς μη ελεγχόμενης εξουσίας.

Με την ολοένα και εντονότερη πρόταξη της αξίας της ατομικότητας, οι κοινωνίες ανοίχτηκαν προς τον πολιτικό και ως συνέπεια τούτου οικονομικό φιλελευθερισμό, με συνακόλουθη την οπισθοχώρηση της κεντρικής πολιτικής ισχύος. Όμως οι «δεξιοί», ενώ θα έπρεπε να αντιτίθενται σε αυτήν την υποβάθμιση της κεντρικής πολιτικής εξουσίας, στην υποβάθμιση του κράτους ως ρυθμιστικής έστω δυνάμεως, άρχισαν να υποστηρίζουν τον φιλελευθερισμό. Από την άλλη, οι «αριστεροί», ενώ θα έπρεπε να είναι οπαδοί της συλλογικότητας, θεώρησαν εαυτούς κρατιστές. Τα πρώτα αριστερά κόμματα ανεπτύχθησαν θεωρητικώς και πρακτικώς ως δορυφορικά της Σοβιετικής Ένωσης, του υπαρκτού (;) σοσιαλισμού όπως λέμε, όπου μια κεντρική εξουσία κατείχε και την εξουσία, αλλά και τη γνώση για το παρόν και το μέλλον της κοινωνίας.

Αυτό το απόλυτο αναποδογύρισμα του νοημάτων των όρων δεξιός και αριστερός υπήρξε καταδήλως συνέπεια της δημαγωγικής χρήσης των όρων αυτών και της αποτελεσματικότητας αυτής της δημαγωγίας. Ίσως να μην ήταν τόσο τραγικά τα πράγματα, αν μέναμε μόνο εκεί. Τα τελευταία όμως χρόνια αυτός ο οικονομικός φιλελευθερισμός διαστράφηκε στον νεοφιλελευθερισμό και στην επικράτεια του φανταστικού χρήματος. Σε βάρος κάθε είδους ορθολογικής εξέλιξης και ανάπτυξης των κοινωνιών, ιδιωτικές χρηματικές/τραπεζικές εξουσίες κατισχύουν κάθε πολιτικής συλλογικότητας και έτσι επανερχόμαστε σε ένα νέο είδος φεουδαρχίας. Αυτό είναι κάτι που οι δεξιοί εξακολουθούν ανιδιοτελώς και με απόλυτη άγνοια (ή βλακεία) να το υποστηρίζουν, εκτός και αν συνειδητώς υποστηρίζουν την απόλυτη κυριαρχία αυτού του νέου βασιλιά, την επικράτηση αυτής της νέας φεουδαρχίας, αν και δεν νομίζω όμως να έχουν υποστεί ομαδική παράκρουση. Από την άλλη, οι αριστεροί φαίνονται ακόμα πιο μπερδεμένοι. Το κρατικιστικό μοντέλο της μητέρας Σοβιετικής Ενώσεως παταγωδώς απέτυχε. Παρ' όλα αυτά, τα κόμματα της αριστεράς εξακολουθούν να υποστηρίζουν επισήμως, αν όχι το μοντέλο αυτό, σίγουρα την ενίσχυση της κεντρικής εξουσίας, την ενίσχυση του «κράτους», με την «κρατικοποίηση» των υπηρεσιών και δραστηριοτήτων «δημόσιας ωφέλειας» – με ασαφή όμως τη διάκριση μεταξύ δημοσίου και ιδιωτικού συμφέροντος. Στη χώρα μας, π.χ., τα τελευταία γεγονότα της Κύπρου οδήγησαν την αριστερά σε απόλυτη σύγχυση. Τα αριστερά κόμματα υποστήριξαν τη διατήρηση του αντιπαραγωγικού και αντικοινωνικού νεοφιλελεύθερου χρηματοπιστωτικού συστήματος, που αποτελεί διαστροφή του καπιταλισμού [1], ως θεμελίου ανάπτυξης της κοινωνίας, όπως κάνουν δηλαδή και οι σημερινοί δεξιοί (μάλλον εν αγνοία τους, όπως είπαμε). Νοιάστηκαν για τη διαφύλαξη του μεγάλου (ιδιωτικού) κεφαλαίου στην Κύπρο, ως μοχλού ανάπτυξής της. Τελικώς με ποιον είναι αυτή η «αριστερά»; Η σύγχυση του πολιτικού στόχου της «αριστεράς» μεταξύ ιδιωτικού και δημοσίου συμφέροντος, η σύγχυσή της δηλαδή μεταξύ κρατισμού και φιλελευθερισμού, σε όλη της τη μεγαλοπρέπεια. Το επιχείρημα του «μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα» δεν αλλάζει την κατάσταση, απλώς επιβεβαιώνει πως ορισμένα ιεροποιημένα στερεότυπα και συνθήματα του παρελθόντος έχουν πλέον ξεπεραστεί.

