Επανάσταση είναι η υπεράσπιση της ζωής!

Επανάσταση είναι η υπεράσπιση της ζωής!

 

Συνέντευξη του Περικλή Κοροβέση


 

Μιλά για το κίνημα της άμεσης Δημοκρατίας,

στην δημοσιογράφο και Σύμβουλο Ανθρωπίνων Σχέσεων, Κρυσταλία Πατούλη.

 

Τι έχετε να πείτε για το νέο κίνημα της πλατείας Συντάγματος και τις λαϊκές συνελεύσεις;

Όλα αυτά που λέγονται στο Σύνταγμα – όχι ως λόγος της μαζικής συνέλευσης αλλά ως ιδέες- κάποιοι από εμάς τα λέμε εδώ και 40 χρόνια, επομένως ως νέες ιδέες δεν μας λένε τίποτα. Αυτό που ανακουφίζει τη ψυχή μας είναι ότι τώρα τα λένε… άλλοι! Τα λένε άλλοι εκτός από εμάς! Και επιπλέον αυτό είναι ένα μαζικό κίνημα.

Απ’ ότι έχω κουβεντιάσει με παλιούς φίλους και συντρόφους, έχουμε καταλήξει ότι καλό είναι σε αυτή την περίπτωση η δικιά μας προσφορά να είναι η σιωπή! Δεν έχουμε να πούμε εμείς τίποτα καινούργιο! Ας ακούσουμε λοιπόν, τι νέο θα φέρουν…

Επομένως: Πρωτοβουλία δεν παίρνουμε, μανιφέστα δεν κάνουμε, συμβουλές δεν δίνουμε, και οποιαδήποτε προσφορά, όπως π.χ το κείμενο του Γιώργου Κοντογιώργη που κάνει έκκληση στην κοινωνία πολιτών για τον αποκλεισμό της Βουλής -και συμφωνώ, δεν έχω αντίρρηση- ας το αφήσουμε να περάσει μέσα από αυτό το κίνημα, να βρει το δρόμο του.

Θά ‘μαστε από δίπλα τους, θα ‘μαστε στους εκατοντάδες χιλιάδες ένας ακόμα. Και ας αφήσουμε, από εκεί και πέρα, η άμεση δημοκρατία να περάσει από το σχολείο, να περάσει από το νοσοκομείο, να περάσει από τον ΟΤΕ, να περάσει απ’ το ταμιευτήριο, να περάσει από παντού, από κάθε δήμο και από εκεί και πέρα τα λέμε… Εδώ είμαστε, δεν χανόμαστε. Αλλά δυστυχώς χάσαμε το προνόμιο να προτείνουμε κάτι.

Μήπως δεν είναι το θέμα μόνο αν έχετε να πείτε κάτι καινούργιο, αλλά και αν χρειάζεστε κάποιοι από εσάς να δώσετε από τις γνώσεις σας ώστε να μπορέσουν να υλοποιηθούν στο δια ταύτα οι αποφάσεις αυτής της λαϊκής συνέλευσης; Δηλαδή στο πώς να μην εξαντληθεί όλη αυτή η δυναμική μόνο στην πλατεία;

Είναι ένα πρόβλημα όταν ο αέρας, τα κύματα, δημιουργούν ηλεκτρισμό, αν αυτή η ενέργεια αξιοποιηθεί! Το αντίστοιχο πρέπει να συμβεί και με την πλατεία. Αυτή η ενέργεια θα δώσει ηλεκτρισμό! Έχουμε το now how να δημιουργήσουμε ηλεκτρισμό; Από εκεί και πέρα είναι πάρα πολλές οι δυνάμεις που πιθανότατα θα βγάλουν «ηγέτες». Κι όταν λέμε ηγέτες δεν εννοούμε αρχηγούς, αλλά ανθρώπους που να ξέρουν να χειριστούν την κρίση, ικανούς ανθρώπους, άντρες ή γυναίκες.

Αν όμως μείνουν μόνο στα της πλατείας και δεν μπορέσουν να αλλάξουν κάτι;

Είναι κι αν θα μπορέσουν να επιλέξουν συμμαχίες. Δηλαδή εμείς είμαστε οι παλιοί. Μας φωνάξανε; Ή θα πάμε να κάνουμε τον αρχηγό εκεί πέρα; Δεν γίνεται αυτό το πράγμα. Αν θελήσουνε ενισχύσεις ή οτιδήποτε άλλο, είμαστε στη διάθεσή τους! Το θέμα είναι ότι δεν μπορούμε να πάμε εμείς και να ζητήσουμε… δουλειά ως καθοδηγητές ή κριτές.

Μπορείτε μονάχα συμμετέχοντας ισότιμα.

Ως συμμετέχοντες εδώ είμαστε! Από τη μέρα που άρχισε αυτή η ιστορία εγώ δεν μπορώ να σκεφτώ τίποτε άλλο, είμαι εδώ δίπλα, σκέφτομαι… κάνω, δείχνω. Αλλά αυτό το κίνημα είναι έξω από μένα, δηλαδή ξεκίνησε από ανθρώπους που δεν ξέρω. Είναι ένας καινούργιος κόσμος, νέα παιδιά, τα παρακολουθώ, συμμετέχω, συμπαραστέκομαι, θέλω να τους βοηθήσω όσο μπορώ πιο πολύ, αλλά δεν είμαι προϊόν αυτού του κινήματος. Εγώ προέρχομαι από προηγούμενες καταστάσεις και δεν μπορώ να ανοιχτώ, από την άποψη ότι κανείς δεν μου ζήτησε να ανοιχτώ!

Πριν ξεσπάσει αυτό το κίνημα έλεγαν ήδη κάποιοι ότι εφόσον όλα τα προβλήματα λύνονται με brain storming, χρειάζεται να… καθίσουμε κάτω, να εκφράσουμε όλοι τη γνώμη μας και στο τέλος είναι σίγουρο ότι θα υπάρξει λύση. Επίσης ότι πρέπει να πάμε στο Σύνταγμα και να παραμείνουμε εκεί μέχρι να βρούμε μαζί αυτές τις λύσεις, αλλά και να τις κάνουμε πράξη… Δηλαδή αυτό που γίνεται!

Αυτό το έχω προτείνει, και μάλιστα σε ανύποπτο χρόνο, δηλαδή το «να πάμε να καθίσουμε στο Σύνταγμα»…

Άρα εκεί που μίλαγαν όλοι… μόνοι τους, είδαμε ξαφνικά ότι ενώθηκαν σε ένα τεράστιο κύμα. Οπότε μην λέμε ότι είστε έξω από αυτό! Στην πρακτική διαδικασία μπορεί να μην είστε, αλλά…

Εγώ γράφω εδώ και 40 χρόνια και παραπάνω… Αλλά ας πούμε την αλήθεια. Είμαι 70 χρονών. Αυτό είναι ένα κίνημα που κάνουν τα εγγόνια μου. Ένας 20χρονος είναι άνετα εγγονός μου. Φοβάμαι, μην τυχόν για παράδειγμα ενοχλήσω; Μην πει, ο… παππούς και κάτι παραπάνω; Μην τυχόν ο παππούς κάνει τον έξυπνο; Δηλαδή, οποιαδήποτε έννοια πατριάρχη μπορεί να κουβαλάω εγώ μέσα μου. Δεν θέλω. Τώρα είναι η ώρα να ακούσω. Και αυτό κάνω, ακούω!

Δεν θα ταν καλό, όμως, όλο αυτό το δυναμικό από ανθρώπους που έχουν εμπειρία να αξιοποιηθεί μέσα από τη συμμετοχή τους έστω σε μία συνέλευση; Ή να καλέσουν κάποιους από εσάς, όπως κάλεσαν τους οικονομολόγους; Ή να κατεβείτε και μόνοι σας να συμμετέχετε;

Κατεβαίνουμε. Σκέφτομαι χίλιους δυο τρόπους. Πως θα μπορέσει αυτή η λαϊκή συνέλευση να βγάζει ιδέες, να προωθεί πράγματα, σχέδια, προτάσεις, αποτελεσματικότητα. Απλά είναι δύσκολος ο τρόπος. Ποιος είναι αυτός ο τρόπος;
Δεν είναι σίγουρο ότι οι άνθρωποι που κατεβαίνουν στην πλατεία έχουν όλοι τις ίδιες προθέσεις. Για παράδειγμα κάποιους εκεί μπορεί να τους ενοχλεί ο δικός μου ο διεθνισμός. Κάποιοι άλλοι μπορεί να ενοχλούνται από το ότι εγώ θεωρώ την Ελλάδα προτεκτοράτο από τότε που γεννήθηκε ως κράτος.

Μα εκεί δεν υπάρχει «ενοχλούμαι» ή «δεν ενοχλούμαι». Εκεί ο καθένας μιλάει και ψηφίζεται αυτό που λέει, όποιος κι αν είναι. Η διαδικασία είναι δεδομένη.

Σύμφωνοι. Αλλά οι άνθρωποι δεν είναι ούτε αθώοι ούτε ένοχοι. Σκέφτονται με τον τρόπο που μπορούνε! Και τι μπορεί να βγάλουν ως συμπεράσματα είναι… αλλουνού παππά ευαγγέλιο. Άρα λοιπόν, είναι πώς θα μπορέσει κάποιος να προσφέρει κάτι χρήσιμο, στο σημείο που θα γίνει κατανοητός. Και το ‘κανα! Οπότε εγώ δεν έχω καμία βεβαιότητα ότι μπορεί να είμαι χρήσιμος σε μια τόσο μεγάλη γενική συνέλευση, αλλά μπορεί να είμαι χρήσιμος όταν γράψω ένα κείμενο και να αφορά εμένα, κι ας το κρίνουν οι άλλοι. Αυτή είναι η διαφορά.

Έχετε να προσθέσετε κάτι άλλο;

Ένα τελευταίο θέλω να πω. Ότι η έννοια του έρωτα, είναι η έννοια του Θείου. Η μόνη δυνατότητα που έχουμε εμείς οι άνθρωποι να επικοινωνήσουμε με το Θείο είναι ο έρωτας. Κι όταν κάποιος έχει ορμές και ενοχοποιείται, αυτή η ενοχή είναι προϊόν του ιδεοχριστιανισμού που ενοχοποιεί τη ζωή, διότι σημαίνει επικοινωνιακή γονιμοποίηση!

Η έννοια του έρωτα είναι ταυτισμένη με το Θεό για άλλους πολιτισμούς , όπως οι Αζτέκοι για παράδειγμα. Άρα στην ουσία οι ερωτευμένοι είναι βαθιά θρήσκοι!

Και μετά από κει και πέρα, είναι η έννοια της επανάστασης. Γιατί η επανάσταση είναι η υπεράσπιση της ζωής! Η επανάσταση είναι ένας όρος που επινόησε ο Κοπέρνικος: Revolution. Και ήταν η πορεία των άστρων που επανέρχονται στην συμπαντική αρμονία. Στα ελληνικά το revolution μεταφράζεται ως ανακύκλωση. Άρα λοιπόν η επανάσταση είναι αρμονία, δεν είναι αταξία.

 

ΠΗΓΗ: Σάβ 11/06/2011, http://tvxs.gr/node/86859

Στα ερείπια του σκέπτεσθαι

Στα ερείπια του σκέπτεσθαι*

 

Του Γιάννη Στρούμπα


 

Ενταγμένος σε συλλογικούς σχηματισμούς από την αυγή της ύπαρξής του, ο άνθρωπος καλείται να οργανώσει τον κοινωνικό του βίο επιλέγοντας τους κανόνες που θα ρυθμίσουν τις σχέσεις του με τα υπόλοιπα μέλη της ίδιας κοινότητας. Η συγκεκριμένη απόπειρα είναι διαρκής. Αφορά τη συνολική διαδρομή της ανθρώπινης πορείας στον χρόνο και στον χώρο. Ο τρόπος με τον οποίο θα συγκροτηθεί η κοινωνική οργάνωση υπόκειται σε παραμέτρους που άλλοτε ελέγχονται από τον άνθρωπο κι άλλοτε όχι. Το ζητούμενο της ανθρώπινης συμβολής στη διαμόρφωση του κοινωνικοπολιτικού βίου αναλύει ο Φίλιππος Δρακονταειδής στο δοκίμιό του «Λόγος ερειπίων», εξετάζοντας τις δυνατότητες επέμβασης του ανθρώπου στο είναι τεσσάρων βασικών στοιχείων που συνθέτουν τις κοινότητές του: του κράτους, του λαού, του πολιτεύματος, του δικαίου.


* α΄ δημοσίευση: εφημ. «Αντιφωνητής», αρ. φύλλου 320, 1/6/2011.

Ο άνθρωπος, σαν παίκτης σε επιτραπέζιο παιχνίδι, κρατά στο χέρι του τα ζάρια και καλείται να ορίσει την τύχη του, χωρίς ωστόσο να μπορεί να καταργήσει εντελώς το τυχαίο. Σχεδιάζοντας ένα καλύτερο μέλλον, συγκρούεται με το παλιό, που θεωρείται στον δυτικό κόσμο παρωχημένο. Όμως τ’ απομεινάρια του παλιού, τα «ερείπια», είναι εκείνα που παρέχουν τα υλικά για κάθε νέα οικοδόμηση. Ο σχεδιασμός, συνεπώς, αφορά τα ερείπια που προκρίνονται προς διατήρηση. Ανακύπτει λοιπόν το ερώτημα τι θα αποτελέσει τελικά αντικείμενο επιλογής. Το ερώτημα «τι;» προϋποθέτει τον παίκτη και οδηγεί σε εξελίξεις.

