Crimen majestatis…

Του παπα Ηλία Υφαντή

Crimen majastatis, σημαίνει «έγκλημα κατά της μεγαλειότητας». Και περί ποιας μεγαλειότητας ο λόγος;

Πρόκειται για την μεγαλειότητα του Νέρωνα και του Καλιγούλα και όλων των άλλων ανθρωποειδών της ίδιας συνομοταξίας. Οι οποίοι, σύμφωνα με το «Ρωμαϊκόν Άδικον» («Δίκαιον» το λένε οι νομικοί) ήταν, σιγουρότατα, θεοί…

Και όποιος δεν τους προσκυνούσε, ως θεούς, και δεν τους πρόσφερε την αντίστοιχη λατρεία διέπραττε το προαναφερόμενο έγκλημα. Που συνεπαγόταν ακόμη και την ποινή του θανάτου. Με αποτέλεσμα να το πληρώσουν με τη ζωή τους εκατομμύρια χριστιανών.

Όμως έγκλημα κατά της μεγαλειότητας θα επικαλεστεί και ο Χριστός για όσους από μας, στη δευτέρα παρουσία του, θα μας εξαποστείλει στην αιώνια κόλαση:

«Πείνασα – θα μας πει – και δεν μου δώσατε να φάω, δίψασα και δεν μου δώσατε να πιω. Ήμουνα ξένος και μετανάστης και με είχατε στοιβαγμένο μέσα σε άθλια γκέτο. Ήμουνα άρρωστος και στη φυλακή. Και, εξαιτίας της απανθρωπιάς σας, με εγκαταλείψατε να αργοπεθαίνω»!…

Αλλά στη δεύτερή του παρουσία ο Χριστός δεν θα έλθει σαν ένας κοινός θνητός, όπως στην πρώτη. Θα εμφανιστεί με όλη τη θεϊκή του λαμπρότητα.

Κι εμείς αλλοπρόσαλλοι, όπως είμαστε, θα του πούμε:

Μα τι λέτε, Μεγαλειότατε! Θα σας βλέπαμε εμείς μέσα σ’ αυτό το αστραφτερό μεγαλείο και δεν θα σας δίναμε να φάτε και να πιείτε; Και δεν θα σας προσφέραμε φιλοξενία; Και δεν θα σας πηγαίναμε στους καλύτερους γιατρούς του κόσμου, αν είχατε αρρωστήσει; Ή μήπως θα τολμούσαμε να σας πετάξουμε στη φυλακή;

Εμείς θα πέφταμε μπρούμυτα να σας προσκυνάμε! Και θα γλύφαμε ακόμη και το χώμα μπροστά στα πόδια σας!…

Εμείς είχαμε τόσους και τόσους διαπρεπείς εκπροσώπους της βαριάς βιομηχανίας της αδικίας, της ληστείας και της απάτης. Νόμιμης και παράνομης. Που άρπαζαν όποτε ήθελαν, όσα ήθελαν. Και τους είχαμε στο απυρόβλητο και στην ασυλία. Κι όχι μόνο δεν τους καταδικάζαμε, αλλά και τους χειροκροτούσαμε και τους ζητωκραυγάζαμε. Και καμαρώναμε να τους έχουμε κυβερνήτες μας.

Το μόνο, που τους ζητούσαμε ήταν να αλλάζουν πού και πού τα τέραταπου μας κυβερνούσαν. Να πηγαίνουν, για παράδειγμα, απ’ τη Σκύλλα στη Χάρυβδη. Και τανάπαλιν….

Γιατί είχαμε πολύ λεπτά γούστα. Και πλήτταμε απ’ τη ρουτίνα και τη μονοτονία. Αλλά, σε κάθε περίπτωση, το μεγαλείο τους μας μάγευε. Και μας γοήτευε το γεγονός ότι τα τέρατα αυτά προέρχονταν από ηγεμονικούς οίκους και μεγάλα τζάκια! Χώμα γινόμασταν να μας πατάνε. Κι όταν ακόμη μας έγδερναν και ξεπουλούσαν την πατρίδα μας!….

Και πώς είναι δυνατόν τώρα σεις, Μεγαλειότατε, να μας εξαποστέλλετε στην αιώνια κόλαση! Εμάς που τόσο λατρέψαμε και προσκυνήσαμε τα μεγαλεία, σε όλη τη μεγαλοπρέπεια της διαφθοράς τους! Μπορεί, εσείς, που φαίνεστε τόσο καλός, να είστε τόσο σκληρός και απάνθρωπος!

Κι εκείνος θα μας αποκριθεί:

Η κόλαση δεν είναι δικό μου, αλλά δικό σας δημιούργημα. Εσείς τη χτίσατε και τη συντηρήσατε. Με τους ηγεμονικούς σας οίκους και τα τζάκια, των διεφθαρμένων και λήσταρχων εκλεκτών σας. Που καταδίκαζαν τους συνανθρώπους σας, χωρίς οίκτο και έλεος, σε βίαιο ή και αργό θάνατο με την κακουργονομία τους! Που, μάλιστα, χωρίς ντροπή και χωρίς φιλότιμο, την χαρακτήριζαν και ως «ευνομία». Και στο όνομα αυτής της κακουργούσας «ευνομίας» αποδιδόταν και η, λεγόμενη, «Δικαιοσύνη» τους!…

Κι εμείς αθεράπευτα υποκριτές θα του πούμε:

– Μα Μεγαλειότατε, αυτοί που πέθαιναν απ’ την ανέχεια ήταν τεμπέληδες και ανεπρόκοποι και τιποτένιοι, «άχθος αρούρης»! Όπως έλεγαν τ’ αφεντικά μας οι Γερμαναράδες, κλπ, αλλά και κάποια δικά μας πολιτικά παχύδερμα…

Κι αυτοί, που σάπιζαν στις φυλακές, ήταν «κακοποιοί». Και κάποιοι μάλιστα, ανάμεσά τους, ήταν και τρομοκράτες, όπως τους αποκαλούσαν οι τρομοκράτες πολιτικοί μας και τα τρομοκρατικά ΜΜΕ. Γιατί, λέει, έθεταν σε κίνδυνο την καθωσπρέπει κοινωνία μας. Που εκείνοι προσπαθούσαν να σώσουν!…

Αλλά εσείς δεν είστε σαν αυτούς. Δεν σας είδαμε ποτέ ανάμεσά τους! Κι εκείνος αδυσώπητος και άτεγκτος θα μας αποκριθεί:

– Κι όμως κάματε λάθος. Καθένας απ’ αυτούς τους τιποτένιους και κακοποιούς, ήταν και ένας αδελφός μου…. Ή μήπως κι εγώ δεν ήμουν ένας απ’ αυτούς; Άλλωστε, γιατί με σταυρώσατε!  ….Εσείς και οι καθωσπρέπει αρχιτρομοκράτες και κακούργοι κυβερνήτες σας….

παπα-Ηλίας, Φεβρουαρίου 18, 2012, http://papailiasyfantis.wordpress.com/2012/02/18/crimen-majestatis/ 

ΣΤΑ ΙΧΝΗ ΤΗΣ ΑΡΓΕΝΤΙΝΗΣ;

Δεν είναι απίθανο να οδηγείται «διατεταγμένα», υποθηκευμένη πια η Ελλάδα, μετά τη διεθνή τρομοκρατία και τη συνθηκολόγηση κάποιων κομμάτων, στη λεηλασία του δημοσίου και του ιδιωτικού πλούτου της – ερήμην των Πολιτών της δε, στη χρεοκοπία και στη δραχμή – Μέρος Ι

Του Βασίλη Βιλιάρδου*

“Κοινοβουλευτική δικτατορία θεωρείται εκείνο το πολίτευμα στο οποίο, τόσο η κυβέρνηση, όσο και η αξιωματική αντιπολίτευση, η συντριπτική πλειοψηφία της Βουλής δηλαδή, συνεργάζονται μεταξύ τους, συναποφασίζουν και ψηφίζουν μαζί νόμους, ενάντια στην κοινή Βούληση”.  

“Η Ιστορία συνήθως επαναλαμβάνεται – όχι φυσικά γραμμικά, αλλά ούτε και με την ίδια μορφή. Στα πλαίσια αυτά, η Ελλάδα είναι ξανά αντιμέτωπη με τη Γερμανία – ενώ η κυρία Merkel “φαίνεται πως εγκυμονεί το νέο Hitler, εφαρμόζοντας τις μεθόδους του 3^ου Ράιχ”, κατά τις κατηγορίες του πρίγκιπα του Λιχτενστάιν (άρθρο).

Τα «μέσα» δε που έχει σήμερα στη διάθεση της, στη θέση των παλαιοτέρων (SS, Gestapo κλπ.), δεν είναι άλλα από την πανίσχυρη οικονομική της αστυνομία (ΣΔΟΕ), καθώς επίσης την ομοσπονδιακή μυστική υπηρεσία (άρθρο) –«όπλα» με τα οποία επεκτείνεται στο εξωτερικό, εγκαθιστώντας κάποιες βασικές δομές τους στις χώρες που καταλαμβάνει”.

Ανάλυση

Προφανώς διακρίνουμε σε όλα τα παραπάνω μία σχετικά μεγάλη υπερβολή, καθώς επίσης τη γνωστή «προκατάληψη» εναντίον της Γερμανίας – σαν αποτέλεσμα των ναζιστικών εγκλημάτων του 2^ου Παγκοσμίου Πολέμου. Επομένως, είναι καλύτερα να αποφεύγει κανείς τέτοιες αναφορές, παραμένοντας ψύχραιμος στην ανάλυση των γεγονότων.

Εν τούτοις θεωρούμε ότι, δεν είναι απίθανο να οδηγείται «διατεταγμένα», υποθηκευμένη πλέον η Ελλάδα, μετά την ενδεχόμενη προδοσία, τη διεθνή τρομοκρατία και τη συνθηκολόγηση κάποιων κομμάτων, στη λεηλασία τόσο του δημοσίου, όσο και του ιδιωτικού πλούτου της – ερήμην των Πολιτών της δε στη χρεοκοπία και στη δραχμή, με πενιχρά ανταλλάγματα.  

Ανεξάρτητα από αυτές τις υποθέσεις μας, εξαιρώντας τις πέντε μεγάλες βόμβες στα θεμέλια της Ευρωζώνης, τις οποίες έχουμε περιγράψει στο παρελθόν (Ελλάδα-Ιρλανδία-Πορτογαλία-Βέλγιο, Ιταλία-Ισπανία-Γαλλία, Τραπεζικό Σύστημα, ΕΚΤ, Απομόχλευση), οφείλουμε να ασχοληθούμε με κάποια από τα βαθύτερα αίτια της κρίσης – έχοντας την άποψη ότι η Ελλάδα, ευρισκόμενη από το 2009 στο μάτι του κυκλώνα, χρησιμοποιείται τόσο από τη Γερμανία, όσο και από τις Η.Π.Α., σαν ασπίδα για την «απόκρυψη» των μεγάλων προβλημάτων τους, καθώς επίσης σαν πειραματόζωο της σχεδιαζόμενης «παγκόσμιας διακυβέρνησης» της ελίτ:

(α)  Κρίση εμπιστοσύνης   

Υποθέτουμε ότι είσαστε ο ιδιοκτήτης μίας εταιρείας, η οποία έχει μεγάλα οικονομικά προβλήματα και διορίσατε έναν διευθυντή. Ο κύριος αυτός τώρα, αντί να λύσει τα προβλήματα της επιχείρησης που του εμπιστευθήκατε ή, έστω, να την οδηγήσει έγκαιρα στο άρθρο 99 (προστασία απέναντι στους πιστωτές), αποφάσισε να μετατρέψει τα μη εγγυημένα δάνεια της σε ενυπόθηκα, στη βάση του αποικιοκρατικού αγγλικού δικαίου, γνωρίζοντας ταυτόχρονα ότι είναι αδύνατον να τα αποπληρώσει εν μέσω ύφεσης και ανεργίας. Τι θα σκεφτόσαστε; Θα τον εμπιστευόσαστε αλήθεια; 

Από την άλλη πλευρά, εάν είσαστε ο βασικός πιστωτής της εταιρείας αυτής και βλέπατε ότι, ο διευθυντής της σας ζητάει και άλλα χρήματα, ενώ υπογράφει όλα όσα του ζητάτε, χωρίς καν να τα διαβάζει, να τα αναλύει ή να πιστεύει ότι μπορεί να ανταπεξέλθει με όλα όσα ανταλλάγματα απαιτείτε, πως θα αντιδρούσατε; Εάν παράλληλα με αυτόν υπέγραφε και ο υποδιευθυντής, θα τον εμπιστευόσαστε περισσότερο ή απλά θα ζητούσατε ακόμη πιο πολλές παραχωρήσεις, καθώς επίσης τις υπογραφές όλου του προσωπικού, αλλά και του ίδιου του ιδιοκτήτη, έτσι ώστε να αποφύγετε να δώσετε νέα δάνεια;

Τέλος εάν εσείς, ο δανειστής δηλαδή, υποψιαζόσαστε ότι, τόσο ο διευθυντής, όσο και ο υποδιευθυντής που σας ζητούν βοήθεια και νέα δάνεια, έχουν τοποθετηθεί μυστικά από την ανταγωνίστρια (στη δική σας) επιχείρηση, με στόχο να σας πάρει εκείνη την πελατεία και να σας οδηγήσει στη χρεοκοπία (ή στη διάλυση, όσον αφορά την Ευρωζώνη, με σκοπό φυσικά την ενδυνάμωση ή/και την απόλυτη κυριαρχία του δολαρίου), θα είσαστε αλήθεια πρόθυμος να τους βοηθήσετε, δανείζοντας τους; 

Ανεξάρτητα τώρα από τις παραπάνω υποθετικές ερωτήσεις εάν διαπιστώνατε ότι, όλοι ανεξαιρέτως οι Αμερικανοί οικονομολόγοι, καθώς επίσης τα περισσότερα αγγλοσαξονικά έντυπα, ήταν υπέρ της επιστροφής της χώρας σας στη δραχμή, θα συμπεράνατε ότι είναι για το καλό σας;

Εκτός αυτού, εάν παρατηρούσατε πως αρκετοί Ελληνοαμερικανοί οικονομολόγοι έχουν επισκεφτεί ξαφνικά την Ελλάδα, συστήνοντας την υιοθέτηση του εθνικού νομίσματος, την εγκατάλειψη δηλαδή της Ευρωζώνης και της ΕΕ ως την καλύτερη μέθοδο εξόδου από την κρίση χρέους, θα τους πιστεύατε χωρίς καμία επιφύλαξη;

Δεν θα φοβόσαστε ένα τέτοιο «γεγονός», γνωρίζοντας την ενδεχόμενη υποτίμηση της τάξης του 50%, τις συνεχείς συναλλαγματικές επιθέσεις των κερδοσκόπων, την αυξημένη πιθανότητα χρεοκοπίας, λόγω υπερχρέωσης σε συνδυασμό με την έλλειψη συναλλάγματος και τόσους άλλους ύπουλους κινδύνους; Δεν θα σας προβλημάτιζαν όλες αυτές οι «συμπεριφορές» και οι καλές προθέσεις τόσων ανθρώπων, οι οποίοι δεν ζουν και δεν πρόκειται να ζήσουν στη χώρα, την οποία θέλουν τόσο πολύ να διασώσουν;       

Με κριτήριο όλα τα παραπάνω, δεν μπορούμε παρά να συμπεράνουμε ότι, είμαστε αντιμέτωποι με μία συνεχώς αυξανόμενη κρίση εμπιστοσύνης – εντός της Ελλάδας και διεθνώς. Πόσο μάλλον όταν τα κράτη της Ευρωζώνης αντιμετωπίζουν φιλύποπτα το ένα το άλλο, μεταξύ τους οι τράπεζες επίσης, το ΔΝΤ την ΕΕ, το ευρώ το δολάριο, η Ευρωζώνη τις Η.Π.Α., οι Η.Π.Α. την Κίνα, τα κράτη τις αγορές κοκ.

