Για την Ελλάδα και την κρίση της Ευρωζώνης

Συνέντευξη του Κώστα Λαπαβίτσα [στον The Guardian]

Γιατί είναι η Ελλάδα σε μια τέτοια καταστροφική κατάσταση; Ποιος, μεταξύ των Βρυξελλών, των τραπεζιτών, των πολιτικών και του λαού, είναι πραγματικά υπεύθυνος; Ποια είναι η λιγότερο κακή επιλογή: παραμονή στη ζώνη του ευρώ, ή η ελληνική έξοδος;

Για τρία χρόνια τώρα, τα δεινά της Ελλάδας – και η διεθνής αντίδραση σε αυτά – έχει κυριαρχήσει στα πρωτοσέλιδα. Υπολογίζεται ότι το ένα τρίτο του ελληνικού πληθυσμού ζει σήμερα κάτω από το όριο της φτώχειας. Κατακόρυφη πτώση των μισθών και των συντάξεων, ατελείωτες αυξήσεις φόρων και ολοένα μεγαλύτερες περικοπές των δαπανών έχουν σπρώξει τη χώρα στο χείλος της οικονομικής και κοινωνικής κατάρρευσης.

Οι ουρές για τα συσσίτια μεγαλώνουν. Ο αριθμός των αστέγων αυξάνεται καθημερινά. Αναγκαία φάρμακα λείπουν όλο και περισσότερο. Πολλοί Έλληνες υποφέρουν όπως δεν υπέφεραν ποτέ, πέρα από περιόδους πολέμου. Όμως πόσο μπορούμε πραγματικά να κατανοήσουμε τους λόγους αυτής της κρίσης – και τις πιθανές λύσεις για αυτό;

Καθώς η Ελλάδα οδεύει προς τις εκλογές που θα μπορούσαν να καθορίσουν όχι μόνο το δικό της μέλλον, αλλά και το ενιαίο νόμισμα και τις προοπτικές της πανευρωπαϊκής ανάκαμψης, σας ζητήσαμε να στείλετε τις ερωτήσεις σας για τον Κώστα Λαπαβίτσα, καθηγητή Οικονομικών στο SOAS, ριζοσπάστη και γνωστό σχολιαστή στα μέσα ενημέρωσης, και συγγραφέα του "Κρίση στην Ευρωζώνη". Δεν κρύβει το γεγονός ότι πιστεύει πως η Ελλάδα πρέπει να μειώσει τα χρέη της και να αποχωρήσει από το ευρώ, και επίσης υποστηρίζει ότι η ευρύτερη ευρωπαϊκή λιτότητα είναι αντιπαραγωγική και είναι πιθανό να οδηγήσει σε μια μεγαλύτερη και βαθύτερη ύφεση και στο τέλος της νομισματικής ένωσης. Εν τέλει ο ίδιος πιστεύει ότι οι λαοί της Ευρώπης πρέπει να αποκτήσουν δημοκρατικό έλεγχο στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματά τους, και να διασφαλίσουν ότι αναδιαρθρώνονται προς το συμφέρον του λαού και όχι των τραπεζών.

Για την καλυφθεί όσο περισσότερο γίνεται το θέμα, οι σχεδόν 100 ερωτήσεις σας έχουν συμπυκνωθεί σε 10, οι οποίες ευελπιστούμε ότι θα καλύψουν την πλειονότητα των θεμάτων και τις ανησυχίες που θίξατε.

1. Ποιος κατά κύριο λόγο ευθύνεται για την πορεία της Ελλάδας προς την καταστροφή: οι πολιτικοί, οι απλοί άνθρωποι, οι πολιτικές της ΕΕ και της ευρωζώνης ή κάτι άλλο; Σε ποιο βαθμό πρόκειται για καθαρά ελληνική κρίση;

Το να κατηγορείς την Ελλάδα για την κρίση στην Ευρωζώνη ήταν ένα σύνηθες χαρακτηριστικό της δημόσιας συζήτησης, παίρνοντας συχνά παθογόνες μορφές – για παράδειγμα ότι οι Έλληνες είναι ανέντιμοι και τεμπέληδες, ότι οι Έλληνες πολιτικοί είναι διεφθαρμένοι, ότι η χώρα είναι πολύ καθυστερημένη και ούτω καθεξής. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η ελληνική κοινωνία έχει βαθιά προβλήματα, αλλά αυτά τα επιχειρήματα είναι παιδαριώδη ως ερμηνείες της κρίσης. Παραδόξως, οι Έλληνες αξιωματούχοι παπαγάλιζαν μερικά από αυτά τα στερεότυπα, ενώ διαπραγματεύονταν με την ΕΕ.

Η ελληνική πορεία προς την καταστροφή καθορίστηκε από τη συμμετοχή της στην Ευρωζώνη, όπως συνέβη και με άλλες περιφερειακές χώρες – Πορτογαλία, την Ιρλανδία και την Ισπανία. Η περιφέρεια υιοθέτησε το ευρώ με την ελπίδα ότι θα οδηγήσει σε σύγκλιση με τις περισσότερο ανεπτυγμένες χώρες του ευρωπαϊκού πυρήνα. Αλλά η νομισματική ένωση έχει διαρθρωτικές αδυναμίες. Μέσα στο άκαμπτο πλαίσιό της, και αντιμετωπίζοντας τους παγωμένους γερμανικούς μισθούς, οι περιφερειακές χώρες έχασαν την ανταγωνιστικότητά τους. Ως αποτέλεσμα είχαν τεράστια εξωτερικά ελλείμματα, τα οποία χρηματοδοτήθηκαν με δανεισμό από τις τράπεζες του ευρωπαϊκού κέντρου. Οι περιφερειακές τράπεζες είχαν επίσης το πλεονέκτημα της εύκολης πίστωσης ώστε να επεκτείνουν τον εσωτερικό δανεισμό. Μέχρι το 2009 οι περιφερειακές οικονομίες ήταν φορτωμένες με τεράστια χρέη – εγχώρια και ξένα, ιδιωτικά και δημόσια – που τις θέτει ουσιαστικά σε καθεστώς πτώχευσης. Οι χώρες του κέντρου, αρκετά λογικά ήταν απρόθυμες να αναλάβουν το κόστος των αφερέγγυων περιφερειακών χωρών. Αυτή είναι η βασική αιτία της κρίσης της ευρωζώνης και η Ελλάδα είναι απλά η πιο οξεία περίπτωση της αποτυχίας της Ευρωπαϊκής περιφέρειας.

2. Σίγουρα η "τρόικα" της ΕΕ, το ΔΝΤ και την ΕΚΤ, δεν έχουν ένα δίκιο, όταν κατηγορούν τα ελληνικά προβλήματα της φοροδιαφυγής, της ευνοιοκρατίας και άλλων μορφών πολιτικής διαφθοράς;

Μακριά από μένα το να αρνηθώ τα ελαττώματα του ελληνικού κράτους, της οικονομίας και της κοινωνίας: Εκτεταμένη φοροδιαφυγή. Ένα φορολογικό σύστημα που ευνοεί τις μεγάλες επιχειρήσεις και τους πλούσιους. Διαφθορά στις δημόσιες συμβάσεις, συμπεριλαμβανομένων της υγείας και των εξοπλισμών. Δυσλειτουργίες της αγοράς εργασίας με την εκμετάλλευση στην ιδιωτικό τομέα και τις πελατειακές σχέσεις στο δημόσιο τομέα. Ευνοιοκρατία για τις μεγάλες επιχειρήσεις που συνδέονται στενά με το κράτος. Αναποτελεσματικές μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις που συχνά αποφεύγουν τους φόρους. Ανισότητα και αδύναμη κοινωνική πρόνοια. Αλλά ας είμαστε σαφείς ότι η σημερινή κατάσταση στην Ελλάδα δεν είναι το αποτέλεσμα των διαρθρωτικών αδυναμιών που υπάρχουν για μεγάλο χρονικό διάστημα. Η χώρα είναι στο χείλος της καταστροφής επειδή επέλεξε να ενταχθεί σε μια εσφαλμένη νομισματική ένωση. Το ευρώ όξυνε στο έπακρο το το ελληνικό πρόβλημα, όπως άλλωστε το έπραξε και για άλλες χώρες.

3. Γιατί πρέπει κάποιος να συμπαθεί τους Έλληνες, και τι πιθανότητες υπάρχουν για την πραγματική μεταρρύθμιση της χώρας;

Οι Έλληνες δεν χρειάζονται συμπάθεια, αλλά υποστήριξη. Αυτή είναι πραγματικά μια ευρωπαϊκή κρίση και αν η ελληνική καταστροφή επιλυθεί προς το συμφέρον των εργαζομένων, η υπόλοιπη Ευρώπη επίσης θα επωφεληθεί. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η Ελλάδα χρειάζεται ριζική και ολική αλλαγή, αλλά η αναγκαία μεταρρύθμιση είναι απίθανο να γίνει από τις κυρίαρχα κοινωνικά στρώματα. Είναι ακριβώς οι άνθρωποι που δεν πληρώνουν φόρους, που έχουν τους στενότερους δεσμούς με το κράτος, που διαθέτουν εκτεταμένα δίκτυα πατρωνίας και απελπισμένα παλεύουν να παραμείνουν στη νομισματική ένωση. Μια πραγματική μεταρρύθμιση στην Ελλάδα πρέπει να καθοδηγηθεί από τους εργαζόμενους οι οποίοι πληρώνουν τους φόρους τους σχολαστικά και υποφέρουν από τη διαφθορά και πελατειακές σχέσεις. Η περιβόητη αποστροφή της Ελλάδας στο να πληρώνει φόρους, θα θεραπευτεί μόνο αν υπάρχει βαθιά κοινωνική και πολιτική αλλαγή.

4. Πιστεύετε ότι η θεαματική αποτυχία της ΕΚΤ και του ΔΝΤ για την πρόβλεψη της ευρωπαϊκής κρίσης χρέους συνοδεύτηκε από μια λανθασμένη αντιμετώπιση των οικονομικών προβλημάτων στην Ελλάδα όταν η κρίση άρχισε; Και τα μέτρα που επιβλήθηκαν στην Ελλάδα έκαναν τα πράγματα χειρότερα;

Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής δεν μπορούν να διεκδικήσουν εύσημα για την πρόβλεψη της Ευρωπαϊκής κρίσης, αν και υπήρξαν πολλές φωνές στο αγγλοσαξονικό κόσμο που δήλωναν ότι η νομισματική ένωση ήταν χτισμένη στην άμμο. Περισσότερο από αυτό, οι πολιτικές της "τρόικας" (ΕΕ, ΔΝΤ και ΕΚΤ) έχουν κάνει τα πράγματα χειρότερα. Περιλάμβαναν, πρώτον, λιτότητα για να μειωθεί το κρατικό έλλειμμα και η έκθεση σε δημόσιο χρέος και, δεύτερον, διαρθρωτική προσαρμογή για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας. Και τα δύο απέτυχαν και επιδείνωσαν την κρίση σε όλη την Ευρώπη.

Η λιτότητα έχει οδηγήσει σε μείωση των δημόσιων δαπανών και υψηλότερους φόρους, μειώνοντας έτσι τη ζήτηση. Οι επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν δυσκολίες ως εκ τούτου, καθώς οι τράπεζες έχουν επίσης μειώσει την πίστωση. Το αποτέλεσμα είναι αύξηση της ανεργίας, μείωση της κατανάλωσης και μείωση των επενδύσεων. Τα στοιχεία για την Ελλάδα θυμίζουν τις ζημιές του πολέμου – ανεργία 22% και μείωση της παραγωγής περίπου 20%. Όπως το ΑΕΠ συρρικνώνεται είναι πολύ πιο δύσκολο να αντιμετωπιστεί το δημόσιο και ιδιωτικό χρέος, για να μην αναφέρουμε και την αποδοτικότητα της συλλογής φόρων.

Η διαρθρωτική προσαρμογή έχει συνθλίψει το κόστος εργασίας, ενώ απελευθερώνει περαιτέρω τις αγορές και ιδιωτικοποιεί τα δημόσια αγαθά. Προφανώς το ιδιωτικό κεφάλαιο θα επωφεληθεί από τις νέες συνθήκες, τονώνοντας την οικονομία. Αλλά με τις μειώσεις στους μισθούς είναι απίθανο να ωφεληθεί σημαντικά η περιφερειακή ανταγωνιστικότητα, εφόσον η Γερμανία ακολουθεί την πολιτική της διατήρησης των μισθών σε χαμηλά επίπεδα. Η απελευθέρωση και η ιδιωτικοποίηση, από την άλλη πλευρά, θα χρειαστεί χρόνια για να έχει κάποιο αποτέλεσμα, και ακόμα και τότε είναι αμφίβολο ότι θα αυξήσει ουσιαστικά την παραγωγικότητα. Εν τω μεταξύ, η επίθεση στο δημόσιο τομέα έχει αποδυναμώσει πραγματικά την ικανότητα του κράτους να εισπράξει φόρους. Τα φορολογικά έσοδα κατά τη διάρκεια των τελευταίων δύο μηνών στην Ελλάδα, είχαν τρομακτική πτώση. Η χώρα είναι ένα βήμα μακριά από το να μην μπορεί να πληρώσει μισθούς και συντάξεις στον δημόσιο τομέα.

5. Οι ευρωπαϊκοί φορείς χάραξης πολιτικής έχουν μάθει τίποτα από την κρίση;

Δεν είναι αλήθεια ότι τα προβλήματα της πολιτικής έχουν προκύψει από την αδυναμία των Ευρωπαίων πολιτικών να ανταποκριθούν στην πρόκληση. Για να είμαστε πραγματικοί, οι νεοφιλελεύθερες ιδέες είναι ευρέως διαδεδομένες στο κατεστημένο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στα γερμανικά πανεπιστήμια και στους πολιτικούς κύκλους οι παραδοσιακές αρχές της πολιτικής οικονομίας έχουν σχεδόν εξαφανιστεί. Η σκέψη κυριαρχείται από διαφορετικές εκδοχές των ακαδημαϊκών οικονομικών των ΗΠΑ, και το προεπιλεγμένο μοντέλο κηρύττει τα πλεονεκτήματα των ελεύθερων αγορών. Αυτό συχνά περιλαμβάνει την τοποθέτηση των συμφερόντων των δανειστών στην πρώτη γραμμή και επιμένει ότι τα χρέη θα πρέπει να αποπληρωθούν με κάθε κόστος: μια στάση που συχνά παρουσιάζεται ως υπεράσπιση της «ιερότητας της σύμβασης», ή την αποφυγή του «ηθικού κινδύνου». Η τελική γραμμή είναι ότι οι οφειλέτες είναι ανεύθυνοι και πρέπει να πληρώσουν το κόστος, ενώ οι δανειστές θα πρέπει να μπορούν να ξεφύγουν, έστω και αν υπήρξαν απερίσκεπτοι.

Ωστόσο, η γερμανική στάση αντανακλά επίσης βαθιά οικονομικά και πολιτικά συμφέροντα στο εσωτερικό της νομισματικής ένωσης, ιδιαίτερα τη συνδυασμένη επίδραση του εξαγωγικού τομέα και των τραπεζών, όσον αφορά τη χάραξη πολιτικής στο Βερολίνο. Οι Γερμανικές τράπεζες και οι Γερμανοί εξαγωγείς ωφελήθηκαν σημαντικά από το ευρώ, παρόλο που η απόδοση της εγχώριας οικονομίας ήταν αδιευκρίνιστη. Είναι πρόθυμοι να διατηρήσουν τις βασικές δομές της νομισματικής ένωσης, επιθυμούν όντως να επιβάλλουν αυστηρότερη δημοσιονομική πειθαρχία και μεγαλύτερη εργασιακή ευελιξία. Οι πολιτικές αυτές θεωρούνται ως προστασία των γεωπολιτικών συμφερόντων της Γερμανίας, και ως εκ τούτου η γερμανική κυβέρνηση μπορεί να υποστηρίξει με κάθε σοβαρότητα ότι δεν υπάρχει κανένα δομικό λάθος με τη νομισματική ένωση. Το πρόβλημα είναι, προφανώς, να επιβάλει τη δημοσιονομική πειθαρχία και την οικονομική αποτελεσματικότητα στην πεπλανημένη περιφέρεια.

6. Μπορεί η κρίση να ξεπεραστεί με την παρέμβαση της ΕΚΤ και άλλων κεντρικών τραπεζών τυπώνοντας χρήμα; Από συλλογικό δανεισμό των κυβερνήσεων και επενδύσεις ώστε να βγει η οικονομία από το τέλμα; Μπορεί ένας συνδυασμός τέτοιων μέτρων καθώς και η διαγραφή των χρεών να πετύχει;

Η κρίση επιτράπηκε να φουντώσει για περισσότερο από δύο χρόνια. Για να επιλυθεί τώρα, θα έπρεπε να υπάρξει μια τεράστια μεταμόρφωση της νομισματικής ένωσης. Ένα σχέδιο Μάρσαλ πρέπει να υπάρξει για να αυξηθεί η παραγωγικότητα στην περιφέρεια. Η Γερμανική οικονομική πολιτική θα πρέπει να αλλάξει, να αρθεί η συγκράτηση των μισθών, να αυξηθεί η εγχώρια ζήτηση και να εξισορροπήσει η οικονομία πέραν των εξαγωγών. Τα χρέη της περιφέρειας θα πρέπει να αναδιαρθρωθούν, ή να υπάρξει ελεγχόμενος πληθωρισμός ώστε να μειωθεί το χρέος. Ο τραπεζικός τομέας της Ευρώπης θα πρέπει να επιβλέπεται από μια διακρατική αρχή που διαθέτει φορολογικούς πόρους και θα έχει τη δύναμη να κλείνει τράπεζες. Ένα σύστημα δημοσιονομικών μεταβιβάσεων θα πρέπει να δημιουργηθεί για να επιτρέψει την εξισορρόπηση των εμπορικών ελλειμμάτων και πλεονασμάτων στο εσωτερικό της Ένωσης. Είναι δύσκολο να δούμε πώς οι αλλαγές αυτές θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν λαμβανομένων υπόψη των πολιτικών δομών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είναι ακόμη πιο δύσκολο να τις δούμε να συμβαίνουν έγκαιρα για τις περιφερειακές χώρες.

7. Πρόκειται να καταρρεύσει η Ευρωζώνη και αν ναι, είναι καλό πράγμα;

Η Ευρωζώνη είναι μια ελαττωματική δομή που έχει συγκεντρώσει χώρες με πολύ διαφορετικό βαθμό στην ανταγωνιστικότητα, στην πολιτική πρόνοιας, στην αγορά εργασίας, στις επιδόσεις των τραπεζών και ακόμη και στην οικονομική κουλτούρα και στα έθιμα. Δεν υπάρχει ενιαία κυρίαρχη δομή και, πιο σημαντικό, δεν υπάρχει κοινή ευρωπαϊκή πολιτεία ώστε να στηρίξει το κοινό νόμισμα. Μια μεγάλη διαίρεση έχει προκύψει μεταξύ του πυρήνα και περιφέρειας, η οποία έχει οξυνθεί ως αποτέλεσμα των πολιτικών των τελευταίων δύο ετών. Η Γερμανία είναι απρόθυμη να κάνει μεγάλες θυσίες για να σώσει τη νομισματική ένωση: αναμενόμενο, δεδομένου του περιορισμού των μισθών των Γερμανών εργαζομένων που έχει υπάρξει εδώ και χρόνια. Τα ποσά είναι πιθανό να είναι τεράστια, σε κάθε περίπτωση, ακόμη και για τη γερμανική οικονομία.

Είναι πιθανό ότι η Ευρωζώνη θα αρχίσει να διαλύεται, αν και είναι αδύνατο να προβλέψει κανείς τη μορφή που θα πάρει το ξήλωμα. Θα μπορούσε να υπάρξει μια πλήρης διάλυση, ή η δημιουργία ενός «σκληρού» ευρώ που περιβάλλεται από παραλλαγές των εθνικών νομισμάτων. Θα μπορούσε επίσης να γίνει ξεχωριστή έξοδος χωρών, σε πρώτο χρόνο. Ανεξάρτητα από τη μορφή της, η διάλυση της νομισματικής ένωσης θα έχει τεράστιο κόστος. Είναι απολύτως ζωτικής σημασίας να έχουμε μια πανευρωπαϊκή δημόσια συζήτηση για το πώς να διαχειριστούμε τη διαδικασία.

8. Θα μπορούσε η διάλυση να ξεκινήσει με την ελληνική έξοδο; Μήπως αυτό σημάνει την καταστροφή της Ελλάδας;

Από την αρχή αυτής της κρίσης, ήταν σαφές ότι ένα πιθανό αποτέλεσμα θα ήταν η ελληνική αθέτηση του χρέους και η έξοδος από το ευρώ. Η χώρα δεν μπορεί να χειριστεί τα τεράστια χρέη της, και ούτε μπορεί να αναδιαρθρώσει με επιτυχία την οικονομία της εντός των δομών της νομισματικής ένωσης. Η αθέτηση του χρέους και η έξοδος θα ήταν η πλέον ορθολογική στρατηγική στις αρχές του 2010. Η Ελλάδα θα μπορούσε να διαπραγματευθεί ευνοϊκότερους όρους για τον εαυτό της, το σοκ θα ήταν πιθανώς λιγότερο από ότι ο εφιάλτης που εγκαταστάθηκε στη χώρα από τότε, και μέχρι τώρα η οικονομία θα είχε μπει σε ανάκαμψη. Η αθέτηση πληρωμών και η έξοδος από το ευρώ παραμένουν η μόνη εφικτή διέξοδος, εκτός από το ότι ο πόνος θα είναι τώρα μεγαλύτερος για την Ελλάδα και μικρότερος για τον πυρήνα της νομισματικής ένωσης.