Η μορφή που θα προσλάβει το πρώτο βασικό στοιχείο συγκρότησης των ανθρώπινων κοινοτήτων, το κράτος («τι κράτος;»), απαιτεί την προηγούμενη διερεύνηση της υπάρχουσας οντότητάς του. Το κράτος, στον σύνολο βίο του, ταυτίζει την ύπαρξή του με εκείνη του λαού. Δημιουργείται και πορεύεται πλάι του, ενώ και η κατάλυσή του επισυμβαίνει στο κατόπι του λαού. Η ενηλικίωση και η αξιοπρέπειά του εδράζονται στην καθαρότητα του λαού του. Η σύνθεση του ένδοξου παρελθόντος του αποσκοπεί στην ανάγκη της αυτοεπιβεβαίωσής του πως θα υπάρχει και στο μέλλον. Κι όταν ανακύπτουν εξωτερικοί κίνδυνοι, συνάπτει συμμαχίες, αμφικτιονίες. Όμως η αμφικτιονία δεν είναι πατρίδα, και κανείς δεν θα θυσιαζόταν για χάρη της. Στον σύγχρονο κόσμο, λοιπόν, που είναι ένας, καθώς τα κράτη ανήκουν σε αμφικτιονίες, και πάσχει από αλαλία, εφόσον δεν μπορεί να απευθυνθεί σε κανέναν άλλον λόγω της μοναδικότητάς του, τι προοπτικές θα διάνοιγε το σπάσιμό του σε κομμάτια; Κι αν τα κομμάτια θα ’ταν κράτη, τι καλύτερη μορφή θα γινόταν να προσλάβουν;

Το δεύτερο συστατικό στοιχείο των ανθρώπινων κοινοτήτων, ο λαός, στεγάζει τα μέλη του και τα υποβάλλει, σαν αντάλλαγμα, σε περιορισμούς. Γι’ αυτό και η ελευθερία αποκτά νόημα μόνο εκτός του λαού, και καθίσταται περιζήτητη. Όταν ο λαός παρουσιάζεται συμπαγής, αποτελεί πλήθος· όταν εμφανίζεται τρικυμιώδης και πομπώδης, συνιστά μάζα. Οι μάζες μετατρέπονται σε εργαστήρια εφαρμογής κοινωνικοπολιτικών θεωριών, και συχνά πληρώνουν το τίμημα των πειραματισμών. Τότε υποφέρουν από ασυναρτησία και αναζητούν ηγέτη, τον οποίο επιβάλλουν στο πλήθος, κι εκείνο με τη σειρά του στον λαό. Ο λαός οριοθετεί την ύπαρξή του ορίζοντας εχθρούς και φίλους, σε μία σχέση ασταθή, που θεραπεύεται μέσω της ταξικής διαστρωμάτωσης και του πλούτου. Εξού και αίτημα κάθε επανάστασης υπήρξε η συμμετοχή στον πλούτο. Αν όμως ο πολιτισμός τον οποίο μπορεί να επιδείξει ο λαός είναι η χαύνωση της αφθονίας και η καταναλωτική υστερία, που αναιρούν τον σεβασμό του ανθρώπου και της ζωής, τότε τι είδους λαός είναι αυτός, ο απολιτικός κι αλλοτριωμένος, που κινείται στο στείρο πεδίο του τίποτα;

Για την απόσειση από τον λαό των ευθυνών του χρειάζεται ένα πλαίσιο νομιμότητας. Τούτο το παρέχει το πολίτευμα, ως θεσμός που διέπει τη σχέση κράτους και λαού. Όμως ο προβληματισμός αναφορικά με πολιτειακά ζητήματα, των οποίων γίνεται αποδεκτός ο δημόσιος χαρακτήρας, γι’ αυτό και απαιτητή η επισφράγισή τους από τη «λαϊκή ετυμηγορία», καθίσταται αυτοτροφοδοτούμενος και ανακυκλούμενος. Το οικοδόμημα στηρίζεται σε μία αυταπάτη, κι απαξιώνει τη σκέψη, η οποία καταρρέει. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αντίστοιχης σύμβασης αποδεικνύεται η δημοκρατία, που συναλλάσσεται με τα μέλη της κοινότητας, δίνοντας παροχές υπό τη μορφή δικαιωμάτων, και εισπράττοντας τη δική της σταθερότητα. Αν, ωστόσο, ό,τι θα όφειλε να αποτελεί αντικείμενο διεκδίκησης, απλώς προσφέρεται, τότε ποιο νόημα απομένει στην πολιτική ή στον πολίτη; Ο άνθρωπος καταντά το ουδετεροποιημένο «εκείνο» που καταναλώνει προϊόντα ή υπηρεσίες. Τι πολίτευμα, λοιπόν, θα κατάφερνε να εξασφαλίσει μία κοινωνία που δεν θα υποχωρούσε στην κατανάλωση, κι απ’ την οποία δεν θα απουσίαζε η ανθρώπινη συγκρότηση;

Η λειτουργία του δικαίου, ως θεσμού, αναφύεται εξίσου προβληματική. Το δίκαιο ελέγχεται από την εξουσία, η οποία το διαφεντεύει και το επικαλείται ακόμη κι όταν έχει άδικο. Ο άνθρωπος, ως λαός, υπάγεται επίσης στην εξουσία και στο δίκαιο. Όμως το κράτος, για να εξωραΐσει τη λαϊκή υποτέλεια στην εξουσία, προσποιείται πως αντλεί την εξουσία του από τον λαό. Μέσα στο συγκεκριμένο σχήμα λειτουργίας το αυτεξούσιο του ανθρώπου καταργείται και η ελευθερία υποθηκεύεται στο δίκαιο. Η συναίνεση του ανθρώπου στο δίκαιο είναι προϊόν κατασκευής από την εξουσία, και ισοδυναμεί στην ουσία με ποινή. Η παντοδυναμία της εξουσίας ευνοεί την κατάχρηση δικαίου, γεγονός άδικο. Ερώτημα παραμένει ο τρόπος εξόδου απ’ αυτό το άδικο· και ζήτημα το αν ο άνθρωπος δικαιούται όντως κάτι καλύτερο, εφόσον απαξιώνει τον εαυτό του ως «εκείνο» στον κόσμο της κατανάλωσης.

Στο διά ταύτα: εφόσον οι κρίκοι κράτος, λαός, πολίτευμα και δίκαιο πάσχουν, εφόσον οι τάξεις αποσυντίθενται απορροφημένες στο «εκείνο» που βασανίζει τον βίο, εφόσον η σκέψη παραμερίζεται, τι να πάρει τη θέση τους; Ο Δρακονταειδής αναλύοντας την κατάσταση διαπιστώνει πως ο τρόπος λειτουργίας που περιγράφτηκε είναι διαχρονικός κι αποτελεί εντέλει φαύλο κύκλο. Η επανάληψη αυτή δίνει αξία στα στοιχεία του παρελθόντος, τα «ερείπια», καθώς η επίγνωσή τους είναι πολύτιμη προς τη συνειδητοποίηση του ανθρώπου. Μπορεί λοιπόν η εντύπωση του φαύλου κύκλου, με την παράθεση ερωτημάτων επί των θεμάτων συζήτησης, στα οποία ωστόσο δεν δίνεται εμφανής απάντηση, να θυμίζει αδιέξοδο, όμως το αδιέξοδο είναι φαινομενικό. Άλλωστε η πρόταση κατατίθεται τελικά, και θεραπεύει μάλιστα μία από τις νόσους που περιγράφτηκαν: πρόκειται για την επαναφορά στον ανθρώπινο βίο του σκέπτεσθαι, θεμελιωμένου στα «ερείπια» κι αναδυόμενου από αυτά, όπως τουλάχιστον την επιχειρεί ο Δρακονταειδής μέσω του απαιτητικότατου δοκιμίου του, που αξιώνει την ύψιστη πνευματική συγκέντρωση από τον αναγνώστη του, και δεν προσφέρεται σε καμία περίπτωση για χαλαρές περιδιαβάσεις.

Το οικοδόμημα του Δρακονταειδή, συνεπές στις αξίες του, ριζώνει στα «ερείπια» διανοητών που καλλιέργησαν τη φιλοσοφική σκέψη, εκμεταλλευόμενο τα προηγηθέντα πορίσματα και χρησιμοποιώντας τα σαν εφαλτήριο προεκτάσεων. Έτσι αναδεικνύει τη διαχρονικότητα των προβλημάτων, μα και τις στέρεες βάσεις των νέων διαπιστώσεων, που αποδεικνύονται εξίσου διαχρονικές, ως επαρκώς ισχύουσες. Η ισχύς των νέων απόψεων δοκιμάζεται όχι μόνο στα παρελθόντα που τις επαληθεύουν αλλά κυρίως στα σύγχρονα, έστω κι αν η προέκταση αφήνεται στον αναγνώστη. Όταν ο Δρακονταειδής ερμηνεύει τις αμφικτιονίες ως αποδοχή από τα μέλη τους των αδυναμιών τους κι ως οργανισμούς που παραμένουν αλλότριοι απέναντι στα μέλη τους, γι’ αυτό και δεν επιβιώνουν, δεν χρειάζεται να παραθέσει σύγχρονα παραδείγματα. Οι τρέχουσες εξελίξεις στην ευρωπαϊκή σκηνή προσφέρονται προς ερμηνεία στον καθένα, τόσο αναφορικά με το τι σημαίνει, για παράδειγμα, για την Ελλάδα η επιλογή της να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όσο και για το ποιο (δεν) θα είναι το μέλλον της τελευταίας.

Η αξιοποίηση της φιλοσοφικής παράδοσης συντελείται τόσο σε επίπεδο ιδεών, με την υιοθέτηση της πλατωνικής αριστοκρατικής αντίληψης, που προκρίνει το «σκέπτεσθαι» απέναντι στην αλαλία και προτείνει ως φορείς του τους άριστους, δηλαδή τους ικανότερους προς καθοδήγηση των κοινωνιών, όσο και σε επίπεδο λεκτικό. Χαρακτηριστική λεκτική επιρροή από τον Θουκυδίδη – ιστορικό με διαμορφωμένη φιλοσοφική σκέψη – είναι η χρήση του έναρθρου επιθέτου ουδετέρου γένους στη θέση του ομόσημου ουσιαστικού («το θορυβώδες του θεάματος και το ερεβώδες των επιχειρημάτων»). Παράλληλα επιλέγεται ένας λόγος πυκνός και πολύσημος («Κράτος και λαός κάνουν χρήση λόγου, έτσι ώστε να μην υπάρχουν άνευ λόγου, αφού έτσι κι αλλιώς υπάρχουν εξ αποχρώντος λόγου, που δεν είναι άλλος από το έχειν.»), που μεταχειρίζεται την παρομοίωση επεξηγηματικά, μεταφέροντας τη συζήτηση σ’ ένα ευληπτότερο πεδίο («η Χάρτα των Δικαιωμάτων, κάτι σαν τις Δέκα Εντολές που παρέλαβε ο Μωυσής από τον Θεό στο όρος Σινά»), και που μέσα από τολμηρούς, ευφάνταστους παραλληλισμούς προσδίδει στο κείμενο και λογοτεχνική αξία. Έτσι, τα πολιτειακά δεδομένα ερμηνεύονται με τη βοήθεια της Φυσικής: «Το πολίτευμα υπακούει στον φυσικό νόμο της βαρύτητας, δηλαδή από πάνω (από την εξουσία του κράτους) προς τα κάτω (προς τον λαό). Ο λαός υπακούει στον φυσικό νόμο της ανάδυσης από κάτω (από την εξουσία του λαού) προς τα πάνω (προς το κράτος). Συνήθης φυσικός νόμος είναι η βαρύτητα.»

«Λόγος ερειπίων», λοιπόν: λόγος περί των ερειπίων, που όσο κι αν φαντάζουν υπολείμματα καταστροφής κι απομεινάρια παρωχημένα, είναι οι άσειστες βάσεις πάνω στις οποίες θα εδραστούν τα νέα οικοδομήματα· λόγος από ερείπια, εφόσον δεν υπάρχει παρθενογένεση, κάτι που ισχύει φυσικά και για τον τομέα της σκέψης· και, λόγος ως λογική, η λογική των ερειπίων, που αντιλαμβάνεται τη σύνδεση του παρόντος με το παρελθόν, κι επιτρέπει σε όσους κατανοούν τη σχέση των δύο χρονικών βαθμίδων να προβούν στη σύνθεση της εικόνας του μέλλοντος. Η πυκνή σκέψη του Δρακονταειδή αντικατοπτρίζεται στον ίδιο τον τίτλο του δοκιμίου του, ο οποίος τη συμπυκνώνει εξίσου εύστοχα κι αποτελεσματικά με τον τρόπο με τον οποίο κι εκείνη λειτουργεί στο σύνολο του παρόντος φιλοσοφικού έργου.

 

Φίλιππος Δ. Δρακονταειδής, «Λόγος Ερειπίων», εκδ. Γαβριηλίδης, Αθήνα 2010, σελ. 168.

 

«Κράτος δίχως λαό δεν υπάρχει. Το γεγονός ότι υπάρχουν λαοί δίχως κράτος, δεν αναιρεί τον κανόνα πως δεν νοείται κράτος δίχως λαό. Ούτε αναιρεί την πιθανότητα προσεχούς δημιουργίας κράτους από λαούς δίχως κράτος. Η μη ύπαρξη κράτους δεν σημαίνει μη ύπαρξη λαού. Σημαίνει την μέχρι τέλους παρουσία μιας εκκρεμότητας λαού προς απόκτηση του κράτους του. Η εμπειρία λέει πως τέτοια εκκρεμότητα λύεται μέχρι τέλους διά του τέλους: ή κράτος φτιάχνεται ή λαός χάνεται. Ένα κράτος φτιάχνεται όχι επειδή το θέλει ο λαός του, αλλά επειδή το θέλουν άλλοι, ώστε να φτιαχτεί από τον λαό του. Αυτή η τακτοποίηση είναι συνήθης και βαφτίζεται εποποιία και ηρωισμός. Προς απόκρυψη του κόστους οικοδόμησης του κράτους· κόστος που δεν καταβάλλουν οι άλλοι, αλλά εξ ολοκλήρου ο λαός.»

«Ας δούμε μερικά στοιχεία: να λοιπόν το εκείνο που καταναλώνει το προϊόν Άλφα. Τα συστατικά του προϊόντος Άλφα αναγράφονται στη συσκευασία. Αυτή η αναγραφή αρκεί για την αφαίρεση οποιασδήποτε ευθύνης εκ μέρους του παραγωγού ή κατασκευαστή του προϊόντος Άλφα, αφού, σύμφωνα με το δίκαιο, αυτός έχει ενημερώσει τον καταναλωτή ότι η σύνθεση (και η ημερομηνία παραγωγής, καθώς και η ημερομηνία λήξης του προϊόντος Άλφα) είναι η αναγραφόμενη, όπως το επιβάλλει το δίκαιο της “προστασίας” του καταναλωτή. Έτσι, το δίκιο είναι στην πλευρά του παραγωγού ή του κατασκευαστή. Το εκείνο κρίνεται συνεπώς ως ενημερωμένο (προς εξασφάλιση των δικαιωμάτων του), επιβαρημένο ωστόσο από τη γνωστοποίηση των δεδομένων του προϊόντος Άλφα, η οποία καταλήγει σε συσσώρευση δεδομένων για το πλήθος των προϊόντων Άλφα ως Ωμέγα, που το εκείνο προμηθεύεται και καταναλώνει. Τι γνωρίζει εντέλει το εκείνο από τη χιονοστιβάδα των γνωστοποιήσεων; Πού είναι το δίκιο του; Και αν είναι, έχει σημασία;»

ΣΙΓΑ ΜΗ ΦΟΒΗΘΩ 32 Παπαγαλάκια

ΣΙΓΑ   ΜΗ   ΦΟΒΗΘΩ  32  Παπαγαλάκια 

[Απάντηση από 33 της …. Δυτικής Ελλάδας]

Πριν λίγες μέρες, 32 Υπηρέτες του Συστήματος, που συστήθηκαν ως ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΙ  ΑΝΘΡΩΠΟΙ, βγήκαν στο Κλαρί για να εμψυχώσουν την Ευρωπαϊκή και  ντόπια  Παρασιτική  άρχουσα  Τάξη.