Υπάρχει και το «κέντρο», δήθεν μεταξύ αριστεράς και δεξιάς. Αυτό όμως υπήρξε το κόμμα των φιλελευθέρων, γι' αυτό άλλωστε και υπήρξε και ο κατ' εξοχήν πολέμιος του κρατισμού – στην απόλυτη σύγχρονη μορφή του, που υπήρξε εν τη πράξει ο κομμουνισμός της Σοβιετικής Ενώσεως. Περιέργως, όμως, οι φιλελεύθεροι υποστηρίχτηκαν από τους αριστερούς, που τους θεώρησαν σαν πιο κοντινούς τους στη γραμμική σειρά αριστερά, κέντρο, δεξιά. Η δυναστεία των Παπανδρέου, μάλιστα, παρουσιάστηκε και ως αριστερή. Ο δεξιός όμως Καραμανλής ορθώς εστράφη περισσότερο στις κρατικοποιήσεις από τον φιλελεύθερο (κεντρώο) Ανδρέα Παπανδρέου, ο οποίος ορθώς υποστηρίχτηκε από τον σύλλογο βιομηχάνων [2].

Καταφανώς στις σημερινές κοινωνίες επικρατούν άνευ νοήματος φαντασιακοί χαρακτηρισμοί, μέσω των οποίων επιτήδειοι προπαγανδιστές χειραγωγούν τους λαούς, που μετατρέπονται σε απληροφόρητες μάζες, αποχαυνωμένες ήδη από τα βλακώδη σίριαλ των τηλεοράσεων. Για τα πολιτικά ζητήματα, αυτά που καθορίζουν τους όρους της ζωής τους, δεν πολυσκέφτονται, αφήνουν να λειτουργήσουν τα α-νόητα συνθήματα των προπαγανδιστών. Όποιος δημαγωγήσει καλύτερα κερδίζει, επάνω σε αυτό παίζουν τα κόμματα. Μιλάμε γι' αυτό που χαριτωμένα αποκαλούμε σήμερα επικοινωνιακή πολιτική των κομμάτων. Οι δημιουργημένοι έτσι δεξιοί, αριστεροί και κεντρώοι, υποστηρίζουν ανιδιοτελώς και με αγώνες πράγματα που δεν γνωρίζουν και που με μαθηματική ακρίβεια τους οδηγούν σε έναν νέο μεσαίωνα, δηλαδή οδηγούν την κοινωνία σε νέες μορφές φεουδαρχίας. Έτσι «επικοινωνιακά» λειτουργούσε και ο Χίτλερ που αιματοκύλισε την Ευρώπη, έτσι επικοινωνιακά οι σημερινοί ναζιστές φτάνουν σε διψήφια νούμερα, ακόμα και στο Δίστομο! Ιδού η παράπλευρη άνθιση των απολύτως ηλιθίων.

Τι μέλλει γενέσθαι; Δεν θεωρώ εαυτόν προφήτη, αλλά θέλω να πιστεύω πως κάποια στιγμή αυτές οι μάζες θα ξυπνήσουν και θα απαιτήσουν πληροφόρηση, που δεν μπορεί παρά να οδηγήσει σε ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο με επανακαθορισμό των εννοιών της ατομικότητας και της συλλογικότητας, του ιδιωτικού και του δημοσίου [3]. Γιατί εκεί εντοπίζεται η αιτία της σημερινής σύγχυσης, με τους επιτηδείους να επενδύουν με συνθήματα και επιβολή ενοχικών συνδρόμων πάνω στις έννοιες αυτές. Η πολιτική ομάδα που θα το καταλάβει αυτό και θα κηρύξει έναν ειλικρινή και μακράς πνοής πολιτικό διάλογο, θα γίνει αμέσως ενθουσιωδώς αποδεκτή από τον λαό και από την Ιστορία. Ίδωμεν.

 Παραπομπές

 

[1] Παραφράζοντας το τίτλο ενός βιβλίου που κυκλοφορεί τελευταία, θα λέγαμε «είναι η διαστροφή του καπιταλισμού, ηλίθιε».

[2] Θυμάστε εκείνο το βράδυ μετά τις εκλογές, όπου ευστόχως ειπώθηκε πως το αποτέλεσμα των εκλογών δεν είναι θέμα πολιτικού αναλυτή, αλλά ψυχιάτρου.

[3] Δες «Το Ποντίκι», Ν. Χιωτίνης, «Ιδιωτικοποιήσεις ή η ανάγκη ενός νέου κοινωνικού συμβολαίου», 31 Ιουλίου 2012

ΠΗΓΗ: ΠΕΜΠTΗ, 28 Μαρτίου 2013, http://topontiki.gr/article/50949/Epikrateia-tou-fantasiakou-ton-anoiton

 * O Νικήτας Χιωτίνης είναι Δρ, Αρχιτέκτων-Καθηγητής ΤΕΙ.