Οι Έλληνες πολιτικοί θα πρέπει να διατυπώσουν ένα σχέδιο Β. Με προπαρασκευαστικά μέτρα και κάτω από τη λαϊκή κινητοποίηση, το σοκ της αθέτησης του χρέους και της εξόδου, θα μπορούσε να μειωθεί. Θα πρέπει να υπάρξει ισχυρή δημόσια παρέμβαση σε όλα τα επίπεδα, καθώς και εθνικοποίηση των τραπεζών, έλεγχοι κεφαλαίων, διοικητικά μέτρα για να εξασφαλιστεί ο εφοδιασμός σε πετρέλαιο, φάρμακα, τρόφιμα, και προστασία των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων. Η Ελλάδα μπορεί να αξιοποιήσει τη γνώση που έχει συσσωρευτεί στην αντιμετώπιση τέτοιων έκτακτων κρίσεων, κυρίως στην Αργεντινή μετά το 2001. Από τη στιγμή που είναι ελεύθερη από την παγίδα της νομισματικής ένωσης, η χώρα θα μπορούσε να αρχίσει να ανακάμπτει, εκμεταλλευόμενη τα πλεονεκτήματά της σε εργασιακές δεξιότητες και άλλους πόρους.

Για τους υπόλοιπους της νομισματικής ένωσης, η ελληνική έξοδος θα ήταν ένα σοκ, οικονομικά και πολιτικά, ανεξαρτήτως αν νομίζουν ότι είναι προετοιμασμένοι οι πολιτικοί ιθύνοντες της ΕΕ. Θα μπορούσε να αποδειχθεί ένα γεγονός αλά Lehman για την Ευρώπη, δεδομένης της τεταμένης και επισφαλούς κατάστασης του τραπεζικού τομέα. Αλλά αυτό δεν είναι ένα θέμα που πρέπει να λύσει ο ελληνικός λαός.

9. Ποιες θα ήταν οι συνέπειες για τους ανθρώπους από τη Βρετανία και αλλού, οι οποίοι έχουν περιουσία στην Ελλάδα;

Η αξία των ακινήτων στην Ελλάδα είναι πιθανό να πέσει εκφραζόμενη σε ευρώ, στερλίνα και δολάριο, όταν υπάρξει το νέο νόμισμα. Αυτοί που αγόρασαν τώρα θα υποστούν σημαντικές απώλειες κεφαλαίων. Αυτοί που περίμεναν και αγοράσουν μετά, θα ωφεληθούν. Αυτός είναι, δυστυχώς, ένας υπολογισμός που έχουν ήδη κάνει οι πλούσιοι Έλληνες, και ως εκ τούτου εκτινάχτηκε η έξοδος των κεφαλαίων στο εξωτερικό, κάνοντας τα πράγματα χειρότερα στη χώρα. Πολλά θα εξαρτηθούν επίσης από το ποια στάση θα υιοθετήσει η νέα κυβέρνηση για τις ροές κεφαλαίων από το εξωτερικό.

10. Η Ελλάδα βαδίζει για επαναληπτικές εκλογές στις 17 Ιούνη. Μπορεί το αριστερό κόμμα του ΣΥΡΙΖΑ να σχηματίσει την επόμενη κυβέρνηση και τι θα σήμαινε κάτι τέτοιο;

Η άνοδος του ΣΥΡΙΖΑ είναι μια πολύ θετική εξέλιξη στην ελληνική και ευρωπαϊκή πολιτική, ιδιαίτερα σε συνδυασμό με την άνοδο της Αριστεράς στη Γαλλία. Η δύναμη του ΣΥΡΙΖΑ αντικατοπτρίζει την πάνδημη αντίθεση στη λιτότητα εδώ και δύο χρόνια, με τη συμμετοχή σε συλλαλητήρια, διαδηλώσεις, πολιτική ανυπακοή και ούτω καθεξής. Ο ΣΥΡΙΖΑ είναι καβάλα στο κύμα οργής και απογοήτευσης με τις πολιτικές της τρόικας στην Ελλάδα. Υπόσχεται να απορρίψει τη λιτότητα και την διαρθρωτική προσαρμογή, να επαναδιαπραγματευτεί το χρέος, παραμένοντας όμως εντός της νομισματικής ένωσης.

Ο ΣΥΡΙΖΑ μοιάζει όλο και περισσότερο σαν ένα πολιτικό στρατόπεδο, καθώς και σαν ένα κυβερνητικό κόμμα. Για το λόγο αυτό προκάλεσε την εμφάνιση ενός αντίπαλου στρατοπέδου, που συνενώθηκε γύρω από τη δεξιά Νέα Δημοκρατία, η οποία δέχεται ουσιαστικά τις πολιτικές της τρόικας, ελπίζοντας μια ελάχιστη παραλλαγή τους. Στην Ελλάδα υπάρχει σε μεγάλο βαθμό μια πόλωση και θα γίνει ακόμη μεγαλύτερη το επόμενο χρονικό διάστημα.

Ο ΣΥΡΙΖΑ θα μπορούσε κάλλιστα να έρθει πρώτος στις εκλογές, αν και είναι αδύνατο να πούμε αν θα έχει αρκετές έδρες για να σχηματίσει κυβέρνηση. Είναι πιθανό ότι κανένα κόμμα δεν θα είναι σε αυτή τη θέση, και κάποια μορφή πολιτικής διαπραγμάτευσης θα υπάρξει στη συνέχεια. Ο ΣΥΡΙΖΑ θα έχει μια ξεκάθαρη επιλογή. Θα μπορούσε να εγκαταλείψει την προεκλογική στάση του και να συμμετάσχει σε μια κυβέρνηση που θα δεχθεί την πολιτική της τρόικας. Αυτό θα ήταν καταστροφικό για τον ΣΥΡΙΖΑ πολιτικά, αλλά και για ολόκληρη τη χώρα. Η αθέτηση πληρωμών και η έξοδος από το ευρώ, δεν θα αποφευχθεί τελικά, και ο πολιτικά ωφελημένος μπορεί κάλλιστα να είναι η φασιστική δεξιά.

Ή ο ΣΥΡΙΖΑ θα μπορούσε να αρνηθεί να συμμετάσχει σε μια κυβέρνηση συμβιβασμού και να αναλάβει τις οποιεσδήποτε αναγκαίες πολιτικές δράσεις που απαιτούνται για να υποστηρίξει το πρόγραμμά του. Αν συμβεί αυτό, θα υπάρξει αυξανόμενη ένταση με τις χώρες του πυρήνα της ΕΕ, και η Ελλάδα θα μπορούσε σύντομα να είναι εκτός της νομισματικής ένωσης. Η Ελλάδα θα πρέπει να μαζέψει τα κομμάτια της, αλλά η Ευρώπη θα έρθει πρόσωπο με πρόσωπο με την τρέλα μιας νομισματικής ένωσης που απειλεί τη σταθερότητα ολόκληρης της ηπείρου.

Πηγή: The Guardian – Μετάφραση: antapocrisis.gr. Το είδα: Τετάρτη, 13 Ιουνίου 2012, http://antapocrisis.gr/index.php/2012-04-24-19-38-44/item/272-kl

Ο αγώνας δεν τελειώνει την Κυριακή, αλλά ξεκινάει μια νέα φάση αγώνων με ακόμη μεγαλύτερη ένταση

ΝΑ ΜΗ ΛΕΙΨΕΙ ΚΑΝΕΙΣ…

Των Κανελλή Δημήτρη, Ποδιά Κώστα Χήτα Λάμπρου

1. Η πιο καθαρή από ποτέ ήττα του δικομματισμού που αναμένεται στις 17 Ιούνη, δείχνει ότι η πορεία που ξεκίνησε ο ελληνικός λαός στις 6 Μάη δεν ήταν πυροτέχνημα. Δείχνει ότι η αρχική έκφραση της οργής απέναντι στην πολιτική που μας οδηγεί στην εξαθλίωση, σταδιακά αντικαθίσταται από μια βαθύτερη συνειδητοποίηση των αδιεξόδων αλλά και των δυνατοτήτων.

Παρά την τρομοκρατία που ασκήθηκε όλο αυτό το διάστημα από τα ΜΜΕ, από τις ανακοινώσεις της ΝΔ, από τις παρεμβάσεις της ΕΕ και όλων των ιμπεριαλιστικών κέντρων, ακόμα και του "σοσιαλιστή" Ολάντ, ο ελληνικός λαός έδειξε ότι οι όποιες ταλαντεύσεις προκαλούνται στη στάση του, δεν είναι ικανές να αλλάξουν την βαθύτερη πεποίθηση του ότι η πολιτική αυτή πρέπει να σταματήσει και να ανατραπεί.

2. Στην προεκλογική περίοδο η τρομοκρατία που εξαπολύθηκε από το σύνολο του αστικού μηχανισμού ήταν τεράστια. Επιστρατεύτηκε η άσκηση ψυχολογικής βίας για να αποτραπεί με κάθε τρόπο το ενδεχόμενο καταγγελίας του μνημονίου που «θα μας οδηγήσει στην έξοδο από το ευρώ» καθώς και το χάιδεμα δεξιών και ρατσιστικών αντανακλαστικών από την πλευρά της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ. Επιστρατεύτηκαν ακόμα και μετεμφυλιακές επιχειρηματολογίες προκειμένου να μπουν διαχωριστικές γραμμές και να ανατραπεί η πορεία του ΣΥΡΙΖΑ. Λασπολογία και επιχειρηματολογία που δείχνει τον πανικό τους και που προτιμά, προκειμένου να επιτύχει το σκοπό της, να σπείρει έντονη διχόνοια και να δηλητηριάσει με μίσος και φόβο τον ελληνικό λαό, στρώνοντας έτσι το έδαφος για την ιδεολογία και τις πρακτικές του φασισμού. Αυτή είναι όμως και η μεγάλη αδυναμία του αστισμού, που σηματοδοτεί και την καθοριστική ήττα του στις εκλογές. Το γεγονός δηλαδή ότι χρησιμοποίησε τα πιο «βαριά» εκβιαστικά του διλήμματα και παρ' όλα αυτά δεν κατάφερε να ανακόψει τη δυναμική που φαίνεται να συσσωρεύει η αριστερά για μια άλλη προοπτική, πολιτική, πολιτισμική και ηθική, που μόνο αυτή πρεσβεύει. Όσο μάλιστα πιο πολλά επιχειρήματα από αυτά χρησιμοποιούνται τόσο πιο πολύ αυτά «καίγονται» και καθίστανται αναποτελεσματικά για μια επόμενη περίοδο. Δεν μπορεί να δώσει θετική διέξοδο, αλλά δεν μπορεί και να φοβίσει.

3. Από τα παραπάνω αποδεικνύεται όμως και κάτι ακόμη, η άνοδος της αριστεράς και η ενδυνάμωση με αυτό τον τρόπο της πολιτικής πρότασης ακύρωσης και κατάργησης του μνημονίου, ανοίγει από μόνη της το ζήτημα του «Ευρομονόδρομου» και κατά αυτόν τον τρόπο δρομολογεί καθ' αυτή ριζοσπαστικές πολιτικές εξελίξεις. Οι εξελίξεις που δρομολογούνται δεν αφορούν μόνο την πολιτική αντιπαράθεση στη Ελλάδα, αλλά αν η πορεία αυτή συνεχιστεί και η αριστερά βγει νικητής από αυτή την πολιτική μάχη, τότε θα επέλθουν και αντιδράσεις ακόμα και από τους ισχυρούς της Ευρώπης, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει στο άρθρο του ο Κώστας Λαπαβίτσας «Προοπτικές και κίνδυνοι για μια αριστερή κυβέρνηση». Είναι σαφές λοιπόν ότι τόσο όσοι στρουθοκαμηλίζουν για το ζήτημα του ευρώ και ευελπιστούν ότι δεν θα μπει ζήτημα εξόδου της χώρας από την ευρωζώνη, αλλά κι όσοι (με μια ανεξήγητη πολιτική υπεροψία) επικαλούνται ότι αυτή τη στιγμή ο ΣΥΡΙΖΑ δεν δίνει ουσιαστική μάχη γύρω από την προοπτική της επανακατοχύρωσης της εθνικής ανεξαρτησίας, διαψεύδονται εντελώς. Ακριβώς γιατί το ζήτημα της εξόδου της χώρας από την ευρωζώνη, της διάλυση της ΕΕ δεν αποτελεί πλέον προπαγανδιστικό αντικείμενο μιας ελάχιστης πολίτικης μειοψηφίας, αλλά κρίσιμο πολιτικό επίδικο στην κλίμακα της ίδιας της κυβερνητικής εξουσίας, δηλαδή στην κλίμακα οργάνωσης της συνείδησης ενός ολόκληρου λαού. Ακριβώς γιατί η ακύρωση του Μνημονίου αποτελεί αντικειμενικά ενεργοποιημένη πολιτική βόμβα στο σύμφωνο της ευρωζώνης. Αυτό πλέον το γνωρίζουν όλοι (και όταν λέμε όλοι εννοούμε όλοι) εφόσον αυτό το επικαλούνται πλέον, όχι μονάχα οι πιο ριζοσπαστικές πτέρυγες της αριστεράς, αλλά το επιβεβαιώνουν καθημερινά και σε όλους τους τόνους ολόκληρο το αστικό πολιτικό σύστημα και κατεστημένο.

4. Αν αυτό είναι το κλίμα που διαμορφώθηκε προεκλογικά, μετεκλογικά οι πιέσεις θα είναι ακόμα μεγαλύτερες. Θα επιχειρηθεί μάλιστα όλες οι επιπτώσεις της μνημονιακής πολιτικής να της φορτωθεί η αριστερά. Απέναντι σε αυτή την κατάσταση καμιά κυβέρνηση της αριστεράς, ακόμα και αυτοδύναμη, δεν θα μπορεί να αντέξει τις πιέσεις και τους εκβιασμούς αν δεν στηριχθεί στον ελληνικό λαό αλλά κι αν δεν λειτουργήσει ως πραγματική πρωτοπορία με ένα ξεκάθαρο πολιτικό πλαίσιο προσανατολισμένο στις λαϊκές ανάγκες. Και αυτό σημαίνει επιμονή στην πολιτικό πλαίσιο «ΚΑΜΙΑ ΘΥΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΕΥΡΩ» «ΠΡΩΤΑ Ο ΛΑΟΣ μετά το ΕΥΡΩ» αλλά και την διάθεση να ακούει τη λαϊκή βούληση. Είναι σαφές ότι οι πιέσεις που θα ασκηθούν θα είναι μεγάλες και οι απαντήσεις θα πρέπει να δίνονται με την στήριξη αλλά και τη συμμετοχή της πλειοψηφίας του ελληνικού λαού.

5. Κι αυτό πρέπει να γίνει με πραγματικό και αποτελεσματικό τρόπο και να μην αποτελέσει ένα θεωρητικό σχήμα ή έναν ευσεβή πόθο. Οι πρακτικές που θα επιλεγούν θα πρέπει να αντλήσουν εμπειρία από τις ίδιες τις πρακτικές που ο ελληνικός λαός ανέδειξε, όταν ακόμα το σύνολο των πολιτικών δυνάμεων ήταν αδύναμες να συγκροτήσουν ουσιαστικές αντιστάσεις και προτάσεις. Να τροφοδοτηθεί από την εμπειρία που ξεκίνησε πέρυσι τέτοια εποχή στις πλατείες, με κορύφωση τις εκφράσεις αποφασιστικής αντίστασης ενός αγωνιζόμενου και πολιτικά χειραφετημένου λαού, τις διαδικασίες που συγκροτήθηκαν με τις ανοικτές (και όχι κομματικές) αλλά σε κάθε περίπτωση βαθιά πολιτικές συζητήσεις, την μετεξέλιξη τους σε Λαϊκές συνελεύσεις, σε συνελεύσεις γειτονιών για συντονισμό και δράση ενάντια στα «Χαράτσια» και τον τρόπο που αυτές συναντήθηκαν και με το κίνημα «Δεν Πληρώνω». Διαδικασίες που φέρουν μέσα τους τη δημοκρατία, την βαθιά πολιτική συζήτηση, το άμεσο και απτό τρόπο δράσης, διαδικασίες που εκπαιδεύουν το κοινωνικό σύνολο σε συλλογικές δράσεις και στη συμμετοχή στην λήψη αποφάσεων και γιατί όχι στην πολιτική χάραξη και έλεγχο κυβερνητικών προγραμμάτων από τα κάτω. Οι πρακτικές αυτές θα πρέπει να δημιουργούν την πεποίθηση ότι η κυβέρνηση δεν ανέλαβε αντί του λαού μια ευθύνη, αλλά ότι ο λαός καθορίζει τα κέντρα λήψης αποφάσεων, τροφοδοτεί την κυβέρνηση, τη στηρίζει όταν αυτή επιχειρείται να εκβιαστεί ή την πιέζει όταν αυτή πάει να διολισθήσει σε πολιτικές ενσωμάτωσης και σε αντιδραστικές συμμαχίες.

6. Όσο για την φοβικότητα, ειλικρινή ή κακοήθη, ότι υπάρχει ορατός ο κίνδυνος η ιστορία να επαναληφθεί και να ζήσουμε ένα νέο '81, διότι ο ελληνικός λαός έχει δήθεν την αυταπάτη ότι σε μια νύχτα θα αλλάξουμε ρώτα και θα ακολουθήσει μια νέα δεκαετία του '80 «επιδοματικής & χρηματοδοτικής ευφορίας», η απάντηση έχει ήδη δοθεί μέσα από την μαχητική και αποφασιστική στάση του λαού στις πλατείες, στην Κερατέα στις απεργίες, στο τεράστιο λαϊκό κίνημα που έφερε σήμερα την αριστερά στο προσκήνιο. Ο κόσμος έχει συνείδηση ότι ο διεθνοποιημένος ελληνικός καπιταλισμός δε βρίσκεται στην περίοδο του 81'. Όσοι στήριξαν αυτή την πτώση του δικομματισμού, γνωρίζουν καλά ότι η κρίση, είναι πραγματική και πολυδιάστατη. Είναι κρίση οικονομική αλλά και πολιτική, είναι κρίση κοινωνικής συγκρότησης του αστικού συνασπισμού εξουσίας, είναι κρίση της κρατικής διοίκησης, είναι κρίση διπλωματική και κρίση διεθνών σχέσεων, αλλά είναι και κρίση πολιτισμική και ηθική, κρίση εν τέλει του αξιακού πλαισίου του κυριάρχου παραγωγικού και κοινωνικού προτύπου. Συνεπώς και για να την ξεπεράσουμε, ή προσπάθεια της αριστερής κυβέρνησης να εφαρμόσει το πρόγραμμά της δεν θα είναι ένας όμορφος περίπατος σε ολάνθιστα περιβόλια. Θα αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες όχι μόνο λόγω των άδειων δημόσιων ταμείων και όχι μονάχα λόγο απλά της καμένης και βομβαρδισμένης με ναπάλμ γης, που αφήνει πίσω της η κυβέρνηση Παπαδήμου. Οι δυσκολίες θα είναι αποτέλεσμα της ίδιας της βαθύτερης σημασίας που ενέχει η εναλλαγή και τελικά η συγκυβέρνηση ΠΑΣΟΚ και ΝΔ και η ίδια η αστική ηγεμονία για μια ολόκληρη ιστορική περίοδο στην Ελλάδα. Άλλωστε μια κυβέρνηση της αριστεράς θα έχει ν' αντιμετωπίσει έντονες πολιτικές πιέσεις, εκβιασμούς, ακόμα και προβοκάτσιες, από το εγχώριο και διεθνές οικονομικό και πολιτικό κατεστημένο, που δεν θα παραχωρήσει αμαχητί τα προνόμια του ούτε θα την αφήσει απερίσπαστη να αποτελέσει ένα παράδειγμα και για άλλους λαούς της Ευρώπης.