Κανένας λοιπόν δεν εμπιστεύεται πια κανέναν, μέσα σε ένα σύστημα που ουσιαστικά στηρίζεται στην εμπιστοσύνη (άρθρο μας), με αποτελέσματα που δεν είναι δύσκολο να προβλεφθούν – πόσο μάλλον όταν ακόμη και ο Γερμανός πρόεδρος, ο οποίος κατηγορούσε εύλογα τους Έλληνες πολιτικούς, αναγκάσθηκε να παραιτηθεί (συλλαμβανόμενος και ο ίδιος για «διαφθορά κατ’ εξακολούθηση»).  

(β)  Κρίση πολιτευμάτων

Όπως είναι γνωστό, η πατρίδα της Δημοκρατίας είναι η Ελλάδα – αν και δυστυχώς εξελίχθηκε τα τελευταία χρόνια σε «ασυδοσία», με κύριους υπαίτιους (όχι μοναδικούς) ορισμένα πολιτικά κόμματα. Από την άλλη πλευρά, η πατρίδα του Εθνικοσοσιαλισμού είναι η Γερμανία, στην οποία επικράτησε μετά τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο, από το γερμανικό κόμμα των εργατών – το NSDAP, του οποίου ηγήθηκε αργότερα ο Hitler. Η βάση των δύο παραπάνω «πολιτικών συστημάτων» είναι η ανθρωπιστική θεωρία της δικαιοσύνης (K. Popper).

Ειδικότερα, στην περίπτωση της Δημοκρατίας, ισχύουν οι παρακάτω τρεις «αρχές»:

(α) η αρχή της ισότητας των δικαιωμάτων – δηλαδή, η πρόταση να εξαλειφθούν τα προνόμια ορισμένων (ελίτ), με «αίτημα» να αντιμετωπίζονται όλοι οι Πολίτες του κράτους εξ ίσου δίκαια

(β) η γενική αρχή του ατομικισμού, όπου το όλο υφίσταται για χάρη του μέρους – οπότε το σύνολο για το άτομο και

(γ) η αρχή ότι, έργο και σκοπός του κράτους θα έπρεπε να είναι η προστασία της ελευθερίας των Πολιτών του.

Στην περίπτωση του Εθνικοσοσιαλισμού τώρα, ισχύουν τα εντελώς αντίθετα:

(α) η αρχή των «φυσικών» προνομίων, όπου επιτρέπεται στους «εκλεκτούς» (ελίτ) να έχουν περισσότερα πλεονεκτήματα, από τους υπολοίπους θνητούς,

(β)  η αρχή του ολισμού ή κολεκτιβισμού, όπου το μέρος (άτομο) υφίσταται για χάρη του όλου και

(γ)  η αρχή ότι, έργο και σκοπός του ατόμου θα έπρεπε να είναι η διατήρηση και η ενίσχυση της σταθερότητας του κράτους.

Η «χειραφέτηση» του ατόμου, στη βάση της αρχής της ισότητας, ήταν πραγματικά η μεγάλη πνευματική επανάσταση, η οποία είχε οδηγήσει στην κατάρρευση του φυλετισμού (αναπόσπαστο μέρος του εθνικοσοσιαλισμού) και στην άνοδο της Δημοκρατίας. Ο συγκεκριμένος ατομικισμός λοιπόν, σε συνάρτηση με την ανθρώπινη αλληλεγγύη (αλτρουϊσμό), έχει αποβεί το θεμέλιο του δυτικού πολιτισμού μας.

Συνιστά την κεντρική διδασκαλία του Χριστιανισμού («αγάπα τον πλησίον σου» και όχι αγάπα τη φυλή σου), ενώ αποτελεί τον πυρήνα όλων των ηθικών «πιστεύω» που πήγασαν από τον πολιτισμό μας και τον κινητοποίησαν περαιτέρω. Συνιστά επίσης κεντρική διδασκαλία της πρακτικής φιλοσοφίας του Kant («να αναγνωρίζεις πάντα ότι, τα ανθρώπινα άτομα είναι αυτοσκοποί και να μην τους χρησιμοποιείς ως απλά μέσα για τους δικούς σου σκοπούς») – την οποία προφανώς δεν συμμερίζεται ο γερμανικός εθνικοσοσιαλισμός, στον οποίο προέχει το συλλογικό, από το ατομικό.

Στα πλαίσια αυτά, όταν αναφερόμαστε στο ότι, η αρχαία Ελλάδα είναι η κοιτίδα του Πολιτισμού και της Δημοκρατίας, στα θεμέλια των οποίων στηρίχθηκε η ανάπτυξη της Δύσης εννοούμε ουσιαστικά ότι, ήταν η χώρα, οι Πολίτες της οποίας πέτυχαν πρώτοι τη «μετάβαση» από τη φυλή (αγέλη στα ζώα) στο άτομο – με αποτέλεσμα να απελευθερωθούν εκείνες οι τεράστιες δυνάμεις δημιουργικότητας, οι οποίες οδήγησαν στην οικονομική και λοιπή κυριαρχία της Δύσης, σε ολόκληρο τον πλανήτη.      

Σήμερα όμως, διαπιστώνοντας τη συνεχώς αυξανόμενη δύναμη της ελίτ (αγορές, πολυεθνικές τράπεζες, ισχυρά κράτη, λέσχες «τύπου» Bilderberg κλπ.), η Δημοκρατία φαίνεται συνεχώς να υποχωρεί – ενώ ο Εθνικοσοσιαλισμός, στις διάφορες μορφές του και ειδικά στον Ευρωπαϊκό Βορά, ανακάμπτει ταχύτατα και συχνά υπερισχύει. Βιώνουμε λοιπόν μία βαθύτερη κρίση πολιτευμάτων, ενώ παρακολουθούμε μία θεατρική παράσταση, στην οποία πρωταγωνιστούν η Ελλάδα και η Γερμανία – ενώ όλοι οι υπόλοιποι είναι ουσιαστικά θεατές.  

(γ)  Μερκαντιλιστική κρίση

Όπως έχουμε αναλύσει στο παρελθόν, “Ο μερκαντιλισμός είναι μία κεντρική, συστηματική οικονομική πολιτική, όπου τα δημόσια έσοδα είναι απαραίτητα για τη συντήρηση της πολυέξοδης κρατικής εξουσίας, καθώς επίσης της επεκτατικής πολιτικής. Τα «μερκαντιλιστικά μέτρα» είναι τα εξής:

(α) η αύξηση της εξαγωγής προϊόντων

(β) η μείωση των εισαγωγών

(γ) η δημιουργία «ισχυρού στόλου» για τη μεταφορά των προϊόντων και την αποφυγή τυχόν πολεμικών συγκρούσεων

(δ) η δημιουργία οδικού δικτύου και

(ε) η ίδρυση αποικιών, σε συνεργασία με τις ισχυρές επιχειρήσεις εμπορίου κλπ. της «επιτιθέμενης» χώρας – όπου οι αποικίες θα έπρεπε να μένουν σε απόλυτη εξάρτηση από τη μητρόπολη”.

Χωρίς να επεκταθούμε περαιτέρω, αντιλαμβανόμαστε πως ένα από τα σημαντικότερα αίτια της υφιστάμενης ευρωπαϊκής κρίσης είναι οι οικονομικές ανισότητες «μερκαντιλιστικής μορφής» των διαφόρων χωρών της ΕΕ – όπου κάποια κράτη (η Γερμανία και η Ολλανδία κυρίως), εμφανίζουν τεράστια πλεονάσματα του εξωτερικού ισοζυγίου τους, παράγοντας περισσότερα εμπορεύματα και υπηρεσίες από όσα χρειάζονται ή καταναλώνουν, ενώ κάποια άλλα εμφανίζουν αντίστοιχα σχεδόν ελλείμματα, παράγοντας λιγότερα από όσα απαιτούνται (ή καταναλώνοντας περισσότερα, όπως δυστυχώς στο παράδειγμα της Ελλάδας).

Σήμερα κάποια «νεομερκαντιλιστικά» κράτη, εξάγοντας σκόπιμα περισσότερα από όσα εισάγουν και αναπτυσσόμενα εις βάρος τόσο των εργαζομένων τους, όσο και των εμπορικών τους «εταίρων», επεκτείνονται με οικονομικά μέσα – επιβάλλοντας την πολιτική και τις κυβερνήσεις της αρεσκείας τους.    

* Βασίλης Βιλιάρδος  (copyright), Αθήνα, 19. Φεβρουαρίου 2012, viliardos@kbanalysis.com.

Ο κ. Β. Βιλιάρδος είναι οικονομολόγος, πτυχιούχος της ΑΣΟΕΕ Αθηνών, με μεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο του Αμβούργου. Έχει εκδώσει τέσσερα βιβλία, τα οποία διατίθενται on–line από το  e–shop της ONEeditions.

ΠΗΓΗ: http://www.casss.gr/PressCenter/Articles/2532.aspx

Συνέχεια στο Μέρος ΙΙ

Ο καπιταλισμός ως ωρολογιακή βόμβα

Συνέντευξη του Φρέντρικ Τζέιμσον* [στον Άαρον Λέοναρντ – Μετάφραση: Γιώργος Σουβλής]

Από την περίοδο του Ρήγκαν και της Θάτσερ ωστόσο, έχουμε περάσει σε κάτι το οποίο προσομοιάζει πολύ περισσότερο στη θεμελιώδη λογική του κεφαλαίου που περιγράφει ο Μαρξ  

Ο Φρέντρικ Τζέιμσον, μαρξιστής που ασχολείται κυρίως με την κριτική λογοτεχνίας και την πολιτική θεωρία, εξέδωσε πρόσφατα το Representing Capital: A Reading of Volume One, ένα βιβλίο το οποίο επανεξετάζει το πιο σημαντικό έργο του Καρλ Μαρξ, Το Κεφάλαιο.

Υπό μια έννοια, ίσως να φαίνεται παράδοξη η επανεξέταση ενός βιβλίου 150 χρόνων. Για ποιο λόγο μας είναι χρήσιμο για την ερμηνεία της τρέχουσας συγκυρίας; Εν τούτοις, το να αγνοούμε Το Κεφάλαιο, όπως είθισται να συμβαίνει, σημαίνει την απώλεια της οξυδερκούς κριτικής του και της διεισδυτικής βαθύνοιάς του.

Το ότι καταπιάνεται με τις κεντρικούς άξονες της κατάστασης που αντιμετωπίζουμε σήμερα δεν πρέπει να θεωρηθεί ως συμπτωματικό: τον τρόπο με τον οποίο οι πλούσιοι έγιναν πλουσιότεροι, τον τρόπο με τον οποίο οι φτωχοί έγιναν φτωχότεροι και τον τρόπο με τον οποίο όλες οι διευθετήσεις και οι προτεινόμενες λύσεις εδράζονται στην ψευδαίσθηση πως ο καπιταλισμός μπορεί με κάποιον τρόπο να ικανοποιήσει τις ανάγκες της πλειοψηφίας του πληθυσμού και να συνεχίζει να υφίσταται ως τέτοιος.

Εν συντομία, ο Μαρξ και Το Κεφάλαιο είναι ζητήματα που χρήζουν διερεύνησης. Άαρον Λέοναρτ: Yποστηρίζετε ότι, «Το Κεφάλαιο δεν είναι ένα βιβλίο που καταπιάνεται με την πολιτική, ούτε καν με την εργασία: είναι ένα βιβλίο για την ανεργία». Μπορείτε να μας πείτε για ποιον λόγο θεωρείτε ότι αυτό ισχύει;

Φρέντρικ Τζέιμσον: Γνωρίζω πως αυτό ενδεχομένως να προκαλεί έκπληξη στους ανθρώπους που σκέφτονταν πάντα τον Μαρξ υπό το πρίσμα της πολιτικής, αλλά στην πραγματικότητα υπάρχουν ελάχιστες αναφορές για οποιαδήποτε μορφή πολιτικής δράσης στο Κεφάλαιο. Προκύπτουν βεβαίως συμπεράσματα για το είδος της κοινωνίας που θα μπορούσε να προκύψει από τον καπιταλισμό και επίσης τις αντιφάσεις που θα μπορούσαν να οδηγήσουν στο τέλος του καπιταλισμού. Δεν υποστηρίζω πως ο Μαρξ ήταν αδιάφορος για την πολιτική ή ότι δεν σκεφτόταν διαρκώς πολιτικές στρατηγικές, αλλά ότι το Κεφάλαιο δεν είναι ένα βιβλίο που αφορά αυτά, αλλά ένα βιβλίο για αυτή την ωρολογιακή βόμβα που είναι ο καπιταλισμός.