Συνέχεια

Προς τον ιατρικό Σύλλογο Πάτρας…

Προς τον ιατρικό Σύλλογο Πάτρας…

 

Του Γιώργου Ευαγγελάτου*


 

Αγαπητοί συνάδελφοι,                                                                               

ποτέ ως τώρα δεν είχα σκεφτεί να συμμετάσχω στο Δ.Σ. του συλλόγου μας. Αυτό είχε σαν συνέπεια στις εκλογές, να ψηφίζω μόνο πρόσωπα, συναδέλφους που γνώριζα και θεωρούσα ικανούς, αλλά δεν με ενέπνεε η κομματική τους ιδιότητα και προέλευση για να τους ψηφίσω. Φυσικά, όλοι τους ανήκαν ιδεολογικά σε κάποιο κόμμα, αλλά το πολιτικό τους πιστεύω με άφηνε ψυχρά αδιάφορο.

Έπρεπε όμως να το ανεχτώ, αφού ανεξάρτητος συνδικαλισμός, ο οποίος να ενδιαφέρεται πρωταρχικά, με ανιδιοτέλεια και με συνέπεια για τον εργαζόμενο λαό και τα προβλήματά  του, στην προκειμένη περίπτωση, ομιλώ για μια Υγεία που έχει αφετηρία της ελεύθερους να σκεφτούν, να ενεργήσουν ιατρούς και να προσφέρουν το ποθητό αγαθό της προς όλους τους  πολίτες ανεξαρτήτως ιδεολογικής και κομματικής γραμμής, ήταν και είναι ουτοπία. Οι Ιατρικοί Σύλλογοι θα αποτελούσαν εξαίρεση;         

Αυτό όμως δεν σήμαινε ότι περιοριζόμουνα στην άσκηση της ψυχιατρικής και της ψυχανάλυσης, ή πως ήμουν απολιτικός και αδιάφορος προς τα κοινά. Τούτο άλλωστε αποδεικνύεται από την αρκετά συχνή υποψηφιότητα που έβαζα στις βουλευτικές εκλογές , δόξα τω Θεώ,  ποτέ σαν υποψήφιος των κομμάτων εξουσίας. Τούτο γιατί είχα να διαλέξω από τη μια τα άθεα, υλιστικά μαρξιστικά κόμματα που απορώ τι έχουν να δώσουν ακόμη αφότου κατέρρευσε η μάνα Ρωσία που τα δημιούργησε και από την άλλη, τα κόμματα του κεφαλαιοκρατικού αστικού συστήματος που καταρρέει τώρα μπρος στα μάτια μας  πνίγοντας στην πείνα, τη φτώχια, στην υποταγή στο ΔΝΤ τους λαούς και τα εθνικά κυριαρχικά δικαιώματά τους, πλήττοντας ιδιαίτερα τραγικά την πατρίδα μας. Για μένα και τα δυο συστήματα είναι οι δύο όψεις του ενός νομίσματος, ενός πανάθλιου υλιστικού κατεστημένου που δίνει προτεραιότητα στο κέρδος και το χρήμα, όχι στον άνθρωπο. Τόσο το μαρξιστικό, όσο και το ευρισκόμενο στην επιθανάτιο κλίνη του, άθλιο καπιταλιστικό σύστημα που προβάλλει για Θεό του το χρήμα πάνω από τις ηθικές αξίες και τον άνθρωπο, τον θεωρεί αναλώσιμο και ασήμαντο μπρος στο κυνήγι του κέρδους, μου ήσαν και παραμένουν το ίδιο, μισητά και αποτρόπαια. Όμως το κακό παράγινε, η οικονομική αθλιότητα, η πολιτική και ηθική παρακμή στην οποία οδήγησαν την Ελλάδα ιδιαίτερα τα δύο εναλλασσόμενα κόμματα εξουσίας από τη μεταπολίτευση και δώθε, η ανατροπή όλων των αξιών και οι κατεδαφιστικές συνέπειες σε όλους τους τομείς της κρατικής εξουσίας και επομένως στον τομέα της περίθαλψης και της υγείας, με αναγκάζουν να ασχοληθώ ενεργά με τα ιατρικά πράγματα. Τούτο διότι όπως σε όλους τους τομείς της κοινωνικής ζωής και στον τομέα της Υγείας, τίποτα δεν έχει μείνει απρόσβλητο.

Ένα ταμείο που «λεγόταν» ότι έχει ράβδους χρυσού, πως είναι δυνατό να δίνει στο μονοσυνταξιούχο ιατρό σύνταξη πείνας που δεν ξεπερνάει τα 1340 ευρώ; Καλά εκείνο το επικουρικό-κοροϊδία, τι το βάλανε; Πως κατάντησε ένα υγειές ταμείο να αναγκάζει τους ασφαλισμένους του ΤΣΑΥ της Πάτρας κι άλλων περιοχών στην επαρχία, να προπληρώνουν τα φάρμακα οι γιατροί και οι οικογένειές τους; Ποιός ξέρει σήμερα πόσα λεφτά χάθηκαν παίζοντας τις ΕΙΣΦΟΡΈΣ των γιατρών στο χρηματιστήριο τον χρυσό αιώνα του 1999-2000 με την προτροπή των κυβερνώντων ή αγοράζοντας τοξικά ομόλογα; Ουδεμία απάντηση έχουμε πάρει ούτε θα πάρουμε από τις άθλιες κυβερνήσεις της παρακμής ούτε από τους κομματικούς συνδικαλιστές, εγκαθέτους τους. Κάποιοι εκπρόσωποι των ιατρικών συλλόγων και του ΠΙΣ θα πρέπει να απαιτήσουν να μάθουν την αλήθεια στα τεράστια αυτά σκάνδαλα εις βάρος των ασφαλισμένων ιατρών.                                        

Χορτάσαμε από άθλιες κυβερνήσεις, συμβιβασμένες και καθοδηγούμενες από ξένα κέντρα εξουσίας, Αμερική και Ε.Ε. (κι όχι μόνο). Τόσα χρόνια  αυτές μας θεωρούσαν συλλήβδην, τα ένοχα κορόιδα που «τα φάγαμε όλοι μαζί». Αξιολογούν όλους ανεξαιρέτως εκτός από τους υποστηρικτές και διαπλεκόμενους σφουγγοκωλάριους του συστήματος, αναλώσιμα όντα που μπορούν να ζήσουν με 1000, 800, 500 και 300  ευρώ, ενώ οι ίδιοι και οι κομματικοί συνοδοιπόροι τους παίρνουν 4 και 8 και 10000 το μήνα. Είναι κατάσταση αυτή να αναγκάζονται οι γιατροί να  εργάζονται, αντέχοντας ή όχι, μέχρι τα βαθιά τους γεράματα, να πληρώνουν επί πλέον ασφάλεια για να αυξήσουν τη σύνταξή τους 400 ευρώ παραπάνω;  Ένα τέτοιο σκηνικό προκαλεί την άγρια διάθεση των ασυνείδητων θεραπευτών να εκμεταλλευτούν τον ασθενή που βρίσκεται πονεμένος και ανίσχυρος στο έλεός του και να τον εκμεταλλευτούν με βάση το φακελάκι. Μια άλλη παρενέργεια του άθλιου τρόπου αμοιβής των ιατρών είναι να τρέχουν οι γιατροί στα ταμεία που τους πληρώνουν το εξευτελιστικό ποσό των 20 ευρώ «το κεφάλι» την πρώτη επίσκεψη και από 10 ευρώ τις επόμενες. Μια επί πλέον απόδειξη ενός άστοργου κράτους που συγχέει τους πολίτες του με τα πρόβατα είναι ότι το ταμείο του ΟΠΑΔ και τα συμπαρομαρτούντα, πληρώνουν με 6, 12 έως και 18 μηνών καθυστέρηση. Για το έτος μάλιστα 2010 προτάθηκε να πληρωθούν σε ομόλογα του δημοσίου. Αυτά τα υποβαθμισμένα ομόλογα που όσοι τα έχουν αγοράσει στο εξωτερικό σπεύδουν όσο-όσο να τα ξεφορτωθούν και τα αγοράζει με απόλυτη δυσθυμία η ΕΚΤ. Όλα αυτά γιατί; Για να εξασφαλίσουν κάτι παραπάνω μέσα από συντάξεις πείνας για τα γεράματά τους. Αξίζει άραγε να ταπεινώνονται,  για ένα ουτιδανό μισθό να βουλώνουν τη φωνή της συνείδησής τους, να εξετάζουν 1 ασθενή ανά 5 λεπτά, να γίνονται συνταγογράφοι, ή να ξευτιλίζονται στα νοσοκομεία απλώνοντας το χέρι σαν ζητιάνοι; Ή να παίρνουν μίζες από φαρμακευτικές εταιρείες προκειμένου να γράψουν φάρμακά τους;

Κι όσον αφορά το υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης πως είναι δυνατό οι αντίστοιχοι υπουργοί και οι κυβερνήσεις να ανέχονται οι νέοι γιατροί να περιμένουν 5-10 χρόνια, τα πιο δημιουργικά χρόνια της ζωής τους, για να πάρουν ειδικότητα μετά τις βασικές σπουδές τους; Πράγματα παρακμιακά και πρωτοφανή. Ό,τι χρειάζεται για να μεταναστεύει το καλλίτερο ιατρικό δυναμικό στο εξωτερικό. Πρόγραμμα σπουδών μην το είδατε; Ό,τι μάθει κανείς από μόνος του κυρίως  επαφιέμενος στην καλή διάθεση των ανωτέρων του αφού βέβαια κάνει τη λάντζα. Δυστυχώς και στο δικό μας Υπουργείο οι ιθύνοντες αλλάζουν τους νόμους για την υγεία με την ίδια συχνότητα όπως αλλάζουν και οι φορολογικοί νόμοι, σαν πουκάμισα, προκαλώντας άγχος και ανασφάλεια, ανησυχία και σκοτούρες στο γιατρό που παρεμβαίνουν καταλυτικά στην ξεκάθαρη σκέψη που οφείλει να έχει προκειμένου να ασχοληθεί με την εξέταση, διάγνωση και θεραπεία των ασθενών του. Όταν αναγκάζεις με μια εγκύκλιο ή ένα νόμο, όλους συλλήβδην τους γιατρούς, ανεξαρτήτως ηλικίας, να μάθουν ηλεκτρονική συνταγογράφηση, μη λαμβάνοντες υπόψη πως μια μερίδα ιατρών δεν είχαν ποτέ εκπαιδευτεί στα σχολεία ή ιδιωτικά, να αγοράζουν και να χειρίζονται τα P/C, τα λογισμικά, τους αλγορίθμους και τα printers σαν να πρόκειται για οδηγίες χρήσεως καινούργιας τηλεόρασης, ή τοστιέρας, είναι σοβαρά πράγματα αυτά;                                                                      

Κάτω από αυτές τις τραγικές συνθήκες, που δεν  διαφέρουν στο ελάχιστο από το μαρτύριο και τα βάσανα που περνούν όλες οι άλλες ομάδες εργαζομένων σε αυτό το παρακμασμένο κράτος της Απολωλυίας, πλην των βουλευτών-βολευτών και των συνοδοιπόρων τους υπαλλήλων στη Βουλή, των «διορισμένων» με το ρουσφέτι και τη διαπλοκή, ακούγονται φήμες που θέλουν πολλούς συναδέλφους να έχουν εκατομμύρια ευρώ καταθέσεις στις τράπεζες πολύ περισσότερες από ό,τι ο μισθός και η θέση τους επιτρέπει, είναι καιρός πια οι ανένταχτοι στο διεφθαρμένο σύστημα και ανεξάρτητοι στην κομματοκρατία πολίτες, αυτοί που δεν σκέφτονται ούτε δεξιά, ούτε αριστερά, μόνο εθνικά, συνειδησιακά και πατριωτικά, οφείλουν, να αναλάβουν δράση. Να καθαρίσουν την κόπρο του Αυγεία.  

Με βάση αυτά τα πιστεύω και τις ελάχιστες αναφερθείσες λόγω χρόνου, διαπιστώσεις μου, κατεβαίνω στις εκλογές του ιατρικού Συλλόγου, σαν ανεξάρτητος υποψήφιος του πατριωτικού κινήματος, ενός κινήματος αποτελούμενου από ελεύθερους, πνευματικά ανεξάρτητους ενεργούς πολίτες,  που ελπίζουν να δώσουν το παράδειγμα στις χιλιάδες των ανένταχτων, ακομμάτιστων, συνειδητοποιημένων πολιτών που ενδιαφέρονται για ένα καλλίτερο αύριο της πατρίδας τους και του λαού της, να κινητοποιηθούν και να αγωνιστούν για τη μεγάλη αλλαγή της υπόδουλης καθημαγμένης χώρας.

Ποιοι είναι οι στόχοι μου σαν μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου; Δεν υπόσχομαι τίποτα περισσότερο από μια συντονισμένη προσπάθεια με τους άλλους τους αγανακτισμένους πολίτες και γιατρούς, να παλέψω μαζί τους για την ανατροπή του σάπιου πολιτικού συστήματος και των δομών του. Να βοηθήσω στην ανεύρεση και αποκάλυψη τυχόν οικονομικών σκανδάλων και  το οδήγημα αυτών στη δικαιοσύνη. Χωρίς κάθαρση σε όλους τους τομείς, όπου υπάρχουν αδικίες, εκμετάλλευση, σκάνδαλα, μίζες, χωρίς παραπομπή των ενόχων στην ιερή λειτουργία της Δικαιοσύνης, δεν υπάρχει περίπτωση να ξεβρωμίσει η χώρα, ούτε να αποκατασταθεί η υγεία και οι γιατροί να επανεύρουν το απωλεσθέν κύρος τους! 