7. Για να υλοποιηθούν τα παραπάνω, χρειάζεται μια πραγματική ανατρεπτική δυναμική που να παράγεται και να ενδυναμώνεται από την συμμετοχή του κόσμου. Συμμετοχή άμεση, μαζική, συλλογική με ανοιχτή συζήτηση στις λαϊκές συνελεύσεις, με συμμετοχή στην λήψη αποφάσεων κι όχι virtual «ανοικτή διαβούλευση των κυβερνόντων τύπου ΠΑΣΟΚ». Λαϊκές Συνελεύσεις, που δεν θα είναι του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά θα είναι όλου του λαού, στις γειτονιές και τους χώρους εργασίας. Αυτή η πορεία είναι άλλωστε αναγκαία σε κάθε ενδεχόμενο, είτε νικήσει είτε ηττηθεί εκλογικά η ΝΔ. Οι συνελεύσεις αυτές θα καλούνται σε κάθε γειτονιά, και οφείλει να της στηρίζει και ο ΣΥΡΙΖΑ και το ίδιο οφείλουν να κάνουν και το ΚΚΕ, η ΑΝΤΑΡΣΥΑ, και οι άλλες δυνάμεις της ριζοσπαστικής αριστεράς. Ειδικά σε ότι αφορά τους αγωνιστές της ΑΝΤΑΡΣΥΑ, αλλά και την ίδια την ΑΝΤΑΡΣΥΑ, όλους εμάς που καταθέτουμε απόψεις και θέσεις που τις θεωρούμε πραγματικά αναγκαίες και επίκαιρες (άρνηση πληρωμής του χρέους, αποδέσμευση από την ευρωζώνη, εθνικοποίηση τραπεζών και παραγωγική ανασυγκρότηση, κ.λ.π.) είναι καθοριστικό να συμμετέχουμε και να στηρίξουμε. Μέσα από τέτοιες διαδικασίες θα νικηθούν οι μάχες για την ηγεμονία αυτής της αντικαπιταλιστικής αντίληψης. Γιατί σε τελευταία ανάλυση αυτό είναι και το ζητούμενο και το οποίο δεν μπορεί να τίθεται ως προαπαιτούμενο.

8. Η μάχη αυτή λοιπόν οφείλει να δοθεί "με τις δικές μας σημαίες", με τις σημαίες που ο καθένας κουβαλάει στην αγωνιστική και ιστορική του διαδρομή, αλλά με άλλη διάθεση κι άλλη νοοτροπία. Αυτό είναι και το νόημα της πρότασης ενός Αριστερού & Λαϊκού μετώπου. Είναι η πραγματική πολιτική δυνατότητα της αριστεράς να πρωτοστατήσει σε μια αλλαγή πορείας για την χώρα με μια νέα πλατιά λαϊκή συμμαχία που θα εκφράζεται και από τα κάτω και από τα πάνω. Είναι η δυνατότητα συνάντησης όλων των πολιτικών δυνάμεων της ριζοσπαστικής αριστεράς σε ένα ενιαίο πολιτικό μέτωπο με ένα ριζοσπαστικό, άμεσα εφαρμόσιμο & αδιαπραγμάτευτο κυβερνητικό πολιτικό πρόγραμμα, με στόχους : την άμεση ανατροπή του μνημονίου, την παύση πληρωμών του απεχθούς και επαχθούς δημόσιου χρέους, την διαγραφή του δημόσιου και ιδιωτικού χρέους, (η του μεγαλυτέρου μέρους του), την εθνικοποίηση των τραπεζών και την χάραξη ανεξάρτητης παραγωγικής στρατηγικής, την επανακατοχύρωση του εθνικού νομίσματος και της εθνικής ανεξαρτησίας, την ισότιμη συμμετοχή στο διεθνές καταμερισμό της εργασίας, την υπεράσπιση της δημοκρατίας, των δημοκρατικών δικαιωμάτων και ελευθεριών και την επανακατοχύρωση της λαϊκής κυριαρχίας, την προστασία του λαϊκού εισοδήματος, της απασχόλησης, την ενίσχυση κάθε μορφής, θεσμού και πρακτικής οικονομικής χειραφέτησης των εργαζόμενων μαζών (αγροτοπαραγωγικούς συνεταιρισμούς, συνεταιρισμούς λειτουργιάς κλεισμένων επιχειρήσεων, αυτόνομες ομάδες αυτοαπασχολουμένων, επιχειρήσεις κοινωνικής ιδιοκτησίας κλ.π.)

Προφανώς μονάχα ο λαός μπορεί να απαιτήσει, να επιταχύνει, να εκβιάσει, να επιβάλει μια τέτοια κατεύθυνση για τις δυνάμεις της αριστεράς. Ο λαϊκός παράγοντας είναι καθοριστικός για την ριζοσπαστική υπέρβαση του αριστερού κατακερματισμού, την πολιτική και οργανωτική ενίσχυση και περαιτέρω ριζοσπαστικοποίηση της προσπάθειας του ΣΥΡΙΖΑ. Συνεπώς ένα Αριστερό & λαϊκό σημαίνει ότι η κάθε πολιτική δύναμη διατηρεί την αυτοτέλειά της αλλά ταυτόχρονα υπάρχει ο αναγκαίος πολιτικός και κοινωνικός μετωπικός συντονισμός σε μια συνισταμένη κατεύθυνση. Αυτή η κατεύθυνση απαιτείται να έχει και κυβερνητικό πρόγραμμα, αλλά, και την ικανότητα «να εμπλέκει τη δημιουργικότητα των μαζών σε ένα στόχο να που τις αφορά» και να επιδιώκει σε μια νέα ιστορικά πρωτότυπη διαδικασία συνάντησης της αριστεράς με τις λαϊκές ανάγκες και αγωνίες. Αυτή η μετεκλογική πορεία, οφείλει να ξεκινήσει χωρίς καμιά καθυστέρηση, από την πρώτη κιόλας στιγμή. Μόνο έτσι θα έρθει η Νίκη , μόνο εάν αυτό που σήμερα επιχειρεί ο ΣΥΡΙΖΑ και που επιβραβεύεται από τον ελληνικό λαό, γίνει υπόθεση ολόκληρης της αριστεράς.

9. Ειδικότερα αμέσως μετά τις εκλογές, από την ίδια κιόλας μέρα, είναι σημαντικό όποιο κι αν είναι το αποτέλεσμα, ο ελληνικός λαός να δείξει ότι είναι κυρίαρχος και αφέντης στον τόπο του! και να γεμίσει τους δρόμους της Αθήνας και όλης της Ελλάδας με ένα αισιόδοξο δημοκρατικό και αγωνιστικό πλήθος. Να διαδηλώσει προς κάθε κατεύθυνση εντός και εκτός της χώρας, πως δεν θα αποδεχθεί την συνέχιση της μνημονιακής πολιτικής, της λιτότητας, της φτωχοποίησης της εθνικής ταπείνωσης. Κι αυτό πρέπει να γίνει είτε στην περίπτωση που εκλεγεί η ΝΔ πρώτη (χωρίς προφανώς να μπορεί να συγκροτήσει αυτοδύναμη κυβέρνηση), είτε στην περίπτωση που νικήσει ο ΣΥΡΙΖΑ. Ειδικά μάλιστα σε αυτήν την περίπτωση είναι ακόμη πιο αναγκαία η κινητοποίηση του ελληνικού λαού, ώστε να γίνει αισθητή η αποφασιστικότητά του να συγκρουσθεί με τους πιθανούς ευρωπαϊκούς και ντόπιους εκβιασμούς, ότι θα απαιτήσει και θα στηρίξει την πολιτική κατεύθυνση για ανατροπή του μνημονίου και ότι ο λαϊκός παράγοντας εισβάλει πλέον με ένα πιο μόνιμο και καθοριστικό αλλά και αναβαθμισμένο τρόπο στις πολιτικές εξελίξεις! Με αυτόν τον τρόπο θα έχει πάρει και την καλύτερη δυνατή απάντηση η τακτική που ακολούθησε η ΝΔ που προσπάθησε με διάφορους τρόπους να δηλητηριάσει και να διχάσει τον ελληνικό λαό.

10. Σε κάθε περίπτωση, όποιο και αν είναι το εκλογικό αποτέλεσμα, ένα νέο κεφάλαιο ξεκινάει στην πολιτική ιστορία του ελληνικού λαού, που άνοιξε με τεράστιες λαϊκές κινητοποιήσεις και την έκφραση ενός ολοένα και αυξανόμενου πολιτικού ριζοσπαστισμού. Είναι αναγκαίο η Αριστερά να υποδεχτεί αυτήν την νέα συγκυρία, με τις σημαίες της αγωνιστικής ενότητας και της πολιτικής πρωτοπορίας, δηλαδή εκείνης της αναγκαίας κοινωνικής και πολιτικής δύναμης που επιθυμεί να καθοδηγήσει και να οχυρώσει τον ελληνικό λαό σε μια σπουδαία ιστορική νίκη με τεράστια διεθνή σημασία.

Σάββατο 16 Ιουνίου 2012

ΠΗΓΗ: http://www.iskra.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=8320:ekloges-epomeni-mera-kanellis-podias-xittas&catid=83:aristera&Itemid=200

Όσοι φασίσται!…

Του παπα Ηλία Υφαντή

Τ' ανθρωποειδή του Μαμωνά
Και προδοσίας τα ζωντανά,
Που της ληστείας τρων σανά
Είν' έτοιμα πάλι ξανά
Να ψάλουν θούρια κι ωσαννά
Στα κόμματα του Σατανά.

Και οι πάτρωνές τους τώρα
Που 'ρθε η κρίσιμη η ώρα
Μέρκελ, Μπίλντεμπεργκ και Σια
Μαγειρεύουν τη νοθεία!…

Δια ταύτα, όσοι φασίσται,
Όλοι σας ν' αποφασίστε

Τ' «άγιο» των κλεφτών το σόι,
που μας παίζει κομπολόι,
για να κλέβει και να τρώει
Μονοκούκι να ψηφίστε!

Γιατί ούτ' αυτοί δε ζούνε,
Δίχως αρπαγή και ψέμα
Ούτ' εμείς δεν ευτυχούμε,
Αν δεν μας ρουφούν το αίμα!…

παπα-Ηλίας, 15-6-2012

Ασθενής κρίκος και Μέτωπο ζωής ή θανάτου του λαού – Θεωρητικές και πρακτικές πτυχές – Μέρος ΙΙ

Του Δημήτρη Πατέλη*

Συνέχεια από το Μέρος Ι

Η μετατόπιση αυτού του φάσματος που γίνεται όλο και πιο έκδηλη στην κρίση, επιτάσσει τον επαναπροσδιορισμό αυτής της εκπροσώπησης, με ανάδειξη του νέου ριζοσπαστισμού που θα δοκιμάζεται στην ιδιοτυπία της νέας συγκυρίας και των καθηκόντων που αυτή επιτάσσει για το κίνημα. Ο επαναπροσδιορισμός αυτός δεν γίνεται με λεκτικές ακροβασίες και κορώνες, αλλά στη βάση της μορφοποίησης του νέου υποκειμένου των από κάτω, με πρώτο βήμα τη συγκρότηση του κινήματος σε μετωπική κοινωνικοπολιτική συμμαχία.

Σε αυτό το πεδίο θα επαναπροσδιοριστεί το δίπολο "δεξιά – αριστερά". Η εμπειρία δείχνει οικτρά, ότι όποιοι επιχειρούν να στήσουν "αποϊδεολογικοποιημένα μέτωπα" χωρίς την αριστερά και εναντίον της αριστεράς (κάθε αριστεράς), ή ακόμα χειρότερα, στη βάση του αντικομμουνισμού, οδηγούνται σε φαιδρά και επικίνδυνα προσωποπαγή αρχηγικά γκρουπούσκουλα με χειραγωγικούς μηχανισμούς παλαιοκομματικής κοπής, που ανοίγουν δρόμο για κάθε καιροσκοπισμό και για ακροδεξιούς τυχοδιωκτισμούς. Δεν κτίζεται Μέτωπο βάσει προσωπικών ιδιοτελών στρατηγικών, με αυτόκλητους "προφήτες" και "σωτήρες", με χειραγωγικές απάτες και "κινήσεις κορυφών".

Δεν υπάρχει πιο βλακώδης και καταστροφική για το κίνημα αντιδιαλεκτική προκατάληψη, από αυτή που συνδέει τη μετωπική πολιτική με παραίτηση και αποστασία από την επαναστατική θεωρία και στρατηγική. Η προκατάληψη αυτή εκδηλώνεται τραγελαφικά, με μιαν εμμονή κάποιων στη στρατηγική "ορθοδοξία" ως προαπαιτούμενο για την παραμικρή επιμέρους τακτική κίνηση, σε βαθμό αντιστρόφως ανάλογο της πραγματικής θεμελίωσης και του συγκεκριμένου ιστορικού χαρακτήρα αυτής της "στρατηγικής". Μ' άλλα λόγια, πολύ συχνά, αν όχι κατά κανόνα, θέτουν φραγμό σε κάθε μετωπική πρωτοβουλία και αγώνα άνθρωποι και συλλογικότητες, η θεωρητική συγκρότηση και η σαφήνεια των στρατηγικών προταγμάτων των οποίων είναι επιεικώς φαιδρά. Αυτή η θεωρητική ανεπάρκεια είναι οργανικά συνδεδεμένη με την αδυναμία διαλεκτικής και ιστορικά συγκεκριμένης αντίληψης της σχέσης μεταξύ στρατηγικής και τακτικής, που έχει ως αποτέλεσμα την πλήρη σύγχυση και παράλυση-παραίτηση: κάθε επιμέρους τακτικό βήμα εκλαμβάνεται ως ατόφια στρατηγικό και αντιστρόφως, η στρατηγική εκλαμβάνεται αδιαμεσολάβητα ως τακτική.

Όταν οι επαναστάτες, οι κομμουνιστές καλούν σε μέτωπο, δεν αποποιούνται την κομμουνιστική θεωρία και προοπτική. Μέτωπο με κρυψίνοιες, κρυφές ατζέντες και καπελώματα, δεν γίνεται.Δεν τίθεται ως προαπαιτούμενο για τη "μαζικότητα" του μετώπου η άρνηση είτε η συγκάλυψη της κομμουνιστικής προοπτικής από τους κομμουνιστές που συστρατεύονται και πρωτοστατούν σε αυτό. Απλώς αυτή η προοπτική (όπως την εννοεί ο καθ' εις) δεν μπορεί να τίθεται ως προαπαιτούμενο για τη σύμπηξη του Μετώπου και την προώθηση των διεκδικήσεών του, δεν μπορεί να τίθεται ως κραυγαλέα προμετωπίδα αριστερής, αντικαπιταλιστικής, σοσιαλιστικής, κομμουνιστικής κ.ο.κ. "καθαρότητας". Μιας "καθαρότητας", που θα δρα αποτρεπτικά για τη συστράτευση ανθρώπων, οι οποίοι προσφάτως κάνουν τα πρώτα βήματα της ριζοσπαστικοποίησής τους και είναι άκρως επιφυλακτικοί σε κάθε ακατάληπτη διακήρυξη.

Δεν μας χρειάζεται λοιπόν ούτε "αριστερό" μέτωπο, ούτε μέτωπο "της αριστεράς", της "παναριστεράς" κ.ο.κ. Το πρόσημο και η κοινωνική σημασία του μετώπου θα τίθενται από τα προτάγματα, από την πρακτική του στην κοινωνία, από το περιεχόμενο και τις μορφές του αγώνα, ενός αγώνα που δεν θα αναπαράγει αγκυλώσεις και προκαταλήψεις, αλλά θα ενοποιεί χειραφετικά το συλλογικό του υποκείμενο. Εάν π.χ. κάποιος άνθρωπος στη φάση της ριζοσπαστικοποίησής του συστρατεύεται με το πρόταγμα της εθνικοποίησης των τραπεζών και κομβικών κλάδων υποδομών με εργατικό έλεγχο, αλλά δεν αυτοπροσδιορίζεται σήμερα ως αριστερός, κομμουνιστής κ.ο.κ., θα πρέπει να τίθεται εκτός Μετώπου; Το ίδιο το περιεχόμενο παρόμοιων αιτημάτων τι είναι άραγε, δεξιό; Για ποιο λόγο λοιπόν σε αυτή τη συγκυρία να κραυγάζει το Μέτωπο περί της αριστεροσύνης ή περί του ανικαπιταλισμού του; Ο βέβαιος δρόμος για την απώθηση και την αποστράτευση τέτοιων ανθρώπων από το Μέτωπο, είναι ο βομβαρδισμός τους με ποικίλες εκδοχές ακατάληπτων ακόμα και για τους ίδιους τους φορείς τους στερεότυπων, προταγμάτων, "στρατηγικών διακηρύξεων", παγιωμένων εν πολλοίς με τα χρόνια σε αυτοαναφορικές ιδιολέκτους μικροομάδων, ως απόηχος άλλων εποχών, που εκλαμβάνονται (και συχνά είναι) ως ξύλινη, αδιέξοδη και χρεοκοπημένη γλώσσα. Η θεωρία γίνεται υλική δύναμη, μόνο στο βαθμό που συνδέεται οργανικά με τη ζωή και τα βιώματα των ανθρώπων, μόνον όταν η εμπειρία του αγώνα αλλάζει τη ζωή τους και τους πείθει για τη ζωτική σημασία της αληθινής θεωρίας – οδηγού για δράση, μιας θεωρίας που γίνεται κτήμα τους και διέπει στον ένα ή στον άλλο βαθμό τη ζωή και τη δράση τους. Κάθε άλλη "θεωρία" είναι χειραγωγικό καπέλωμα με διαλυτικές επιπτώσεις.

Ο αγώνας για το Μέτωπο, δεν συνιστά και δεν μπορεί να συνιστά λοιπόν αποστασία από τον κομμουνισμό. Τουναντίον μάλιστα. Ο ορισμός της αποστασίας από την υπόθεση της στράτευσης για την επανάσταση και τον κομμουνισμό, είναι σήμερα η αδράνεια και η παθητικότητα, είναι η παραίτηση από τη βέλτιστη για τη συγκυρία (θεωρητική και πρακτική) συμβολή στην κλιμάκωση της ριζοσπαστικοποίησης του λαού. Είναι η πόζα της κομματικής είτε/και ακαδημαϊκής "καθαρότητας" και μια εκδοχή στωικής "αταραξίας", αποστασιοποίησης από τις ζωτικές ανάγκες του αγώνα, χαρακτηριστική για ότι ο Μαρξ αποκαλούσε "καθηγητική επιστήμη". Είναι η επίκληση της θεωρητικής ανεπάρκειας του κινήματος για την "αφοσίωση αποκλειστικά στη θεωρία", ώστε "όταν αυτή αναπτυχθεί σε επαρκή βαθμό" (πότε άραγε, μετά τη δευτέρα παρουσία;) να δούμε τι θα κάνουμε και στην πράξη…

Αν η αριστερίστικη απόρριψη του Μετώπου από τριτοδιεθνιστικά κόμματα του μεσοπολέμου ήταν ένα σύμπτωμα παιδικής νόσου του κομμουνισμού (που εν μέρει βρήκε θεραπεία με τις τελευταίες παρεμβάσεις της Διεθνούς, και οδήγησε στο έπος της αντίστασης, βλ. Γκ. Ντιμιτρόφ. Ο φασισμός, και Σάρλη Δ. Η πολιτική του ΚΚΕ στον αγώνα κατά του μοναρχοφασισμού. http://vivlio2ebook.blogspot.gr/), η τωρινή απόρριψη, όσο κι αν επενδύεται με αριστερίστικη φρασεολογία, είναι γεροντική νόσος θνησκόντων μορφωμάτων, που επενδύουν έτσι τις ανασφάλειες της αυτοαναπαραγωγής των μηχανισμών τους, εξορκίζοντας φοβικά ότι ότι δεν ελέγχει η γραφειοκρατεία τους. Μηχανισμών εν πολλοίς ενσωματωμένων στο σύστημα, με λίγο – πολύ διακριτούς και παγιωμένους επί μακρό ρόλους λίγο πολύ ριζοσπαστικής διαχείρισης της δυσαρέσκειας και της διαμαρτυρίας εντός του συστήματος. Η νιρβάνα της "ιδεολογικής καθαρότητας", στην κομματική-γραφειοκρατική και στην ακαδημαϊκή εκδοχή της, είναι το σημερινό πρόσωπο της αποστασίας από την υπόθεση της κομμουνιστικής προοπτικής. Είναι η επίκληση της θεωρητικής, στρατηγικής και τακτικής "καθαρότητας" ως άλλοθι για την αδράνεια και την παραίτηση από μια συγκυρία μοναδική στην ιστορία του επαναστατικού κινήματος της χώρας μας και του κόσμου.

Ουδέποτε οι επαναστάτες κομμουνιστές δεν φοβούνταν την ώσμωση με εν τω γεννάσθαι λαϊκά, ριζοσπαστικά κινήματα. Είναι επιταγή από τον καιρό του κομμουνιστικού μανιφέστου των Μαρξ και Ένγκελς: "Οι κομμουνιστές δεν αποτελούν κανένα ιδιαίτερο κόμμα απέναντι στ' άλλα εργατικά κόμματα. Δεν έχουν συμφέροντα που ξεχωρίζουν από τα συμφέροντα του προλεταριάτου στο σύνολο του. Δεν διακηρύσσουν κάποιες ιδιαίτερες αρχές, που σύμφωνα μ' αυτές θα ήθελαν να πλάσουν το προλεταριακό κίνημα. Οι κομμουνιστές διαφέρουν από τα άλλα προλεταριακά κόμματα μονάχα κατά τούτο: ότι από τη μια μεριά, στους διάφορους εθνικούς αγώνες των προλετάριων τονίζουν και προβάλλουν τα συμφέροντα που είναι κοινά σ' όλο το προλεταριάτο κι ανεξάρτητα από την εθνότητα. Και από την άλλη, ότι στις διάφορες βαθμίδες ανάπτυξης του αγώνα ανάμεσα στο προλεταριάτο και την αστική τάξη, εκπροσωπούν πάντα τα συμφέροντα του κινήματος στο σύνολο του".