Είναι ένα βιβλίο το οποίο καταπιάνεται με την ανεργία με την έννοια ότι ο θεμελιώδης γενικός νόμος του καπιταλισμού, όπως αυτός αναφέρει σαφώς, είναι η αύξηση της παραγωγικότητας, με αποτέλεσμα, όπως γράφει, «η εξαρτημένη μάζα του εφεδρικού στρατού, δηλαδή οι άνεργοι, να αυξάνεται από κοινού με τη δυνητική παραγωγικότητα του πλούτου». Αυτό αντιστοιχεί σε μεγάλο βαθμό με αυτά που συμβαίνουν στις μέρες μας. Πρόσφατα ακουσα το πιο αποκαλυπτικό πράγμα από έναν καπιταλιστή θιασώτη του επιχειρηματικού κινδύνου, εμφανέστατα ενοχλημένο από τη συζήτηση τόσο των Ρεπουμπλικάνων όσο και των Δημοκρατικών για την υποστήριξη των επιχειρήσεων έτσι ώστε να μπορούν να «δημιουργούν θέσεις εργασίας»: «Κανένας δεν σηκώνεται το πρωί και λέει, θέλω να αυξήσω το μισθολογικό κόστος επειδή θεωρώ πως είναι καλό για την Αμερικάνικη οικονομία». Αυτός είναι ένας εύσχημος τρόπος για πεις ότι οι επιχειρήσεις δεν υπάρχουν για να δημιουργούν θέσεις εργασίας• υπάρχουν για να παράγουν κέρδος. Αυτό ακριβώς είναι εκείνο που ο Μαρξ περιγράφει στο Κεφαλαίο. Δεν προκύπτει καμία ευθεία σύνδεση μεταξύ παραγωγικότητας και δημιουργίας θέσεων εργασίας.

Όσο τα κεϋνσιανά οικονοµικά εφαρμόζονταν σε ορισμένες χώρες, η συγκεκριμένη θέση φαινόταν εξωπραγματική. Ο Κέυνς αντιλήφθηκε πως είναι αναγκαίο να υπάρχουν εργάτες με αρκετά χρήματα για να αγοράζουν όλα αυτά τα αγαθά που παράγονταν. Από την περίοδο του Ρήγκαν και της Θάτσερ ωστόσο, έχουμε περάσει σε κάτι το οποίο προσομοιάζει πολύ περισσότερο στη θεμελιώδη λογική του κεφαλαίου που περιγράφει ο Μαρξ. Δεν είναι μόνο η μεταφορά εργασίας σε άλλες χώρες• αυτό αποτελεί τμήμα μιας παγκόσμιας διαδικασίας.

Η επιθυμία για την επιστροφή των εργοστασίων στις Ηνωμένες Πολιτείες συγκρούεται με την επιθυμία να είναι παραγωγικά. Αυτό προφανώς σημαίνει ολοένα και μεγαλύτερο αυτοματισμό και ολοένα και λιγότερους εργάτες. Ως εκ τούτου, θεωρώ πως ανακύπτει μια θεμελιώδης αντίφαση μεταξύ της απασχόλησης και των επιθυμιών του συστήματος. Υπό αυτή την έννοια το πολιτικό αίτημα για πλήρη απασχόληση μου φαίνεται να αποτελεί ένα αίτημα που το σύστημα δεν μπορεί να ικανοποιήσει.

Α. Λ.: Αναπτύσσετε ένα επιχείρημα σε αυτό το βιβλίο, και στο «Valences of the Dialectic» ότι, «Ο Μαρξ στα Grundrisse (ίσως πιο έντονα κι από ό,τι στα πιο χαρακτηριστικά αποσπάσματα του Κεφαλαίου) επιμένει στη σημασία της παγκόσμιας αγοράς ως απώτατου ορίζοντα στον καπιταλισμό». Με ποιο τρόπο το διατυπώνει αυτό και με ποιον τρόπο βλέπετε να πραγματοποιείται κάτι τέτοιο σήμερα;

Φ. Τ.: Δεν καταπιάνεται αρκετά με αυτό στο συγκεκριμένο έργο. Το βασικό ζήτημα είναι η γενίκευση της εμπορευματοποίησης: παντού η μισθωτή εργασία αρχίζει να αντικαθιστά οποιαδήποτε άλλη μορφή εργασίας, είτε τη δουλική είτε την φεουδαρχική. Μόνο όταν διαπιστώνεις την υπεροχή της μισθωτής εργασίας σε μια περιοχή, όπως η δυτική Ευρώπη για παράδειγμα, συνειδητοποιείς τι είδους καπιταλισμός υπάρχει, τι είδους διαδικασία είναι αυτή, και με ποιον τρόπο καθίσταται καθολική.

Σε μια υποσημείωση στα Grundrisse, ο Μαρξ αναφέρει ότι μια παγκόσμια επανάσταση, μια σοσιαλιστική επανάσταση δεν καθίσταται προβλέψιμη παρά μόνο όταν φτάσουμε στα όρια της παγκόσμιας αγοράς. Με αυτό εννοεί ότι βαθμιαία σε όλο τον κόσμο όλες αυτές οι μορφές εργασίας θα έχουν αντικατασταθεί από την μισθωτή εργασία και ως εκ τούτου τα κέρδη που παράγουν θα έχουν αντικατασταθεί από το κεφάλαιο (από την υπεραξία).

Τι συμβαίνει όταν το κεφάλαιο οδηγείται σε μια αντίφαση ή σε μια κρίση; Ανακύπτει μια πτωτική κίνηση. Στο βιβλίο έγραψα πως ο καπιταλισμός αποτελεί «μια ιδιόμορφη μηχανή της οποίας η εξέλιξη είναι συνυφασμένη με τη διάλυσή της, η επέκταση της είναι συνυφασμένη με την δυσλειτουργία της, η ανάπτυξή της με την κατάρρευσή της». Η κατάρρευση του συστήματος είναι ενδογενής στην επέκταση του συστήματος. Η αγροτιά εξαντλείται με τη μετατροπή της σε κτηματίες και στην συνέχεια σε ανέργους, το σύστημα κινείται προς αυτή κατεύθυνση επιδιώκοντας να διασφαλίσει ολοένα και φτηνότερη εργασία και τελικά φτάνει σε ένα σημείο που δεν υπάρχει πλέον οποιαδήποτε μορφή φτηνής εργασίας, αλλά ταυτόχρονα και κάποιος να αγοράσει όλα αυτά τα προϊόντα.

Αυτό μπορούμε να το διαπιστώσουμε στις μέρες μας ευκολότερα και με μεγαλύτερη σαφήνεια παρά στον 20ο αιώνα. Στο βαθμό που πλησιάσει τα όρια της παγκόσμιας αγοράς, ο καπιταλισμός δεν μπορεί στην πραγματικότητα να διευρυνθεί περεταίρω. Σήμερα δεν βρισκόμαστε σε αυτό το σημείο. Εν τούτοις, το σημείο στο οποίο έχουν φτάσει τα πράγματα μας επιτρέπει να διαγνώσουμε τα όρια της κατάστασης στην οποία πλησιάζουμε, σε σχέση με την περίοδο που ζούσε ο Μαρξ. Δηλαδή, την στιγμή εκείνη που το σύστημα καθίσταται ανυπόφορο και που γίνεται σαφές πως είτε θα καταρρεύσει είτε θα αντικατασταθεί με κάτι άλλο.

Υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που πιστεύουν ότι ο Μαρξ υποστήριζε πως ο σοσιαλισμός είναι αναπόφευκτος. Όμως, ακόμα και στο Κομμουνιστικό Μανιφέστο έγραφε τόσο για μια επαναστατική ανασυγκρότηση «όσο και για την από κοινού συντριβή των αντιμαχόμενων τάξεων». Ως εκ τούτου δεν είναι αναπόφευκτη αλλά συνιστά το σημείο όπου αλληλεπιδρούν η ανθρώπινη δράση και ο πολιτικός σχεδιασμός.

Α. Λ.: Στο βιβλίο σας γράφετε ότι «Ο Μαρξ μόνο επιχείρησε να συγκεράσει μια πολιτική της επανάστασης με την “ποιητική του μέλλοντος” και ο ίδιος επιχείρησε να καταδείξει πως ο σοσιαλισμός ήταν πιο σύγχρονος από ό,τι ο καπιταλισμός αλλά και πιο παραγωγικός. Επανευρίσκουμε πως ο φουτουρισμός και η παρακίνηση είναι πράγματι τα θεμελιώδη καθήκοντα οποιουδήποτε αριστερού αγώνα σήμερα». Μπορείτε να σχολιάσετε εκτενέστερα την συγκεκριμένη θέση, και με ποιον τρόπο κάποιος μπορεί να αρχίσει να οραματίζεται έναν φουτουριστικό σοσιαλισμό;

Φ. Τ.: Ο ίδιος ο Μαρξ ήταν πάντοτε ενθουσιώδης με την τεχνολογία – πράγματα όπως τα χημικά λιπάσματα (με τα οποία εμείς δυσανασχετούμε σήμερα, αλλά οδήγησαν σε μια έκρηξη της αγροτικής παραγωγής στην εποχή τους), τα υποθαλάσσια καλώδια, κι άλλες ανακαλύψεις της εποχής. Είναι σαφές πως φανταζόταν τον σοσιαλισμό ως πιο προηγμένο τεχνολογικά, και υπό οποιαδήποτε άλλη έννοια, σε σχέση με τον καπιταλισμό. Ο Ρέιμοντ Γουίλιαμς έγραψε για τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι φαντάζονται πως τον σοσιαλισμό ως μια νοσταλγική επιστροφή σε μια πιο απλή κοινωνία. Ο Γουίλιαμς αμφισβητήθηκε όταν υποστήριξε πως ο σοσιαλισμός δεν θα είναι πιο απλός αλλά περισσότερο σύνθετος.

Υπάρχει μια τάση στην αριστερά σήμερα – και εννοώ σε όλες τις εκδοχές της αριστεράς – να περιορίζεται στην προστασία των κοινωνικών κατακτήσεων, στη διάσωση όλων των πραγμάτων που ο καπιταλισμός καταστρέφει και τα οποία εκτείνονται από την φύση έως τις κοινότητες, τις πόλεις, την κουλτούρα κ.λπ. Αυτό συνιστά μια μορφή συντηρητισμού. Η αριστερά παίρνει μια αρκετά αμυντική και νοσταλγική θέση, προσπαθώντας μόνο να επιβραδύνει την κίνηση της ιστορίας. Υπάρχει μια γενεαλογική γραμμή που ξεκινάει από τον Βάλτερ Μπένγιαμιν, η οποία θεωρεί ότι οι επαναστάσεις – αν και δεν γνωρίζω με ποιον τρόπο ακριβώς τις αντιλαμβανόταν – «τραβούν τον μοχλό της έκτακτης ανάγκης», σταματώντας την έλευση του τραίνου. Δεν νομίζω ότι ο Μαρξ είχε αυτήν την άποψη ως προς αυτά τα ζητήματα. Μου φαίνεται πως ο Μαρξ πίστευε πως η παραγωγικότητα θα αυξανόταν με το ξεπέρασμα του καπιταλισμού. Στο επίπεδο της οργάνωσης, της τεχνολογίας και της παραγωγής, ο Μαρξ δεν επιθυμούσε επιστροφή στη χειρονακτική εργασία, αλλά να επιμείνουμε σε όλα τα είδη σύνθετων μορφών αυτοματισμού και εκμηχάνισης.

Το ιστορικό συμβάν της Οκτωβριανής Επανάστασης η οποία οδήγησε σε κάτι που έμοιαζε με  σοσιαλισμό ή κομμουνισμό, το οποίο συνέβη σε μια υποανάπτυκτη χώρα, στη Ρωσία, μας έκανε να σκεφτόμαστε τον σοσιαλισμό με ένα τρόπο ο οποίος δεν εναρμονιζόταν με τον τρόπο που ο Μαρξ τον φανταζόταν. Το σοσιαλιστικό κίνημα πρέπει να εμπνευστεί από τον οραματισμό του Μαρξ.

ΠΗΓΗ: rabble.ca. Το είδα: 15 February 2012, http://www.rednotebook.gr/details.php?id=4845

* Ο Αμερικανός στοχαστής Φρέντρικ Τζέιμσον είναι θεωρητικός σε ζητήματα κουλτούρας. Διδάσκει συγκριτική λογοτεχνία στο Πανεπιστήμιο Duke, όπου και διευθύνει το Κέντρο Κριτικής Θεωρίας. Το έργο του καλύπτει ένα πολύ μεγάλο εύρος σχετικά με τα ζητήματα κουλτούρας που απασχόλησαν τον 20ό αιώνα: μοντερνισμός, μεταμοντέρνο, λογοτεχνία και κινηματογράφος του Τρίτου Κόσμου, Μαρξ και Φρόιντ, η σχολή της Φρανκφούρτης, επιστημονική φαντασία κ.λπ. Από τα πιο γνωστά του βιβλία είναι τα εξής: The Prison House of Language (Η φυλακή της γλώσσας, 1972), Late Marxism (Ύστερος μαρξισμός, 1990), Signatures of the Visible (Υπογραφές του ορατού, 1990), (1991), Postmodernim: Or, The Cultural Logic of Late Capitalism (Το μεταμοντέρνο, ή η πολιτισμική λογική του ύστερου καπιταλισμού, 1992), και το Seeds of Time (Η σπορά του χρόνου, 1994).  Περισσότερα για το θεωρητικό έργο του Τζέιμσον διαβάστε εδώ (Οδηγός Ανάγνωσης).