 

ΠΑΤΡΑ 10/6/011

* Ευαγγελάτος Γεώργιος Υποψήφιος για μέλος του Δ.Σ.

Η μοναξιά του δρομέα μεγάλων αποστάσεων

Η μοναξιά του δρομέα μεγάλων αποστάσεων*

 

Του Πέτρου Παπακωνσταντίνου


Ο ιστορικός του μέλλοντος θα γράψει ότι ο Γιώργος Ανδρέα Παπανδρέου υπήρξε ηγέτης με πάθη. Όχι σαν εκείνα του πατέρα του, πάντως εξίσου ακατανίκητα. Οι κάτοικοι Ερυθραίας έχουν να λένε για την εμμονή του με το ποδήλατο (η οποία λίγο έλειψε να του κοστίσει μια τσακισμένη σπονδυλική στήλη) και το Λιμενικό Πόρου και ευρύτερου Αργοσαρωνικού για τις αμφιλεγόμενες επιδόσεις του στην κωπηλασία, που επιβάρυναν κατά τι το δημόσιο έλλειμμα με υπερωριακή απασχόληση σωστικού συνεργείου. Υπάρχει όμως και ένα πάθος που θα δυσκολευτούν να αμφισβητήσουν και οι πλέον κακόπιστοι: η προσήλωσή του σε μια ρηξικέλευθα νεωτερική αντίληψη περί Δημοκρατίας.

Η κατά ΓΑΠ υπέρβαση του γερασμένου κοινοβουλευτισμού εδράζεται σε δύο σκέλη: Την OpenGov.gr- Ανοιχτή Διακυβέρνηση στην τοπική διάλεκτο- και την άμεση δημοκρατία των δημοψηφισμάτων. Ως προς το πρώτο σκέλος, δεν χρειάζεται να φλυαρήσουμε. Πόσες φορές δεν ξενυχτήσαμε πάνω στο λάπτοπ παρακολουθώντας τις συναρπαστικές συνεδριάσεις του υπουργικού συμβουλίου, με την κ. Μπιρμπίλη να αγορεύει για τους ημιυπαίθριους και τον κ. Πάγκαλο να εξανίσταται για τα προβλήματα του Δήμου Καλυβίων Θορικού;

Παραδόξως, αυτή η τόσο επαναστατική μορφή OpenGov εξέλιπε όταν το ίδιο υπουργικό συμβούλιο άρχισε να συζητάει επί εννέα και δέκα ώρες το Μνημόνιο ΙΙ, δηλαδή την απόλυση δεκάδων και εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων και την εκποίηση του εθνικού πλούτου- τόσο εξευτελιστική, που και οι φίλοι του ΓΑΠ να τον ξεφωνίζουν με τον πλέον προσβλητικό τρόπο: «Η Ελλάδα στον πλειστηριασμό», έγραψαν οι Financial Times, «Η Ελλάδα πουλάει φτηνά και η Γερμανία την αγοράζει», ήταν ο τίτλος της Wall Street Journal. Φαίνεται ότι η «Ανοιχτή Διακυβέρνηση» είναι σαν την τραπεζική πίστωση, για την οποία ένας σπουδαίος οικονομολόγος είχε πει ότι «μοιάζει με την ομπρέλα που σου τη δίνουν όταν ο καιρός είναι αίθριος και σου την παίρνουν πίσω όταν αρχίζει να βρέχει». Ή αλλοιώς, όπως έγραφε ένα σύνθημα των Ισπανών «Αγανακτισμένων»: Error 404- Democracy Not Found.
Όσο για το δεύτερο σκέλος της συντελούμενης θεσμικής επανάστασης, την άμεση, δημοψηφισματική δημοκρατία, ο ΓΑΠ είχε δώσει δείγματα γραφής σε ανύποπτο χρόνο, προτού ακόμη γίνει πρωθυπουργός, από την πρώτη στιγμή που ανέλαβε/παρέλαβε/κληρονόμησε την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ. Το περίφημο δακτυλίδι που του πέρασε ο Κ. Σημίτης στην οδό Αναγνωστοπούλου δεν του ήταν αρκετό. Προχώρησε πάραυτα σε παλλαϊκό δημοψήφισμα (δημιουργώντας και τον παγκοσμίως πρωτότυπο θεσμό των «φίλων» του κόμματος, κάτι σαν πιο light και πιο low budget εκδοχή του full time κομματικού μέλους) για να αποκτήσει την ποθητή νομιμοποίηση. Βεβαίως ήταν τότε μοναδικός υποψήφιος, αλλά αυτό δεν μειώνει τη βαρύτητα της συντελεσθείσας θεσμικής επανάστασης.

Αυτές τις μέρες ο πρωθυπουργός φαίνεται έτοιμος για ένα δεύτερο άλμα στο δρόμο προς την επανίδρυση της Δημοκρατίας μας. Πρώτα στη σύσκεψη των πολιτικών αρχηγών με τον κ. Παπούλια και ύστερα στην ClosedGov.gr συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου, έριξε, μεταξύ τυρού και αχλαδιού, την ιδέα του δημοψηφίσματος με ένα ερώτημα που παραμένει στην ακριβή του διατύπωση αδιευκρίνιστο, φαίνεται όμως ότι σε χονδρές γραμμές θα λέει: «Μου δίνετε την άδεια να σας κάνω ό,τι γουστάρουν οι δανειστές μας ή βγαίνουμε αύριο το πρωί από το ευρώ και κηρύσσουμε πτώχευση»; Κάτι σαν κι αυτό που είχε εισηγηθεί από τις Βρυξέλλες η κ. Δαμανάκη, την οποία αδίκως έσπευσαν να υποτιμήσουν οι γνωστοί εξυπνάκηδες των Αθηνών. Είναι φανερό ότι η Επίτροπος Αλιείας αισθάνεται στο πρωθυπουργικό περιβάλλον σαν το ψάρι στο νερό του.

Τα ερωτήματα του ανυποψίαστου παρατηρητή έρχονται αβίαστα: Ποια αλογόμυγα τσίμπησε τον ΓΑΠ και αναζητά ξαφνικά λαϊκή νομιμοποίηση στο ευρώ; Μήπως ρώτησαν κανένα όταν ψήφιζαν τη συνθήκη του Μάαστριχτ, την ένταξη στην ΟΝΕ, την υιοθέτηση του ευρώ ή τη συνθήκη της Λισαβώνας; Γιατί τώρα, σε μια στιγμή όπου κανένα κόμμα ή απόκομμα που εκπροσωπείται στη Βουλή δεν θέτει ζήτημα εξόδου από το ευρώ;- μέχρι και η κ. Παπαρήγα, για λόγους που αυτή θα γνωρίζει καλύτερα, δήλωσε ότι κάτι τέτοιο θα ήταν «καταστροφικό» αν γινόταν σήμερα, υπό τις υφιστάμενες συνθήκες. Ποια λογική μπορεί να δικαιολογήσει το δίλημμα «Μνημόνιο ΙΙ ή έξω από ευρώ» περισσότερο από τα διλήμματα «βουβωνική πανώλη ή ευρώ», «ισόβιος πρωθυπουργός ο Πάγκαλος ή ευρώ» και πάει λέγοντας; Αν αυτό που επιζητεί ο ΓΑΠ είναι η λαϊκή νομιμοποίηση στην πολιτική του γιατί δεν τη ζητάει ευθέως με τους δύο τρόπους που του είναι διαθέσιμοι: Είτε να θέσει σε δημοψήφισμα τα Μνημόνια Ι και ΙΙ, είτε να προχωρήσει σε πρόωρες εκλογές;

Η απάντηση σε όλα αυτά είναι μάλλον απλή. Ο ΓΑΠ, η πολιτική κάστα και η οικονομική ολιγαρχία που εκπροσωπεί έχουν πανικοβληθεί βλέποντας την Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη, την Πάτρα, την Κέρκυρα, τα Χανιά κι άλλες μεγάλες πόλεις, τη μία μετά την άλλη, να μετατρέπονται σε ακυβέρνητες πολιτείες. Οι «Αγανακτισμένοι», το τεράστιο πλήθος όχι των «συνήθων υπόπτων» της Αριστεράς, αλλά των απλών ανθρώπων του μόχθου και της αγωνίας, οι πιο πολλοί «κοψοχέρηδες» των δύο κομμάτων εξουσίας που τους κυνηγάνε όπου βρεθούν κι όπου σταθούν, έτσι που να νοιώθουν σαν εκπρόσωποι κατοχικής δύναμης σε κατεχόμενη χώρα- όλα αυτά φέρνουν έναν αέρα «Αργεντινής» στην Ελλάδα και η έκρηξη είναι θέμα χρόνου, αν δεν γίνει τώρα, θα γίνει αύριο, αν δεν γίνει αύριο, θα γίνει μεθαύριο, πάντως θα γίνει και δεν θα είναι καθόλου όμορφη για τους κυβερνώντες.

Απέναντι σ’ αυτή την κατάσταση, ο ΓΑΠ και οι υποστηρικτές του έχουν δύο επιλογές: Η μία είναι να επιχειρήσουν μια «δημοκρατική» εκτόνωση, στο στιλ του Ντε Γκωλ μετά τον Μάη του ’68, με κάποιου είδους προσφυγή στις κάλπες. Μόνο που ο ΓΑΠ δεν είναι Ντε Γκωλ και η κυβέρνησή του δεν έχει τίποτα να δώσει στο οργισμένο πλήθος, όπως έκανε ο Γάλλος ηγέτης, για να το εκτονώσει, αντίθετα κάθε μέρα του παίρνει ακόμη περισσότερα. Υπό αυτές τις συνθήκες, αν πάει στις εκλογές κινδυνεύει να παρασύρει το ΠΑΣΟΚ όχι σε ήττα, αλλά σε διάλυση, ενώ αν πάει σε δημοψήφισμα κινδυνεύει να εισπράξει «όχι» ακόμη κι αν το ερώτημα που θα θέσει είναι «συμφωνείτε ότι ο ήλιος ανατέλλει από την ανατολή και δύει στη δύση» ή «συμφωνείτε ότι 2+2=4»;

Με αυτά τα δεδομένα, ο ΓΑΠ θα αναγκαστεί πιθανότατα να συρθεί στη δεύτερη λύση, στο Plan B που του υποδεικνύουν ήδη ισχυρά συγκροτήματα του Τύπου: Κάποιου είδους απολυταρχική εκτροπή, με συνδυασμό προβοκάτσιας (μια δεύτερη «Μαρφίν») ωμής καταστολής διαδηλωτών και απεργών, χάους και καταστροφών που θα οδηγήσει σε κήρυξη κατάστασης εκτάκτου ανάγκης. Ήδη η Θεσσαλονίκη ζει μέρες Φρειδερίκης και Παπάγου με την απαγόρευση συγκέντρωσης του Μίκη Θεοδωράκη και του κινήματός του από τον «προοδευτικό» Μπουτάρη (τον οποίο ψήφισαν και πολλοί αριστεροί), ενώ στο Κιλκίς είχαμε άσκηση ελληνικού στρατού και ΝΑΤΟϊκών με σενάριο την αντιμετώπιση εσωτερικών ταραχών.

Είναι πολύ πιθανό, όμως, η καταστολή να αποδειχθεί μπούμερανγκ για τους εμπνευστές της κι η πραγματική «άμεση Δημοκρατία» που γεννιέται στις πλατείες και τους δρόμους να θεριέψει και να καταπιεί τους εχθρούς της. Σαν έτοιμος από καιρό, ο Μαραθωνοδρόμος- Μπάτμαν που μια κακή μοίρα τον έκανε πρωθυπουργό της Ελλάδας, θα πετάξει στον ουρανό αυτής της χώρας που ποτέ του δεν χώνεψε, θα ανταποδώσει τον ευγενικό χαιρετισμό της ανοιχτής παλάμης σ’ αυτό το πλήθος που πάντα τον κορόιδευε για να κλείσει αυτό το σύντομο, κατάμαυρο κεφάλαιο της ελληνικής ιστορίας με την υποσημείωση: Ποτέ ένας τόσο μικρός άνθρωπος δεν έκανε τόσο μεγάλο κακό και ποτέ τόσο λίγοι δεν εξευτέλισαν τόσο πολύ, τόσο πολλούς…

 

* Από το thepressproject.gr

 

ΠΗΓΗ: http://aristerovima.gr/blog.php?id=2419

ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑ ΤΩΡΑ ΓΙΑ ΤΟ ΜΝΗΜΟΝΙΟ!

ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑ ΤΩΡΑ ΓΙΑ ΤΟ ΜΝΗΜΟΝΙΟ!

Η μόνη ειρηνική και δημοκρατική λύση στην κρίση, για να αποφύγουμε το ματοκύλισμα

 

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου*


 

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας και, κυρίως, οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ (ή όσοι, ενδεχομένως, σκέφτονται να ψηφίσουν τα μέτρα της κυβέρνησης ή να τη στηρίξουν), βρίσκονται ενώπιον ιστορικού διλήμματος, μετά τη μεγαλειώδη, ειρηνική «εξέγερση» του ελληνικού λαού την 5η Ιουνίου, αντάξια των μεγάλων δημοκρατικών και επαναστατικών παραδόσεων της Ελλάδας. Με την εξέγερση αυτή οι Έλληνες πολίτες ανακάλεσαν ουσιαστικά την εντολή, στη βάση της οποίας κυβερνά η σημερινή κυβέρνηση. Τώρα, ο ελληνικός λαός και η Ιστορία θέτουν τους βουλευτές αυτούς (και εμμέσως τον Πρόεδρο) ενώπιον του εξής διλήμματος:

Θα δώσουν την ευκαιρία στον ελληνικό λαό, έστω και την υστάτη, να λάβει με δημοκρατικό τρόπο, με δημοψήφισμα, την κρισιμότερη απόφαση  για το μέλλον του, αν δηλαδή επιθυμεί τη συνέχιση ή τη διακοπή της πολιτικής του Μνημονίου; ‘Η θα επιμείνουν σε μέτρα και πολιτικές που οδηγούν, αργά ή γρήγορα, αλλά με μαθηματική ακρίβεια, σε λουτρό αίματος τη χώρα;

Οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ που στηρίζουν την κυβέρνηση και όσοι ενδεχομένως θα τη στήριζαν, έχουν ακόμα στα χέρια τους το κλειδί του ελληνικού, ίσως και ευρωπαϊκού μέλλοντος και των ειρηνικών εξελίξεων στη χώρα. Αλλά δεν θα το έχουν για πολύ ακόμα.