Ας θυμηθούμε τη θέση και το ρόλο των επαναστατών σε κάθε κρισιακή συγκυρία ασθενών κρίκων, από την εποχή του Μαρξ μέχρι σήμερα. Ουδέποτε οι κομμουνιστές δεν υπήρξαν θεατές ή τζογαδόροι, που περίμεναν στη γωνία που θα κάτσει η μπίλια της ιστορικής συγκυρίας. Κρισιακές συγκυρίες με όλο και πιο έντονα χαρακτηριστικά προεξεγερσιακής – προεπαναστατικής κατάστασης σε "ασθενή κρίκο" του κεφαλαιοκρατικού συστήματος, δεν εμφανίζονται συχνά στην ιστορία, αλλά με συχνότητα δεκαετιών (εάν όχι και αιώνων). Είναι λοιπόν ιστορική η ευθύνη μας έναντι του λαού μας και της παγκόσμιας προοπτικής του κινήματος.

Η Αριστερά φέρει το φορτίο αιώνων κοινωνικών και πολιτικών αγώνων. Η κομμουνιστική αριστερά στην Ελλάδα, παρ' όλες τις αδυναμίες της, σε πολύ αντίξοες συνθήκες ήττας και αντεπανάστασης, κατόρθωσε σε σημαντικό βαθμό (ανώτερο από κάθε άλλη χώρα της Ευρώπης) να διασώσει τις επαναστατικές παραδόσεις. Τώρα, έρχεται αντιμέτωπη με νέα καθήκοντα και πρωτόγνωρες δοκιμασίες. Χωρίς να θεωρώ το Μέτωπο εσωτερική ή αποκλειστική υπόθεση της Αριστεράς, συμφωνώ με τον προβληματισμό του Π. Παπακωνσταντίνου: "Απομένει να δούμε αν, σ' αυτή την περίπτωση, η Αριστερά στο σύνολό της βγάλει τα αναγκαία συμπεράσματα, υπερβεί αυταπάτες και διασπάσεις, ώστε να σχηματίσει το αναγκαίο λαϊκό, δημοκρατικό μέτωπο, από τις γειτονιές μέχρι το κεντρικό πολιτικό επίπεδο, που θα της επιτρέψει να νικήσει στον επόμενο γύρο, που δεν θα αργήσει. Εάν τα καταφέρει, θα μετατρέψει μια πρόσκαιρη εκλογική αποτυχία σε στρατηγική νίκη για την Ελλάδα και το λαό της. Αν όχι, θα προδώσει τις ελπίδες αυτού του λαού σε χρονικό ορίζοντα μιας ολόκληρης γενιάς" (http://www.thepressproject.gr/theme.php?id=22441).

Χωρίς σαφή προσδιορισμό των στρατηγικών διακυβευμάτων στη συγκυρία εμπλοκής στην πολιτική με όρους κοινωνικού πολέμου, χωρίς σαφή προσδιορισμό των κριτηρίων διάκρισης και της εκάστοτε διάταξης φίλιων και εχθρικών δυνάμεων (των λανθανουσών και εφεδρικών συμπεριλαμβανομένων) όχι βάσει στερεοτύπων του παρελθόντος, αλλά βάσει του τι πρακτικά πρεσβεύουν στην αναδιάταξη των συσχετισμών δυνάμεων και της δυναμικής τους, χωρίς προσδιορισμό και επιλογή βάσει στρατηγικής του πότε, σε τι έκταση, με τι εμπλεκόμενες δυνάμεις, μέσα και τρόπους, με τι επιμέρους τακτικές κινήσεις κ.ο.κ. θα δώσει το ανερχόμενο μετωπικόκίνημα τις (επί του παρόντος κατ' εξοχήν ιδεολογικοπολιτικές, ηθικές κ.ο.κ.) μάχες για να κατατροπώσει το εχθρικό καθεστώς, αλλάζοντας άρδην το συσχετισμό δυνάμεων σε όλα τα μέτωπα, ο αγώνας δεν θα είναι απλώς χαμένος, αλλά και επικίνδυνος.

Σε συνθήκες οξύτατου ανοικτού κοινωνικού πολέμου, δεν υπάρχουν ουδέτεροι, δεν υπάρχει αταραξία της βολής, δεν υπάρχουν περιθώρια για χρυσελεφάντινους πύργους διανοουμενίστικης εστέτ νιρβάνα, για μεσοβέζικες θέσεις και υπεκφυγές: το κάθε επιμέρους, τοπικό, τακτικό και ελάσσον, συνάπτεται αναγκαστικά με το γενικό, το κοινωνικό, το στρατηγικό και το μείζων. Ότι αφορά έστω και μικρά διακυβεύματα μετατοπίσεων συσχετισμών δυνάμεων, η κάθε θέση υπέρ ή κατά θεσμών, επιλογών και προσώπων, εξακοντίζεται σήμερα στο επίκεντρο του αδυσώπητου κοινωνικού και πολιτικού αγώνα. Έτσι, η ιδιοτυπία της συγκυρίας και του μετώπου, σε κάθε βήμα του αγώνα θα θέτει εκ των πραγμάτων στο επίκεντρο προς διερεύνηση τα κομβικά, τα θεμελιώδη προβλήματα της επαναστατικής θεωρίας και μεθοδολογίας, την αναζήτηση και την επικαιροποίηση της προοπτικής του ριζικού επαναστατικού μετασχηματισμού, τη στρατηγική της κομμουνιστικής ενοποίησης της ανθρωπότητας, πιο επίκαιρη από ποτέ. Χωρίς αυτή τη διερεύνηση, χωρίς επιστημονική προτρέχουσα σύλληψη της προοπτικής της κοινωνίας, η όποια ριζοσπαστικοποίηση μπορεί να αποβεί τυφλή, ανεπιτυχής ή και θνησιγενής. Τα νικηφόρα Τ-34 των μαχών που έρχονται, θα έλθουν ως αποτέλεσμα της επιτυχίας μας στη δημιουργική ανάπτυξη της επαναστατικής θεωρίας της εποχής μας, στη θεωρητική θεμελίωση της νομοτελούς προοπτικής της ενοποιημένης ανθρωπότητας, στην ευρύτερη δυνατή μετατροπή του κομμουνιστικού ιδεώδους σε νόημα της ζωής των παραδοσιακών και των νέων στρατιών της εργατικής τάξης, των λαών, σε ιδανικό για την επίτευξη του οποίο οι άνθρωποι που ορθώνουν το ανάστημα τους θα είναι έτοιμοι να ζήσουν ή να πεθάνουν.

Όσο θα κλιμακώνεται ο ριζοσπαστικός πατριωτικός και διεθνιστικός αγώνας σε συντονισμό με αδελφά κινήματα στην περιφέρεια της Ε.Ε., στη Μεσόγειο, στα Βαλκάνια και σ' όλο τον κόσμο, εκ των πραγμάτων θα αντλεί δύναμη από την επιτακτικότητα της κομμουνιστικής προοπτικής. Ο κόσμος του κεφαλαίου αποκαλύπτεται στην κρίση ως κόσμος χωρίς προοπτική για τη νεολαία, για την κοινωνία. Η μόνη προοπτική που μπορεί να προτείνει, είναι αυτή του αργού ή γρήγορου θανάτου, της φρίκης χωρίς τέλος για να αποτραπεί κάθε σκέψη και πράξη για το τέλος της φρίκης. Είμαστε καταδικασμένοι να πολεμήσουμε για τη νίκη.

Η κλιμάκωση και εμβάθυνση της συστημικής κρίσης, αναδεικνύει μέσω των αντιφάσεων τις κοινωνικές και πολιτικές συγκλίσεις που θεμελιώνουν την επιτακτικότητα του Μετώπου. Απαιτείται λοιπόν ένας μετωπικός πόλος έλξης, που θα αναβαθμίσει ριζικά την αυτοοργάνωση και την περιφρούρηση όλου του κινήματος, που θα γιγαντώνεται αν ξεπεράσει τα σύνδρομα της ήττας και της αναποτελεσματικότητας. Το διακύβευμα είναι μεγάλο, η ιστορική ευθύνη – ακόμα μεγαλύτερη. Η επιτυχία του εγχειρήματος δεν είναι προδιαγεγραμμένη, αλλά σε αποφασιστικό βαθμό θα εξαρτηθεί από τους παγκόσμιους και εγχώριους συσχετισμούς, από τη γνώση, από τη συνειδητότητα των σκοπών, των τρόπων και των μέσων του αγώνα και από τη μαχητική αποφασιστικότητα των ανθρώπων.

Πάμε στον πόλεμο για να νικήσουμε. Αν είναι να ηττηθούμε, ας πέσουμε μαχόμενοι και όχι ως υποτακτικοί σε εθελόδουλη παραίτηση με διάφορα προσχήματα. Μετωπικός αγώνας λοιπόν μέχρι την νίκη, σ' αυτόν τον δίκαιο για τους από κάτω κοινωνικό πόλεμο.

Χανιά 15.6.2012

*  Ο Δ. Πατέλης είναι μέλος της Διεθνούς Ερευνητικής Ομάδας "Η Λογική της Ιστορίας". Το παρόν κείμενο εκφράζει προσωπικό προβληματισμό του.

Ασθενής κρίκος και Μέτωπο ζωής ή θανάτου του λαού – Θεωρητικές και πρακτικές πτυχές – Μέρος Ι

Του Δημήτρη Πατέλη*

Είναι γνωστή η προβληματική του Λένιν περί του "ασθενούς κρίκου" με δύο έννοιες: 1) αναφορικά με το παγκόσμιο σύστημα και 2) με τη διάγνωση της πολιτικής συγκυρίας. Με την πρώτη έννοια αναδεικνύεται η ανισομερής ανάπτυξη του χωροδικτυώματος του παγκόσμιου κεφαλαιοκρατικού συστήματος και των πλέον ευάλωτων σε ανεξέλεγκτες-δυσλειτουργικές για το σύστημα τροπές χωρών και ομάδων χωρών, όπου διαπλέκονται και συμπυκνώνονται εκρηκτικά οι παγκόσμιες, περιφερειακές και τοπικές-εθνικές αντιφάσεις του.

Την έννοια αυτή, σπεύδουν σήμερα να την υπενθυμίζουν ακόμα και σ' όσους την ξέχασαν οι ιθύνοντες του παγκόσμιου κεφαλαίου. Εδώ χρησιμοποιώ την έννοια του ασθενούς κρίκου κυρίως με τη δεύτερη (συνδεδεμένη με την πρώτη και απορρέουσα από αυτήν) έννοιά της, που είναι επιτακτικότατη σε συνθήκες γενικευμένης κοινωνικοοικονομικής και πολιτικής κρίσης: αυτή πουαφορά την έγκαιρη διάγνωση, ανάδειξη και επικέντρωση των δυνάμεων και της προσοχής σε εκείνο το πρόβλημα, σε εκείνες τις επιτακτικές ζωτικές ανάγκες του λαού (αιτήματα, διεκδικήσεις) που θα επιτρέψουν να ξετυλίξει το κουβάρι του πλέγματος των εσωτερικών και εξωτερικών συστημικών αντιφάσεων, αλλάζοντας άρδην το συσχετισμό υπέρ της διεξόδου από την κρίση με προοπτική προς όφελος του λαού. Ο κρίκος αυτός επιτρέπει στις δυνάμεις που θα τον αδράξουν, να κατακτήσουν ακλόνητα την χειραφετική για το λαό πρωτοβουλία των κινήσεων, να κλιμακώνουν και να κατευθύνουν δημιουργικά και συσπειρωτικά την αγανάκτηση και την ανυπακοή, να προσδώσουν όλο και πιο συνειδητό, συντεταγμένο, αποτελεσματικό και τελικά νικηφόρο προσανατολισμό στη λαϊκή αυτενέργεια. Ο κρίκος αυτός συμπυκνώνεται σήμερα στη δέσμη προταγμάτων με αφετηρία την άρνηση του επαχθούς και απεχθούς δημόσιου εξωτερικού χρέους και των αποικιοκρατικών δανειακών συμβάσεων.

Όπως έδειξαν και οι εκλογές της 6ης Μαΐου 2012, η κρίση ιδεολογικοπολιτικής εκπροσώπησης οδηγεί σε πρωτοφανή για τη νεώτερη ιστορία της χώρας δρομολόγηση μιας απεμπλοκής συνειδήσεων και ανθρώπων από τη "σιωπηλά πλειοψηφία", από την κυρίαρχη ιδεολογία και τα καθεστωτικά κόμματα, από την υπακοή, την ηττοπάθεια, τη μοιρολατρία και την υποταγή.  Αυτή η ρευστή και μη μορφοποιημένη ριζοσπαστικοποίηση, με όλες τις αντιφάσεις, τη μερικότητα και τους περιορισμούς της, δέσμια ακόμα της λογικής της ανάθεσης, βρίσκει εν μέρει εκπροσώπηση, ή μάλλον – επενδύει επί του παρόντος εκλογικά – στο ΣΥΡΙΖΑ, σε σχετική εναρμόνιση με την υπόσχεση άμεσης κυβερνητικής λύσης, χωρίς ριζικές ρήξεις με τις κυρίαρχες στρατηγικές επιλογές της Ευρωζώνης και της Ε.Ε. Οι διαθέσεις αυτές των ανθρώπων, με όλες τις ανασφάλειες, φοβίες και αβεβαιότητές τους, με σαφή τη συνδρομή μιας πρωτοφανούς τρομοκρατικής προπαγάνδας του καθεστώτος υπέρ των στρατηγικών επιλογών του, βρήκαν συγκυριακά εκλογική έκφραση σε ορισμένου τύπου ριζοσπαστισμό του πολυσυλλεκτικού  ΣΥΡΙΖΑ, που συνυπάρχει εκλεκτικά με τη μακροχρόνια δογματική αγκύλωση της ηγετικής ομάδας του σε κάποιες "ιερές αγελάδες" (π.χ. Ευρώ και Ε.Ε.).

Παρατηρείται λοιπόν μια εκδοχή αναβίωσης του προυντονισμού. Ο Π. Ζ. Προυντόν, ένας τυπικός εκπρόσωπος του μικροαστικού σοσιαλισμού-αναρχισμού του 19ου αι., έβλεπε την κοινωνία και τις κυρίαρχες σε αυτήν σχέσεις ως ενσαρκώσεις αρχών, ιδεών και κατηγοριών του πνεύματος, η κάθε μια απ' τις οποίες έχει "καλές", θετικές και  "κακές", αρνητικές πλευρές. Η όλη σωτήριος ανάπλαση της κοινωνίας, η "Λύση του κοινωνικού ζητήματος", φάνταζε ως μεταφυσικό καθήκον απαλλαγής από τις "κακές" και διατήρησης των "καλών" πλευρών. Έτσι και τώρα, μεσούσης της κρίσης και του κοινωνικού πολέμου, υπάρχει ένα ρεύμα ριζοσπαστικοποίησης, που αγνοώντας τη διαλεκτική ουσία π.χ. της κυρίαρχης και σχεδιοποιημένης από το χρηματοπιστωτικό δυτικοευρωπαϊκό κεφάλαιο σχέσης παραγωγής που λέγεται "ευρώ", αγνοώντας τη λειτουργία της ως μηχανισμού διεθνικής εκμετάλλευσης στη βάση της αύξουσας ανισομέρειας και της αντίστοιχης ιμπεριαλιστικής ολοκλήρωσης, φαντασιώνεται μεταφυσικά απαλλαγή απ' τα "κακά" του ευρώ εντός της ευρωζώνης και νομιμοφρόνως προσδοκά μετουσίωση της χρηματοπιστωτικής φυλακής των λαών που λέγεται Ε.Ε. σε "κοινωνικά δίκαιη Ευρώπη των Λαών"… 

Κάποιοι προτάσσουν τη σωτηρία του ευρώ και τη διαιώνιση της πρόσδεσής μας σε αυτό έναντι της σωτηρίας του λαού, επιτείνοντας τη σύγχυση μεταξύ γεωγραφικών οριοθετήσεων, πολιτισμικών ταυτοτήτων, κυρίαρχων σχέσεων παραγωγής, και στρατηγικών ολοκλήρωσης-διακρατικής ρύθμισης του καθεστώτος. Και όλα αυτά εκτυλίσσονται τη στιγμή που η κρίση χρέους αγκαλιάζει όλο και πιο πολλές και πιο μεγάλες χώρες της ευρωζώνης, τη στιγμή που εκ των πραγμάτων τίθεται εν αμφιβόλω διεθνώς η ίδια η ύπαρξη του ευρώ και της Ε.Ε., στη δίνη των παγκόσμιων ανακατατάξεων. Στο βαθμό που η ριζοσπαστικοποίηση αυτή θα παραμένει ρευστή και άμορφη, εκ των πραγμάτων θα μορφοποιείται βάσει των κυρίαρχων στρατηγικών, προταγμάτων και διλημμάτων. Υπάρχουν λοιπόν σ' αυτή τη συγκυρία κάποιες νομοτελείς αυταπάτες, η μη έγκαιρη άρση των οποίων μπορεί να οδηγήσει σε απογοήτευση και σε αντιδραστική στροφή, με ή χωρίς κυβερνητική εμπλοκή αυτών των δυνάμεων που τις πρεσβεύουν, ανεξαρτήτως προθέσεων.

Η μεταφυσική προσέγγιση αδυνατεί να συλλάβει το γεγονός, ότι το κίνημα δεν γίνεται από υλικά και υποκείμενα βάσει δογματικών προδιαγραφών από αυτόκλητα ιερατεία, αλλά από τις βιοτικές ανάγκες των ανθρώπων, από τις ζωντανές δυνάμεις που εμπλέκονται στην ιδιότυπη ιστορική συγκυρία, που είναι γέννημα της αντιφατικότητάς της και φέρουν το στίγμα της. Ένα εν τω γεννάσθαι κίνημα συγκροτείται από εν τω γεννάσθαι ατομικά και συλλογικά υποκείμενα, με όλη την αντιφατικότητα του αυθόρμητου και (έστω ψηγμάτων) συνειδητού που τα χαρακτηρίζει, με όλα τα παράδοξα της – εκ πρώτης όψεως – «απολίτικης» πολιτικής που πρεσβεύουν.

Εγείρεται λοιπόν όλο και πιο επιτακτικά το ζήτημα του υποκειμένου που θα επιληφθεί του αδύναμου κρίκου της συγκυρίας. Μπορεί κάποιος από τους υφιστάμενους πολιτικούς φορείς να διαδραματίσει άμεσα το ρόλο αυτού του κοινωνικού και πολιτικού υποκειμένου; Κατά τα φαινόμενα, δεν υπάρχει τέτοιος φορέας. Οι υφιστάμενοι πολιτικοί φορείς έχουν εν πολλοίς διαμορφωθεί και παγιωθεί σε άλλες ιστορικές συνθήκες, ρόλους και λειτουργίες. Ο φορέας αυτός, λόγω συγκυρίας θα είναι μεταβατικός και οφείλει να συγκροτηθεί επιτακτικά. Η συγκυρία με την κλιμάκωση της πόλωσης, από πλευράς επιλογών θα παίρνει όλο και πιο πολύ το χαρακτήρα μιας αποκλειστικής διάζευξης ζωής ή θανάτου: Είτε τάχιστη συγκρότηση και νίκη του αναγκαίου λαϊκού, δημοκρατικού μετώπου, είτε νίκη του μαύρου μετώπου με καταστροφική κλιμάκωση της αποικιοποίησης και συνολικό εκφασισμό εξουσίας και κοινωνίας. Δεν έχει και τόση σημασία το πως θα το αποκαλούμε (Κοινωνικό, Ενιαίο, Παλλαϊκό, Μέτωπο αλληλεγγύης, ρήξης, ανατροπής, αντεπίθεσης για κοινωνική και πολιτική δημοκρατία και λαϊκή κυριαρχία, αντιιμπεριαλιστικό-αντιμονοπωλιακό, δημοκρατικό, αντιαποικιοκρατικό, αντιφασιστικό κ.ο.κ.), όσο η τάχιστη και βέλτιστη συγκρότησή του, το πως θα σφυρηλατεί αποτελεσματικά την ενότητα δράσης των εργαζομένων στη βάση, την κοινωικοπολιτική συμμαχία του λαού (πολιτών, συλλογικοτήτων,  λαϊκών συνελεύσεων, πρωτοβουλιών αλληλεγγύης και αγώνα, συνδικαλιστικών και πολιτικών φορέων) για αγώνα σε όλα τα επίπεδα εναντίον του Μαύρου Μετώπου.

Απαιτείται Μέτωπο με άμεσους στόχους σωτηρίας του λαού που θα κτυπούν αποφασιστικά, αταλάντευτα και ανυποχώρητα στον ασθενή κρίκο της τρέχουσας συγκυρίας (με πυρήνα την όλο και πιο σαφή και ευρείας αποδοχής δέσμη μεταβατικών μέτρων με αιχμή την άρνηση δανειακών-μνημονίων, έξοδο από ευρώ – ΕΕ, εθνικοποιήσεις κ.ο.κ.), χωρίς άλλα προαπαιτούμενα και διχαστικούς όρους, ώστε να αναβαθμίζει την εμπιστοσύνη στη δύναμη του λαϊκού αγώνα και να κλιμακώνει τη ριζοσπαστικοποίηση. Ή θα το συγκροτήσουμε άμεσα και επιτακτικά, ή θα μας αφανίσει η αντίδραση για δεκαετίες.