ΠΗΓΗ: http://www.toposbooks.gr/contents/writers.php?wid=12

Επειδή ιστορία γράφεται…

Της Στεφανίας Λυγερού

Ξέρεις γιατί η ιστορία γράφεται πολλά χρόνια αφού παρέλθει ένα γεγονός; Για τον ίδιο λόγο που κι ένα προσωπικό πρόβλημα μόνο αν γίνει παρελθόν αποτυπώνεται σωστά. Μπαίνει στην κανονική του διάσταση. Παύεις να είσαι υπό την επήρεια του βάλλομαι και σου ανοίγει το οπτικό (δεν κοιτάς εστιασμένα, παρωπιδέ).

Η κρίση είναι κατασκευασμένη κι είχε στόχο όλους τους λαούς. Το ότι άρχισαν το πατιρντί από εδώ δεν είναι ένα τυχαίο γεγονός. Ο Έλληνας ήταν (είναι και θα είναι) ο πιο δύσκολος πελάτης των απανταχού δυναστών. Πρώτον γατί είναι πονηρός (δεν τρώει τίποτα αμάσητο), δεύτερον ο καθένας έχει το δικό του μπαϊράκι (δεν υπάρχει ομοιογένεια, γι’ αυτό δεν είναι δυνατή η καθυπόταξη), τρίτον είναι αντιδραστικός (δεν μπαίνει σε κλουβί, ελεύθερη ψυχή).

Δεν σου κάνει εντύπωση γιατί μόνο η Ελλάδα δέχεται τέτοιου μεγέθους πίεση; Αφού όλοι βάλλονται, γιατί μόνο για εμάς κόφτονται; Γιατί όλα τα επιτελεία τους μόνο για εμάς δουλεύουν; Γιατί μόνο σε εμάς μπαστακώνουν επίτροπο; Γιατί μόνο εμάς εκβιάζουν με ρήτρες; Γιατί  μόνο σε μας τόσο αδυσώπητη χούντα!!

Γιατί;;;

Μα γιατί… ΌΛΟΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΛΑΟΙ ΣΥΝΑΙΝΕΣΑΝ!! Οι μόνοι απειθάρχητοι είμαστε!!!!!!!!

Κι αυτό φυσικά δεν άρχισε σήμερα!! Από την αρχή κατάλαβε ότι είναι κόλπο, από την αρχή δεν συμμετέχει, από την αρχή ο Έλληνας αντιδρά!!!!

Επειδή δεν έσκυψε στιγμή το κεφάλι, όλη η υφήλιος γύρω από εμάς γυρνά!!

Πώς βγάζεις γελοία πορίσματα του τύπου «έπρεπε να πεινάσει για να αντισταθεί»; Πώς μπορείς μέχρι και σήμερα να χρησιμοποιείς αυτό το ρημαδοξυπνήστε;

Ο Έλληνας  πολεμά γιατί δεν δέχεται το άδικο!!

ΚΑΙ

Για τον Έλληνα δεν υπάρχουν αδιέξοδα!!!

ΚΑΙ

Πολεμά ασταμάτητα, σθεναρά, παλικαρίσια, ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΗ!!

Επειδή ιστορία γράφεται…..

Αν δεν έχεις την ικανότητα να δεις την κατάσταση συνολικά, καθολικά, σαν παρελθόν, ΔΕΝ ΣΟΥ ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ ΝΑ ΒΓΑΖΕΙΣ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ!!!!!

Δεν σου το επιτρέπω ούτε εγώ, να βγάζεις άκυρα πορίσματα για τον λαό, γιατί περιλαμβάνεις κι εμένα μέσα!!

18-02-2012

Θεωρίες για το περιεχόμενο, το ρόλο και το σκοπό της Τέχνης στην ανθρώπινη κοινωνία

Της Αμαλίας Κ. Ηλιάδη*

Σχετικά με την Τέχνη διατυπώθηκαν οι θεωρίες:

« η Τέχνη πρέπει να υπηρετεί την Τέχνη»,

«η Τέχνη πρέπει να είναι στρατευμένη»,

«η Τέχνη πρέπει να είναι αυτόνομη».

Οι θεωρίες «η Τέχνη πρέπει να υπηρετεί την Τέχνη» και «η Τέχνη πρέπει να είναι στρατευμένη» εκφράζουν δυο ακραίες καταστάσεις και για το λόγο αυτό περιέχουν τις μεγαλύτερες πιθανότητες λάθους. Η θεωρία της «Τέχνης για την Τέχνη» καταλήγει στο να προσφέρει στον άνθρωπο μια στείρα ικανοποίηση, αντιπροσωπεύει μια έννοια στατική, τελείως απομονωμένη από την εποχή στην οποία δημιουργείται, από τα σύγχρονά της προβλήματα, ανάγκες, προβληματισμούς. Από την άλλη μεριά η «στρατευμένη Τέχνη» είναι τελικά ανελεύθερη.

Υπηρετεί συγκεκριμένους κοινωνικούς ή πολιτικούς σκοπούς, η ύπαρξή της καθορίζεται από τα συγκεκριμένα δεδομένα της εποχής της. Είναι ουσιαστικά ένα προϊόν της εποχής, που δε μπορεί να σταθεί έξω από τον καθορισμένο τόπο και χρόνο. Χάνεται μ’ αυτό τον τρόπο η διαχρονική αξία των καλλιτεχνημάτων, η αδιάβλητη από το χρόνο σημασία τους, ενώ εδραιώνεται ο παροδικός τους χαρακτήρας, ο χαρακτήρας τους ως προϊόντων συγκυριών.

Προβάλλει, επομένως, σαν ιδανική λύση η θεωρία ότι η τέχνη πρέπει να είναι αυτόνομη. Κι αυτό, για δύο, πρώτα απ’ όλα, λόγους. Η Τέχνη υπηρετεί μ’ αυτό τον τρόπο τον εαυτό της. Εξασφαλίζεται η δημιουργία καλλιτεχνημάτων υψηλού επιπέδου, που προσφέρουν πραγματική αισθητική απόλαυση, μια γνήσια ευχαρίστηση. Επιδιώκεται η συνεχής βελτίωση τεχνοτροπιών, ρευμάτων, αισθητικών αντιλήψεων και ταυτόχρονα οι προσπάθειες των καλλιτεχνών προσανατολίζονται προς μια αδιάκοπη πρωτοπορία, αναζήτηση «του καινούργιου», της καινοτομίας. Με τον τρόπο αυτό δίνεται στην Τέχνη η ευκαιρία, να εξελίσσεται συνεχώς, να λειτουργεί δυναμικά, να προχωρεί, να προοδεύει, να παρουσιάζει διαρκώς ένα νέο πρόσωπο. Παρέχονται, λοιπόν, οι εγγυήσεις για την πορεία της στο χρόνο, την ανεξάρτητη από σύγχρονα δεδομένα αξία της.

Όμως η αυτόνομη τέχνη δεν εξαντλείται εκεί. Αυτό που τη διαφοροποιεί από το να υπηρετεί τη θεωρία «η Τέχνη για την Τέχνη» είναι ότι εκφράζει την εποχή της. Διαπλάθεται μέσα από τα θέματα που απασχολούν τη σύγχρονή της κοινωνία, δεν είναι ξένη προς τα προβλήματα που υπάρχουν. Χωρίς η επίλυση αυτών να αποτελεί αυτοσκοπό της, τελικά καταλήγει να υπηρετήσει κοινωνικές ανάγκες, πόθους, να συντονιστεί με τον προβληματισμό της εποχής της. Αυτό, όμως, γίνεται πάντα σε ανύποπτο χρόνο και σε καμιά περίπτωση δεν υπηρετεί συγκεκριμένες, προκαθορισμένες σκοπιμότητες, ώστε πολλές φορές να φθάνει στο σημείο να αποτελεί «τέχνη κατά παραγγελία», κατάσταση στην οποία συχνά καταλήγει η στρατευμένη τέχνη. Η αυτόνομη τέχνη, λοιπόν, εξασφαλίζει επιπλέον την ελευθερία του καλλιτέχνη. Αυτός μπορεί να αφοσιωθεί στο έργο του χωρίς να τον απασχολεί το να περάσει μέσα από αυτό συγκεκριμένα μηνύματα, χωρίς ύποπτες «αποσπάσεις» από πολιτικές ή κοινωνικές σκοπιμότητες.

Βέβαια, ο καλλιτέχνης δεν είναι απομονωμένο άτομο. Ανήκει σε μια ομάδα, αποτελεί μέλος μιας ορισμένης πολιτικής, θρησκευτικής, εθνικής ομάδας. Είναι, λοιπόν, αναπόφευκτο να περάσει κάποιες διαμορφωμένες αντιλήψεις του μέσα στο έργο του. Αυτό όμως γίνεται αβίαστα, είναι απόρροια της ίδιας της προσωπικότητάς του, γνήσια έκφραση του ψυχισμού και προβληματισμού του.

Εξάλλου η διασφάλιση της αυτονομίας της Τέχνης διασφαλίζει τελικά και τη μεγαλύτερη δυνατή συμβολή της Τέχνης στη διαμόρφωση των κοινωνικών καταστάσεων. Γιατί, όπως παρατηρεί ο Ελύτης, «η Τέχνη από μόνη της είναι μια Επανάσταση που αντιστρατεύεται όλες τις επιμέρους επαναστάσεις». Με το να την υποτάσσει, λοιπόν, ο καλλιτέχνης σε ένα συγκεκριμένο πολιτικό ή κοινωνικό αγώνα την περιορίζει, μειώνει τη δύναμή της. Αντίθετα, με το να εξασφαλίζει την ανεξαρτησία της εξασφαλίζει ταυτόχρονα και την πολυμέρεια και ευρύτητά της.

Τέλος, η αυτόνομη Τέχνη συμβάλλει αποφασιστικά στην κατάργηση της μοναξιάς. Κι αυτό, γιατί αποτελεί ένα ουσιαστικό μέσο επικοινωνίας ανάμεσα στον καλλιτέχνη και το κοινό του. Ο καλλιτέχνης, αδέσμευτος από οποιουσδήποτε εξωτερικούς παράγοντες και ανεξάρτητος από πιέσεις, δίνει στο έργο του ένα μέρος από την προσωπικότητά του, εκφράζεται μέσα από αυτό χωρίς προσποιήσεις. Έτσι αυτό περιέχει και παρέχει αληθινή ανθρώπινη παρουσία, ζωντανή, δυνατή και συγκεκριμένη.

Επομένως, η Τέχνη πρέπει να είναι αυτόνομη. Μόνο τότε υπάρχουν οι απαραίτητες προϋποθέσεις για να επιτευχθεί ο τελικός, ο ουσιαστικός σκοπός της Τέχνης. Μόνο τότε, δηλαδή, η Τέχνη μπορεί μέσα από το δρόμο της αισθητικής συγκίνησης να εκφράσει νοήματα που βρίσκονται πέρα από τη διάνοια, δηλαδή την επιστημονική γνώση, πέρα από τις επιταγές του ηθικού νόμου και ακόμη πέρα από την πολιτεία και τις επιδιώξεις της.

17-12-2012

* Η Αμαλία Κ. Ηλιάδη είναι φιλόλογος – ιστορικός, Δ/ντρια 3^ου Γυμνασίου Τρικάλων

Το ποινικό Μητρώο του ΔΝΤ

Του Λεωνίδα Βατικιώτη

Οικονομική αποτυχία και κοινωνική καταστροφή σε 5 ηπείρους

 Συντριβή δεκάδων εθνικών οικονομιών μέσω της βύθισής τους στην δίνη της ύφεσης, θάνατοι από πείνα 6 τουλάχιστον εκατομμυρίων ανθρώπων, έκρηξη της ανεργίας και της πορνείας, στατιστικές αλχημείες μπροστά στις οποίες ωχριούν τα «γκρικ στατίστικς», βίαιες κοινωνικές εκρήξεις που συνοδεύονται από επιχειρήσεις αιματηρής καταστολής με εκατοντάδες νεκρούς και ωμές πολιτικές παρεμβάσεις στο έργο των κυβερνήσεων συνθέτουν τα έργα και τις ημέρες του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.

Ενός οργανισμού που με την ίδρυσή του, το 1945, κλήθηκε να εγγυηθεί την μεταπολεμική οικονομική ισορροπία και τρεις σχεδόν δεκαετίες μετά τα πρώτα του βήματα μετατράπηκε στο πιο φονικό εργαλείο του διεθνούς νεοφιλελευθερισμού και της αμερικανικής ηγεμονίας.

Οικονομικός κίνδυνος

Τα πιο φαρμακερά βέλη κατά του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου τα έχει εξαπολύσει ο βραβευμένος με Νομπέλ, αμερικανός καθηγητής Οικονομικών, Τζόζεφ Στίγλιτς. «Το ΔΝΤ δεν έχει κάνει απλώς ελάχιστα για να αποτρέψει την κρίση, αλά είχε προωθήσει και την πολιτική της απορρύθμισης, η οποία περιελάμβανε την απελευθέρωση των κεφαλαιαγορών και χρηματοπιστωτικών αγορών η οποία συνέβαλε στη δημιουργία της κρίσης και την ραγδαία εξάπλωσή της σε ολόκληρο τον κόσμο», γράφει ο αμερικανός καθηγητής στο πιο πρόσφατο βιβλίο του, με τίτλο Freefall.