 

Η προοπτική της σύγκρουσης

 

Ελπίζει κανείς να διαφυλαχθεί μέχρι τέλους ο παραδειγματικά ειρηνικός χαρακτήρας της διαμαρτυρίας. Κυβέρνηση και κράτος απέφυγαν προς το παρόν μαζική καταστολή ή τις συνηθισμένες σε προηγούμενες διαμαρτυρίες προβοκάτσιες. Ίσως ελπίζουν εκτόνωση. Δύσκολα όμως τη φαντάζεται κανείς. Αντιθέτως, στη δυναμική της κατάστασης, πολύ πιο εύκολα μπορεί να εγγραφεί κάποια στιγμή μια βίαιη σύγκρουση.

Δεν πρέπει εξάλλου να ξεχνάμε ότι στις ίδιες τις «οικονομικές εξισώσεις» του Μνημονίου, κρύβεται η προοπτική του εμφυλίου πολέμου, όπως, ορθώς, δεν έχει βαρεθεί να επαναλαμβάνει εδώ και ένα χρόνο ο επικεφαλής του πιο φημισμένου οικονομικού ινστιτούτου της Γερμανίας, του IFO, ο Ζιν. Ο Γερμανός οικονομολόγος υπογραμμίζει την ομοιότητα ανάμεσα στα μέτρα που λαμβάνονται στην Ελλάδα σήμερα και τα διατάγματα του Καγκελαρίου Μπρούνινγκ το 1930, που άνοιξαν το δρόμο στον Χίτλερ.

Ήδη άλλωστε, ένας χρόνος εφαρμογής του Μνημονίου, χωρίς να έχουμε δει ακόμα ούτε μικρό κλάσμα από τις πραγματικές συνέπειες αυτής της πολιτικής, έχει προκαλέσει κρίση αναπαραγωγής του ελληνικού κοινωνικού σχηματισμού και, μαζί του, του ελληνικού κράτους και πολιτικού συστήματος. Η διακοπή, με κάθε μέσο, της λειτουργίας του Μνημονίου και των παρεπόμενων νομικών κειμένων, είναι, σήμερα, ο βασικός όρος επιβίωσης του ελληνικού έθνους-κράτους και της δημοκρατίας.

Μπορεί να διαφυλαχθεί η δημοκρατία και να αποφευχθεί η βίαιη αντιπαράθεση του λαού με τους κυβερνώντες; Μπορεί να διευκολυνθεί  η αρχή μιας αναζήτησης διεξόδου σε μια κατάσταση που γίνεται όλο και πιο δύσκολη;

 

Επαρκούν οι εκλογές;

 

Η δυσαρμονία λαϊκής βούλησης και κυβέρνησης είναι τόσο προφανής και πρωτοφανής, που η άμεση προσφυγή σε εκλογές, πριν από την ψήφιση μέτρων και τη συνομολόγηση διεθνών συμφωνιών που θα δεσμεύσουν όχι μόνο τη σημερινή, αλλά και τις επερχόμενες γενεές Ελλήνων, επιβάλλεται, αν μη τι άλλο, για λόγους στοιχειώδους σεβασμού του γράμματος και του πνεύματος του συντάγματος.

Η διεξαγωγή εκλογών είναι μια αναγκαία συνθήκη για το ξεπέρασμα της κρίσης, δεν είναι όμως καθόλου ικανή. Είναι κοινός τόπος ότι τα υπάρχοντα πολιτικά κόμματα δεν είναι σε θέση να αντιμετωπίσουν την κρίση. Κανένα δεν έχει τη θέληση, τη δύναμη και το κουράγιο να καταγγείλλει το Μνημόνιο, να ζητήσει την επαναδιαπραγμάτευση των δανειακών υποχρεώσεων της χώρας από μηδενική βάση, να θέσει το ζήτημα της αναγκαίας αναδιάρθρωσης του χρέους, με διαγραφή μεγάλου μέρους του, να απειλήσει εν ανάγκη με χρήση των πολλών οικονομικών και γεωπολιτικών «χαρτιών» που έχει η Ελλάδα, να εντάξει τις ελληνικές διεκδικήσεις σε πρόγραμμα σωτηρίας και επανίδρυσης όλης της Ευρώπης, του κοινωνικού κράτους, της δημοκρατίας και του πολιτισμού της από τον επερχόμενο ολοκληρωτισμό των αγορών, που έχει κάνει τώρα τη χώρα μας το κατεξοχήν πεδίο δοκιμής των μεθόδων του. (Ο κ. Σαμαράς, δυστυχώς, και παρά το αρχικό, ιστορικό ‘Όχι του στο μνημόνιο, υποκύπτοντας ίσως στη φύση του κόμματός του, ή στις νεοφιλελεύθερες δοξασίες ενίων συμβούλων του, παρουσίασε στο Ζάππειο 2 ένα πρόγραμμα «μνημονίου χωρίς μνημόνιο», που κινδυνεύει να μας οδηγήσει από τον κύκλο του «Λεφτά Υπάρχουν» στον κύκλο του «Πρόγραμμα Υπάρχει» ή «όχι στο μνημόνιο, ναι στις αποκρατικοποιήσεις»! Δεν αντέχει η χώρα δεύτερο γύρο ψεύτικων ελπίδων)

Στην ανεπάρκεια των πολιτικών δυνάμεων, προστίθεται και η πανθομολογούμενη κρίση των κρατικών θεσμών, που απεδείχθησαν με το μνημόνιο, ανίκανοι να προστατεύσουν πιο ζωτικά κοινωνικά και εθνικά συμφέροντα του ελληνικού λαού, αποτρέποντας τη χρήση τους από διεθνείς δυνάμεις που θέλουν να τον υποδουλώσουν και να τον λεηλατήσουν, με την ενθουσιώδη συνδρομή των ιθαγενών «ελίτ». Αυτό το κράτος δεν υλοποιεί τη θέληση του ελληνικού λαού, αλλά είναι φτιαγμένο για να πραγματώνει την “κουλτούρα της απάτης”, που χαρακτήρισε τη μεταπολίτευση.

Δεν υπάρχει σήμερα τίμιος και νοήμων Έλληνας που να μην πιστεύει ότι χρειαζόμαστε νέα πολιτικά κόμματα, νέους θεσμούς, νέα οργάνωση της δημόσιας ζωής, νέο Σύνταγμα. Οι «αγανακτισμένοι» το αντιλαμβάνονται ενστικτωδώς, γι’ αυτό και επιχειρούν εκ του μηδενός να στήσουν δικούς τους, πρωτόλειους «θεσμούς» με τη μορφή Γενικών Συνελεύσεων. Σε όλες τις συζητήσεις  εκεί είναι φανερή η υφέρπουσα ανησυχία των συζητούντων, που αντιλαμβάνονται τη σημασία, αλλά και τη δυσκολία πολιτικής συγκρότησης των αντιμνημονιακών δυνάμεων και κινδυνεύουν να βρεθούν σε δύσκολη θέση αν αύριο προκηρυχθούν εκλογές.

Βασικό πρόβλημα του Έθνους, η κρίση του πολιτικού συστήματος και του κράτους δεν μπορεί να λυθεί σε μια βδομάδα. Η λύση του θα πάει χέρι-χέρι με τον αγώνα για την ανατροπή της “Δικτατορίας των Δανειστών και του Μνημονίου”. Μέχρι τότε, θα πρέπει να βρεθούν μεταβατικές μορφές που να εξασφαλίσουν, όσο είναι δυνατό, τον δημοκρατικό και ειρηνικό χαρακτήρα του κινήματος που ξεκίνησε στις 25 Μαΐου και στις 5 Ιουνίου.

Ο μόνος τρόπος που διαθέτουμε είναι η διεξαγωγή δημοψηφίσματος για το Μνημόνιο, τα παρεπόμενα νομικά κείμενα και όσα προτίθεται να συνομολογήσει τώρα η κυβέρνηση με το ερώτημα: πρέπει να συνεχίσουν να ισχύουν και να αποτελούν τη βάση της ασκούμενης πολιτικής ή πρέπει η Ελλάδα να τα καταγγείλει, επαναδιαπραγματευόμενη, από μηδενική βάση, τους όρους δανεισμού της.

 

Γιατί χρειαζόμαστε δημοψήφισμα

 

Το Μνημόνιο και τα παρεπόμενα δεν συνιστούν επί μέρους, έστω σοβαρό αντικείμενο οικονομικής πολιτικής. Συνιστούν κορυφαία στρατηγική επιλογή του Έθνους, από την οποία θα εξαρτηθεί το μέλλον του για τις ερχόμενες δεκαετίες, ίσως και αιώνες. Καμιά πολιτική δύναμη, καμιά κυβέρνηση, καμιά Βουλή δεν δικαιούται να δεσμεύσει τη χώρα κατά τέτοιο τρόπο επί δεκαετίες ή αιώνες. Η ηγεσία της παρούσας κυβέρνησης δεν θα ζήσει το υπόλοιπο του βίου τους στην Ελλάδα, ο ελληνικός λαός όμως θα ζήσει στη χώρα του. Πρέπει να του δοθεί η δυνατότητα να αποφασίσει ο ίδιος, άμεσα, για το μέλλον του και για το μέλλον των παιδιών και των εγγονών του.

Πόσο μάλλον πρέπει να γίνει αυτό, στο μέτρο που το Μνημόνιο είναι προϊόν κολοσσιαίας πολιτικής απάτης («λεφτά υπάρχουν»), παραχάραξης της λαϊκής εντολής και, σύμφωνα με κορυφαίους συνταγματολόγους, και του γράμματος του Συντάγματος. Είναι προϊόν ενός πολιτικού πραξικοπήματος και μιας διεθνούς συνωμοσίας, που αποσκοπούσε, σε συνεργασία με την ελληνική κυβέρνηση, στο να φέρει το ΔΝΤ στην ευρωζώνη, μετατρέποντας την Ελλάδα σε πειραματόζωο, για την καταστροφή του κοινωνικού κράτους, της δημοκρατίας και του πολιτισμού της Ευρώπης, ενδεχομένως και για την τελική διάλυση της ΕΕ, αν δεν μετεξελιχθεί σε απροκάλυπτη «δικτατορία των αγορών».

Ο μόνος τρόπος για να πάρει ο ελληνικός λαός την τύχη του στα χέρια του, πλην του να το επιχειρήσει δι’ εξεγέρσεως, είναι λοιπόν να ερωτηθεί ευθέως και άμεσα αν επιθυμεί τη συνέχιση εφαρμογής του Μνημονίου και των συμπαρομαρτούντων ή όχι. Μια τέτοια πράξη θα είναι και πράξη «υπευθυνοποίησης» και «ενηλικίωσης» της χώρας, διακοπής του φαύλου κύκλου της πολιτικής απάτης, που χαρακτήρισε όλη τη μεταπολίτευση, μια πράξη “επανίδρυσης” της ελληνικής Δημοκρατίας, μιας νέας Μεταπολίτευσης που δεν θα κατεδαφίσει, αλλά θα συμπληρώσει και θα ολοκληρώσει την ανολοκλήρωτη και προδομένη μεταπολίτευση του 1974.

Δεν χρειάζεται να βγάλουμε μόνο μια καινούρια, όσο το δυνατό καλύτερη κυβέρνηση. Χρειάζεται να της δώσουμε και σαφή λαϊκή εντολή για το πώς θα ασκήσει την κυβερνητική εξουσία στο κορυφαίο σήμερα ζήτημα του Έθνους. Μόνο έχοντας πίσω της μια τέτοια ξεκάθαρη εντολή θα μπορέσει να διαπραγματευθεί με τις ξένες δυνάμεις, στο απελπιστικό διεθνές σημείο που έφερε την Ελλάδα η παρούσα «κυβέρνηση».

Αν δεν είχε προβλεφθεί στην Κύπρο δημοψήφισμα για το σχέδιο Ανάν, δεν θα υπήρχε σήμερα το κυπριακό κράτος και θα είχε ανοίξει ένας κύκλος αιματηρής αντιπαράθεσης αλά Βοσνία στη Μεγαλόνησο. Αν δεν έκαναν οι Ισλανδοί δύο απανωτά δημοψηφίσματα, δεν θα μπορούσε η κυβέρνησή τους να διαπραγματευτεί πολύ καλύτερους όρους με την Αγγλία και την Ολλανδία. Κανένας δεν έχει το δικαίωμα να στερήσει από τον ελληνικό λαό το δικαίωμα να αποφασίσει δημοκρατικά για τη χώρα του και το μέλλον της, κανένας δεν έχει το δικαίωμα να τον σπρώξει αναγκαστικά σε άλλες μορφές πραγμάτωσης της βούλησής του. Αυτή είναι και η μοναδική βάση της συναίνεσης που ζητάει κάθε τόσο ο Πρόεδρος. Δεν μπορεί συναίνεση να βρεθεί στην καταστροφή και υποδούλωση του ελληνικού λαού, ούτε στην παραχάραξη της βούλησής του, προκειμένου να πληρώσει τα χρέη που δημιούργησε η διαφθορά και εξάρτηση των πολιτικών του ταγών.

 

Αθήνα, 6 Ιουνίου 2011, Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Επίκαιρα, αρ. 86

 

Σημείωση: το κείμενο αυτό είχε γραφτεί όταν ο κ. Παπανδρέου επανέφερε την ιδέα του δημοψηφίσματος, για να την ακυρώσει ευθύς αμέσως με δηλώσεις του εκπροσώπου του! Περιττό να υπογραμμίσουμε ότι όταν λέμε εμείς δημοψήφισμα εννοούμε επί του Μνημονίου, όχι τις απίστευτες γελοιότητες του Προέδρου του ΣΕΒ, που θέλει να βάλει σε … δημοψήφισμα τον, βλακώδη μεν, αλλά εθνικά επικίνδυνο εκβιασμό «Μνημόνιο ή έξοδος από το ευρώ», επιτομή της δουλοπρέπειας του ελληνικού ραγιαδισμού.