Το βαμπίρ της αντίδρασης, ο Κ. Μητσοτάκης, στην τελευταία εμφυλιοπολεμική συνέντευξη (http://www.tromaktiko.net/2012/06/13), άφησε να καταλάβουν πολλά και οι πιο αφελείς: «Παίζουν καμιά φορά με την τύχη του τόπου και δεν επιτρέπεται… οδεύουμε προς εμφύλιο…» πρόσθεσε και καταλήγοντας σημείωσε: «Όσο ζούσαν οι γενιές του πολέμου και του εμφυλίου πολέμου ήσουν ήσυχος. Από το Φλωράκη δεν κινδύνευες. Δε θέλω να πω ότι κινδυνεύουμε από τους επιγόνους. Αλλά τόσο σίγουρος δεν μπορώ να είμαι. Και ο κίνδυνος δεν είναι το ΚΚΕ. Ο κίνδυνος είναι η θολή ανέλεγκτη Αριστερά που δεν ξέρεις από πού ξεκινάει, πού φτάνει και τι σκοπούς υπηρετεί».

Δεν φοβούνται λοιπόν την "ιδεολογικά καθαρή περιχαράκωση" οι δυνάμεις του καθεστώτος. Εκείνο που τρέμουν, είναι η ανεξέλεγκτη κλιμάκωση της (αρκετά θολής επί του παρόντος και απροσδιόριστης) ριζοσπαστικοποίησης του λαού, η σύμπηξη ενός νικηφόρου λαϊκού μετώπου, που θα αδράξει τον ασθενή κρίκο των διακυβευμάτων και την ηθικοπολιτική ηγεμονία στη συγκυρία και θα ανατρέψει στο πεδίο των συσχετισμών δυνάμεων το δικό τους Μαύρο Μέτωπο του κοινωνικού πολέμου εναντίον του λαού. Ας κάνουμε τους φόβους τους εφιάλτες.

Εξυπακούεται ότι ο χαρακτήρας αυτού του αγώνα επικεντρώνεται μεν σε βραχυ-μεσοπρόθεσμους στόχους, αλλά οι στόχοι αυτοί είναι εξαιρετικής υπαρξιακής στρατηγικής σπουδαιότητας για τους κομμουνιστές. Ας αναστοχαστούμε και ας επανεπικειροποιήσουμε την προβληματική της 3ης Διεθνούς και του Γκ. Δημητρόφ στη σημερινή συγκυρία, χαρακτηριστικό της οποίας είναι το νέο στάδιο της κεφαλαιοκρατίας, του παγκοσμιοποιημένου ιμπεριαλισμού (Δ. Πατέλης. Επισημάνσεις για το χαρακτήρα της εν εξελίξει κρίσης και της εποχής. http://www.ilhs.tuc.gr/gr/dim_diaplus_29.htm, Για τη σημασία της πολιτικής οικονομίας της ιμπεριαλιστικής παγκοσμιοποίησης. Μεθοδολογικές και θεωρητικές επισημάνσεις. http://www.ilhs.tuc.gr/gr/dim_diaplus_30.htm), μια διαπλοκή αντιφάσεων και παραγόντων που της προσδίδουν εξαιρετική αμφιρέπεια και απροσδιοριστία. Η κυριολεκτικά ζωτική σημασία του μετώπου αυτού, απαιτεί σήμερα τιτάνιες και πρωτόγνωρες προσπάθειες, απαιτεί τη μέγιστη δυνατή ικανότητα να αφουγκραζόμαστε τις ανάγκες του λαού, το βηματισμό του και τις καμπές στις διαθέσεις και στη συνείδησή του, τη μέγιστη δυνατή ευπροσηγορία, πέρα κι έξω από ελιτίστικες νοοτροπίες διδακτικού αφ' υψηλού τόνου και επιτιμητικής χλεύης των ταλαντεύσεων και της απουσίας "ωριμότητας" και "ιδεολογικής καθαρότητας" των μαζών.

Ο Λένιν στηλίτευσε αμείλικτα τις "φαιδρές σχολαστικές" σχηματοποιήσεις κάποιων που φαντασιώνονται το κίνημα και την επαναστατική διαδικασία κατά τον εξής τρόπο: «… θα παραταχθεί σ' ένα μέρος ένα στράτευμα και θα πει: "εμείς είμαστε υπέρ του σοσιαλισμού", ενώ σ' ένα άλλο μέρος [θα παραταχθεί] ένα άλλο, και θα πεί: "εμείς είμαστε υπέρ του ιμπεριαλισμού" και αυτή θα είναι η κοινωνική επανάσταση!… Όποιος αναμένει την "καθαρή" κοινωνική επανάσταση ,ποτέ δεν θα ζήσει να τη δει. Αυτός είναι ένας επαναστάτης στα λόγια, που δεν κατανοεί την πραγματική επανάσταση». Και διευκρίνιζε: «Η σοσιαλιστική επανάσταση στην Ευρώπη δεν μπορείνα είναι τίποτε άλλο, εκτός από έκρηξη της μαζικής πάλης όλων και όλων των ειδών των καταπιεσμένων και ανικανοποίητων. Μέρους της μικρής αστικής τάξης και των καθυστερημένων εργατών αναπόφευκτα θα συμμετάσχει σ' αυτήν -χωρίς αυτή τη συμμετοχή δεν είναι εφικτός ομαζικός αγώνας, δεν είναι εφικτή καμία επανάσταση…» (Άπαντα, τ. 30, σ.54).

Δεν είναι η πάλαι ποτέ ιστορική ή/και αυτόκλητη πρωτοπορία της τάξης και του κόμματος που θα αποφανθεί δίκην ασκήσεων επί χάρτου περί του «πολιτικώς και ιδεολογικώς ορθού»  αγώνα, αλλά, τουναντίον, ο μετωπικός αγώνας στην κλιμάκωσή του είναι που θα αναδείξει την πρωτοπορία της εργατικής τάξης και την προοπτική: «το προλεταριάτο συνιστά μια πραγματικά επαναστατική, μια πραγματικά σοσιαλιστικά δρώσα τάξη μόνον υπό τον όρο ότι διεκδικεί και δρα ως πρωτοπορία όλων των εργαζομένων και όσων υφίστανται την εκμετάλλευση, ως ηγέτης τους στον αγώνα για την ανατροπή των εκμεταλλευτών…» (Λένιν, Άπαντα, τ.41, σ.169-170).

Ο μετωπικός αγώνας σήμερα προσκρούει σε κατά πολύ υπέρτερες δυνάμεις του εχθρού. Ενός εχθρού που διατηρεί τη στρατηγική πρωτοβουλία κινήσεων, έχει ήδη εν πολλοίς συμπήξει σε διεθνές και εθνικό επίπεδο το δικό του Μαύρο Μέτωπο και εξαπολύει απροκάλυπτα κοινωνικό πόλεμο, με αιχμή την επιβολή διακρατικομονοπωλιακης ρύθμισης υπέρ της περιφερειακής και παγκόσμιας αντεπανάστασης-αντίδρασης και των συμφερόντων των πλέον επιθετικών κύκλων της νυν χρηματοπιστωτικής ολιγαρχίας. Ο πόλεμος που ασκεί περικλείει σε αύξοντα βαθμό προληπτικά πλήγματα, με στόχο την αποτροπή της κλιμάκωσης της ριζοσπαστικοποίησης με το μέτωπο των από κάτω.

Ωστόσο, το δικό μας Μέτωπο, μπορεί να αξιοποιήσει και τις όλο και πιο έντονες ενδοϊμπεριαλιστικές αντιθέσεις, τη σύγκρουση μεταξύ παλαιών και νέων αναδυόμενων πόλων, την (έκδηλη στην κλιμακούμενη κρίση) όλο και πιο ελκτική δύναμη εκδοχών «Κρατικού Καπιταλισμού» και συνδεόμενων με αυτές εναλλακτικών περιφερειακών ολοκληρώσεων.

Το Μέτωπο αυτό, δεν έχει ακόμα την ορμή – αισιοδοξία που χαρακτήριζε την πρώτη νικηφόρο πρώιμη σοσιαλιστική επανάσταση (ούτε την ισχύ ενός Κόκκινου Στρατού στις επικείμενες μάχες), δεν έχει τις επαναστατικές κομμουνιστικές δυνάμεις στην ανοδική τους πορεία (μ' όλα τα νεανικά τους σφάλματα, αλλά με πίστη στη νίκη). Δεν έχει εκείνη την επάρκεια (ή έστω αίσθηση επάρκειας) θεωρητικής θεμελίωσης της στρατηγικής, ελκτικού θετικού κομμουνιστικού προγραμματικού λόγου.

Τουναντίον, έχει σχετικά νωπή την αίσθηση της ήττας του πρώιμου σοσιαλισμού, των αντιδραστικών-αντικομμουνιστικών προπαγανδιστικών δογμάτων της νικηφόρου αντεπανάστασης και την (όχι τόσο άσχετη με τα προπαγανδιστικά δόγματα) σύγχυση ποικίλων "αριστερών" δογμάτων αγιογραφικής απολογητικής και δαιμονολογικού αναθέματος του πρώιμου σοσιαλισμού, διανθισμένων με κάθε πιθανό και απίθανο αμοιβαίο ετεροπροσδιορισμό (περί τέως "υπαρκτού" και "ανύπαρκτου" σοσιαλισμού). Έχει τα οργανωτικά μορφώματα της αριστεράς, μέρος των οποίων, σε πλήρη αναντιστοιχία με τις επιταγές της συγκυρίας, εμμένει ακόμα και τώρα σε διχαστικές ιδεοληψίες και αυτοαναφορικές περιχαρακώσεις, υπονομεύοντας τη μετωπική συγκρότηση του αγώνα με καπελώματα, με αυτοαναφορικές παρωδίες κομματικών "μετώπων", που ενίοτε επενδύονται και με ρητορική υπέρ του μετώπου.

Ωστόσο, όλο και πιο ρωμαλέα γίνεται η συνειδητοποίηση της ζωτικής και επιτακτικής ανάγκης του Μετώπου από όλο και πιο πολλές οργανωμένες δυνάμεις και ανέντακτους αγωνιστές/-ίστριες. Το διαπιστώσαμε και στην πρόσφατη σχετική Ημερίδα στα Χανιά (βλ. http://politicosdialogos.org/wp/).

Μια αναγκαία διευκρίνιση. Πολλοί θεωρούν ότι μέτωπο γίνεται μόνο με εκπτώσεις και παραίτηση από την επαναστατική θεωρία και τη στρατηγική προοπτική, με ανερμάτιστους συμβιβασμούς χωρίς αρχές, με αποστασία. Κάποιοι συνδέουν το "μέτωπο" με τα μεταμοντέρνα ιδεολογήματα περί «τέλους των ιδεολογιών και ιδεολογικοπολιτικών διαχωριστικών γραμμών», και των «μεγάλων αφηγήσεων», περί δήθεν εξάλειψης της αντίθεσης «δεξιά – αριστερά» και περί «αποϊδεολογικοποίησης» (βλ π.χ. R. Aron, D. Bell κ.ά.), κατά τα κελεύσματα της Νέας Τάξης και της επιδίωξης του σημερινού Χρηματοπιστωτικού Άξονα για «Παγκόσμια Διακυβέρνηση» μέσω της αποπολιτικοποίησης-παθητικοποίησης των λαών. Κρίση πολιτικής εκπροσώπησης, δεν σημαίνει εξάλειψη του διπόλου «δεξιά – αριστερά», αλλά μετατόπιση όλου του φάσματος επί τα δεξιά, λόγω μακροχρόνιας ειρηνικής ενσωμάτωσης, εμπέδωσης του κοινοβουλευτικού κρετινισμού, κ.ο.κ. Το δίπολο «δεξιά – αριστερά» θα εξαλειφθεί μόνο με την άρση της αντίφασης κεφαλαίου εργασίας. Απαιτείται σαφής, ειλικρινής και απροκατάληπτη αναζήτηση-αποκατάσταση της αλήθειας, μέχρι να αποκτήσουν οι έννοιες το πραγματικό τους νόημα στην εποχή μας, με τις ριζικές μεταβολές του κοινωνικού υποκειμένου, και να ωριμάσουν οι νέες, οι αντίστοιχες της εποχής έννοιες και αντιλήψεις, οι αντίστοιχοι πολιτικοί φορείς της επαναστατικής πρωτοπορίας, πέρα από δογματικές αγκυλώσεις και καιροσκοπικές ιδεολογικές κωλοτούμπες, σε συνθήκες πολιτισμένης συναγωνιστικής-συντροφικής ανεξιγνωμίας.

Δυστυχώς, συχνά στα πλαίσια του κινήματος, το γόνιμο δίπολο «αλήθεια – πλάνη» υποκαθίσταται από το άκρως άγονο δίπολο «αλήθεια – προδοσία», «δικός μας – εχθρός μας, αποστάτης» και άλλα παρόμοια, γεγονός, που ανεξαρτήτως προθέσεων, υπονομεύει τόσο την ορθολογική αναζήτηση της αλήθειας, όσο και κάθε υγιή συλλογικότητα, μεταθέτοντας τις εμφάσεις και αναλίσκοντας τις δυνάμεις σε ανούσιες δίκες προθέσεων και «σκοτεινών» καταβολών… Σε αυτές τις συνθήκες, αναπτύσσεται γονιμότατο έδαφος για κάθε (βαλτό ή ακούσιο) προβοκάτορα και προβοκάτσια…

Χανιά 15.6.2012

*  Ο Δ. Πατέλης είναι μέλος της Διεθνούς Ερευνητικής Ομάδας "Η Λογική της Ιστορίας". Το παρόν κείμενο εκφράζει προσωπικό προβληματισμό του.

Έπρεπε να κάνει κοινή κάθοδο στις εκλογές όλη η Αριστερά

Του Ευτύχη Μπιτσάκη  – [Αποσπάσματα από συνέντευξη Στο Κόκκινο 105,5 ]*

[…] Το θράσος των ηγετικών ομάδων των δύο αστικών κομμάτων, κατέστρεψαν την Ελλάδα, την οδηγούν σε ολοκληρωτική καταστροφή και έχουν το θράσος να μιλάνε πρώτον, ότι αυτοί θα σώσουν την Ελλάδα και δεύτερον, ότι για την κατάντια φταίει η Αριστερά!  Λες και κυβέρνησε η Αριστερά!  Μπροστά σ' αυτή την ελεεινότητα παλιότερα, όταν ένα καράβι βούλιαζε ο καπετάνιος καθόταν και βούλιαζε με το καράβι του.

Δεν είπαμε να αυτοκτονήσουν οι άνθρωποι και εν πάσει περιπτώσει αφού η δικαιοσύνη δεν θεωρεί ότι υπάρχει έγκλημα να μην τους στείλουν στον Κορυδαλλό αλλά τουλάχιστον να είχαν μια στοιχειώδη ηθική ευαισθησία να μην παριστάνουν και τους τιμητές! Νομίζω ότι από κει πρέπει να ξεκινήσουμε για να δούμε τι γίνεται με την Αριστερά. […]

Το ΚΚΕ μιλάει για λαϊκή εξουσία και λαϊκή οικονομία, απ' ότι έχω διαβάσει από μαρξισμό τέτοιες έννοιες δεν υπάρχουν στην μαρξιστική πολιτική θεωρία αλλά εν πάσει περιπτώσει. Λέει αυτό το πράγμα πως θα πας από εδώ εκεί; Είναι ένα άλμα στο κενό. Είναι γνωστό ότι βασικό στοιχείο της μαρξιστικής πολιτικής θεωρίας είναι η διαλεκτική στρατηγικής και τακτικής. Δηλαδή βρίσκεις συμμάχους, συνεργάζεσαι, όπως λέει ο Λένιν, σε ένα, σε δύο, σε τρία πράγματα. Η ηγεσία του ΚΚΕ αυτοαπομονώθηκε, γιατί δεν ταυτίζεται με τον κόσμο, δεν έχει πλέον συμμάχους, δεν έχει στρατηγική και επιμένει, με δύο έννοιες οι οποίες στερούνται νοήματος για τη μαρξιστική πολιτική θεωρία ότι με ένα άλμα στο κενό θα πάμε στην λαϊκή εξουσία. Αυτό είναι μια μεγάλη τραγωδία και μια τροχοπέδη στη δυνατότητα της Αριστεράς να αντιπαλέψει αυτή την καταστροφική διαδικασία.

Από κει και πέρα ο ΣΥΡΙΖΑ, για να λέμε τα πράγματα με το όνομα τους, εγώ δεν είμαι πολιτικός, απο μαθητής ανακατεύομαι, ο ΣΥΡΙΖΑ, ναι μεν οι αυταπάτες περί ευρωκομμουνισμού καταβαραθρώθηκαν, τελείωσε ο ευρωκομμουνισμός,  δεν έχει ξεκαθαρίσει τη θέση του σε σχέση με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Μεταρρυθμίζεται, πότε μεταρρυθμίζεται; Πεδίο ταξικής πάλης. Ναι, δεν υπάρχει μια συγκεκριμένη ανάλυση του ποιά θα μπορούσε να είναι η σχέση της Ελλάδας με την Ε.Ε.

Στη συνέχεια, το ΝΑΡ και η ΑΝΤΑΡΣΥΑ στο οποίο ανήκω: έξοδος από το ευρώ, έξοδος από την ΕΕ. Έξοδος εντάξει. Στην εποχή της  καπιταλιστικής παγκοσμιοποίησης, γυρνάμε στο έθνος-κράτος; Σε 15, 17 πόσα κράτη  θα γίνουνε;  Σε μια εποχή όπου η τεχνολογία, η οικονομία, το εμπόριο βρίσκονται σε στενή δυναμική αλληλεξάρτηση θα γυρίσουμε στις επιμέρους οικονομίες; Ωραία, να τεκμηριωθεί η άποψη έξω από την Ευρωπαϊκή Ένωση έξω από το ευρώ. 

Εγώ τουλάχιστον, και δεν παριστάνω ότι εγώ αντιπροσωπεύω τίποτα το ιδιαίτερο διότι δεν είμαι οικονομολόγος, προσπαθώ να καταλάβω αυτά που λένε οι ειδικοί, δεν πείστηκα ότι αυτή η πρόταση είναι θεμελιωμένη.

[…] Αρχίζοντας από τον Λένιν ο οποίος λέει το εξής: Η ευρωπαϊκή ένωση, αν υπάρξει υπο τη μορφή του κεφαλαίου θα είναι αντιδραστική. Συνεπώς, η μόνη συμφέρουσα λύση για το εργατικό κίνημα είναι οι ενωμένες σοσιαλιστικές δημοκρατίες της Ευρώπης. Θέτω λοιπόν εγώ, ο μη ειδικός το ερώτημα: Μήπως αντί να ξαναγυρνάμε στο 19ο αιώνα με την ανάπτυξη του εργατικού κινήματος στην Ευρώπη και θα αναπτυχθεί το εργατικό κίνημα με το συντονισμό, με την κοινή δράση, με τα κομμουνιστικά και τα αριστερά κόμματα, μπορεί να αρχίσει μια διαδικασία γκρεμίσματος και δεν είναι αυτό ούτε οπορτουνισμός ούτε ρεφορμισμός. Από μικρές μικρές νίκες πας στις μεγαλύτερες, βήμα το βήμα. Είναι ο ασπάλακας του Μαρξ ο οποίος σκάβει από κάτω το εποικοδόμημα. Και κάποια στιγμή αν μία χώρα αποκτήσει πιο νωρίς από άλλες κυβέρνηση, μήπως πρέπει να κάτσει μέσα για να παίξει ρόλο καταλύτη όπως λέμε στη χημεία για την αποσάρθρωση αυτού του οικοδομήματος.

Εγώ νομίζω ότι έπρεπε να κάνει κοινή κάθοδος ολόκληρη η Αριστερά. Καλά ας αφήσουμε το ΚΚΕ, μην έχουμε αυταπάτες, είναι τελειωμένη ιστορία για την ώρα . Δεν ξέρω τι θα γίνει στο μέλλον.  Σε τρία θέματα:

1. Άμεσα μέτρα να μην πεινάσει ο κόσμος – που ήδη πεινάει

2. Σταματάμε να πληρώνουμε διότι δεν έχουμε λεφτά. Θα δούμε τι γίνει στο μέλλον

3. Έξω η τρόικα! Αποκτήσαμε κυβέρνηση νόμιμη με εκλογές.

Αν λοιπόν σ' αυτά τα τρία κατέβαινε η Αριστερά κι αυτό δεν είναι ούτε ρεφορμισμός ούτε οπορτουνισμός, είναι μια πρώτη πράξη η οποία εντάσσεται σε μια συνολική διαδικασία υπέρβασης, η οποία περιλαμβάνει την αποδέσμευση, την ανάπτυξη με βάση τις εσωτερικές δυνατότητες του τόπου και τελικό στόχο, για να μην κοροϊδευόμαστε, το σοσιαλισμό.