Συνεχίζει δε με τα εξής: «Ο επικεφαλής της κεντρικής τράπεζας μιας αναπτυσσόμενης χώρας μού εκμυστηρεύθηκε μια άποψη κάθε άλλο παρά ασυνήθιστη: η χώρα του έπρεπε να βρεθεί στο έσχατο σημείο για να στραφεί στο ΔΝΤ. Έχοντας παρακολουθήσει από κοντά το ΔΝΤ κατανοούσα την απροθυμία κάποιων χωρών να του απευθυνθούν για χρήματα. Στο παρελθόν το ΔΝΤ παρείχε χρήματα αλλά μόνο υπό αυστηρούς όρους που στην πραγματικότητα επιδείνωναν ακόμη περισσότερο τις υφέσεις στις χώρες που πλήττονταν. Οι όροι αυτοί είχαν στόχο να βοηθήσουν τους δυτικούς πιστωτές να ανακτήσουν μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων τους απ’ ότι θα ήταν δυνατό, και όχι να βοηθήσουν την πληττόμενη χώρα να διατηρήσει την οικονομική της ευρωστία». Μακρύ χέρι των πιστωτών, ασπίδα προστασίας των τραπεζών είναι με άλλα λόγια το ΔΝΤ σύμφωνα με τον Τζόζεφ Στίγκλιτς!

Οι δεσμοί αίματος που διατηρεί το ΔΝΤ με τις μεγάλες τράπεζες, υπηρετώντας τα συμφέροντα τους, αποκαλύφθηκε με τον πιο επίσημο τρόπο το 2006 στην Αργεντινή. Πέντε σχεδόν χρόνια αφότου η Αργεντινή, ο πάλαι ποτέ καλός μαθητής, έγινε παράδειγμα προς αποφυγή κηρύσσοντας στάση πληρωμών στους δανειστές του, όπως αποκαλύπτει η Νάομι Κλάιν στο βιβλίο της «Το δόγμα του Σοκ – η άνοδος του καπιταλισμού της καταστροφής» (εκ. Α.Α. Λιβάνη) ο διακεκριμένος ιστορικός Αλεχάντρο Όλμος Γκαόνα απέδειξε πως «ολόκληρο το πρόγραμμα της θεραπείας – σοκ που επιβλήθηκε στην Αργεντινή στις αρχές της δεκαετίας του 1990 είχε εκπονηθεί κρυφά από την JP Morgan και την Citibank, τους δύο μεγαλύτερους ιδιώτες πιστωτές της Αργεντινής» και περιλαμβανόταν σε ένα κείμενο 1.400 σελίδων!

Ως «τράπεζα των τραπεζών» χαρακτηρίζει το ΔΝΤ κι ένας ακόμη μελετητής, ο Ρίτσαρντ Πιτ, στο βιβλίο του «Ανόσια Τριάδα, ΔΝΤ – Παγκόσμια Τράπεζα – ΠΟΕ» (εκδ. Α.Α. Λιβάνης). Στο ιδιαίτερα διαφωτιστικό βιβλίο του μάλιστα εντοπίζει χρονικά τον μετασχηματισμό του οργανισμού στην σημερινή του μορφή και την ανάληψη εκτεταμένης δράσης υπό την μορφή της «διάσωσης χωρών» την επαύριο της πρώτης πετρελαϊκής κρίσης όταν για πρώτη φορά άρχισε να αμφισβητείται η ικανότητα πολλών χωρών να αποπληρώσουν τα δάνεια που είχαν λάβει λίγα χρόνια πριν όταν «με πρωτοπόρο τη Citicorp, μια αμερικανική εμπορική τράπεζα με έδρα τη Νέα Υόρκη, οι τράπεζες προχώρησαν σε ευρύτατο δανεισμό του Τρίτου Κόσμου, στα τέλη της δεκαετίας του ‘60»!

Κοινωνική γενοκτονία

Για χάρη λοιπόν των τραπεζών επιβλήθηκαν τα προγράμματα διαρθρωτικής προσαρμογής του ΔΝΤ. Η πρώτη χώρα η οποία έκανε χρήση των ρευστών διαθεσίμων του ΔΝΤ ήταν η Αγγλία που την περίοδο 1947 – 1971 άντλησε 7,25 δις. δολ. καταβάλλοντας το απαραίτητο κοινωνικό κόστος. Παρότι μάλιστα οι όροι που της επιβλήθηκαν ισοδυναμούσαν με …χάδια, σε σύγκριση με τα δρακόντεια μέτρα που απαιτούνταν από τις χώρες του νότιου ημισφαιρίου στη συνέχεια, γρήγορα οι χώρες του βορρά βλέποντας το τίμημα που κατέβαλε η Αγγλία εξοβέλισαν το ΔΝΤ από τις διαθέσιμες πηγές κάλυψης των χρηματοδοτικών τους αναγκών. Έτσι για παράδειγμα η Γαλλία απέρριψε το ενδεχόμενο προσφυγής στο ΔΝΤ το 1983, σταθμίζοντας τις επιπτώσεις που θα είχε στο εσωτερικό της. Η «χαρά» επομένως των προγραμμάτων διαρθρωτικής προσαρμογής έμεινε εξ ολοκλήρου για τον Τρίτο Κόσμο, μετατρέποντας το ΔΝΤ σε όργανο οικονομικής και πολιτικής κυριαρχίας του Πρώτου Κόσμου επί του Τρίτου. Μια διαδικασία που χαρακτήρισε την δράση του ΔΝΤ από τη δεκαετία του 1970 μέχρι και του 2000, προκαλώντας αλλεπάλληλες κοινωνικές εκρήξεις. Ο λόγος έγκειται στα μέτρα τα οποία ζητούσε το ΔΝΤ προκειμένου να εγκρίνει τις χρηματοδοτήσεις: περικοπή κοινωνικών δαπανών και επιδοτήσεων προς τους φτωχούς, μαζικές απολύσεις, αθρόες ιδιωτικοποιήσεις, κλείσιμο εθνικών βιομηχανιών και τραπεζών ή ξεπούλημά τους στο διεθνές κεφάλαιο, κοκ.

Στην ιστορία για παράδειγμα έχουν περάσει οι ακόλουθες κοινωνικές εκρήξεις, γνήσιο δημιούργημα του ΔΝΤ: στην Αργεντινή, πολύ πριν το Αργεντινάσο που έγινε τον Δεκέμβριο του 2011, τον Μάρτιο του 1976 πραγματοποιήθηκε μαζική απεργία ενάντια στην απόφαση που έλαβε η κυβέρνηση κατ’ εντολή του ΔΝΤ να παγώσει τους μισθούς. Τον Ιανουάριο του 1977 η Αίγυπτος συγκλονίστηκε από μαζικές ταραχές μετά την πρωτοβουλία της κυβέρνησης να καταργήσει τις επιδοτήσεις σε βασικά τρόφιμα ώστε να μειωθούν τα δημοσιονομικά ελλείμματα. Μετά τη δολοφονία από την αστυνομία 24 ατόμων η κυβέρνηση τελικά υποχώρησε. Τον Ιούλιο του 1981 μια ανάλογη απόφαση της μαροκινής κυβέρνησης για κατάργηση των επιδοτήσεων στα τρόφιμα οδήγησε σε ακόμη πιο βίαιες ταραχές με τους νεκρούς να ξεπερνούν τους 600. Πενήντα σχεδόν άτομα έχασαν τη ζωή τους και στη Δομινικανική Δημοκρατία όταν ξέσπασαν διαμαρτυρίες ενάντια στην απόφαση της κυβέρνησης να καταργήσει τις επιδοτήσεις ακόμη και στα φάρμακα. Πολλά χρόνια διήρκεσαν οι διαμαρτυρίες και στην Νιγηρία, που ξεκίνησαν το 1988, όταν στο πλαίσιο των προγραμμάτων διαρθρωτικής προσαρμογής καταργήθηκαν οι επιδοτήσεις σε καύσιμα και τρόφιμα. Καμιά χώρα όμως δεν πλήρωσε τόσο βαρύ φόρο αίματος όσο η Βενεζουέλα το 1989, όταν σκοτώθηκαν από την αστυνομία εκατοντάδες διαδηλωτές που διαμαρτύρονταν ενάντια στην απόφαση της κυβέρνησης και του ΔΝΤ να καταργήσουν τις επιδοτήσεις στα καύσιμα που οδήγησε σε απότομη άνοδο της τιμής τους. Εξαίρεση αποτέλεσε η Ινδονησία, δέκα σχεδόν χρόνια αργότερα, όταν η πρωτοφανούς βιαιότητας κρίση που προκάλεσαν οι πολιτικές του ΔΝΤ οδήγησε σε εθνοτικές συγκρούσεις επιφέροντας τον θάνατο 12.000 ατόμων.

Επιχειρώντας να κάνει έναν απολογισμό του κοινωνικού κόστους της ασιατικής κρίσης η Νάομι Κλάιν επικαλείται την «Διεθνή Οργάνωση Εργασίας που υπολογίζει ότι 24 εκατομμύρια άνθρωποι έχασαν τις δουλειές τους την εν λόγω περίοδο και ότι το ποσοστό της ανεργίας στην Ινδονησία αυξήθηκε από 4% σε 12%. Στην Ταϋλάνδη χάνονταν 2.000 θέσεις εργασίας καθημερινά στο αποκορύφωμα των “μεταρρυθμίσεων” (60.000 μηνιαία). Στη Νότια Κορέα απολύονταν 300.000 εργαζόμενοι κάθε μήνα, κυρίως εξ αιτίας της εντελώς περιττής απαίτησης του ΔΝΤ για δημοσιονομικές περικοπές και αύξηση των επιτοκίων. Μέχρι το 1999 τα ποσοστά ανεργίας στη Νότια Κορέα και στην Ινδονησία είχαν σχεδόν τριπλασιαστεί μέσα σε διάστημα δύο μόνο ετών. Όπως συνέβη και στη Λατινική Αμερική τη δεκαετία του 1970, αυτό που αφανίστηκε στις χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας ήταν ο πιο αξιοσημείωτος παράγοντας του “θαύματος” που είχε σημειωθεί στην περιοχή: η μεγάλη και αναπτυσσόμενη μεσαία τάξη. Πίσω από τα στατιστικά στοιχεία κρύβονται ιστορίες σκληρών θυσιών και απεγνωσμένων αποφάσεων» συνεχίζει η καναδή συγγραφέας.

«Όπως συμβαίνει πάντα, οι γυναίκες και τα παιδιά ήταν τα μεγαλύτερα θύματα της κρίσης. Πολλές οικογένειες που ζούσαν στην ύπαιθρο τόσο στις Φιλιππίνες όσο και στη Νότια Κορέα πουλούσαν τις κόρες τους σε δουλέμπορους, οι οποίοι τις διοχέτευαν σε κυκλώματα πορνείας στην Αυστραλία, στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική. Στην Ταϋλάνδη οι υπεύθυνοι για τη δημόσια υγεία ανέφεραν μια αύξηση της τάξης του 20% στην παιδική πορνεία μέσα σε ένα μόλις έτος – το επόμενο έτος μετά τις μεταρρυθμίσεις που επέβαλε το ΔΝΤ».

Ένας πρόχειρος απολογισμός των νεκρών που έχουν αφήσει πίσω τους συνολικά οι πολιτικές διαρθρωτικής προσαρμογής του ΔΝΤ όλες αυτές τις δεκαετίες τους υπολογίζει σε 6 εκατομμύρια άτομα! Ο αριθμός αυτός χρησιμοποιήθηκε πρώτη φορά από έναν «αποστάτη» του ΔΝΤ, τον Ντάβισον Μπαντού, (τεχνοκράτη του διεθνούς οργανισμού που όταν είδε τα αποτελέσματά των υποδείξεών του παραιτήθηκε) στην επιστολή παραίτησής του προς τον τότε γενικό διευθυντή του οργανισμού, Μισέλ Καμντεσύ.

Ελλάδα όπως Τρινιδάδ και Μπενίν

Ο Ντάβισον Μπαντού αποκαλύπτει κι άλλα ενδιαφέροντα στην συγκλονιστική επιστολή του (με τίτλο «Αρκετά» όπου μεταξύ άλλων λέει πως «δεν υπάρχει αρκετό σαπούνι σε ολόκληρο τον κόσμο για να καθαριστώ απ’ όλα όσα έκανα εν ονόματί σας») όπως για παράδειγμα τις στατιστικές αλχημείες που χρησιμοποιούσε το ΔΝΤ για να φουσκώσει διάφορα μεγέθη, προκαλώντας τεχνητές κρίσεις που εμφάνιζαν την προσφυγή στους μηχανισμούς του ως μονόδρομο. Ειδικότερα αποκάλυψε το «μαγείρεμα» που έκανε το ΔΝΤ στα δημοσιονομικά μεγέθη του πλούσιου σε πετρέλαιο Τρινιδάδ και Τομπάκο ώστε η θέση του να εμφανίζεται ασταθής και η παραγωγικότητά του χαμηλή. Οποιαδήποτε ομοιότητα φυσικά με την περίπτωση της Ελλάδας (όπου η κυβέρνηση του Γ. Παπανδρέου έσπευσε να τοποθετήσει στην ηγεσία της στατιστικής υπηρεσίας τον Α. Γεωργίου που υπηρετούσε στις τάξεις του ΔΝΤ επί χρόνια) είναι καθαρά συμπτωματική…

Αποτέλεσμα …σύμπτωσης είναι και οι ομοιότητες που εμφανίζει ο διορισμός του Λουκά Παπαδήμου στην Ελλάδα με την ανάδειξη μιας «νέας γενιάς ηγετών που δεν είναι καλύτεροι από τους προηγούμενους και είναι εξ ίσου αφοσιωμένοι στον παγκόσμιο και στον τοπικό καπιταλισμό που έχει αρχίσει ν’ αναρριχάται στην εξουσία. Πρόκειται για φλύαρους τεχνοκράτες που είναι δημιουργήματα του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και της Παγκόσμιας Τράπεζας». Η χώρα αναφοράς εδώ είναι το …Μπενίν της Αφρικής και το απόσπασμα προέρχεται από το συλλογικό έργο Η μαύρη βίβλος του καπιταλισμού (εκδ. Α.Α. Λιβάνη).