Δημοψηφίσματα έγιναν στην Ελλάδα για το αν θέλουμε βασιλεία ή όχι, στην Κύπρο για το αν θέλουν το σχέδιο Ανάν, στην Ισλανδία για το αν θέλουν την συμφωνία που υπέγραψε η κυβέρνησή τους, στη Γαλλία αν θέλουν την ευρωπαϊκή συνταγματική συνθήκη κ.ο.κ. Αυτό εννοούμε, όχι κάποια από τις απάτες στις οποίες επιδίδεται καθημερινά η κυβέρνηση. Αν μετατρέψει και ενδεχόμενο δημοψήφισμα σε νέα απάτη, θα έχει ολοκληρώσει τον βίο της, ανατινάζοντας και μια από τις ελάχιστες δημοκρατικές και ειρηνικές διεξόδους που διαθέτει ακόμα το Έθνος μας.

10.11.2011

* Konstantakopoulos.blogspot.com

ΠΗΓΗ: http://aristerovima.gr/blog.php?id=2417

Η γοητεία της πεφωτισμένης ολιγαρχίας

Η γοητεία της πεφωτισμένης ολιγαρχίας

Με αφορμή την έκκληση διανοουμένων με τον τίτλο «τολμήστε»

 

Του Νικόλα Σεβαστάκη (*)


 

Στους κοινωνικούς τριγμούς και στο συναγερμικό κλίμα των ημερών, η νέα επίκληση της «ευθύνης όλων» λειτουργεί με παράδοξο τρόπο. Φαίνεται να αξιοποιεί μια συγκεκριμένη διάγνωση της κατάστασης των πραγμάτων, διάγνωση η οποία παρουσιάζεται φιλοφρονητικά ως υπερκομματική, υπερβατική και ειλικρινά αυτοκριτική. Αλλά πολλά σε τούτη την διάγνωση και στο «δια ταύτα» που την συνοδεύει δεν είναι καθόλου αποχρωματισμένα.

Παρατηρούμε μάλλον ότι ένας γνώριμος δημόσιος λόγος, ο οποίος έχει ως αιχμή το ζήτημα των σάπιων ηθών και των κακών νοοτροπιών προσαρτάται στον κυβερνώντα «μονόδρομο». Η ρητορική περί κρίσης των αξιών και ηθικής ασφυξίας φαίνεται να επιλέγει το νεοθατσερικό πρόγραμμα για την «ανασυγκρότηση» της χώρας . Σε αυτό το πλαίσιο οι διαφορετικές φωνές του λόγιου-πνευματικού ανθρώπου και του τεχνοκράτη συγκλίνουν σε μια μορφή αναγεννητικού και εξυγιαντικού προσκλητηρίου.

Η σωτηριολογική πρόθεση δεν ανθίζει φυσικά μόνο στην πλευρά των «αντι-λαϊκιστών». Από άλλες πλευρές αντηχούν οι παιάνες της ομοψυχίας απέναντι στην ξενική υποδούλωση του έθνους. Ρεαλιστές και ιδεοκράτες του πνευματικού μας κόσμου μοιράζονται στις δυο πλευρές αναζητώντας, καθένας με τους όρους του, τη μεγάλη υπέρβαση: οι φίλοι του δρόμου της ευθύνης και της σύνεσης προσδοκούν ουσιαστικά την άτεγκτη και αποτελεσματική επιτροπεία η οποία θα «εξορθολογίσει», έστω με το καμτσίκι, τη χώρα και θα πατάξει τους δαίμονές της· οι άλλοι βυθίζονται στο νεφελώδες μιας πάνδημης αφύπνισης που θα φέρει την οικονομική αυτάρκεια και την ελληνική αυτοεπιβεβαίωση.

Στο βάθος, ωστόσο, ένα άλλο επικίνδυνο κύμα ανεβαίνει: η παλιά καλή ιδέα της ολιγαρχίας. Η ιδέα δηλαδή ότι αυτό που χρειαζόμαστε εφεξής είναι μια απερίσπαστη στις αποφάσεις της ομάδα άξιων επιτελικών της οικονομικής διαχείρισης και της «χρηστής» διακυβέρνησης. Και από την άλλη πλευρά, η πεποίθηση ότι μια αυθεντικά φωτισμένη πνευματική ηγεσία μπορεί να τερματίσει με την παρέμβασή της το τέλμα και την παρακμή.

Ενίοτε οι δυο ιδέες και οι άνθρωποι που τις συμμερίζονται περνούν από το ένα στο άλλο μετερίζι. Καθαρολόγοι εκσυγχρονιστές συναντούν συγγραφείς του αιώνιου ρωμέικου στον ίδιο καημό: εναντίον της «ήσσονος προσπάθειας», υπέρ της Ελλάδας των «αξίων», υπέρ του πολιτισμού των «ικανών». Σε μια χώρα με εκατοντάδες χιλιάδες νέους ανέργους και ραγδαία υποβάθμιση των βιοτικών όρων για πολύ περισσότερους, κάποιοι προτείνουν προκλητικά «να δουλέψουμε περισσότερο». Αναπαράγουν, έτσι, τη στερεότυπη αντιδραστική εκδοχή περί δυο κοινωνιών, της κοινωνίας των χρήσιμων και της κοινωνίας των παράσιτων ή αχρείαστων τεμπέληδων.

Προφανώς και η ευθύνη είναι ζωτικής σημασίας όρος για τη δημόσια αντιπαράθεση, τις ατομικές στάσεις ζωής και την πολιτική συνείδηση. Αλλά η ψευδώς υπερβατική και μετα-ιδεολογική της αμφίεση δεν πείθει. Στο πεδίο του τι πρέπει να κάνουμε ισχύει πάντοτε ένας βαθμός μεροληψίας και συγκεκριμένης δέσμευσης. Δεν μπορούμε να είμαστε μαζί, ακόμα και αν σε κάποια πράγματα μπορεί και να συμπίπτουμε. Και αυτό ισχύει ιδιαίτερα σε σχέση με την υπαρκτή κοινωνική-οικονομική συνθήκη, το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα και τη γενικότερη στάση έναντι του κυρίαρχου προστάγματος «εξορθολογισμού». Σε αυτό το σκληρό έδαφος οι συμπτώσεις, έστω και με τη μορφή υπογραφών σε ένα κείμενο, δεν είναι διόλου αθώες.

Επιστρέφουμε λοιπόν στο αφετηριακό πρόβλημα ουσίας: ποιο νόημα δίνουμε στο  περίφημο τέλος των κύκλων ή των φάσεων της «Μεταπολίτευσης»; Τι αντιλαμβανόμαστε ως έξοδο από την χρεοκοπία και την κοινωνική κρίση; Τι επιθυμεί ακριβώς όποιος επικαλείται κάποια τολμηρή ηγεσία; Και εν τέλει ποιο κοινό άραγε μπορεί να έχει μια αριστερή εξόφληση λογαριασμών με το ελληνικό μοντέλο ανάπτυξης με τις διατριβές της Μιράντας Ξαφά ή τις υποδείξεις του Γιάννη Στουρνάρα;

Αυτά τα ερωτήματα θα ήταν αδύνατο να βρουν απόκριση με ασκήσεις αυθυπέρβασης και στις δυο εκδοχές της, την εκδοχή του προσαρμοστικού «ρεαλισμού» και την εκδοχή του ηρωικού «ιδεαλισμού» των οπαδών κάποιου αυτοδύναμου εθνικού δρόμου.

Το πεδίο στο οποίο έχει θέση και περισσότερο νόημα μια αριστερή πολιτική του πνεύματος είναι η υπεράσπιση των κοινών αγαθών, η ριζοσπαστική δημοκρατία και η απόκρουση των νέων ολιγαρχικών και ταξικών παραδειγμάτων «διακυβέρνησης». Επείγει, πάνω από όλα, η  απόσταση από το μύθο κάποιου διευθυντηρίου το οποίο θα υποδυθεί μια Επιτροπή Κοινής Σωτηρίας του μέλλοντός μας.

Σε κάθε περίπτωση το όραμα μιας εξουσίας «σοφών μανδαρίνων» την οποία ευχόταν πριν από πολλά χρόνια ο Γκουστάβ Φλωμπέρ, δεν μπορεί να είναι η απάντηση στην ηθικοπολιτική κατάρρευση του δικού μας πολιτικού συστήματος και των παραδοσιακών του κοινωνικών ερεισμάτων.


* Το άρθρο δημοσιεύεται παράλληλα στο Red Notebook και τα «Ενθέματα» της «Κυριακάτικης Αυγής», φ. 5.6.2011 (enthemata.wordpress.com)

 

ΠΗΓΗ: REDNotebook, 3 Ιουνίου 2011, http://www.rednotebook.gr/details.php?id=2624

Δεν ανήκουμε σε κανένα Κόμμα;

Δεν ανήκουμε σε κανένα Κόμμα; Είμαστε κατά των κομμάτων;

 

Του Παναγιώτη Βήχου*


 

Είμαι στο Σύνταγμα και έξω από τη Βουλή από την πρώτη μέρα. Λαχταρούσα αυτό που γίνεται τώρα να έχει γίνει πολύ πιο πριν όταν μόνο εμείς μια μικρή ομάδα τρώγαμε τόνους χημικά σε κάθε διαδήλωση έχοντας κάνει «κατάληψη» με το πανό μας ΈΞΩ ΑΠΟ ΤΗ ΒΟΥΛΗ. Εδώ, λέγαμε, πρέπει να κατέβει ένα εκατομμύριο λαός. ΝΑ ΠΕΣΕΙ Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΝΑ ΦΥΓΕΙ Η ΤΡΟΙΚΑ. Και επιτέλους ήρθε η ώρα και ο λαός κατέβηκε. ΣΤΗ ΒΟΥΛΗ και στο ΣΥΝΤΑΓΜΑ. Χωρίς κομματική ταμπέλα αλλά σαν απλός λαός.

Ένα μεγάλο βήμα έχει γίνει γιατί αυτός ο λαός – που την Κυριακή ήταν 500.000 άτομα – δεν φεύγει από εκεί αν δεν φύγουν αυτοί που κυβερνούν! Η πλατεία έγινε «Πλατεία Ταχρίρ» όπως είχε πει ο σ. Αλέκος Αλαβάνος – και τον λοιδόρησαν –  όσοι σήμερα έχουν γεμίσει το Σύνταγμα με 40 περίπου πλακάτ και δύο Πανό που γράφουν «ΔΕΝ ΑΝΗΚΟΥΜΕ ΣΕ ΚΟΜΜΑΤΑ»!!! Πάρτε όρκο: Στην κομματική σας τιμή;!!!

Συντροφική κριτική κάνω και δεν θέλω να δημιουργήσω πρόβλημα σε ότι καλό πάει να γίνει στην πλατεία Συντάγματος. Αλλά, σύντροφοι, θα λέμε τα σύκα σύκα και τη σκάφη, σκάφη. Κόμματα δεν ήθελε ο Γκαίμπελς, ο Παπαδόπουλος, ο Μεταξάς και οι χούντες. Σε μια αστική δημοκρατία δεν μπορεί να μην υπάρχουν κόμματα.

Είναι άλλο πράγμα να λέμε να μην κομματικοποιηθεί η αυθόρμητη έκρηξη του λαού, να κατέβουμε χωρίς κομματικά λάβαρα – αφού κάποιοι κατάφεραν να μη θέλει ούτε να τα βλέπει ο λαός – άλλο πράγμα να εξηγούμε ότι τα κόμματα εξουσίας πρέπει να συρρικνωθούν, να μη τα ψηφίσει κανένας, να φύγουν εν ανάγκη και με τις κλωτσιές, να δημιουργηθεί κάτι καινούργιο από αγωνιστές αποδεκτούς από το κίνημα που αρχίζει να βγάζει τα πρώτα του δοντάκια, να λέμε ότι δεν θέλουμε ΑΥΤΑ ΤΑ ΚΟΜΜΑΤΑ που ξεπουλούν τη χώρα μας, το λαό της, τις κατακτήσεις του και άλλο «Δεν ανήκουμε σε κόμματα» που παραπέμπει «τα κόμματα είναι κακό πράγμα». Για να μη δούμε ένα πρωί έναν καινούργιο Παπαδόπουλο να ξεφυτρώνει μπροστά μας!

Τα «δεν εννοούμε αυτό», δε μου λέει τίποτα. Ότι λέει το πλακάτ εγώ καταλαβαίνω. Και το πλακάτ γράφει «Δεν ανήκουμε σε κόμματα»! Ε, όχι ρε σύντροφοι. Αφού σας ξέρω και με ξέρετε! Σας διέγραψαν τα μέλη σας;

Ας ακούσουμε το λαό που δε θέλει συγκεκριμένα κόμματα και ας παρέμβουμε σαν πραγματικοί μαρξιστές. Να μιλήσουμε μαζί με αυτούς που κάποιοι αποκαλούν «απολίτικους» ή «φασίστες» και οι οποίοι λένε ότι όλοι είμαστε ενωμένοι και οι «πάνω» και οι «κάτω», και να είσαστε σίγουροι ότι αυτός ο λαός ο πάντοτε ευκολόπιστος και πάντα προδομένος, θα μας ακούσει αν μιλήσουμε μέσα από την καρδιά μας. Για να πέσει η κυβέρνηση που μας πίνει το αίμα. Να φύγουν όλοι όσοι κυβέρνησαν αυτή τη χώρα. Να ανοίξει επιτέλους ο δρόμος για αποκατάσταση της δημοκρατίας γιατί αυτή τη στιγμή δεν λειτουργεί ούτε η αστική δημοκρατία. Μέσα από αυτούς τους αγώνες θα έρθει η στιγμή που θα πάρουν τα όνειρα εκδίκηση. Μέχρι τότε τρίψτε στα μούτρα αυτά τα πλακάτ σ’ αυτούς που τα κρέμασαν. Θέλουμε κόμματα αλλά κόμματα από τα σπλάχνα μας που να εξυπηρετούν το λαό και όχι τα λαμόγια.

 

ΠΗΓΗ: 9 Ιούνη 2011, http://www.politikokafeneio.com/neo/modules.php?name=News&file=article&sid=9706

 

* Ο Παναγιώτης Βήχος είναι Μουσικός και διαχειριστής του «Πολιτικού Καφενείου».

Σημαίες από επιδοτήσεις …

Σημαίες από επιδοτήσεις …

 

Του Στάθη Σ(ταυρόπουλου)*

 

 

Ο Ναπολέων περιπατητής κι αυτός στις πλατείες, επαναστάτης στα νειάτα του, τύραννος αργότερα τις φοβόταν. Μπορούσε λαός πολύς να μαζευτεί σε αυτές· έστηνε λοιπόν ο Αυτοκράτορας κανόνια μπροστά απ' τα δημόσια κτίρια να κοιτάζουν προς τις πλατείες και να βλέπουν οι πολίτες απ' τις πλατείες τα κανόνια να τους κοιτάζουν.