Το πλήρες ηχητικό απόσπασμα της συνέντευξης

ΠΗΓΗ: 15-06-2012, http://www.politikokafeneio.com/neo/modules.php?name=News&file=article&sid=2666

Διάσωση του λαού και όχι του ευρώ

ΜΟΝΟΔΡΟΜΟΣ ΓΙΑ ΤΑ ΛΑΪΚΑ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΒΙΩΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ Η ΑΜΕΣΗ ΕΞΟΔΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΕΥΡΩ ΚΑΙ Η ΡΗΞΗ ΜΕ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ

Κείμενο παρέμβασης 24 ενεργών πολιτών

Δεν υπάρχει άλλη επιλογή. Κι είναι ανάγκη να γίνει άμεσα, συντεταγμένα με παράλληλη οργάνωση του λαού, με συνείδηση των δυσκολιών αλλά και της ελπιδοφόρας προοπτικής που γεννιέται.

Η απαλλαγή από τα μνημόνια, τις δανειακές συμβάσεις και από τη θηλιά του χρέους είναι ακατόρθωτη εντός του ευρώ. Το ευρώ είναι το νόμισμα του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου, της σύγχρονης ιμπεριαλιστικής Ευρώπης-φυλακής. Ένα νόμισμα που λειτουργεί σαν μηχανισμός χρεοκοπίας κρατών και οικονομιών, δεν είναι ούτε μπορεί να γίνει «νόμισμα των ευρωπαϊκών λαών».

Η παραμονή στο ευρώ σημαίνει την καταδίκη της χώρας και του λαού μας σε καθεστώς μόνιμης χρεοκοπίας. Σημαίνει να καταστούν θεμέλιοι νόμοι του κράτους η δημοσιονομική πειθαρχία και το σύμφωνο για το ευρώ. Σημαίνει συναίνεση στην κοινωνική μας καταβαράθρωση, στην εκποίηση της χώρας μας σε όφελος των δανειστών, του ξένου και ντόπιου κεφαλαίου που μας λεηλατούν επί δεκαετίες και μας οδήγησαν στην κρίση.

Η τρομοκράτηση του λαού, η σύνδεση της εξόδου από το ευρώ με βιβλικές καταστροφές, έχει μοναδικό σκοπό να εξοριστεί η μοναδική λύση υπέρ της εργασίας και της δημοκρατίας:

Η μονομερής διαγραφή του χρέους, έξω από το ευρώ και σε ρήξη με την ΕΕ.

Οι ίδιοι που οδήγησαν τη χώρα στα μνημόνια, θα  την οδηγήσουν και στη «δραχμή» ή σε «διπλό νόμισμα» εάν πρόκειται να σώσουν το ευρώ τους, και να μείνει η χώρα, οι εργαζόμενοι και ο λαός δεμένοι με το χρέος στο «πειθαρχείο» της Ε.Ε.  

Ζωή μπορεί να υπάρξει μόνο έξω από το ευρώ. Μπορούμε να στηριχθούμε στις δικές μας δυνάμεις, να αξιοποιήσουμε τις πλούσιες δυνατότητες της χώρας προς όφελός μας, να ανοίξουμε έναν άλλο δρόμο για αξιοβίωτη ζωή, για κατακτήσεις στο σήμερα και στο αύριο.

Υπάρχει τρόπος. Προϋποθέτει υιοθέτηση εθνικού νομίσματος και στήριξη σε μια παραγωγική ανασυγκρότηση της οικονομίας σε αντικαπιταλιστική-φιλολαϊκή κατεύθυνση. Εθνικοποίηση του τραπεζικού συστήματος και πριν απ' όλα της Τράπεζας της Ελλάδος, με στόχο να στηριχθεί η εγχώρια παραγωγή και να επιβληθούν αυστηροί έλεγχοι στην κίνηση των κεφαλαίων. Γενναία αναδιανομή του πλούτου για να ενισχυθεί το εισόδημα των εργαζομένων και να τονωθεί η εσωτερική αγορά.

Προϋποθέτει τον πλήρη δημόσιο έλεγχο στους στρατηγικούς τομείς της οικονομίας. Ολόκληρη η παραγωγική μηχανή της χώρας πρέπει -βασισμένη σε προγράμματα δημοσίων επενδύσεων και στον εργατικό κοινωνικό έλεγχο- να προσανατολιστεί στην ικανοποίηση των σύγχρονων λαϊκών αναγκών.

Τίποτα από τα παραπάνω δεν μπορεί να γίνει χωρίς την κινητοποίηση ολόκληρου του λαού, χωρίς περισσότερη δημοκρατία, χωρίς πραγματική εθνική-λαϊκή κυριαρχία.

Ο δρόμος για να σταθεί η χώρα στα δικά της πόδια δεν θα είναι περίπατος. Απαιτεί ρήξη με τους δανειστές, τις «αγορές», το κεφάλαιο, το πολιτικό τους προσωπικό. Με όλους αυτούς που επέβαλαν στο λαό και στη χώρα μας την καταστροφική πορεία που ζούμε, με όλους αυτούς που επωφελήθηκαν κι επωφελούνται από αυτή.

Απαιτεί επομένως ρήξη με την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Είναι ο μοναδικός δρόμος που εξασφαλίζει την επιβίωση και δίνει χειροπιαστή προοπτική. Είναι ο δρόμος όχι μόνο για να ανασάνει ο λαός, αλλά και να γίνει αφέντης στον τόπο του.

– ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ ΛΕΩΝΙΔΑΣ, ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ-ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ

– ΒΟΥΡΕΚΑΣ ΘΟΔΩΡΗΣ, ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ, ΜΕΛΟΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟ ΕΥΡΩ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΕ

– ΓΑΤΣΙΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ, ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ

– ΓΡΟΛΛΙΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ, ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΑΠΘ

– ΔΕΛΑΣΤΙΚ ΓΙΩΡΓΟΣ, ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ

– ΘΕΡΜΟΓΙΑΝΝΗΣ ΛΑΖΑΡΟΣ, ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ, τ. ΔΗΜΑΡΧΟΣ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗΣ

– ΚΑΛΙΑΜΠΑΚΟΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΜΠ

– ΚΟΝΤΟΓΙΑΝΝΗΣ ΣΩΤΗΡΗΣ, ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ

– ΚΥΡΙΑΚΑΚΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ, ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ -ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ

– ΜΑΡΚΕΤΟΣ ΣΠΥΡΟΣ, ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΑΠΘ

– ΜΑΥΡΟΕΙΔΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ, ΜΕΤΑΛΛΕΙΟΛΟΓΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ, ΜΕΛΟΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟ ΕΥΡΩ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΕ

– ΠΑΠΑΔΑΤΟΣ ΦΑΝΗΣ, ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ

– ΠΑΠΑΔΕΔΕ ΦΛΩΡΑ, Γ. ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΣΕΠ/ΔΕΗ, ΜΕΛΟΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟ ΕΥΡΩ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΕ

– ΠΑΠΟΥΛΗΣ ΚΩΣΤΑΣ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ, ΜΕΛΟΣ ΜΕΤΩΠΟΥ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΤΡΟΠΗΣ

– ΠΑΤΕΛΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ, ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

– ΡΑΧΙΩΤΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ, ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ

– ΡΟΥΣΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ, ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΝΤΕΙΟΥ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ

– ΣΑΚΕΛΛΑΡΟΠΟΥΛΟΣ ΣΠΥΡΟΣ, ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΝΤΕΙΟΥ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ

– ΣΑΡΑΦΙΑΝΟΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ, ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ

– ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΤΑΣΟΣ, ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ, ΜΕΛΟΣ ΜΕΤΩΠΟΥ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΤΡΟΠΗΣ

– ΣΩΤΗΡΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ, ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

– ΤΟΥΛΙΑΤΟΣ ΧΡΗΣΤΟΣ, ΜΗΧ/ΓΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ, ΜΕΛΟΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟ ΕΥΡΩ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΕ

– ΤΣΑΚΝΗΣ ΔΙΟΝΥΣΗΣ, ΜΟΥΣΙΚΟΣΥΝΘΕΤΗΣ

– ΧΡΥΣΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ, ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΝΤΕΙΟΥ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ

ΠΗΓΗ: 2012-06-15, http://aristeroblog.gr/node/849

Εκλογές βίας και νοθείας

Του Πέτρου Παπακωνσταντίνου

Οι εκλογές της 29ης Οκτωβρίου του 1961 έμειναν στην νεώτερη ελληνική ιστορία ως οι κατ' εξοχήν εκλογές βίας και νοθείας. Είχε προηγηθεί η κατάρρευση του Κέντρου και η εκτόξευση της ΕΔΑ στη δεύτερη θέση, στην προηγούμενη εκλογική αναμέτρηση, που προκάλεσε πανικό στον αστικό πολιτικό κόσμο και στους ατλαντικούς επικυρίαρχους. Με επιτελικό κέντρο τα Ανάκτορα και εκτελεστικά όργανα το στρατό, τη χωροφυλακή και το παρακράτος, οργανώθηκε μια ανηλεής εκστρατεία τρομοκρατίας εναντίον της Αριστεράς σ' όλη την Ελλάδα, που άφησε πίσω της κάμποσους νεκρούς. Τη  μέρα των εκλογών, περισσότεροι από 400.000 άνθρωποι διπλοψήφισαν.

Οι βιαστές της λαϊκής βούλησης δεν ενδιαφέρονταν καν να τηρήσουν τα προσχήματα – αίφνης, 218 χωροφύλακες που ψήφισαν σε μια περιοχή εμφανίζονταν να κατοικούν άπαντες στην ίδια μονοκατοικία. Μ' αυτά και μ' αυτά, η ερυθρά απειλή αναχαιτίσθηκε και η ΕΡΕ του Κωνσταντίνου Καραμανλή ήρθε πρώτο κόμμα, για να μπει η χώρα στην ταραγμένη περίοδο του Ανένδοτου Αγώνα, της Αποστασίας και των Ιουλιανών, που θα οδηγούσε τελικά στη χούντα των συνταγματαρχών.

Μισό αιώνα αργότερα, η Ελλάδα βαδίζει σε εκλογές μεταμοντέρνας βίας και νοθείας, πολύ διαφορετικής μορφής, αλλά όχι μικρότερης σημασίας. Με το υπηρετικό, πολιτικό προσωπικό τους στην Ελλάδα παντελώς απαξιωμένο, οι ξένοι επικυρίαρχοι ανέλαβαν οι ίδιοι, προσωπικά τον προεκλογικό αγώνα εναντίον της Αριστεράς. Κάθε βράδυ στα κεντρικά δελτία ειδήσεων των ελληνικών καναλιών – μπροστά στα οποία η "Ιζβέστια" της εποχής Μπρέζνιεφ ήταν υπόδειγμα πολυφωνίας- πρωταγωνιστούν όχι ο Σαμαράς, η Μπακογιάννη κι ο Βενιζέλος, αλλά η Μέρκελ, ο Ολάντ κι ο Ομπάμα.

Δεν υπάρχει προηγούμενο, ούτε καν στα πέτρινα μετεμφυλιακά χρόνια, τέτοιας πανστρατιάς όλων των μεγάλων δυνάμεων και των ηγετών τους για να αποτραπεί η επικράτηση της Αριστεράς. Μεγαλοεργολάβοι, μεγαλοεκδότες και εφοπλιστές που ελέγχουν το κύκλωμα της "ενημέρωσης" μετατρέπονται χωρίς περίσκεψη, χωρίς αιδώ, σε παιδάκια για τα θελήματα του κ. Μιχελάκη, αναπαράγοντας όλα τα βίντεο μαύρης προπαγάνδας του κόμματος της Συγγρού περί Ιφικράτη Αμυρά, αντάρτικου πόλεων, 17 Νοέμβρη, κουκουλοφόρων και άλλων δαιμονίων.

Όσο για το βαρύ πυροβολικό αυτού του ψυχολογικού πολέμου, που θα διδάσκεται για δεκαετίες στις σχολές πολιτικών επιστημών, αυτό εντοπίζεται στις συστοιχίες της οικονομικής τρομοκρατίας. Η πρώτη, τροχιοδεικτική βολή ήρθε από τις Βρυξέλλες, με την περικοπή ενός δις ευρώ από τη δανειακή δόση, ώστε να προκληθεί χάος στα δημόσια ταμεία, να μείνουν χωρίς φάρμακα οι καρκινοπαθείς και να προειδοποιηθούν οι ιθαγενείς ότι "την επόμενη φορά, πρέπει να ψηφίσουν σωστά, αν δεν θέλουν να πεινάσουν". Ακολούθησαν ομοβροντίες ανακοινώσεων, δηλώσεων και χαλκευμένων ρεπορτάζ περί επικείμενης εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ για να προκληθεί  τραπεζιτικός πανικός σε αργή κίνηση, καθώς εφτά δις ευρώ έφυγαν από τις τράπεζες μόνο στο διάστημα των τεσσάρων εβδομάδων από τις εκλογές της 6ης Μαίου. Στην ατμόσφαιρα του χάους, της διάλυσης των πάντων και του φόβου ήρθαν να συμβάλουν τα ναζιστοειδή της Χρυσής Αυγής, "αδελφού κόμματος" της Νέας Δημοκρατίας κατά δήλωση του Μακεδονομάχου Ψωμιάδη.

Πολύ σύντομα θα γνωρίζουμε αν αυτό το επικοινωνιακό "Σοκ και Δέος" θα έχει, τελικά, τα επιθυμητά αποτελέσματα. Σε κάθε περίπτωση, αποτελεί μόνο πρόγευση για όσα θα ακολουθήσουν αυτό το καυτό καλοκαίρι, που δεν αποκλείεται να μας φέρει καινούργια "Ιουλιανά", μια σκληρή κοινωνική και πολιτική σύγκρουση, ενδεχομένως πολύ σφοδρότερη από εκείνη που έζησε η προηγούμενη γενιά. Ανεξάρτητα από το ποιο κόμμα θα βγει πρώτο και θα σχηματίσει κυβέρνηση (κάτι προφανώς πολύ σημαντικό), οι εκλογές της Κυριακής θα αποτυπώσουν μια έντονη πολιτική πόλωση με βαθύ κοινωνικό περιεχόμενο, καθώς τα εργατικά-λαϊκά στρώματα θα πολωθούν γύρω από την Αριστερά, ενώ η μικρή και μεγάλη αστική τάξη θα συσπειρωθεί γύρω από την πιο αντικομμουνιστική, αυταρχική έως και φασιστική Δεξιά που γνώρισε ο τόπος μετά τη μεταπολίτευση. Η πόλωση αποκτά ακόμη πιο εκρηκτική δυναμική γιατί, σε αντίθεση με τη δεκαετία του '60, το πολιτικό "Κέντρο" που θα μπορούσε να εκτονώσει το λαϊκό ριζοσπαστισμό βρίσκεται, για την ώρα τουλάχιστον, υπό κατάρρευση. Το κυριότερο, οι κυρίαρχες δυνάμεις δεν έχουν τη δυνατότητα να καταπραύνουν τη λαϊκή οργή – η οποία θα χτυπήσει κόκκινο πολύ σύντομα μετά τις εκλογές, με τα σκοπίμως καθυστερημένα εκκαθαριστικά της Εφορίας – με κάποιες παροχές και ελαφρύνσεις. Αντίθετα, από την επομένη των εκλογών, αν τελικά αναδειχθεί κυβέρνηση με κορμό τη Νέα Δημοκρατία, θα επιβληθούν νέα σκληρότατα μέτρα, που θα φέρουν την Ελλάδα αντιμέτωπη με μια ανθρωπιστική κρίση διαστάσεων ανάλογων με εκείνη που έζησε η Ρωσία της εποχής Γέλτσιν.

Οι εκτιμήσεις αυτές ακούγονται ως παραφωνία μέσα στη συγχορδία όσων υποστηρίζουν ότι, μετά τη νίκη του Ολάντ στη Γαλλία και την κλιμάκωση της κρίσης σε Ισπανία και Ιταλία, η Μέρκελ είναι απομονωμένη, η Ευρώπη αλλάζει προς το καλύτερο και η Ελλάδα μπορεί να ελπίζει ότι το μνημόνιο θα ακυρωθεί, αρκεί να είμαστε υπεύθυνοι και να μην τους προκαλούμε. Μια αυταπάτη την οποία διαδίδει ο Σαμαράς και τα συστημικά μέσα ενημέρωσης που τον στηρίζουν, δυστυχώς όμως αναπαράγει με τον τρόπο του και ο ΣΥΡΙΖΑ, πασχίζοντας να εμφανιστεί ως η ήρεμη  δύναμη, που εγγυάται και την ακύρωση του μνημονίου και την παραμονή στο ευρώ, για να μη φοβίσει τους ταλαντευόμενους ψηφοφόρους. Λησμονεί όμως ότι, φευ, τα ταλαντευόμενα μεσαία στρώματα σε εποχές οξύτατης πόλωσης πείθονται όχι από την "ηρεμία" και την "μετριοπάθεια", αλλά από τη δύναμη, οσμίζονται τη λιποψυχία και απομακρύνονται από τους ηγέτες που απλώς εκφράζουν τη δική τους ταλάντευση, αντί να την υπερβαίνουν με τόλμη και αποφασιστικότητα.

Τι θα έπρεπε να έχει αντιτάξει στο σύνολό της η Αριστερά (ΣΥΡΙΖΑ, ΚΚΕ, ΑΝΤΑΡΣΥΑ) στο συνδυασμό τρομοκρατίας και ευρωφαντασίωσης των αντιπάλων της; Πρώτα απ' όλα θα έπρεπε να έχει καταστήσει σαφές στους πολίτες ότι η Ελλάδα μπορεί να αναγκαστεί σε λίγους μήνες να ζήσει εκτός ευρώ, εντελώς ανεξάρτητα από το ποιος θα φτιάξει κυβέρνηση, καθώς η ευρωζώνη μπορεί να καταρρεύσει εξαιτίας των άλυτων, εσωτερικών της αντιφάσεων. Αυτή τη στιγμή, στο Καθαρτήριο του μηχανισμού στήριξης και των μνημονίων βρίσκονται τρεις χώρες- Ελλάδα, Πορτογαλία, Ιρλανδία- ενώ αύριο θα βρίσκονται τουλάχιστον έξι, με την προσθήκη Κύπρου, Ισπανίας και Ιταλίας. Δηλαδή, 11 χώρες της ευρωζώνης θα πρέπει να "διασώσουν" τις άλλες έξι- και βλέπουμε. Κι εδώ δεν μιλάμε μόνο για τα μέχρι χθες μικρά μεγέθη, τύπου Ελλάδας. Ιταλία και Ισπανία, η τρίτη και η τέταρτη οικονομία της ευρωζώνης, έχουν αθροιστικά το ίδιο μέγεθος με την οικονομία της Γερμανίας. Με άλλα λόγια, ακόμη κι αν το ήθελε η Μέρκελ, δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα είχε την οικονομική και την πολιτική δυνατότητα να τις διασώσει, επιβάλλοντας στον δικό της λαό ένα κύμα πρωτοφανούς λιτότητας. Επομένως ο ΣΥΡΙΖΑ θα έπρεπε, αντί να δίνει μάταιες διαβεβαιώσεις περί της παραμονής μας στο ευρώ, που τον αιχμαλωτίζουν στη γωνία του ριγκ, να αξιοποιήσει την κρίση του ευρωπαϊκού Νότου για να πείσει τον κόσμο ότι πρέπει να προετοιμαστεί για το ενδεχόμενο να ζήσει εκτός ευρώ, ακόμη κι αν αυτή δεν είναι η πρώτη επιλογή του – κάτι που μόνο τις τελευταίες ημέρες αποσαφήνισε ο Αλέξης Τσίπρας, επιδεικνύοντας πολύ μεγαλύτερο πολιτικό θάρρος από τους περισσότερους συντρόφους και τους ευκαιριακούς συμμάχους του.

Έπειτα, ακόμη κι αν η Γερμανία, για τα δικά της συμφέροντα, αποφασίσει να σώσει, επί του παρόντος, την ευρωζώνη, το τίμημα θα είναι πολύ βαρύτερο από την έξοδο από το ευρώ. Το περίφημο γερμανικό σχέδιο περί τραπεζικής, δημοσιονομικής και πολιτικής ένωσης, που οι αστικές δυνάμεις προβάλλουν ως λυτρωτικό όραμα, στο δρόμο για τις "Ενωμένες Πολιτείες της Ευρώπης", ακόμη κι αν γίνει αποδεκτό από τη Γαλλία και τις άλλες πυρηνικές χώρες (πράγμα πολύ αμφίβολο) θα αποδειχθεί εφιάλτης: Θα πρόκειται, εν ολίγοις, για τη μετατροπή της Ευρώπης σε Γερμανική Αυτοκρατορία, όπως πολύ ρεαλιστικά εκτίμησε ο Τζορτζ Σόρος. Με το γερμανικό σχέδιο, οι ελληνικές και ισπανικές τράπεζες θα γίνουν "ευρωπαϊκές", δηλαδή γερμανικές, καθώς οι μάνατζερ της Φραγκφούρτης θα αποφασίζουν ποιες θα συγχωνευτούν, ποιες θα κλείσουν, πόσους θα απολύσουν και σε ποιους θα δίνουν δάνεια. Παράλληλα, το ελληνικό και το ισπανικό κράτος θα χάσουν ακόμη και τον έλεγχο του προϋπολογισμού τους, ο οποίος θα πρέπει να εγκρίνεται από το ευρωπαϊκό "υπουργείο Οικονομικών". Με άλλα λόγια, η Ελλάδα του Σαμαρά και της Μπακογιάννη στην αυριανή Ευρώπη θα έχει το βάρος και την κυριαρχία που έχει η Ονδούρα και άλλες Μπανανίες στον Οργανισμό Αμερικανικών Κρατών ή το κατεχόμενο Πόρτο Ρίκο στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Όσο για τα περιθώρια "ηπιότερης" οικονομικής πολιτικής, η Άγκελα Μέρκελ ήταν απολύτως σαφής στον κυνισμό της όταν δήλωνε τις προάλλες ότι η Ελλάδα, όποια κυβέρνηση και να βγει, πρέπει να τηρήσει απαρέγκλιτα το μνημόνιο, ανεξάρτητα αν είναι αποτελεσματικό ή όχι, μόνο και μόνο για να αποτελέσει δακτυλοδεικτούμενο παράδειγμα προς σωφρονισμό των λοιπών Ευρωπαίων. Με αυτά τα δεδομένα, η σύγκρουση με την Ευρωπαϊκή Ένωση σε περίπτωση σχηματισμού αριστερής κυβέρνησης στην Ελλάδα είναι προδιαγεγραμμένη – όχι γιατί το πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ είναι πολύ αριστερό, αλλά γιατί η ιστορική κρίση του καπιταλισμού και της ευρωζώνης σπρώχνει τις κυρίαρχες δυνάμεις πολύ δεξιά.