Το ΔΝΤ δεν είναι υπόλογο μόνο για τις ολέθριες οικονομικές, κοινωνικές και πολιτικές παρεμβάσεις του αλλά επίσης και για τη στήριξη που πρόσφερε στους πολεμικούς τυχοδιωκτισμούς της Ουάσινγκτον. Ο Τζον Πέρκινς για παράδειγμα, στην Εξομολόγηση ενός οικονομικού δολοφόνου (εκδ. Αιώρα) σχολιάζει την μεταπολεμική οικοδόμηση του Ιράκ με την βοήθεια ενός άρθρου των New York Times (με ημερομηνία 18 Απριλίου 2003) όπου αναφέρεται: «οι Ιρακινοί θα συνεργαστούν στη συνέχεια με την Παγκόσμια Τράπεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, οργανισμούς πάνω στους οποίους οι Ηνωμένες Πολιτείες ασκούν σημαντική επιρροή, με σκοπό την ανοικοδόμηση της χώρας»! Η Παγκόσμια Τράπεζα και το ΔΝΤ στο ρόλο του ιεραπόστολου και του εμπόρου που συνόδευαν τους μισθοφόρους…

Έχοντας να υπηρετήσει τόσο ιδιοτελείς σκοπούς το ΔΝΤ δεν είναι τυχαία η παταγώδης και επαναλαμβανόμενη πλέον αποτυχία του να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τις κρίσεις, που είναι ο επίσημος στόχος των παρεμβάσεών του. «Οι πολιτικές του ΔΝΤ όχι μόνο επέτειναν τις οικονομικές υφέσεις, αλλά ήταν εν μέρει υπεύθυνες και για την εκδήλωσή τους», τονίζει ο Τζόζεφ Στίγκλιτς στο βιβλίο Μεγάλη αυταπάτη (εκδ. Α.Α. Λιβάνη). Σε άλλο δε σημείο αναφέρει: «η άποψη που επικρατεί σε μεγάλο μέρος του αναπτυσσόμενου κόσμου και την οποία συμμερίζομαι είναι ότι το ίδιο το ΔΝΤ έχει γίνει περισσότερο μέρος του προβλήματος που αντιμετωπίζουν οι χώρες παρά της λύσης του. Πράγματι, σε πολλές από τις χώρες που έπληξε η κρίση, τόσο οι απλοί άνθρωποι όσο και οι αξιωματούχοι της κυβέρνησης και ο επιχειρηματικός κόσμος συνεχίζουν να αναφέρονται στην οικονομική και κοινωνική θύελλα που έπληξε τα έθνη τους ως “το ΔΝΤ” – με τον ίδιο τρόπο που θα έλεγε κανείς “η πανούκλα” ή η “Μεγάλη ύφεση”. Η ιστορία χωρίζεται σε “προ ΔΝΤ” και “μετά ΔΝΤ” περίοδο, όπως ακριβώς οι χώρες που ερημώνονται από ένα σεισμό ή κάποια άλλη φυσική καταστροφή χρονολογούν τα γεγονότα “πριν” και “μετά” το σεισμό».

Ευστοχία 15 στα 134!

Τέλος, κορυφαίο παράδειγμα που δείχνει τον βαθμό επικινδυνότητας των συνταγών του ΔΝΤ αποτελούν οι επίσημες ομολογίες αποτυχίας του. Χαρακτηριστικότερη όλων είναι μια μελέτη που δημοσιεύτηκε το 1999 κι εκπονήθηκε για λογαριασμό του συντηρητικού αμερικανικού ιδρύματος Χέριτατζ η οποία καταλήγει στο εξής απίστευτο από πρώτη ματιά συμπέρασμα: «Οι 48 από τις 89 λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες που έλαβαν χρήματα από το ΔΝΤ μεταξύ του 1965 και του 1995 δε βρίσκονται σε καλύτερη κατάσταση απ’ ότι πριν. 32 απ’ αυτές τις 48 χώρες είναι φτωχότερες απ’ ότι πριν και 14 απ’ αυτές τις 32 χώρες έχουν οικονομίες οι οποίες συρρικνώθηκαν κατά τουλάχιστον 15% από την εποχή που προηγήθηκε του πρώτου δανείου ή της προσφυγής στο ΔΝΤ».

Σοβαρή κριτική ασκεί ακόμη και το αμερικανικό Γενικό Λογιστήριο στο ΔΝΤ και ειδικότερα στην ετήσια έκθεση του διεθνούς οργανισμού για την παγκόσμια οικονομία η οποία ούτε λίγο ούτε πολύ χαρακτηρίζεται ως παραπλανητική καθώς «έχει άσχημο ιστορικό ως προς την πρόβλεψη υφέσεων, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που είναι άμεσα συνδεδεμένες με μια χρηματοπιστωτική κρίση. Το διάστημα μεταξύ 1991-2001, από τις 134 υφέσεις που καταγράφηκαν σε αναπτυσσόμενες χώρες, πρόβλεψε σωστά μόλις τις 15, για τις υπόλοιπες 119 υφέσεις είχε προβλέψει αύξηση του ΑΕΠ και σε αυτές συμπεριλαμβάνονταν μεγάλες υφέσεις που οδήγησαν στην μεξικάνικη και την ασιατική κρίση»!

Κατά συνέπεια η αστοχία που παρατηρείται στην Ελλάδα με τα αλλεπάλληλα Μνημόνια δεν είναι εξαίρεση, αλλά ο κανόνας. Παντού το ΔΝΤ απέτυχε να διασφαλίσει την βιωσιμότητα των οικονομιών, πέτυχε όμως να εγγυηθεί την βιωσιμότητα των τραπεζών και την αναδιανομή του κοινωνικού πλούτου. Αυτός είναι τελικά ο λόγος ύπαρξής του…

ΠΗΓΗ: Δημοσιεύτηκε στα ΕΠΙΚΑΙΡΑ 09-02-2012, leonidasvatikiotis στο 10/02/2012, http://leonidasvatikiotis.wordpress.com/2012/02/10/….B5/ 

Οι Έλληνες

Του Στάθη Σ(ταυρόπουλου)

Αφού λοιπόν όσον εφαρμόζουμε την πολιτική του Μνημονίου χρεωκοπούμε κι αφού, αν δεν την εφαρμόσουμε, θα μας πάνε σε χρεωκοπία, ο σχεδιασμός μιας άλλης πολιτικής, έξω απ’ το πλαίσιο που υπαγορεύει το Μνημόνιο, είναι εθνική ανάγκη, αλλά προσέτι είναι και αναπόδραστη.

Η σωτηρία της πατρίδας προβάλλει εκ νέου ως ο Υπέρτατος Νόμος, χωρίς πλέον καμίαν άλλη αυταπάτη ή δυνατότητα υπεκφυγής παρά μόνον όσων δυνάμεων έχουν από καιρό υποταχθεί.

Και κατά τούτο καμμιά απ’ αυτές τις δυνάμεις ούτε να αναλάβει μπορεί ούτε να επιλεγεί πρέπει, για τον σχεδιασμό αυτής της νέας στρατηγικής που θα προσπαθήσει να βγάλει τη χώρα απ’ τη μέγγενη της υποδούλωσης.

Όλες οι δυνάμεις που υποστήριξαν τις Μνημονιακές Υπαγορεύσεις έχουν χάσει το ηθικό ειδικό βάρος που απαιτεί οποιαδήποτε αξιόπιστη και αποτελεσματική πολιτική.

Οι πιέσεις που ασκούν στην Ελλάδα οι Γερμανοί εταίροι μας είναι μέρα με τη μέρα κι ώρα με την ώρα τόσο παράλογες ώστε να καταντούν κωμικές.

Αν παίζουν παιχνίδι εντυπώσεων, παίζουν πλέον με εξαθλιωμένες ή εξαγριωμένες ψυχές Ελλήνων – αλλά όχι μόνον! Πολλοί Ευρωπαίοι έχουν αρχίσει πλέον να εξαγριώνονται με την τέτοια και τόση αχρειότητα.

Το ερώτημα «πού το πάει η Γερμανική κυβέρνηση και το υπόλοιπο Διευθυντήριο;» αρχίζει πλέον να εξακτινώνεται σε διάφορα υποερωτήματα:

Είναι σοβαροί;

Είναι ηλίθιοι;

Τι είναι;

Διότι ακόμα κι αν θέλουν να κάνουν την Ελλάδα «ζωτικό χώρο» υπό τη μορφή μιας «Ειδικής Οικονομικής Ζώνης», με τέτοιες εξτρεμιστικές απαιτήσεις υπονομεύουν τους στόχους τους.

Παράλογον!

Η τακτική (τους) να υπονομεύει τη στρατηγική (τους). Εκτός κι αν οι στόχοι τους είναι ακόμα χειρότεροι και φθάνουν ακόμα κι ως την αποσύνθεση της κοινωνίας και τον διαμελισμό της χώρας.

Σε αυτήν την πολιτική των Επικυριάρχων και των εξ ημών ραγιάδων τους η Ελλάδα πρέπει να απαντήσει με τη δική της πολιτική, τώρα.

Ποιες δυνάμεις μπορούν να συνθέσουν αυτήν την πολιτική; Οι Αντιμνημονιακές. Είτε είναι γενικότερα Αντικαπιταλιστικές αυτές οι δυνάμεις είτε μόνον Αντιμνημονιακές, είναι οι μόνες που μπορούν πλέον να αντιδράσουν επωφελώς για τον λαό και την πατρίδα.

Πώς θα συμμαχήσουν;

Ας το βρουν οι ίδιες.

Οι πολίτες περιμένουν, αγωνίζονται, παρατηρούν, σκέφτονται, κρίνουν.

Είναι ώρες ευθύνης. Το ΚΚΕ επί παραδείγματι δεν μπορεί να καταφεύγει στο δόγμα «όσοι δεν είναι με μας είναι εναντίον μας» ούτε να «τιμωρεί» όσους δεν κατάλαβαν εγκαίρως, ακόμα και προ εικοσαετίας, το δίκιο του για το Μάαστριχτ.

«Εμείς, αδερφέ μου, δεν τραγουδάμε για να ξεχωρίσουμε απ’ τον κόσμο, εμείς τραγουδάμε για να σμίξουμε τον κόσμο», έλεγε ο Ρίτσος.

Θέσεις-όπλα για να στηριχθεί από εύρος δυνάμεων που να εκφράζουν την πλειοψηφία του ελληνικού λαού η σύνθεση μιας πολιτικής σωτηρίας του λαού και της πατρίδας υπάρχουν:

α) Η στάση πληρωμών για εύλογο διάστημα. Οπως έκανε η Γερμανία το 1950. Προβλέπεται και από το Διεθνές Δίκαιο: «Τα κράτη υποχρεούνται να προστατεύουν τους πολίτες τους πρώτα απ’ όλα καθώς και τη λειτουργία τους (καταβολή μισθών, σχολεία, υγεία, άμυνα κ.τ.λ.) έναντι οποιουδήποτε πιστωτή».

β) Η εξέταση της νομιμότητας του χρέους. Από Διεθνή Επιτροπή, όπως έκαναν ο Ισημερινός κι άλλες χώρες. Παραπομπή όσων μας υπερχρέωσαν σκοπίμως και δολίως στο Ειδικό Δικαστήριο. Εδώ και τώρα.

γ) Απαίτηση έναρξης καταβολών από τη Γερμανία των Πολεμικών Επανορθώσεων, που η ίδια έχει αναγνωρίσει με Συνθήκες από το 1946.

δ) Σταμάτημα εδώ και τώρα όλων των εκβιασμών, με τη χρήση όλων των εθνικών πόρων. Ακόμα και με εθνικόν έρανο. Ανασυγκρότηση του κράτους με σταμάτημα της σπατάλης και σύλληψη της φοροδιαφυγής. Καταφυγή στο απέραντο απόθεμα φιλότιμου των Ελλήνων, όταν δουν τη Δικαιοσύνη να απονέμεται.

ε) Ανάπτυξη. Αμεση σύνδεση του πρωτογενούς τομέα παραγωγής με τον τουρισμό. Ενίσχυση του επιχειρείν. Αποκατάσταση της Εργασίας στο στάτους που είχε πριν από το Μνημόνιο (Συλλογικές Συμβάσεις, Ασφαλιστικό, όλα). Ολα! Πίσω στην Αξιοπρέπεια εδώ και τώρα. Κρατικοποίηση των Τραπεζών. Δημιουργία Λαϊκής Τράπεζας με χαμηλότοκα μικροδάνεια για όλους.

στ) Παραμονή στο ευρώ με τους δικούς μας όρους. Ή έξοδος από το ευρώ με τους δικούς μας όρους.

ζ) και τελευταίο (πλην όμως πρώτο) Επανατοποθέτηση της Ελλάδας στη γεωπολιτική σκακιέρα με όρους ανεξάρτητου και κυρίαρχου κράτους. Αξιοποίηση των φυσικών μας συμμάχων, όπως η Ρωσία, ισότιμες σχέσεις με τους βάσει Συνθηκών εταίρους μας. Αξιοποίηση με στρατηγική διασφάλιση του φυσικού πλούτου της χώρας.

Ελληνες είμαστε που έλεγε «ωρέ, Ελληνες!» ο Κολοκοτρώνης, «Ελληνες εσμέν το γένος ως η πάτριος παιδεία μαρτυρεί» που έλεγε ο Πλήθων, Ελληνες είμαστε, έχουμε περάσει τόσα και τόσα.

Θα ξανασταθούμε στα πόδια μας. Αλλά μόνον αν κρατήσουμε ψηλά το κεφάλι μας!

ΠΗΓΗ: Πρώτη καταχώρηση: 17/02/2012, Ο Στάθης στον eniko, http://www.enikos.gr/stathis/14697,Oi_Ellhnes.html

Εκλογές που… δεν τις θέλει κανείς!

Του Γιώργου Δελαστίκ

Θύελλα ξεσηκώθηκε στην ελληνική πολιτική σκηνή προχθές, μετά τους όντως προκλητικούς υπαινιγμούς του υπουργού Οικονομικών της Γερμανίας Βόλφγκανγκ Σόιμπλε ότι δεν επιθυμεί τη διενέργεια εκλογών στην… Ελλάδα(!) και ότι προτιμά όχι μόνο την παραμονή στην πρωθυπουργία του Λουκά Παπαδήμου, αλλά και την εκκαθάριση της κυβέρνησής του από τους πολιτικούς και τη μετεξέλιξή της σε κυβέρνηση αμιγώς τεχνοκρατών κατά το πρότυπο της κυβέρνησης του Μάριο Μόντι στην Ιταλία.