…………………………………….

Σπανίως χρειάσθηκε τα κανόνια αυτά να βρυχηθούν και να βροντήξουν, αρκούσε στη σιωπηλή πλειοψηφία η σιωπή τους. Όμως οι πλατείες έλκουν την καταγωγή τους απ' τις αρχαίες αγορές και τα fora, ψήφοι, ψυχές, φωνές, αγορεύσεις, νομίσματα, εμπορεύματα, λιτανείες, τελετές, ίντριγκες, συμφωνίες, συμμαχίες, διαφωνίες, έχθρες, φλερτ, έρωτες, πρόσωπα, πλήθη, σκέψεις, ραντεβού, ανταλλαγές, συναλλαγές, ήταν πάντα οι πλατείες σθεναρά δημοκρατικές…

Με αφορμή την ανεκδιήγητη εκπομπή του ΣΚΑΪ για το 1821, όπου μπερδεύονταν οι έννοιες όπως μπερδεύονταν τα μαλλιά της Μέδουσας με τα φίδια – λόγου χάριν το κράτος με το έθνος ή η αυτογνωσία με τον αυτοπροσδιορισμό, μάλιστα κατά το προηγούμενο του βιβλίου Ρεπούση όπου επίσης μπερδεύονταν ο πατριωτισμός με τον εθνικισμό, η απελευθέρωση με την ενσωμάτωση, η Ρωσία με την ΕΣΣΔ κι άλλα ων ουκ έστιν τέλος, η Ακαδημία Αθηνών διά του Καθηγητή της Νεώτερης Ελληνικής Ιστορίας κ. Κωνσταντίνου Σβολόπουλου καθώς και Επιτροπής εξ Ακαδημαϊκών επί τούτου συσταθείσης, εξέδωσε μια ανακοίνωση (14.IV.2011) η οποία ανάμεσα στα άλλα «χάριν τόσο των παλαιοτέρων όσο και των νεωτέρων Ελλήνων» έκρινε επιβεβλημένη τη «διατύπωση γνώμης», λέγοντας: «Είναι απαράδεκτη η σύνδεση της έννοιας του έθνους με την έννοια του κράτους: η πρώτη ουδόλως προϋποθέτει στην ελληνική περίπτωση (σ.σ.: ή την εβραϊκή, τη βασκική και άλλες) την ύπαρξη της δεύτερης.

Ο ελληνισμός επιβίωσε επί χιλιετίες. Το ελληνικό έθνος στη νεώτερη διαδρομή του, μορφοποιήθηκε κατά τις αρχές του 13ου αιώνα. Η ταύτιση της αφετηρίας του με τη δημιουργία της νεώτερης Ελλάδος ως κράτους, αντιφάσκει με την επιστημονική αλήθεια» (σ.σ.: οι υπογραμμίσεις δικές μου).

……………………………

Εις μάτην, φοβάμαι, έρχεται κι επανέρχεται η Ακαδημία (και οι χιλιάδες τίτλοι της βιβλιογραφίας, ελληνικής και ξένης για την Παλιγγενεσία) – η μωρία είναι αήττητη! Τα κλισέ! Τα τσιτάτα! Η προπαγάνδα! Οι ιδεοληψίες! Η αμάθεια, η ημιμάθεια! Η διαρκής επανάληψη όλων αυτών είναι ορδή αήττητη.

Δύο τέτοια άνθη (με την καλή έννοια του μπουμπουκιού) του καλού (με την καλή έννοια του συρμού) και οι δύο δήμαρχοι χτύπησαν ομού και ταυτοχρόνως, ο κ. Καμίνης και ο κ. Μπουτάρης!

Ο πρώτος αποφαινόμενος ότι «η ελληνική ταυτότητα ξεκινά με την επανάσταση του 1821» (σ.σ.: τις δεκάδες προηγούμενες επαναστάσεις δεν τις είχαν κάνει Έλληνες, αλλά Τυνήσιοι) και ο δεύτερος αναφερόμενος στο «οθωμανικό μας παρελθόν». Θεϊκό! «Οθωμανικό παρελθόν» η Οθωμανική κατοχή! Μια χαρά ζούσαμε τότε όλοι μαζί, δυνάστες και σκλάβοι.

Λέει επ' αυτού πάλι ο κ. Κ. Σβολόπουλος: «Ο αβασάνιστος επηρεασμός από ακραίες σύγχρονες τάσεις ισοπεδωτικής εξίσωσης μεταξύ ατόμων ή λαών, φορέων διαφορετικών αντιλήψεων και επιδράσεων, είναι επιστημονικά αβάσιμος».

Είναι όμως πολιτικά χρήσιμος. Και τα γράφουμε όλα αυτά διότι οι δύο δήμαρχοι ανήκουν εν πολλοίς σε μια σχολή σκέψης που διευκόλυνε τα μέγιστα σε ιδεολογικό επίπεδο τις πολιτικές δυνάμεις του «εκσυγχρονισμού» (και απ' το ΠΑΣΟΚ και απ' τη Ν.Δ. και από ένα μέρος της Αριστεράς) που μας έφεραν στην Ελλάδα του Μνημονίου, όπου για τον νεοφιλελευθερισμό και τους συνοδοιπόρους τους η εθνική κυριαρχία μπορεί να είναι έννοια σχετική, η δημοκρατία να τίθεται υπό την επιτροπεία των τραπεζιτών (γραικύλων και ξένων) και το Σύνταγμα να παραβιάζεται απ' τον Πρωθυπουργό και την κυβέρνηση που έχουν ορκισθεί σε αυτό.

Η Ελλάδα όμως σήμερα δεν αποτελείται ούτε από γενίτσαρους ούτε από ραγιάδες. (Μόνον)… Όσο για την ελευθερία, που πάλι αντιμετωπίζει κινδύνους απ' την Τυραννίδα των Ανδρεικέλων της Τρόικας, λέει πάλι η Ακαδημία, μιλώντας πάντα για το 1821: «Η βίωση από τους Έλληνες της ελευθερίας συνεπαγόταν, σύμφωνα με το κλασικό δόγμα του πολιτικού φιλελευθερισμού, δεκτό απ' τη Γαλλική Επανάσταση και τους δημοκρατικά σκεπτόμενους πολίτες, όχι μόνον το δικαίωμα των υποδούλων να τη διεκδικούν, αλλά και την αντίστασή τους με κάθε τρόπο κατά του τυράννου που τη στερεί».

Ελελεύ ή μα τον μπούτζον του Καραϊσκάκη.

 

*ΣΤΑΘΗΣ Σ. 9.VI.2011 stathis@enet.gr

 

ΠΗΓΗ: Ελευθεροτυπία, Πέμπτη 9 Ιουνίου 2011, http://www.enet.gr/?i=arthra-sthles.el.home&id=282944

Τόκοι, τοκογλυφία, καπιταλισμός

Τόκοι, τοκογλυφία, καπιταλισμός

 

Του Σεβ. Μητροπολίτου Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου Ιεροθέου


 

Στήν εποχή μας επικρατεί η θεοποίηση τού χρήματος, τής ηδονής καί τής ευμάρειας. Η αξιοποίηση καί η εκμετάλλευση τού χρήματος αναπτύχθηκε μέσα σε προτεσταντικούς κύκλους, μέσα σέ μιά ηθική ότι τό χρήμα είναι ευλογία Θεού, καί ο πλούσιος είναι από τόν Θεό ευλογημένος. Αυτό τό θέμα τό αναπτύσσει διεξοδικά ο Max Weber στό γνωστό του κλασσικό βιβλίο «η προτεσταντική ηθική καί τό πνεύμα τού καπιταλισμού». Υποστηρίζει ότι ο καπιταλισμός, η ορθολογιστική αξιοποίηση τού χρήματος καί τής ζωής είναι απόρροια όλων τών αρχών πού αναπτύχθηκαν από τίς διάφορες προτεσταντικές ομάδες στήν Ευρώπη.

Ειδικά γιά τήν αξία τού χρήματος ο Max Weber αναφέρεται στίς οδηγίες πού δίνει ο Benzamin Franklin, τίς οποίες συναντούμε στά βιβλία του «Αναγκαίες νύξεις σέ κείνους πού θά ήθελαν νά γίνουν πλούσιοι» καί «Συμβουλή σέ ένα νέο έμπορο». Στά βιβλία αυτά ο Franklin συμβουλεύει:

«Νά θυμάσαι ότι ο χρόνος είναι χρήμα… Νά θυμάσαι ότι η πίστωση είναι χρήμα… Νά θυμάσαι ότι τό χρήμα έχει αναπαραγωγική καί καρποφόρα φύση. Τό χρήμα μπορεί νά παράγει χρήμα καί τά γεννήματά του μπορούν νά παράγουν περισσότερα… Νά θυμάσαι ότι – κατά τό ρητό – ο καλός πληρωτής είναι ο κύριος τού πορτοφολιού τού άλλου. Όποιος είναι γνωστός ότι πληρώνει ακριβώς στόν χρόνο πού υποσχέθηκε, μπορεί οποιαδήποτε στιγμή νά σηκώσει όλο τό χρήμα πού οι φίλοι του μπορούν νά αποταμιεύσουν».

Αυτή είναι η βασική αρχή τής χρηματοπιστωτικής αγοράς πού σήμερα διέρχεται κρίση.

Ο Max Weber σχολιάζει ότι «ο άνθρωπος κυριαρχείται από τή δίψα γιά απόκτηση χρήματος, απόκτηση πού εκφράζεται σάν τελικός σκοπός τής ζωής του». Καί ρωτώντας ο Max Weber «γιατί πρέπει νά βγαίνουν λεφτά από τούς ανθρώπους;», σχολιάζει τήν συμβουλή πού έδωσε στόν Benzamin Franklin ο αυστηρός καλβινιστής πατέρας του, χρησιμοποιώντας τό χωρίο από τίς Παροιμίες «είδες άνθρωπον επιτήδειον εις τά έργα αυτού; αυτός θέλει εμφανισθεί ενώπιον βασιλέων» (Παροιμ. κβ', 29): «Η απόκτηση χρήματος μέσα στήν σύγχρονη οικονομική τάξη είναι – εφόσον γίνεται νόμιμα – τό αποτέλεσμα καί η έκφραση τής αρετής καί προκοπής σ' ένα επάγγελμα καί η αρετή καί η προκοπή αυτή είναι, όπως είναι εύκολο νά αντιληφθούμε, τό πραγματικό άλφα καί τό ωμέγα τής ηθικής τού Franklin».

Αυτή η νοοτροπία τού συγχρόνου ανθρώπου είναι καπιταλιστική καί παρατηρείται στήν Δύση καί επηρέασε πολλούς σέ όλον τόν πλανήτη. Αυτό βλέπουν σύγχρονοι ξένοι θεολόγοι καί αναλύουν τήν διδασκαλία τών αγίων Πατέρων τής Εκκλησίας.

* * *

Η Καθηγήτρια στό Λουθηρανικό Πανεπιστήμιο τής Τακόμα Brenda Ihssen έγραψε δύο κείμενα στά οποία αναλύει αυτό τό θέμα.

Τό πρώτο έχει τίτλο: «Η τοκογλυφία, η ελληνική Πατρολογία καί η καθολική Κοινωνική διδασκαλία», στό οποίο θίγει θέματα όπως: «τί λένε οι πατερικοί συγγραφείς γιά τήν κοινωνική ηθική», «ποιοί είναι οι τοκογλύφοι», «ποιές είναι οι σημαντικές ερωτήσεις πού πρέπει νά τεθούν καί τίς οποίες πρέπει νά γνωρίζη ο ερευνητής όταν προσεγγίζει ένα πατερικό κοινωνικό-ηθικό κείμενο», «υπό ποιές προϋποθέσεις ή μέχρι ποιό όριο μπορούν οι πατερικές πηγές νά θεωρηθούν ότι συνεισφέρουν στήν δημιουργία τής Καθολικής Κοινωνικής διδασκαλίας».

Μέσα στά κεντρικά αυτά κεφάλαια ανευρίσκουμε πολλές υποδιαιρέσεις, όπως «η απαγόρευση τής τοκογλυφίας στή Γραφή», «ο τοκογλύφος ως απειλή γιά τήν κοινότητα (κακός, άγριο θηρίο, ψεύτης, ακόμη καί φονιάς)», «η πνευματική πτωχεία τού τοκογλύφου», οι τοκογλύφοι ως «μέλη τής κοινότητας», «άν υπάρχουν εξαιρέσεις στόν δανεισμό». Επίσης, απαντά σέ τρία βασικά ερωτήματα όπως: «έχουν σχέση μέ τήν πραγματικότητα τά κείμενα τών Ελλήνων Πατέρων;». «Τούς ενδιαφέρει νά έχουν σχέση μέ τήν πραγματικότητα;», «άν η παρουσία τών ελληνορωμαϊκών θεμάτων είναι αναμφισβήτητη».

Τό δεύτερο κείμενό της έχει τίτλο: «Τά κηρύγματα τού Βασιλείου καί τού Γρηγορίου (Νύσσης) γιά τήν τοκογλυφία». Σέ αυτό εξετάζει τά κίνητρά τους, νά ασχοληθούν μέ τό θέμα τής τοκογλυφίας, οι επιρροές πού δέχθηκαν από φιλοσόφους, η χρησιμοποίηση τής Αγίας Γραφής μέ αναφορά στούς τόκους, η τοκογλυφία ως κλοπή, η ταραχή πού δημιουργεί η τοκογλυφία, οι εικόνες πού χρησιμοποιούνται γιά νά περιγράψουν τόν τοκογλύφο καί τήν τοκογλυφία, καί γιά τόν ουράνιο τόκο.

Στό σημείο αυτό θά ήθελα νά παρουσιάσω τήν εισαγωγή τής Brenda Ihssen, τό συμπέρασμα τής πρώτης μελέτης της, καί ένα βασικό απόσπασμα από τό κεντρικό θέμα. Καί τό θεωρώ αυτό καλό γιατί είναι γεννημένη, μεγαλωμένη καί διδάσκει σέ Πανεπιστήμιο στήν Αμερική όπου η εκμετάλλευση τού χρήματος είναι μιά ολόκληρη επιστήμη. Θυμηθήτε όλη τήν ιστορία τών ομολόγων καί μάλιστα τών δομημένων ομολόγων.