Αλλά και στην πιθανή περίπτωση νίκης της Νέας Δημοκρατίας, ένα ανυπόληπτο πολιτικό προσωπικό, απολύτως δουλικό απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, θα αναγκαστεί από την επόμενη μέρα να καταπιεί ακόμη και τα δειλά του ψελίσματα περί επαναδιαπραγμάτευσης, για να τεθεί σε τροχιά βίαιης σύγκρουσης με τα λαϊκά στρώματα. Απομένει να δούμε αν, σ'αυτή την περίπτωση, η Αριστερά στο σύνολό της βγάλει τα αναγκαία συμπεράσματα, υπερβεί αυταπάτες και διασπάσεις, ώστε να σχηματίσει το αναγκαίο λαϊκό, δημοκρατικό μέτωπο, από τις γειτονιές μέχρι το κεντρικό πολιτικό επίπεδο, που θα της επιτρέψει να νικήσει στον επόμενο γύρο, που δεν θα αργήσει. Εάν τα καταφέρει, θα μετατρέψει μια πρόσκαιρη εκλογική αποτυχία σε στρατηγική νίκη για την Ελλάδα και το λαό της. Αν όχι, θα προδώσει τις ελπίδες αυτού του λαού σε χρονικό ορίζοντα μιας ολόκληρης γενιάς.

Εκδοτικοί οίκοι και εκπαιδευτική πολιτική

Του Γιώργου Μαυρογιώργου

Η υπόθεση της δωρεάν διανομής διδακτικών  συγγραμμάτων  στην τριτοβάθμια εκπαίδευση είναι μια ενδιαφέρουσα ιστορία που δεν έχει γραφεί. Κατά καιρούς έχουν τεθεί ζητήματα, όπως π.χ. η ακαδημαϊκή ελευθερία των φοιτητών που περιορίζεται στη μελέτη ενός συγγράμματος (κατά τεκμήριο του διδάσκοντος), η γενικευμένη δωρεάν διανομή σε όλους, οι υπερβολές στην κοστολόγηση, η γραφειοκρατία, κ.α.. Η σχετική πολιτική έχει συντελέσει ώστε πολλοί εκδοτικοί οίκοι να αναπτύξουν ειδικό τμήμα πανεπιστημιακών εκδόσεων με πολλούς τίτλους και πολλές επανεκδόσεις, που συχνά παρουσιάζονται ως «βελτιωμένες εκδόσεις».

Οι εκδοτικοί οίκοι, ουσιαστικά, δέχονται προτάσεις πανεπιστημιακών για έκδοση βιβλίων των οποίων είναι εξασφαλισμένη η διάθεση. Απευθύνθηκα, κάποτε, σε γνωστό εκδοτικό οίκο για την έκδοση βιβλίων μου και το πρώτο ερώτημα που δέχτηκα ήταν: «Με ποιους συναδέλφους και σε ποια άλλα πανεπιστημιακά τμήματα θα μπορούσα να εξασφαλίσω τη διανομή»! Ήδη, στο ερώτημα υπάρχει ένας σαφής υπαινιγμός  ύπαρξης ή δημιουργίας άτυπου  δικτύου διανομής συγγραμμάτων στα πανεπιστήμια.
Αυτή η πολιτική έχει εμπνεύσει πολλούς πανεπιστημιακούς ώστε να είναι οι ίδιοι  εκδότες -συχνά ογκωδέστατων-βιβλίων. Αποκαλυπτική, από αυτή την άποψη είναι η έκρηξη παραγωγής βιβλίων στις «Επιστήμες της Αγωγής». Σε αυτό φαίνεται ότι έχουν συμβάλει τόσο η καθιέρωση των διαγωνισμών του ΑΣΕΠ για την επιλογή εκπαιδευτικών όσο και οι κατατακτήριες εξετάσεις για τα Παιδαγωγικά Τμήματα Δημοτικής Εκπαίδευσης, σε μια πολύ συγκεκριμένη χρονική συγκυρία. Είναι γνωστοί στους υποψηφίους οι συγκεκριμένοι «παιδαγωγοί» που έχουν αξιοποιήσει την αυτοχρηματοδότηση της έκδοσης των βιβλίων τους ως μια παράλληλη επιχειρηματική δραστηριότητα. Τους βρίσκει κανείς να δραστηριοποιούνται συχνά σε θέσεις ειδικών συμβούλων, εξεταστών, βαθμολογητών, κ.α. σε διάφορες υπηρεσίες του Υπουργείου Παιδείας. Δεν έχουν ιδιαίτερη ανάγκη ενός εκδότη για την εξασφάλιση της προώθησης και διακίνησης των βιβλίων τους. Είναι οι ίδιοι αποτελεσματικοί  διακινητές του «προϊόντος» τους.  

Απαραίτητη προϋπόθεση για να χαρακτηρισθεί ένα βιβλίο ως πανεπιστημιακό σύγγραμμα είναι η έγκριση από τη Γενική Συνέλευση του Τμήματος σε συνάρτηση με την ανάθεση διδακτικού έργου στα μέλη του διδακτικού προσωπικού, στο πλαίσιο του προγράμματος σπουδών. Κι εδώ στο όνομα της «ακαδημαϊκής ελευθερίας» του διδάσκοντα, η έγκριση των συγγραμμάτων είναι σχεδόν «τυφλή» και τυπική. Δε γίνεται, δηλαδή, στοιχειώδης  ακαδημαϊκός έλεγχος της καταλληλότητας των συγγραμμάτων που διανέμονται δωρεάν στους φοιτητές για τις σπουδές τους. Οι ιστορίες  που γράφονται, κάτω από αυτές τις προϋποθέσεις παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Θα μπορούσαμε να ισχυριστούμε ότι η στενή σχέση  και συνεργασία εκδοτών και πανεπιστημιακών έχει εξελιχθεί σε θανάσιμο εναγκαλισμό που επηρεάζει δραματικά το είδος βιβλίων που γράφουν πανεπιστημιακοί και  μελετούν οι φοιτητές, τη δομή των προγραμμάτων σπουδών, την κατανομή διδακτικού έργου στα εξάμηνα. Με λίγα λόγια, είναι δυνατόν να υποστηριχθεί ότι οι εκδοτικοί οίκοι, με τη μεσολάβηση συγκεκριμένων διδασκόντων, διαμορφώνουν πολιτική σπουδών στα πανεπιστήμια! Οι εκδοτικοί οίκοι διαμορφώνουν εκπαιδευτική πολιτική.
Φαίνεται ότι το φιλόδοξο ηλεκτρονικό σύστημα έγκρισης και δωρεάν  διανομής συγγραμμάτων «Εύδοξος», που ενεργοποιήθηκε με πανηγυρικό τρόπο, για πρώτη φορά το 2011, μάλλον ενισχύει τους παραπάνω ισχυρισμούς μας.

Θα προσπαθήσουμε σε επόμενες συνέχειες να αναφερθούμε παραδειγματικά σε ορισμένες αποκαλυπτικές «βιογραφίες» πανεπιστημιακών διδακτικών συγγραμμάτων. Θα αρχίσουμε με την ιστορία ενός τέτοιου βιβλίου, αναφέροντας τρεις πτυχές του. Με το βιβλίο αυτό έχουμε ασχοληθεί και στο παρελθόν σε αυτή την ιστοσελίδα. Ας τις δούμε, λοιπόν.

Βιβλίο  και  «πνευματικά  δικαιώματα» (1)

Τα βιβλία, οι συγγραφείς και οι εκδότες έχουν τις περιπέτειές τους. Ήδη, αναφερθήκαμε σε ιστορίες αντιγραφής.  Παρεμφερείς είναι οι ιστορίες που ξετυλίγονται γύρω από την ένδειξη Copyright © (πνευματικά δικαιώματα) που αναφέρουν τα βιβλία στο εσώφυλλό τους.

Κρατώ ένα αντίτυπο από  την πρώτη έκδοση (2000) του βιβλίου «Οδηγός Αντιρατσιστικής Εκπαίδευσης», από τις εκδόσεις «Ελληνικά Γράμματα», με την ένδειξη «στ΄ έκδοση» (προφανώς ανατύπωση)! Δε γνωρίζουμε εάν η μεγάλη διακίνηση οφείλεται στο γνωστό σύστημα έγκρισης και δωρεάν διάθεσης των λεγόμενων «πανεπιστημιακών συγγραμμάτων». Ως υπόθεση εργασίας, πάντως, στέκει, μια και τα βιβλία που χαρακτηρίζονται και διανέμονται ως πανεπιστημιακά διαθέτουν «κεκτημένη» διακίνηση. Οι υψηλοί δείκτες κυκλοφορίας ενός βιβλίου, πάντως, αποφέρουν σε αυτούς που έχουν τα «πνευματικά δικαιώματα», και ανάλογα υλικά οφέλη.

Όπως διαβάζουμε στον πρόλογο, «ο Οδηγός συντάχτηκε στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού έτους κατά του Ρατσισμού (1997) για (sic) το Κέντρο Μελετών και Τεκμηρίωσης (ΚΕΜΕΤΕ) της ΟΛΜΕ και ενισχύθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων. Για να καθοριστούν το περιεχόμενο και η μορφή του οργανώθηκαν από το ΚΕΜΕΤΕ της ΟΛΜΕ πολλές συνεδριάσεις, στις οποίες πήραν μέρος εκπαιδευτικοί από όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης» (σ.16).

Είναι φανερό ότι  πρόκειται για πρόταση που υποβλήθηκε από το ΚΕΜΕΤΕ, με την προβλεπόμενη διαδικασία των ευρωπαϊκών προγραμμάτων, και που χρηματοδοτήθηκε με κοινοτικά κονδύλια και εθνική συμμετοχή, προκειμένου να εκπονηθεί ο «Οδηγός». Υποθέτουμε ότι στις σχετικές συμβάσεις προβλεπόταν και αμοιβή για τον επιστημονικό υπεύθυνο.

Δεν πρόκειται να αξιολογήσουμε εδώ τη συμβολή του «Οδηγού» στην καταπολέμηση των ρατσιστικών αντιλήψεων. Θα ασχοληθούμε με ορισμένες σημαντικές, κατά τη γνώμη μας,  πτυχές, που συνδέουν το «ακαδημαϊκό ήθος», τον ακτιβισμό για την καταπολέμηση του ρατσισμού, τη χρηματοδότηση και τα «πνευματικά δικαιώματα».

Συγγραφέας του βιβλίου, σύμφωνα με το εξώφυλλο, φέρεται να είναι ο πολύ γνωστός, και στην Κύπρο, πανεπιστημιακός Γιώργος Τσιάκαλος, «μα και ακτιβιστής των δρόμων», όπως πληροφορούμαστε από το οπισθόφυλλο άλλου βιβλίου. Ήταν   επιστημονικός υπεύθυνος του προγράμματος. Μας είναι δυσδιάκριτη η ειδική συμβολή του φερόμενου ως συγγραφέα, πέρα από την εποπτεία του προγράμματος και από τη συγγραφή των πέντε σελίδων προλόγου που υπογράφει. Ο ίδιος υποστηρίζει ότι είναι ένας Οδηγός «από εκπαιδευτικούς για εκπαιδευτικούς». Τα πνευματικά δικαιώματα, σύμφωνα με το εσώφυλλο, ανήκουν στον εκδοτικό οίκο («Ελληνικά Γράμματα»), τον Γ. Τσιάκαλο και το ΚΕΜΕΤΕ.

Τα ερωτήματα: Ποιος συμπεριέλαβε τον επιστημονικό υπεύθυνο ενός χρηματοδοτούμενου προγράμματος στο Copyright του «Οδηγού» που συντάχθηκε, για λογαριασμό   του ΚΕΜΕΤΕ; Πώς είναι δυνατόν ένας «Οδηγός», που συντάχτηκε  με τη συμμετοχή πολλών εκπαιδευτικών, να φέρει μόνο το όνομα του; Δε θα μπορούσε να υπάρχει η ένδειξη «επιμέλεια»  δίπλα στο όνομά του; Η ΟΛΜΕ μας έχει δώσει ενδιαφέρουσες εκδόσεις, χωρίς να τις εκχωρεί σε άλλους.  Ποιος έχει εισπράξει τις όποιες αποζημιώσεις από τα «πνευματικά δικαιώματα», με τις διαδοχικές εκδόσεις, για δέκα χρόνια; Δυσκολευόμαστε να υποθέσουμε ότι έχουμε ιδιοποίηση της εργασίας των εκπαιδευτικών και του ΚΕΜΕΤΕ. Φανταστείτε, οι προδιαγραφές και οδηγίες των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων (ΝΑΠ) που εκπονήθηκαν για λογαριασμό του ΥΠΠ στην Κύπρο να είχαν δημοσιευθεί με συγγραφέα τον πρώην πρόεδρο της ΕΔΑΠ, Γιώργο Τσιάκαλο!  Βέβαια, τα ΝΑΠ δεν είναι εύκολο να «βαφτιστούν»  πανεπιστημιακά συγγράμματα.

Πώς να προσχωρήσουμε στην υπόθεση της  οικειοποίησης, όταν το αντικείμενο είναι ο «ρατσισμός»; Θα ήταν μια έμμεση εκδοχή ιδιότυπης ρατσιστικής πρακτικής. Μας είναι δύσκολο να δεχτούμε ότι κάποιος που διεκδικεί και αποκτά κοινωνική αναγνώριση με τη σημαία του αγώνα κατά της «φτώχειας», του κοινωνικού αποκλεισμού, των διακρίσεων και του ρατσισμού,  δεν προστατεύει αυτή του τη δράση με «ανθρώπινη αξιοπρέπεια», με σεβασμό και  αυτοσεβασμό. Τα «πνευματικά δικαιώματα» διεκδικούν κι αυτά  σεβασμό και προστασία. Άραγε, το ΚΕΜΕΤΕ και η ΟΛΜΕ ξέρουν καλά την ιστορία του βιβλίου τους;

Όταν το βιβλίο μένει «ορφανό» (2)

Έχουμε γράψει ότι ο «Οδηγός Αντιρατσιστικής Εκπαίδευσης» εκδόθηκε το 2000,  από τα «Ελληνικά Γράμματα». Αν και ήταν αποτέλεσμα συλλογικής εργασίας εκπαιδευτικών και είχε συνταχθεί για λογαριασμό του Κέντρου Μελετών και Τεκμηρίωσης (ΚΕΜΕΤΕ) της ΟΛΜΕ, ως συγγραφέας φέρεται ο καθηγητής Γιώργος Τσιάκαλος. Οι εκδοτικοί οίκοι και τα βιβλία  έχουν τις «μικρές» τους περιπέτειές που αγαπούν να  κρύβονται στα «ψιλά γράμματα» των συμβολαίων. Οι ιστορίες τους γίνονται ενδιαφέρουσες, όταν τα βιβλία  μένουν «ορφανά» από εκδότη.

Το 2010, ο εκδοτικός οίκος «Ελληνικά Γράμματα» έκλεισε και το βιβλίο, μετά από δέκα χρόνια, έμεινε ορφανό από εκδότη. Από ο τι φαίνεται, τη φροντίδα του την αναλαμβάνει ο φερόμενος ως συγγραφέας, που ως   μοναδικός κληρονόμος «δίνει» το βιβλίο σε νέο εκδοτικό οίκο, το «Επίκεντρο». Στυλοβάτης των νέων εκδόσεων  είναι πρώην  ιδιοκτήτης των εκδόσεων «Παρατηρητής» που είχε «κηρύξει πτώχευση», με τις γνωστές περιπέτειες των εργαζομένων. Το ορφανό βιβλίο βρήκε «νέο» εκδότη, και κυκλοφόρησε, το 2011, σε «νέα» έκδοση.

Σκέφτηκα πως, όταν ένα βιβλίο παρουσιάζεται ως  «νέα» έκδοση, θα έχουμε μια  βελτιωμένη εκδοχή. Ήδη, στον επίλογο του 2000, γινόταν η προτροπή πως «Ένας ‘Οδηγός Αντιρατσιστικής Εκπαίδευσης' μπορεί να παίξει το ρόλο του μόνο στο βαθμό που οι μάχιμοι εκπαιδευτικοί τον διορθώνουν και τον εμπλουτίζουν»(σ.331). Οι προτροπές αυτές  δεν  ίσχυαν γι  αυτούς που τις έκαναν!

Η έκδοση δεν είναι βελτιωμένη. Ο συντάκτης του προλόγου, Γιώργος Τσιάκαλος, δεν εξηγεί τους λόγους της   απλής επανέκδοσης. Ούτε αναφέρει κάτι για  την ιστορία του βιβλίου με τον προηγούμενο εκδότη που «έκλεισε»! Κι  ο πρόλογος «τεμπέλικος»! Στην αγορά των αναγνωστών του 2011 έχει «ριχτεί» το ίδιο παλαιό βιβλίο του 2000! Οι μόνες αλλαγές στο εξώφυλλο είναι η απόχρωση στο πορτοκαλί χρώμα και ο εκδοτικός οίκος. Στο εσώφυλλο, το βιβλίο αναφέρει νέο επιμελητή έκδοσης και νέο υπεύθυνο σελιδοποίησης! Ήταν απαραίτητοι!

Έχει γίνει αλλαγή στα λεγόμενα «πνευματικά δικαιώματα» και τα «ωφελήματα» από τη διάθεσή του. Εταίροι είναι, πλέον, μόνο το «Επίκεντρο» και ο «Γιώργος Τσιάκαλος». Το ΚΕΜΕΤΕ έχει εξαφανιστεί! Οι εκπαιδευτικοί είχαν αποκλειστεί  ήδη απ' την πρώτη έκδοση! Μήπως, το  ΚΕΜΕΤΕ έχει παραχωρήσει τα δικαιώματα στον επιστημονικό υπεύθυνο, παρόλο που είχε αμειφθεί για την επιστημονική εποπτεία του έργου; Δυσκολευόμαστε να δώσουμε μια απάντηση.

Ίσως, η απάντηση βρίσκεται εδώ: Το συγκεκριμένο βιβλίο είναι καταχωρημένο στο σύστημα «Εύδοξος» που καθιερώθηκε πρόσφατα ως « μία πρωτοποριακή υπηρεσία για… και για την αποτροπή της καταχρηστικής εκμετάλλευσης των δημόσιων πόρων». Το βιβλίο διανέμεται στο μάθημα (Α05) «Αντιρατσιστική, αντισεξιστική και διαπολιτισμική εκπαίδευση». Πρόκειται για το μάθημα που διδάσκει χρόνια, όταν διδάσκει, ο φερόμενος ως συγγραφέας.

Εδώ προκύπτουν  άλλα ερωτήματα: Μήπως για να εγκριθεί ως πανεπιστημιακό, το συγκεκριμένο βιβλίο  έπρεπε να φέρει ως συγγραφέα πανεπιστημιακό; Το περιεχόμενο και η μορφή του δεν ανταποκρίνονται σε θεμελιώδη κριτήρια πανεπιστημιακού συγγράμματος. Διαβάζουμε στον πρόλογο πως «είναι ένα βιβλίο χωρίς βιβλιογραφικές παραπομπές και δεν προϋποθέτει ιδιαίτερες γνώσεις για την κατανόησή του»! Στον επίλογο επαναλαμβάνεται ότι  το βιβλίο « συνειδητά δεν υποστηρίζεται με αναφορές στην εξειδικευμένη επιστημονική βιβλιογραφία». Μα, καλά, αν για τους εκπαιδευτικούς της πράξης είναι χρήσιμο, είναι κατάλληλο για «σπουδή»; Πόσο έχει κοστίσει η «δωρεάν» διανομή του, πάνω από δέκα χρόνια, τώρα;
Πολλά  από τα  «παιδαγωγικά» βιβλία των εκδόσεων «Επίκεντρο» φιγουράρουν δίπλα σe μαθήματα  του Προγράμματος Σπουδών του Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης του ΑΠΘ! Πολλά, χωρίς συνάφεια. Είναι συγκινητική αυτή η  συνδρομή στον συντοπίτη εκδοτικό οίκο. Πολλοί διδάσκοντες ή διδάκτορες του Τμήματος έχουν εκδώσει τα βιβλία σ αυτόν. Είναι, όντως, ενδιαφέρουσα η στενή συνεργασία και σχέση Εκδοτών και Πανεπιστημιακών. Ο θανάσιμος εναγκαλισμός τους, ίσως συντελεί στην ακύρωση σπουδών και σε βιογραφίες βιβλίων σαν αυτή που παρουσιάσαμε.