Δικαίως ξέσπασαν αντιδράσεις και διαμαρτυρίες για την πολιτική θρασύτητα του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, ο οποίος αισθάνεται και πραγματικά είναι επικυρίαρχος όχι μόνο της χώρας μας, αλλά ολόκληρης της Ευρώπης. Οφείλουμε, όμως, να είμαστε ειλικρινείς και με τους εαυτούς μας. Βεβαίως και η στάση του Σόιμπλε είναι καταδικαστέα.

Αν όμως δεν γίνουν εκλογές τον Απρίλιο, θα φταίει αποκλειστικά και μόνο ο Σόιμπλε ή μήπως η γερμανική απαίτηση μη διενέργειας πρόωρων βουλευτικών εκλογών στην Ελλάδα συναντά ευρύτατη συναίνεση στους κόλπους και του ελληνικού πολιτικού προσωπικού; Ας το εξετάσουμε πιο αναλυτικά.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι μόνο τα κόμματα της Αριστεράς επιθυμούν σφοδρότατα και ειλικρινέστατα την άμεση διεξαγωγή εκλογών, αφού είναι απολύτως βέβαιο αυτή τη στιγμή ότι θα πάρουν το υψηλότερο ποσοστό της ιστορίας τους. Θα ήταν παρανοϊκό να μη θέλουν εκλογές. Δεν μπορούν όμως να τις εκβιάσουν κατά κανένα τρόπο.

Εκλογές επιθυμεί πλέον και η πλειοψηφία του λαού. Ούτε ο λαός, όμως, μπορεί να προκαλέσει εκλογές.

Πριν πάμε στα κόμματα, οφείλουμε να επισημάνουμε ότι ουσιαστικά κανένας εν ενεργεία βουλευτής – μνημονιακός, αντιμνημονιακός ή διεγραμμένος – δεν επιθυμεί προσφυγή στις κάλπες. Η σημερινή Βουλή θα σαρωθεί κυριολεκτικά. Ίσως οι μισοί και παραπάνω βουλευτές της δεν πρόκειται να επανεκλεγούν, αφού μόνο από το ΠΑΣΟΚ τουλάχιστον 120 βουλευτές θα χάσουν με τον ένα ή με τον άλλο τρόπο την έδρα τους!

Το ένστικτο πολιτικής αυτοσυντήρησης των βουλευτών τούς υπαγορεύει, λοιπόν, να εύχονται μέσα τους να μη διαλυθεί αυτή η Βουλή μέχρι να συμπληρωθεί η… τετραετία, ει δυνατόν! Θα παίρνουν για ενάμιση και πλέον χρόνο τον παχυλό μισθό τους και στο μεταξύ όλο και κάτι μπορεί να συμβεί, ελπίζουν, που να οδηγήσει σε αλλαγή του πολιτικού σκηνικού και στην πολιτική τους διάσωση.

Οι αρχηγοί του ΠΑΣΟΚ και του ΛΑΟΣ έχουν ήδη ζητήσει εγγράφως να διατηρηθεί η κυβέρνηση Παπαδήμου μέχρι το τέλος της τετραετίας, ελπίζοντας ότι ίσως μπορέσουν να ανατάξουν στο μεσοδιάστημα τα υπό διαλυτική κατάρρευση κόμματά τους.

Με τη ΝΔ τα πράγματα είναι πιο σύνθετα. Δημοσίως ο Αντώνης Σαμαράς εμφανίζεται να απαιτεί αποφασιστικά εκλογές. Δεν γνωρίζουμε αν τις θέλει πραγματικά, αλλά είναι βέβαιο από πολιτική σκοπιά πως μετά την πλήρη μεταστροφή του, την αλλαγή κατεύθυνσης κατά 180 μοίρες και την προσχώρησή του στο μνημονιακό στρατόπεδο, δεν έχει καμιά άλλη επιλογή από το να προσπαθεί να συγκρατήσει τους ψηφοφόρους της ΝΔ τάζοντάς τους σύντομη κατάκτηση της εξουσίας και νομή των αγαθών που αυτή προσφέρει.

Γνωρίζει όμως άριστα ο πρόεδρος της ΝΔ ότι εκλογές τώρα, αμέσως μετά την «πολιτική κωλοτούμπα» που έκανε, δεν συμφέρουν καθόλου το κόμμα του, το οποίο άρχισε ήδη να πέφτει στις δημοσκοπήσεις. Αντικειμενικά τον συμφέρει να πάνε πιο αργά οι εκλογές, ώστε στους δεξιούς ψηφοφόρους να καταλαγιάσει κάπως η οργή και να κυριαρχήσει το αίσθημα της προσδοκίας λεηλασίας των δημόσιων ταμείων.

Αν μάλιστα συγκροτηθεί αντιμνημονιακό κόμμα από τους διαγραφέντες βουλευτές της ΝΔ, κάτι για το οποίο ήδη συντελούνται διερευνητικές διεργασίες στις οποίες συμμετέχουν και αξιόλογες προσωπικότητες, ο Αντ. Σαμαράς δεν θα μπορεί να αισθάνεται καθόλου καλά με την ιδέα διενέργειας εκλογών.

Βερολίνο: Δεν αρκούν πλέον οι δύο υπογραφές

Ανησυχούν οι Γερμανοί. Τώρα άρχισαν να συνειδητοποιούν ότι οι υπογραφές των Αντ. Σαμαρά και Γ. Παπανδρέου στις δηλώσεις νομιμοφροσύνης προς το νέο Μνημόνιο δεν έχουν τόσο μεγάλη πολιτική βαρύτητα όσο φαντάζονταν, καθώς δεν μπορεί να αποκλειστεί πλέον το ενδεχόμενο ΝΔ και ΠΑΣΟΚ, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, να μην έχουν καν αθροιστικά κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Αν μάλιστα όντως σχηματιστούν δύο αντιμνημονιακά κόμματα στους αντίστοιχους χώρους, τότε είναι σχεδόν βέβαιο ότι δεν θα έχουν ΠΑΣΟΚ και ΝΔ μαζί 151 βουλευτές, παρά τους 50 βουλευτές του μπόνους στη ΝΔ. Γι' αυτό και η σκέψη τους να μη δώσουν το δάνειο πριν από τις εκλογές ή να ματαιώσουν τις πρόωρες εκλογές δεν είναι μπλόφα. Ταλαντεύονται τι να κάνουν.

ΠΗΓΗ: ΕΘΝΟΣ «E» 17/2/2012, http://www.ethnos.gr/article.asp?catid=22792&subid=2&pubid=63618106

Σημείωση: Οι υπογραμμίσεις έγιναν από τον admin αντί σχολίου.

῾Ο Κονδύλης φιλόσοφος τῆς ῾Ιστορίας

Του Κώστα Κάλχα [ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ Ι]

Ήδη ἐδῶ καί δεκαπέντε περίπου χρόνια, ὁ Παναγιώτης Κονδύλης προέβλεψε μέ ἀκρίβεια ὑπέροχη τά τραγικά σημερινά μας ἀδιέξοδα. ῎Οχι μέ τήν«σαράφικη» ματιά ἑνός οἰκονομολόγου τῆς ἀγορᾶς ἤ τοῦ σπουδαστηρίου, ἀλλά ἀπό τό ὕψος τῆς ἱστορικῆς ὥρας. «Σάν ἕτοιμος ἀπό καιρό», δίνει τή φιλοσοφική του ἀλήθεια, πού ἐκπλήσσει·

Οἱ Νέοι Χρόνοι πάλιωσαν

Οἱ αἱματηρές συγκρούσεις ἀνάμεσα σέ μεγάλα ἔθνη τῆς δυτικῆς καί τῆς κεντρικῆς Εὐρώπης ἔγιναν στίς μέρες μας ἀδιανόητες, ἐπειδή ἡ Εὐρώπη ἔχασε τήν παγκόσμια κυριαρχία, οὕτως ὥστε οἱ ἐνδοευρωπαϊκοί ἀνταγωνισμοί δέν ἔχουν πλέον καθοριστική κοσμοϊστορική σημασία· γι᾿ αὐτό καί ἡ ἔντασή τους κατ᾿ ἀνάγκη ἔπεσε κατακόρυφα. Στήν ἰμπεριαλιστική ἐποχή, ὁ ἀνταγωνισμός τῶν εὐρωπαϊκῶν Δυνάμεων ὄχι μόνον δέν ἐμπόδισε τή συνολική εὐρωπαϊκή ἐπέκταση, ἀλλά καί τήν ἐπέτεινε, γιατί καμία ἀπό τίς Δυνάμεις αὐτές δέν ἤθελε νά ὑστερήσει σέ σχέση μέ τίς ἄλλες. Στήν ἐποχή τῆς εὐρωπαϊκῆς παγκόσμιας κυριαρχίας, λοιπόν, ὁ πλανήτης συνομαδωνόταν γύρω ἀπό τόν ἄξονα τῶν ἐνδοευρωπαϊκῶν ἀνταγωνισμῶν, ἐνῶ τώρα τά εὐρωπαϊκά ἔθνη ὀφείλουν νά συνομαδωθοῦν ἤ νά συνασπισθοῦν ἐν ὄψει τῶν πλανητικῶν ἀνταγωνισμῶν. Τούτη ἡ κοσμοϊστορική τομή συνιστᾶ τήν προϋπόθεση τῆς ἀναδιάρθρωσης τῆς Εὐρώπης. (…)

Τό ὅτι ἡ κοσμοϊστορική τομή πού ἀναφέραμε συνιστοῦσε κατάσταση ἀνάγκης γίνεται πρόδηλο καί σέ μιάν ἄλλη προοπτική. Τό τέλος τῆς παγκόσμιας κυριαρχίας τῆς Εὐρώπης συνέπεσε χρονικά με τό τέλος τῶν εὐρωπαϊκῶν Νέων Χρόνων, ὅπως ἄλλωστε καί ἡ ἀρχή τῶν Νέων Χρόνων σήμανε τήν ἀρχή τῆς παγκόσμιας κυριαρχίας τῆς Εὐρώπης. Τοῦτο σημαίνει· οἱ Νέοι Χρόνοι δέν ἦσαν μονάχα (στήν προοπτική τῆς ἱστορίας τῶν ἰδεῶν) ἕνα εὐρωπαϊκό φαινόμενο μέ τήν εἰδοποιό ἔννοια τοῦ ὅρου, ἀλλά καί (ἀπό οἰκονομική καί πολιτική ἄποψη) ἕνα εὐρωκεντρικό φαινόμενο.(…)

Τό τέλος τῶν Εὐρωπαϊκῶν Αὐτοκρατοριῶν σέ ποιά Εὐρώπη ὁδηγεῖ;

Γιατί ἀνάλογα μέ τό ἄν ἡ διαδικασία (ἤ ἡ προσπάθεια) τῆς εὐρωπαϊκῆς ἑνοποίησης γίνεται ἀντιληπτή ὡς ἀπάντηση σέ μιάν κατάσταση ἀνάγκης ἤ ὡς νίκη τοῦ Λόγου προκύπτουν δύο διαφορετικές δεοντολογίες καί στρατηγικές. ῞Οποιος θεωρεῖ ὅτι ἐδῶ πρυτάνευσε ὁ εἰρηνόφιλος Λόγος, εἶναι ἀπροετοίμαστος ἀπέναντι σέ ἄσχημες ἐξελίξεις ἐντός τῆς Εὐρώπης καί ἐπί πλέον ἐκτίθεται στόν κίνδυνο νά ἐπεκτείνει αὐτή του τή θεώρηση σέ ὁλόκληρο τό πλανητικό τοπίο, δηλαδή νά ἀποδώσει στήν Εὐρωπαϊκή ῞Ενωση χαρακτήρα προτύπου καί νά προσδοκᾶ τήν λύση τῶν παγκόσμιων προβλημάτων ἀπό ἕνα παγκόσμιο κράτος, τό ὁποῖο θά στηριζόταν στή συναίνεση καί θά ἀποτελοῦσε μιάν Εὐρωπαϊκή ῞Ενωση ἂὃ ἣὰὼὃ῏. ῾Ωστόσο, δέν κατανοεῖ κανείς γιατί κράτη, ὅπως ἡ Κίνα, λ.χ., πού πιστεύουν ὅτι διαθέτουν αὐτοτελεῖς καί πρακτικά ἀπεριόριστες δυνατότητες ἐκδίπλωσης τῶν δυνάμεών τους, νά υἱοθετοῦσαν τήν λογική μιᾶς δημογραφικά ἐξασθενημένης ἠπείρου, ἡ ὁποία, ἐπί μερικές δεκαετίες μετά τήν ἀπώλεια τῶν αὐτοκρατοριῶν της, ἔζησε ὑπό τήν σκιά τῶν ᾿Αμερικανῶν καί τῶν Ρώσων και ἐξαρτᾶται ἀκόμα ἀπό τούς πρώτους. Καί ἐπί πλέον· ποιός θά παίξει ὡς πρός τό παγκόσμιο κράτος τόν ἴδιο θετικό καί ἀρνητικό ρόλο πού ἔπαιξαν ᾿Αμερικανοί καί Ρῶσσοι ὡς πρός τήν Εὐρώπη; (…)