Στήν εισαγωγή της γράφει:

«Αποτελεί αναμφισβήτητη διαπίστωση ότι η συζήτηση γιά τίς ηθικές επιπτώσεις τού τόκου ή τής τοκογλυφίας δέν προκαλεί πιά τό ενδιαφέρον τού μέσου πολίτη. Ο τόκος θεωρείται όχι πρόβλημα αλλά κανονικό στοιχείο τής ζωής. "Είμαστε ευτυχείς νά πληρώνουμε 4% αρκεί νά μπορούμε νά αγοράσουμε τά μαξιλάρια τών διακοπών τά οποία μάς λένε οι ειδικοί τού μάρκετινγκ ότι τά έχουμε ανάγκη". "Δυστυχώς, εκατομμύρια άνθρωποι στόν πλανήτη υποφέρουν στά χέρια άλλων πού ευχαρίστως τούς διατηρούν στή φτώχεια μέσω υπερβολικών καί εξοντωτικών επιτοκίων".

Στήν τάξη μου, οι φοιτητές αναρωτιούνται ποιό είναι τό πρόβλημα άν κάποιοι δανείζονται καί αποπληρώνουν μέ τόκο, εφόσον είναι ενήλικες καί γνωρίζουν τί κάνουν. Πιστεύω ότι τό πρόβλημα είναι ότι στόν 21ο αιώνα υπάρχει θλιβερή φτώχεια, πείνα, άστεγοι καί θάνατοι γιά τούς οφειλέτες καί τίς οικογένειές τους. Επίσης τό πρόβλημα είναι η σωτηρία τού τοκογλύφου, τού οποίου οι πράξεις τόν αποκόβουν από τή θέα τού Θεού.

Στήν αρχαιότητα ο τόκος σέ δάνεια καταδικαζόταν στήν εβραϊκή κοινωνία, ενώ ήταν κανονικό μέρος τών συναλλαγών στό ελληνικό καί ρωμαϊκό σύστημα (άν καί στό ελληνικό σύστημα δέν είχε γίνει καθολικά αποδεκτός). Έτσι, παρ’ ό,τι καταδικαζόταν από τόν Πλάτωνα (πού τόν θεωρούσε «χυδαίο») καί τόν Αριστοτέλη (πού τόν θεωρούσε «παρά φύση»), ο τόκος εθεωρείτο δίκαιη αποζημίωση γιά τό χρόνο καί τό ρίσκο πού αναλάμβανε ο δανειστής. Καθώς ο δανειστής δέν μπορεί νά χρησιμοποιήση τά χρήματα πού έχει δανείσει, ο τόκος αποτελεί «ευγνωμοσύνη» γιά τό χρόνο πού χρειάζεται νά επιστραφούν. Τό ρίσκο σχετίζεται μέ τό ότι ο δανειστής μπορεί νά μή λάβει ποτέ πίσω τά χρήματά του, συνεπώς όσο μεγαλύτερος ήταν αυτός ο κίνδυνος τόσο μεγαλύτερο τό επιτόκιο.

Ωστόσο γιά τήν ελληνική πατρολογία, ο χρόνος καί τό ρίσκο δέν μετρούσαν. Οποιαδήποτε εγγύηση γιά χρήματα πού δανείστηκαν ήταν ασυνείδητη, οποιοδήποτε ποσοστό πάνω από τό κεφάλαιο δανεισμού αποτελούσε τοκογλυφία. Ακόμη καί ένα τοίς εκατό επιθυμία γιά κέρδος έβαζε σέ κίνδυνο τή σωτηρία».

Σέ ένα σημείο τού κειμένου της κάνει λόγο γιά τό κατά πόσον η διδασκαλία τών Πατέρων τής Εκκλησίας εναντίον τής τοκογλυφίας έχει σχέση μέ τήν πραγματικότητα. Γράφει:

«Τά αποσπάσματα πού δείχνουν ότι οι θεολόγοι μας απευθύνονται σέ γνωστούς ανθρώπους τής κοινότητάς τους μάς οδηγούν στό συμπέρασμα ότι αναφέρονται σέ ένα πρόβλημα τό οποίο έχει μεγάλη σχέση μέ τήν πραγματικότητα γύρω τους. Σέ ό,τι αφορά τήν εποχή μας, ομολογώ ότι πιστεύω πώς εξακολουθούν νά έχουν σχέση μέ τήν πραγματικότητα γιά τόν εξής λόγο: κάθε κοινότητα εξακολουθεί νά περιλαμβάνη ανθρώπους πού είναι διατεθειμένοι νά κερδίσουν σέ βάρος άλλων. Επομένως πιστεύω ότι μπορούμε νά μάθουμε από αυτούς τούς συγγραφείς τί είχαν νά πούν γιά τά αποτελέσματα τής απληστίας σέ μιά κοινότητα. Τά γραπτά τους επίσης αποτελούν αντανάκλαση τού ασκητικού ιδεώδους τών θεολόγων γιά τούς οποίους η κύρια σπουδαιότητα τού κειμένου ήταν η εξαγωγή ηθικού νοήματος γιά εφαρμογή στίς τρέχουσες καταστάσεις.

Τελικά όλοι αυτοί οι θεολόγοι πιστεύουν ότι τό χρήμα –είτε κάποιος τό έχει είτε δέν τό έχει, είτε τό δανείζει είτε τό χαρίζει– αποτελεί εμπόδιο γιά μιά αποτελεσματική σχέση μέ τό Θεό» (σελ. 5).

Στό συμπέρασμα γράφει:

«Η αρετή τής προσφοράς είναι μιά διαρκής πορεία πού ποτέ δέν τελειούται. Σύμφωνα μέ τούς θεολόγους μας, αυτός πού δίνει, αντί νά δανείζει, απομακρύνει εμπόδια πού δημιούργησε η αμαρτία, εμπόδια τά οποία δέν αφήνουν τούς ανθρώπους νά έχουν υγιείς καί διατηρήσιμες σχέσεις μεταξύ τους. Η αληθινή αγάπη επιθυμεί νά μοιράζεται τό δικό της, ενώ η αληθινή απληστία επιθυμεί μόνο τό συμφέρον της. Η τοκογλυφία αντιπροσωπεύει τό ακριβώς αντίθετο τής αγάπης, καί μάλιστα μέ αγαθό προσωπείο. Ο συμφεροντολόγος χριστιανός μπορεί νά ισχυρισθή ότι έχει δικαίωμα νά δανείζει μέ τόκο –ακόμη καί μέ υπερβολικό επιτόκιο– πρώτον διότι είναι νόμιμο καί δεύτερον διότι ο Χριστιανός έχει ελευθερωθή από τό νόμο. Τήν ίδια λογική συνάντησε ο Απ. Παύλος στήν Κόρινθο καί η απάντησή του ήταν ότι «όλα είναι νόμιμα γιά μένα, αλλά δέν είναι όλα ωφέλιμα».

Συνοψίζοντας, οι Έλληνες Πατέρες θεωρούσαν ότι η τοκογλυφία δέν είναι ηθική, δέν μπορεί νά δικαιολογηθή καί δέν είναι ωφέλιμη. Οι σύγχρονοι συγγραφείς υποστηρίζουν ότι τό ζήτημα τής τοκογλυφίας είναι νεκρό στήν εποχή μας, καθώς όλοι δανείζουν καί δανείζονται μέ τόκο χωρίς νά τό σκέφτονται. Ελπίζω ότι κάνουν λάθος. Η παγκόσμια φτώχεια είναι τόση πού τό θέμα τής τοκογλυφίας είναι σημαντικό γιά όσους στοχάζονται γιά τίς σύγχρονες οικονομικές καταστροφές τίς οποίες επιφέρουν άδικες πρακτικές δανεισμού. Ο καπιταλισμός έχει υποτάξει γιά πάρα πολύ καιρό τήν ανθρώπινη υγεία καί αξιοπρέπεια σέ οικονομικούς σκοπούς. Ως θέμα η τοκογλυφία δέν προκαλεί συζητήσεις, αλλά η φτώχεια προκαλεί. Θά πρέπει νά προβληματιζόμαστε βαθιά γιά τό κακό πού επιφέρει ο τόκος τών δανείων σέ άτομα, σέ οικογένειες, σέ κοινότητες, σέ χώρες καί –άν οι θεολόγοι μας έχουν δίκαιο– ακόμη καί στή σωτηρία τού καθενός μας» (σελ. 8).

* * *

Ζούμε σέ μιά εποχή στήν οποία κυριαρχεί ο δανεισμός, ο επίσημος καί νόμιμος μέ τίς Τράπεζες καί κατά κάποιον τρόπο θεωρείται καί ηθικός. Πολλοί παίρνουν δάνεια γιά νά αποκτήσουν σπίτι, νά σπουδάσουν τά παιδιά τους, νά κάνουν τίς διακοπές τους κλπ. Σέ μερικές περιπτώσεις, όπως τήν απόκτηση οικίας, μπορεί κανείς νά πή ότι είναι ωφέλιμος ο δανεισμός. Σέ αυτές τίς περιπτώσεις μιά κοινωνία δίκαιη μπορεί νά ωφελήση τούς μή έχοντας, χωρίς, βέβαια, νά χάσουν καί οι κατέχοντες. Η επιστήμη τής πολιτικής οικονομίας μπορεί νά εξισορροπήση τά πράγματα, ώστε καί οι Τράπεζες νά ωφελούνται μέ μέτρο, νόμιμα, αλλά καί οι μή έχοντες νά βοηθούνται νά αντιμετωπίζουν τά προβλήματα τής ζωής τους, χωρίς νά χάνουν τήν ελευθερία τους. Άν αυτό λειτουργή μέ νόμιμο καί δίκαιο τρόπο, τότε μπορεί νά λειτουργήση μέ τήν αρχή τής φιλαδελφίας.

Όμως, ο δανεισμός όταν συνδέεται μέ τήν ηδονή, τήν ευδαιμονία, τήν καλοπέραση, τήν ευμάρεια, τήν προσπάθεια γιά πλουτισμό κλπ, δέν μπορεί νά γίνη αποδεκτός. Πρέπει νά αντιμετωπίζουμε τό θέμα καί στά πάθη πού καλλιεργεί, καθώς επίσης καί στήν όλη νοοτροπία πού αναπτύσσει, όταν ο νούς μας είναι κολλημένος μόνον στά χρήματα καί τά κτήματα, καί δέν τόν αφήνουμε νά ασχολήται καί μέ άλλα σοβαρότερα θέματα.

Πρέπει νά στιγματίζουμε καί νά καυτηριάζουμε τούς τοκογλύφους πού εκμεταλλεύονται τόν πόνο τών συνανθρώπων τους καί μένουν ασυγκίνητοι μπροστά στήν δυστυχία τους. Οι χαρακτηρισμοί τών Πατέρων γι’ αυτούς είναι πολύ βαρείς. Στίς περιπτώσεις αυτές, όσοι έχουν χρήματα πρέπει νά ασκούν φιλανθρωπία καί νά δίνουν άτοκο δανεισμό σέ αυτούς πού χρειάζονται χρήματα γιά νά αντιμετωπίσουν τίς δυσκολίες τής ζωής.

Επίσης, στά σύγχρονα δεδομένα η αποταμίευση τών χρημάτων στίς Τράπεζες θεωρείται κάτι τό απαραίτητο καί ο τόκος δίκαιος καί νόμιμος. Δέν μπορεί κανείς νά αρνηθή μιά τέτοια λελογισμένη δυνατότητα, ιδίως γιά τούς οικογενειάρχες, αλλά τό κρίσιμο θέμα είναι ότι η αποταμίευση όταν εντάσσεται μέσα στήν προοπτική τού πάθους τής φιλοκτημοσύνης καί τής φιλαργυρίας, καί μάλιστα όταν αναστέλλεται η ελεημοσύνη καί η φιλανθρωπία, καθώς επίσης όταν στηρίζεται η ελπίδα τού ανθρώπου στά χρήματα, καί αποβάλλεται η πίστη στήν Πρόνοια τού Θεού, τότε αυτό δέν μπορεί νά δικαιωθή από τήν εκκλησιαστική ηθική.

Γενικά, δέν πρέπει νά αυξάνουμε τίς ανάγκες μας, δέν πρέπει νά επιδιώκουμε νά ζούμε πλουσιαπάροχα, ώστε νά μήν εξαναγκαζόμαστε νά δανειζόμαστε χρήματα, γιατί έτσι χάνουμε τήν ελευθερία μας. Η ολιγαρκής ζωή είναι μιά αξιοπρεπής ζωή. Άλλωστε, πτωχός δέν είναι εκείνος πού δέν έχει χρήματα, αλλά κυρίως εκείνος πού δημιουργεί τήν ανάγκη τών πολλών αναγκών καί εξαναγκάζεται νά δανείζεται από Τράπεζες καί από ανθρώπους, μέ αποτέλεσμα νά χάνη τήν ελευθερία του. Έρχονται συχνά στήν Ιερά Μητρόπολη άνθρωποι πού έχασαν τίς περιουσίες τους, τά σπίτια τους από τέτοιους δανεισμούς.

Η ασκητική ζωή, πού συνίσταται καί στήν αποφυγή τής πολυτέλειας καί τής ευδαιμονίας μπορεί νά μάς ωφελήση καί στό θέμα αυτό, γιά νά διαφυλάττουμε τήν πνευματική μας ελευθερία καί τήν ανεξαρτησία μας από καταστάσεις πού μάς υποδουλώνουν κυριολεκτικά. Σέ μιά καπιταλιστική κοινωνία πού όλοι ζούν μέ τό όνειρο τού χρήματος καί τά τηλεοπτικά παιχνίδια, καθώς επίσης εκεί αποβλέπουν καί τά ποικίλης φύσεως λαχεία, έχουμε καθήκον νά ζούμε ασκητικά καί νά εργαζόμαστε τίμια καί μέ αυτόν τόν τρόπο εφαρμόζουμε τόν ευαγγελικό λόγο. Καί πάντοτε ο νούς μας πρέπει νά είναι εστραμμένος στήν προπτωτική ζωή τών Πρωτοπλάστων καί τήν εσχατολογική ζωή, νά αποβλέπουμε, κατά τόν λόγο τού αγίου Γρηγορίου τού Θεολόγου, όχι στήν μετέπειτα διαίρεση, αλλά στήν αρχική ισονομία-ισότητα.

 

ΠΗΓΗ: Οκτώβριος 2008, http://www.parembasis.gr/2008/08_10_13.htm