Όταν το βιβλίο το γράφουν εκπαιδευτικοί (3)

Διαθέτουμε πολλά και αξιόλογα βιβλία που  έχουν γραφεί από εκπαιδευτικούς είτε συλλογικά είτε ατομικά. Αναφέρονται ως συγγραφείς με τα ονόματά τους. Το βιβλίο «Οδηγός Αντιρατσιστικής Εκπαίδευσης» είναι ένα τέτοιο βιβλίο.  Όπως διαβάζουμε, για τους συντελεστές του  βιβλίου, «Όλοι και όλες είναι εκπαιδευτικοί που ασχολούνται με θέματα αντιρατσιστικής εκπαίδευσης και έχουν συλλέξει πολλές εμπειρίες-θετικές και αρνητικές. Αυτές τις εμπειρίες έφεραν στις συνεδριάσεις, μαζί με άφθονο διδακτικό υλικό και πολλά σχέδια μαθημάτων τα οποία είχαν εφαρμόσει στις τάξεις τους… Για το λόγο αυτό το παρόν βιβλίο  είναι ένας οδηγός αντιρατσιστικής εκπαίδευσης «‘από εκπαιδευτικούς για εκπαιδευτικούς'»! Δε μπορούσε να απουσιάζει η μόνιμη και για πάρα πολλά χρόνια «πιστή» και στενή συνεργάτιδα του καθηγητή (συμμετείχε και στα αναλυτικά προγράμματα της Κύπρου), καθηγήτρια Δήμητρα Κογκίδου.

«Εμείς οι εκπαιδευτικοί»

Αυτός είναι ο τίτλος ενός προβληματικού προλόγου που τον υπογράφει ο καθηγητής Γ. Τσιάκαλος. Πρόκειται για μια συμπεριληπτική διατύπωση που υπαινίσσεται ότι οι εκπαιδευτικοί, ανεξάρτητα από την προέλευσή τους, τις σπουδές τους, τη βαθμίδα, τα χρόνια υπηρεσίας, τη θέση στη διοικητική ιεραρχία, το φύλο, την ταξική θέση και τοποθέτηση, συγκροτούν ένα ομοιογενές κοινωνικό σώμα εργαζομένων! «Εμείς, οι εκπαιδευτικοί, ζούμε συμπυκνωμένες όλες τις αντιφάσεις, τις αντιθέσεις, τις συγκρούσεις και τα παράδοξα αυτού του κόσμου. Ολόκληρου του κόσμου(…) Ζούμε έντονα τα προβλήματα όλου του κόσμου και από πολύ νωρίς αισθανόμαστε τις σημαντικές κοινωνικές και πολιτικές αλλαγές…». Αναλογιστείτε το βάρος των ευθυνών που έχουν οι εκπαιδευτικοί ως σώμα εργαζομένων για να ζουν «έντονα» «όλες» τις αντιφάσεις «όλου» του κόσμου!Γίνεται αντιληπτό ότι οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί είναι εξαιρετικά ιδεαλιστικοί και αυθαίρετοι για να τους   δεχτούμε ως αφετηριακές παραδοχές ενός τέτοιου «Οδηγού». Είναι  εξαιρετικά απλοϊκός ο ισχυρισμός ότι από τους εκπαιδευτικούς εξαρτάται ο ρόλος του σχολείου  στην πορεία της ανθρωπότητας! Αποσιωπώνται όλες οι παράμετροι που συναρτώνται με το σχολείο ως κρατικό ιδεολογικό μηχανισμό. Είναι πρωτοφανής ο ισχυρισμός ότι το «σχολείο είναι χώρος επίλυσης(sic) των δύσκολων προβλημάτων της ανθρωπότητας».

Είναι επιεικώς αφελές να θεωρείται ότι απαραίτητες συνθήκες για να καταστεί κάτι τέτοιο εφικτό  είναι, κυρίως, «Η ικανότητα των εκπαιδευτικών να αντιλαμβάνονται έγκαιρα το μέγεθος των κοινωνικών προβλημάτων» και η «ύπαρξη κατάλληλης διδακτικής τεχνογνωσίας» για τους εκπαιδευτικούς.

Τόσο απλή υπόθεση θεωρείται η ανάδειξη του σχολείου ως πεδίου καταπολέμησης του ρατσισμού! Αυτές οι εκτιμήσεις και οι απόψεις δε θα είχαν μεγάλη σημασία, εάν επρόκειτο για ισχυρισμούς που διατυπώνονται  από έναν οποιονδήποτε  συγγραφέα. Οι παραπάνω απόψεις αποτέλεσαν το πλαίσιο αρχών για τις εργασίες που έγιναν, με την επιστημονική εποπτεία του Γ. Τσιάκαλου, στο ΚΕΜΕΤΕ με τους εκπαιδευτικούς, για τη σύνταξη του «Οδηγού».

Αλλά, πού είναι οι εκπαιδευτικοί;

Αν και το έργο προβάλλεται συστηματικά ως αποτέλεσμα συλλογικής συνεργασίας, τα ονόματα των εκπαιδευτικών δεν αναφέρονται στις επιμέρους ενότητες με τις συγκεκριμένες προτάσεις που έχουν καταθέσει οι ίδιοι. Το βιβλίο φέρει ως  ως  μοναδικό συγγραφέα τον καθηγητή Γιώργο Τσιάκαλο. Τα ονόματα των εκπαιδευτικών μνημονεύονται απλώς στον πρόλογο, χωρίς να εξειδικεύεται η συμβολή τους. Απουσιάζει και η μνεία της συμβολής του επιστημονικού και ερευνητικού οργάνου  της ΟΛΜΕ, του ΚΕΜΕΤΕ.

Είναι αλήθεια ότι έχουμε μπερδευτεί! Το έργο των εκπαιδευτικών δεν αναγνωρίζεται! Ο «ακτιβιστής των δρόμων», σε βιβλίο του γράφει ότι τον  «συγκινεί η πράξη της παρρησίας», η «διακήρυξη της αλήθειας», ο «αντίλογος στους ισχυρούς», η «αντιπαράθεση με την άποψη και την ισχύ των πολλών».

Πώς είναι δυνατόν ένα βιβλίο που το γράφουν εκπαιδευτικοί να μην αναφέρει τα ονόματά τους και την ιδιαίτερη/συγκεκριμένη συμβολή τους. Πρόκειται για στοιχειώδη  αρχή που διέπει την προστασία των «πνευματικών δικαιωμάτων». Έτσι, όπως είναι το βιβλίο, οι εκπαιδευτικοί δε μπορούν να το επικαλεστούν ως πόνημά τους! Μήπως και σ αυτή την ιστορία  μπορούν να συνδράμουν το ΚΕΜΕΤΕ και η ΟΛΜΕ;

ΠΗΓΗ: 9-6-2012, http://www.alfavita.gr/artro.php?id=66047

Οι εκβιασμοί των ευρωκρατών γίνονται όλο και πιο αδίστακτοι

Του Δημήτρη Καζάκη

Οι ευρωκράτες παίζουν το τελευταίο τους χαρτί. Σύμφωνα με αποκλειστικό ρεπορτάζ των γερμανικών Financial Times, η ΕΕ είναι διατεθειμένη να διαπραγματευθεί με την Ελλάδα τη χαλάρωση του προγράμματος λιτότητας. Το ρεπορτάζ της FTD έχει τίτλο: «Η ΕΕ θέλει να χαλαρώσει τα δεσμά της Αθήνας» και υπότιτλο «Η Ευρώπη θέλει να κρατήσει την Ελλάδα στην ευρωζώνη. Γι' αυτό η χώρα μπορεί να ετοιμάζεται μετά τις εκλογές για παραχωρήσεις – κι αυτό μολονότι οι Έλληνες έχουν προφανώς παραβιάσει και πάλι τις δεσμεύσεις τους για το πρόγραμμα λιτότητας».

Όπως σημειώνεται, η ευρωζώνη προτίθεται να διαπραγματευθεί με την Ελλάδα τη χαλάρωση του προγράμματος λιτότητας. Ανεξάρτητα από την έκβαση των εκλογών της Κυριακής, κάθε νέα κυβέρνηση θα απαιτήσει νέες διαπραγματεύσεις, ανέφεραν ευρωπαϊκοί κύκλοι. Αν κανείς θέλει να κρατήσει την Ελλάδα εντός της ευρωζώνης, δεν θα μπορέσει να αρνηθεί κάτι τέτοιο. Ο πρόεδρος… του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ρομπάι διαβεβαίωσε την Τρίτη: «Θα κάνουμε ό,τι μας είναι δυνατόν για να κρατήσουμε την Ελλάδα στην Ευρωζώνη, ενώ θα τηρεί τις δεσμεύσεις της».

Κατ' αυτόν τον τρόπο οι Βρυξέλλες προσπαθούν να επιδράσουν στο αποτέλεσμα των εκλογών. Την ερχόμενη Κυριακή γίνονται εκλογές στην Ελλάδα, οι αξιωματούχοι της ΕΕ υποστηρίζουν τα κόμματα της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ, που κυβέρνησαν μέχρι τώρα. Με την δήθεν προθυμία των Βρυξελλών για διαπραγματεύσεις ελπίζουν ότι θα μπορούσαν να σπρώξουν μεγαλύτερο μέρος του εκλογικού σώματος προς το πολιτικό προσωπικό των δοσιλόγων της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ.

Η περίπτωση νίκης του ΣΥΡΙΖΑ φαίνεται να ανησυχεί σοβαρά την ΕΕ. Εκτιμούν ότι θα δώσει την δυνατότητα να σηκώσει κεφάλι ο ελληνικός λαός, ακόμη κι αν η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ ενδώσει στις πιέσεις που ασκούνται αυτή τη στιγμή. Γι' αυτό και επιχειρεί να επιδεινώσει την κρίση ρευστότητας που υπάρχει στην ελληνική οικονομία και στα δημόσια ταμεία.

Οι τράπεζες βιώνουν ένα πρωτοφανές κύμα ανάληψης καταθέσεων που έχει φτάσει στα 500 εκατ. ευρώ την ημέρα, σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg (13/6) που επικαλείται πηγές των εγχώριων τραπεζών.

Η ελληνική οικονομία ως σύνολο συγκλονίζεται από μια γιγαντιαία εκροή κεφαλαίων, που ουσιαστικά έχει ξεκινήσει από τον Μάρτιο αυτού του έτους και κλιμακώνεται. Βρίσκεται σε διαδικασία «αποεπένδυσης» με όλες τις μεγάλες και πολύ μεγάλες επιχειρήσεις να τα μαζεύουν και να φεύγουν.

Τα εγκατεστημένα επιτελεία της τρόικας φροντίζουν να αδειάσει το δημόσιο ταμείο και τα πενιχρά δημόσια έσοδα να δεσμευτούν υπέρ των δανειστών διαμέσου του ειδικού λογαριασμού στην Τράπεζα της Ελλάδας.

Η ΔΕΗ και ολόκληρη η ηλεκτροπαραγωγή βρίσκεται στο χείλος της ολοκληρωτικής κατάρρευσης. Οι εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου για την ηλεκτροπαραγωγή σκοντάφτουν στην έλλειψη ρευστού.

Την ίδια ώρα έχουμε την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ να μας διαβεβαιώνει ότι είναι έτοιμη για την αντιμετώπιση της έκτακτης κατάστασης, χωρίς όμως να μας λέει τι πρόκειται να κάνει. Όταν το δημόσιο ταμείο είναι άδειο και στο αδειάζει συστηματικά η τρόικα, όπως επίσης κι όταν η οικονομία δεν έχει χρήμα για να κινηθεί, τότε οφείλεις να πεις τι θα κάνεις από την επομένη το πρωί που θα γίνεις κυβέρνηση. Μέχρι τώρα δεν έχουμε ακούσει από την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ κανένα μέτρο άμεσης απόδοσης. Μόνο ότι θα διαπραγματευθεί με τους δανειστές και την ΕΕ. Και μέχρι να καταλήξει, τι;

Θα πρέπει να καταλάβουμε ότι δεν βρισκόμαστε σε ομαλές συνθήκες. Ούτε είναι στο χέρι της ΕΕ να επιβάλει μια άλλη πολιτική από αυτήν των μνημονίων. Η ευρωζώνη δεν είναι βιώσιμη. Κι επομένως η διατήρησή της δεν αφήνει περιθώρια ελιγμών από μεριάς ευρωκρατών. Προκειμένου να στηριχθούν οι τράπεζες και το κοινό νόμισμα πρέπει να ρευστοποιηθούν κράτη, λαοί, οικονομίες. Είναι τόσο απλό. Δεν μπορεί να γίνει διαφορετικά όσο διατηρείται ένα οικοδόμημα που αποδείχτηκε σαθρό και ανήμπορο μπροστά στην κρίση.

Οι δανειστές και οι ευρωκράτες θέλουν στην κυβέρνηση του ίδιους για να τελειώσουν μια κι έξω και το ταχύτερο δυνατό με την Ελλάδα. Να την ξεφορτωθούν και να πάψει να αποτελεί παράγοντα «διάχυσης της κρίσης», όπως λέει ο Μπαρόζο. Η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ κρατά επτασφράγιστο μυστικό το τι θα κάνει για να αντιμετωπίσει την έκτακτη κατάσταση.

Ωστόσο, η λογική με την οποία προσεγγίζει το πρόβλημα μας δημιουργεί τρομακτικές ανησυχίες. Δείτε τι είπε πρόσφατα σε συνέντευξή του στο in.gr ο επικεφαλής του οικονομικού προγράμματος του ΣΥΡΙΖΑ, Γιάννης Δραγασάκης: «Τι θα γίνει σε περίπτωση που η τρόικα απορρίπτοντας την πρόταση αποφασίσει να κλείσει τη στρόφιγγα της χρηματοδότησης;» Ρωτά ο δημοσιογράφος και απαντά ο Γ. Δραγασάκης: «Οι εκβιασμοί, οι απειλές και οι ανεξέλεγκτες ρήξεις, δεν ωφελούν κανέναν. Σε ό,τι μας αφορά δεν είναι στις προθέσεις μας να προβούμε σε μονομερείς ενέργειες, εκτός και αν προκληθούμε γι' αυτό. Επομένως ούτε η Ε.Ε. έχει λόγους να προχωρήσει σε μονομερή διακοπή της χρηματοδότησης. Εκτός της μεγάλης αναταραχής που θα προκαλούσε στην Ευρώπη κάτι τέτοιο, θα μας έδινε το δικαίωμα να αμφισβητήσουμε το χρέος συνολικά.

Γενικότερα, στην κατεύθυνση αυτή, θα μεγιστοποιηθούν οι ζημιές και οι κίνδυνοι και για εμάς και για τους Ευρωπαίους. Το θέμα είναι στη θέση του Μνημονίου να μπει ένα πρόγραμμα ανόρθωσης της κοινωνίας και ανασυγκρότησης της οικονομίας, και, στη βάση αυτή να ανακτήσουμε τη θέση μας στις ευρωπαϊκές εξελίξεις, με όρους ισοτιμίας και αξιοπρέπειας.»

Το άκρως επικίνδυνο στην λογική Δραγασάκη δεν βρίσκεται στην απροθυμία του για μονομερείς ενέργειες. Αυτό μπορεί να το κατανοήσει κάποιος, αν θεωρήσει ότι η κυβέρνηση που θέλει να φτιάξει ο κ. Δραγασάκης δεν θέλει να χρεωθεί την πρώτη κίνηση ρήξης. Γι' αυτό και αφήνει και την πισινή του «εκτός και αν προκληθούμε γι' αυτό». Το πρόβλημα έχει να κάνει με τα εξής: Πρώτο, οι εκβιασμοί, οι απειλές και οι ανεξέλεγκτες ρήξεις δεν είναι πολιτικό προϊόν κακίας των Ευρωπαίων, αλλά αναγκαστική στάση που καθορίζεται από την υπεράσπιση των συμφερόντων τους. Κι επομένως δεν είναι στο χέρι τους να αλλάξουν στάση. Δεύτερο, απ' ότι φαίνεται ο κ. Δραγασάκης ποντάρει στο ότι η ΕΕ δεν έχει λόγους να προχωρήσει σε μονομερή διακοπή της χρηματοδότησης. Κάπως έτσι φαντάζεται ότι μπορεί να ξεπεράσει τον σκόπελο των πρώτων μηνών. Μόνο που η ΕΕ και η τρόικα έχουν κάθε δικαίωμα να διακόψουν την χρηματοδότηση όσο δεν εφαρμόζεται το μνημόνιο και όσο κρατά η νέα διαπραγμάτευση στην οποία επενδύει τόσα πολλά ο κ. Δραγασάκης.

Να για παράδειγμα τι λέει η FTD, η οποία σημειώνει ότι στους κύκλους της Τρόικας θεωρούν δεδομένο ότι η χώρα έχει ήδη παραβιάσει και πάλι τις υποχρεώσεις της που απορρέουν από το πρόγραμμα λιτότητας. Από τότε που εγκρίθηκε το δεύτερο πακέτο διάσωσης, η εφαρμογή δεν προχώρησε σχεδόν καθόλου, ανέφεραν η Κομισιόν, η ΕΚΤ και το ΔΝΤ. «Το πρόγραμμα έχει εκτροχιαστεί» δήλωσε κάποιος υπεύθυνος. Ο Γερμανός υπ. Οικονομικών Β. Σόιμπλε δήλωσε σε συνεδρίαση της Κ.Ο. των CDU/CSU ότι στην επόμενη επίσκεψή της στην Ελλάδα, η Τρόικα θα διαπιστώσει ότι το πρόγραμμα δεν έχει υλοποιηθεί.

Επισήμως, οι Βρυξέλλες και το Βερολίνο απαιτούν από την Ελλάδα να τηρήσει τις συμφωνίες με την Τρόικα. «Περιμένουμε να τηρήσουν οι Έλληνες όλες τις δεσμεύσεις που έχουν αναλάβει» δήλωσε εκπρόσωπος της Κομισιόν. Η καγκελάριος Α. Μέρκελ δήλωσε στο Οικονομικό Συμβούλιο της CDU ότι το θέμα δεν είναι μόνον οι Έλληνες, αλλά και το «αν μελλοντικά θα τηρούνται οι δεσμεύσεις στην Ευρώπη».

Τι θα γίνει αν οι ευρωκράτες επιμείνουν, γιατί πολύ απλά δεν μπορούν να κάνουν πίσω; Όχι για λόγους image, όπως φαντάζεται ο κ. Δραγασάκης, αλλά προκειμένου να προασπίσουν τα συμφέροντα των δυνάμεων που κυριαρχούν στην ΕΕ. Τι εναλλακτική προτείνει ο κ. Δραγασάκης; Να αμφισβητήσουμε ολόκληρο το χρέος; Ίσως. Αυτό όμως που προσφέρει ως την μόνη εναλλακτική ο κ. Δραγασάκης είναι το ολοκαύτωμα: «Γενικότερα, στην κατεύθυνση αυτή, θα μεγιστοποιηθούν οι ζημιές και οι κίνδυνοι και για εμάς και για τους Ευρωπαίους.» Αυτή είναι η μόνη εναλλακτική; Να χαθούμε μετά τον αλλοφύλων; Ή δέχονται οι Ευρωπαίοι αυτά που ζητά ο ΣΥΡΙΖΑ, ή αφήνει την χώρα και καταρρέει μαζί με την ευρωζώνη προκειμένου να τρομάξουν οι εταίροι; Ωραία λογική! Με άλλα λόγια, σχέδιο που να επιτρέπει στην χώρα να την κάνει από το ευρώ με ασφάλεια και προς όφελος του λαού, αν αυτό επιβληθεί από τις καταστάσεις, ο κ. Δραγασάκης δεν διαθέτει, ούτε είναι σε θέση να διαμορφώσει γιατί πολύ απλά δεν είναι στην λογική του.

Να που οδηγεί η λογική που αρνείται να δει ότι μπορεί να υπάρξει ζωή και χωρίς το ευρώ, έξω από την ΕΕ και με τον λαό κυρίαρχο στην χώρα του. Κι αυτό μπορεί να μας οδηγήσει σε πολύ μεγάλες περιπέτειες, αν ο λαός δεν είναι έτοιμος από τις 18 Ιουνίου να πιέσει οργανωμένα και να επιβάλει τα δικά του κοινωνικά και εθνικά συμφέροντα. Μόνο αυτή τη δυνατότητα προσφέρει μια ενδεχόμενη αντιμνημονιακή κυβέρνηση με επικεφαλής τον ΣΥΡΙΖΑ, καμμιά άλλη.

ΠΗΓΗ: Πέμπτη, 14 Ιουνίου 2012, http://eleftheri-ellada.blogspot.gr/2012/06/blog-post_8345.html