῾Η οἰκονομική κρίση ὡς κρίση ἑνότητας, ὡς κρίση Γερμανικῆς προοτικῆς

Μιά ὁμάδα ἀτόμων ἤ ἐθνῶν ὀφείλει, ἄν θέλει νά παραμείνει ἀνταγωνιστική, νά υἱοθετήσει μιάν ὀργανωτική μορφή, δηλαδή νά διευκρινίσει πῶς καί ἀπό ποιόν λαμβάνονται οἱ ἀποφάσεις. ῾Η ἀλληλεγγύη (μέ τήν κοινωνιολογική, ὄχι μέ την ψυχολογική ἔννοια) προκύπτει ὅταν τό πρόβλημα τῆς λήψεως ἀποφάσεων λύνεται δεσμευτικά, ἀδιάφορο ποῦ ἑδράζεται ἡ δεσμευτικότητα· ἀλλιῶς εἴτε δημιουργεῖται ἄμεση σύγκρουση, εἴτε ἐπικρατοῦν οἱ κεντρόφυγες δυνάμεις, μέ βάση τήν ἀρχή «ὁ σώζων ἑαυτόν σωθήτω». Ποιόν ἀπό τούς δύο δρόμους θά πάρει ἡ Εὐρώπη δέν μπορεῖ ἀκόμα νά λεχθεῖ μέ ἔσχατη βεβαιότητα. Πρίν ἀπό λίγον καιρό ἀκόμη ἦταν δυνατό νά κατανέμεται ἡ εὐημερία, καί ἀπό αὐτό ἐπωφελήθηκαν ὅλοι σέ ἀπόλυτα μεγέθη, μολονότι μερικοί ἐπωφελήθηκαν περισσότερο συγκριτικά μέ ἄλλους. ῞Ομως, ἡ ὥρα τῆς ἀλήθειας θά σημάνει, ὅταν στήν ἡμερήσια διάταξη δέν θά βρίσκεται πλέον ἡ κατανομή τῆς εὐημερίας, ἀλλά ἡ κατανομή σημαντικῶν βαρῶν. ῾Η ἔνοχη συνείδηση, ἡ ὁποία, ἔμμεσα τουλάχιστον, ἀπετέλεσε ἴσαμε σήμερα τό κίνητρο τῆς γερμανικῆς ταμειακῆς γενναιοδωρίας, θά μποροῦσε νά μετατραπεῖ σέ ἀπροθυμία ἤ καί σέ ἐπιθετικότητα, ἄν ἡ χαμηλή ἀπόδοση ἄλλων θά ἀπαιτοῦσε ἀπό τή Γερμανία ἐξαιρετικές θυσίες ὡς ἀντιστάθμισμα σέ πανευρωπαϊκή κλίμακα. ῎Ισαμε σήμερα δέν ὑπάρχουν ἐνδείξεις ἐκ μέρους ἄλλων εὐρωπαϊκῶν ἐθνῶν ὅτι εἶναι διατεθειμένα νά κάνουν θυσίες γιά χάρη τρίτων· καί ἡ ἔφεση πρός ἀλληλέγγυα συμπεριφορά ἐξασθενίζει σήμερα καί στό ἐσωτερικό τῶν διαφόρων εὐρωπαϊκῶν ἐθνῶν. (…)

᾿Εν πάση περιπτώσει, ἡ Εὐρωπαϊκή ῞Ενωση ἔχει φτάσει σήμερα σέ σημεῖο ὅπου μία ἀκόμα διεύρυνση θά ἔπρεπε νά θεωρηθεῖ ὡς φυγή μπροστά στό ἐπεῖγον καθῆκον τῆς ἐμβάθυνσης καί ὡς ἔνδειξη ὀργανικῆς ἀδυναμίας. Στήν πολιτική, ἡ ποσότητα δέν μεταβάλλεται ἀναγκαστικά σέ ποιότητα, πολύ συχνά μάλιστα συμβαίνει τό ἀντίθετο· τό ποιοτικό στοιχεῖο διαλύεται μέσα στόν χυλό τῆς ποσότητας. (…)

῾Η Νομισματική ῞Ενωση ἀποτελεῖ, λ.χ., ἕνα ἐγχείρημα, τό ὁποῖο λογικά καί in abstracto προωθεῖ τήν ἑνοποιητική διαδικασία. ῎Αν ὅμως ἡ ἐφαρμογή της γεννήσει σφοδρούς ἀγῶνες ἀνακατανομῆς καί μείζονες ἀστάθειες, τότε ὅ,τι εἶχε σχεδιασθεῖ ὡς δρόμος πρός τήν ἑνοποίηση θά μεταβληθεῖ σέ αἰτία ἀδιέξοδης διαπάλης.(…)

῾Η προβληματική παγκοσμιοποίηση

Οἱ ἐθνικοί πολιτισμοί, οἱ ὁποῖοι μποροῦν καθ᾿ ἑαυτούς ἀκόμα καί νά ἀνθίσουν μέσα σέ ἕνα πολυεθνικό κράτος, ὑπονομεύονται σήμερα ἀπό πλανητικές δυνάμεις, ἐναντίον τῶν ὁποίων τό ἐθνικό κράτος ὡς τέτοιο δέν εἶναι σέ θέση νά κάμει πολλά πράγματα. Οἱ ἐχθροί τοῦ ἐθνικοῦ κράτους συμμερίζονται λίγο-πολύ ὅλες αὐτές τίς διαγνώσεις καί προγνώσεις —μόνο πού χαιρετίζουν τό ἀποτέλεσμα. Τόν παραμερισμό τοῦ παράγοντα «ἔθνος», τόν θεωροῦν (καί στό σημεῖο αὐτό ἡ κοσμοπολιτική «ἀριστερά» συμμαχεῖ, κατά τρόπον μόνον κατ᾿ ἐπίφαση παράδοξο, μέ τίς πολυεθνικές ἑταιρεῖες) ὡς χαρμόσυνο βῆμα πρός τήν ἐξασθένιση ἤ κατάργηση τοῦ παραδοσιακοῦ κράτους ἐν γένει, πρός τήν ἀνάπτυξη μιᾶς μετα-εθνικῆς συνείδησης αὐτόνομων πολιτῶν ὡς νέας βάσης τῆς πολιτικῆς δραστηριότητας κ.λπ. κ.λπ. Τώρα, ἡ συνείδηση τοῦ «ὥριμου πολίτη» ἀντλεῖ κατά κανόνα τήν πνευματική της τροφή μᾶλλον ἀπό τήν ἰδιωτική τηλεόραση παρά ἀπό τίς ἐκλεπτυσμένες προσφορές τῶν πολιτικῶν ἰδεολόγων, καί ἔτσι ἡ ἐξαφάνιση τῶν ἐθνικιστικῶν φανατισμῶν δέν ἰσοδυναμεῖ ὁπωσδήποτε μέ ἕνα ἀνώτερο πολιτικό φρόνημα. (…)

Τό τέλος τοῦ ἐθνικοῦ κράτους καί τό τέλος τοῦ κυρίαρχου κράτους ἐν γένει θά παραμείνουν δύο πράγματα διαφορετικά ἀπό ἱστορική καί λογική ἄποψη ἀκόμη καί στήν περίπτωση ὅπου ἡ Εὐρώπη θά ἀπεκδυθεῖ τίς πολιτικές μορφές τοῦ παρελθόντος, χωρίς νά μπορέσει νά δημιουργήσει καινούργιες. ῞Ομως, κάθε βῆμα πρός τίς καινούργιες θά θέτει ἐρωτήματα, στά ὁποῖα θά μπορεῖ νά ἀπαντήσει μονάχα ἕνας νέος κυρίαρχος, δηλαδή ἕνα (τουλάχιστον γεννώμενο) κράτος. Τοῦτο τό κράτος θά πρέπει πρῶτα-πρῶτα νά ξεκαθαρίσει δεσμευτικά τό ζήτημα· «ποιός ἀνήκει δικαιωματικά σέ ἐμένα;», τό ὁποῖο ἐμφανίζεται σέ ποικίλες παραλλαγές («ποιός ἔχει τό δικαίωμα νά συναποφασίζει;» ποιός ἔχει τό δικαίωμα νά εἰσέρχεται ὡς μετανάστης;»). Τό συγκεκριμένο αὐτό ζήτημα ὀφείλει νά τό θέσει καί νά τό λύσει κάθε πολιτική ὀντότητα, ἀνεξάρτητα ἀπό τή διάρθρωση καί τό μέγεθός της, γιατί ἀφορᾶ τήν ἴδια της τή συγκρότηση. Γι᾿ αὐτό καί πλανῶνται οἰκτρά ὅσοι νομίζουν ὅτι μαζί μέ τό ἐθνικό κράτος, τοῦτον τόν δῆθεν γενεσιουργό ὅλων τῶν δεινῶν, θά τελειώσει καί κάθε σύνορο, κάθε διαχωρισμός. Μπορεῖ νά συμβεῖ ἀκριβῶς τό ἀντίθετο, ὑπό συνθῆκες πού εὔκολα μποροῦμε νά μαντέψουμε· ἡ εὐρωπαϊκή ἑνοποίηση συντελεῖται —ὅπως εἶναι εὔλογο— σέ ἐποχή αὔξουσας παγκοσμιοποίησης, ὅμως ἀκριβῶς ἡ αὔξουσα παγκοσμιοποίηση δυναμώνει τήν πίεση ἐπί τῆς Εὐρώπης.

Τό πολύ ἐνδιαφέρον κείμενο τοῦ Π. Κονδύλη βρίσκεται στό βιβλίο του «᾿Από τόν 20ό στόν 21ο αἰώνα», τῶν ἐκδόσεων Θεμέλιο, στό δεύτερο μέρος μιᾶς ἀνάλυσης γιά τήν Εὐρώπη στό κατώφλι τοῦ 21ου αἰώνα (σελ. 101 καί μετά). Τό βιβλίο κυκλοφόρησε τό 1998, ἄν καί τό συναποτελοῦν ἄρθρα γραμμένα ἀπό τό ’94 ἕως τό ’98. ͺ

ΠΗΓΗ: Εφημ. «Χριστιανική», φ. 862 (1175), σελ. 3, 19-01-2012, ΚΑΙ Δευτέρα, 06 Φεβρουάριος 2012, http://www.xristianiki.gr/arkheio-ephemeridas/862/oi-semeioseis-tou-kalkha-kondules-philosophos-ts-istorias.html

Συνέχεια στις ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΙΙ

Η δεύτερη ακτή: Μαρμαροφριγάδες

Του Λευτέρη Κουσούλη

Από τα μικρά παράθυρα του σπιτιού της γιαγιάς της Φωτεινής έμοιαζαν σαν πίνακες. Το παλιό ξύλινο πλαίσιο του παραθύρου γινόταν κάδρο που μάταια προσπαθούσε να φυλακίσει την αέναη αλλαγή τους.

Από μικρός είχα την απορία πώς εκεί στη μέση του πελάγους – μεγάλη η απόσταση στα παιδικά μάτια, μακρινή και απρόσιτη η θέση τους – βρέθηκαν σε κανονική διάταξη αυτοί οι σχηματισμένοι βράχοι. Έμοιαζαν πράγματι από μακριά σαν πλοία σε παράταξη, το ένα πίσω από το άλλο, έτοιμα να σηκώσουν άγκυρες και να υψώσουν πανιά.

Δίπλα στην απορία στεκόταν και στέκεται πάντοτε με θαυμασμό η διαρκώς εναλλασσόμενη ύπαρξή τους. Ιδιαίτερα θαυμαστοί όταν τους έλουζε το δυνατό κύμα του νοτιά και αφρισμένοι έστεκαν εκεί σαν κατάλουστο μικρό και κρυμμένο νησί δίπλα στο γλαρονήσι που αγαπάμε.

Οι παιδικές απορίες είχαν βρει σύντομα από τα χείλη της γιαγιάς της Φωτεινής και της γιαγιάς της Σταυρούλας την οριστική απάντηση. Οι μαρμαροφριγάδες ήταν μαρμαρωμένα πλοία. Πλοία πειρατικά, που απείλησαν κάποια στιγμή στο ξεχασμένο χρόνο το χωριό και τους κατοίκους του. Από το μικρό εξωκλήσι του Άι-Γιώργη, που στέκει εκεί σαν ακοίμητος φρουρός του χωριού στην είσοδό του, ανέβηκε – μας λέγανε με ύφος συγκινητικό και με μια περιγραφή συγκρατημένου φόβου – ο ίδιος ο Άι-Γιώργης πάνω στο περήφανο άλογό του και από την κορυφή του ομώνυμου βουνού, που μπροστά του απλώνεται η θάλασσα, μαρμάρωσε τα πειρατικά πλοία και έδιωξε μακριά την απειλή. Μας έλεγαν με τρόπο πειστικό σκυμμένες με αγάπη πάνω στη συντροφιά, ότι στους βράχους του βουνού του Άι-Γιώργη φαίνονται ακόμη οι οπλές του αλόγου, καθώς με την ορμητική του άνοδο ο Άγιος έσπευδε να προστατεύσει τους κατοίκους.

Σήμερα, εδώ δίπλα μας, από την απογευματινή ματιά της ακτής, τους βλέπουμε εκεί να στέκονται αγέρωχοι και να μας καλούν. Σημάδια στη θάλασσα αξέχαστα ορίζουν σαν μικρό σύνορο τη μικρή και μεγάλη θάλασσά μας. Μπροστά και πίσω από τις φριγάδες, ο κόσμος λίγο αλλάζει, τόσο που θα λέγαμε ότι οι ακτές της Ελίκας και του Μαραθιά μαζί και του Παναρίτη φτάνουν μέχρι το νησί και τις μαρμαροφριγάδες. Η θάλασσα ξεκινάει μετά. Αφού όπως παλιά έτσι και τώρα καθώς κολυμπάμε στις πραγματικές ακτές της θάλασσας που αγαπάμε, στις ακτές που μάθαμε να κολυμπάμε και η στολισμένη τους γραμμή μάς γοητεύει σα γυναικεία κορδέλα στον άνεμο, νομίζουμε ότι θα απλώσουμε το χέρι και θα αγγίξουμε τις μαρμαροφριγάδες, τις ήρεμες ή τις αφρισμένες.

Εδώ στέκουν πάντα, δίπλα μας, μπροστά μας, μέρος της καθημερινής μας ζωής, μικρό θαλασσινό σύνορο της ύπαρξής μας, αρχή και αφετηρία των ονείρων χωρίς όρια.

Αθήνα, 16-02-2012

* Ο Λευτέρης Κουσουλης είναι πολιτικός επιστήμονας, ιδρυτής της εταιρείας στρατηγικού σχεδιασμού και στρατηγικής επικοινωνίας "Λέγειν & Πράττειν".