Η Βιωσιμότητα της Ευρωζώνης και η Προοπτική της Ελλάδας

Του Γιάννη Τόλιου*

Η κρίση της ευρωζώνης βαθαίνει όσο αποτυγχάνουν τα διάφορα μέτρα στήριξης της από τις Συνόδους Κορυφής της ΕΕ θέτοντας υπό αμφιβολία τη βιωσιμότητα της. Δεν είναι τυχαίο που τελευταία έρχονται στο προσκήνιο παλιές και νέες ιδέες για την πορεία της ευρωπαϊκής ενοποίησης, ενώ και όλο πυκνώνουν οι εγκλίσεις από γνωστούς «ευρωπαϊστές» για την ανάληψη πρωτοβουλιών σωτηρίας της.

Σε δήλωση του πρώην καγκελάριου της Γερμανίας Χέλμουτ Σμιθ, απέδωσε τις αιτίες της κρίσης στην πολιτική της γερμανικής κυβέρνησης, τονίζοντας ότι «η Άνγκελα Μέρκελ δεν είναι γεννημένη ευρωπαία» και ζήτησε «μερική αμοιβαιοποίηση του ευρωπαϊκού χρέους» κά. («Τα Νέα», 9.8.12) Σε ανάλογο πνεύμα ο πρώην προέδρος της Κομισιόν Ρομάνο Πρόντι σε άρθρο του στη αμερικάνικη εφημερίδα «Christian Science Monitor» καλεί τη Γερμανία να παίξει τον ηγετικό της ρόλο προς μια ομοσπονδιακή Ευρώπη («Αυγή», 14.8.12). Κατά τον Πρόντι «μονάχα αν οι ευρωπαϊκές χώρες κάτω από μια γερμανική ηγεσία επαναδεσμευθούν το ευρωπαϊκό οικοδόμημα …. θα καταφέρουμε να προχωρήσουμε δυνατά προς μια πολιτική ένωση από την κύρια είσοδο και όχι από το παράθυρο,δρομολογώντας μια νέα συνταγματική διαδικασία».! 

Επίσης τρεις γνωστοί γερμανοί διανοούμενοι (Χάμπερμας-Μποφίνγκερ-Ρίμελιν) σε κείμενο τους («Καθημερινή», 19.8.12), θεωρούν ότι ότι η ΟΝΕ δεν είναι πλέον βιώσιμη και προτείνουν εμβάθυνση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης με πολιτική ενοποίηση τουλάχιστον των χωρών της ευρωζώνης, καθώς και την υιοθέτηση Ευρωσυντάγματος με την πραγματοποίηση δημοψηφίσματος σε όλες τις χώρες. Επίσης ζητούν την προσωρινή αναστολή του δημοσιονομικού συμφώνου, την αναδιάρθρωση του χρέους των χωρών της ευρωζώνης που αντιστοιχεί στη συμφωνία του Μάαστρχτ, καθώς και κοινή εγγύηση των κρατικών ομολόγων ώστε να αποφευχθεί το ρίσκο χρεοκοπίας ενός κράτους», κά.

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΤΑΞΙΚΑ ΟΥΔΕΤΕΡΗ

Ωστόσο η πορεία της ευρωπαϊκής ενοποίησης δεν είναι απλά υπόθεση αφηρημένων οραματισμών και «καλών προθέσεων», αλλά συνδέεται στενά με το ευρύτερο πλέγμα διακρατικών και ταξικών σχέσεων και αντίστοιχων συμφερόντων. Η ευρωπαϊκή ενοποίηση ως πολιτική «συνεργασίας» κυρίαρχων αστικών τάξεων γίνεται με βάση το κριτήριο της ισχύος» και του ανταγωνισμού. Όσο πιο ισχυρή είναι μια χώρα σε οικονομικό και πολιτικό επίπεδο, τόσο πιο βαρύνουσα θέση κατέχει στη διαδικασία της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Η ισχύς των μεγαλύτερων και πλουσίων χωρών στο θεσμικό πεδίο εκδηλώνεται με τις αποφάσεις που λαμβάνονται για το μέλλον της συγκεκριμένης ενοποίησης. Η «μεγάλη πατρίδα» (Γερμανία) επιχειρεί μέσω κυρίως του ενιαίου νομίσματος (ευρώ) να διεμβολίσει τις «μικρές πατρίδες» θέτοντας την οικονομία της ΕΕ υπό γερμανική σκέπη.

Οι αντιθέσεις μεταξύ των κυρίαρχων εθνικών ελίτ για το ρόλο της «ηγεμονίας», αλλά και η αποφυγή ανάληψης αντίστοιχων «υποχρεώσεων» (ανακατανομής πόρων μέσω ομοσπονδιακού προϋπολογισμού, έκδοση «ευρωομόλογου» για στήριξη αδύναμων οικονομιών, κά), φρενάρει την ιδέα της «ομοσπονδιακής ένωσης». Αυτή η αντίφαση επιτείνει τα φαινόμενα «απόκλισης» αντί «σύγκλισης» των οικονομιών, ενίσχυσης των «κεντρόφυγων» αντί των «κεντρομόλων» τάσεων, καθώς την «ανισόμετρη οικονομική ανάπτυξη» στα πλαίσια της Ένωσης. Γι' αυτό και η ΕΕ, πολύ περισσότερο η ευρωζώνη, δεν μπορεί να ανταποκριθεί στις εξωπραγματικές διακηρύξεις και ουτοπικά οράματα περί «οικονομικής σύγκλισης», «κοινωνικής συνοχής», «Ευρώπης των λαών», κά, όταν κυρίαρχο ρόλο παίζουν σε οικονομικό και πολιτικό επίπεδο οι δυνάμεις του μεγάλου κεφαλαίου  που ενεργούν με όρους  ισχύος, ανταγωνισμού και ηγεμονίας, αντί ισότιμης συνεργασίας, αλληλεγγύης, κοινωνικής δικαιοσύνης, ουσιαστικής δημοκρατίας και λαϊκής κυριαρχίας.

Σε αυτήν τη βάση πρέπει να αναλύσουμε και τη στάση των ηγετικών ελίτ σε επίπεδο ΕΕ, ΗΠΑ, ακόμα και στους κόλπους των G-8, για το ελληνικό ζήτημα. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει το κοινό ανακοινωθέν τους (19.5.12), «συμφωνούμε για τη σημασία που έχει μια ισχυρή και συνεκτική ευρωζώνη για την παγκόσμια σταθερότητα και ανάπτυξη, και επιβεβαιώνουμε το ενδιαφέρον μας να παραμείνει η Ελλάδα στην ευρωζώνη σεβόμενη τις δεσμεύσεις της». (Νέα, 21.5.12) Ανάλογη θέση εκφράζουν και οι θεσμικοί εκπρόσωποι διεθνών οργανισμών, όπως η Κρ.Λαγκάρντ (ΔΝΤ), Άνχελ Γκουρία (ΟΟΣΑ), κά. Συμπερασματικά, η σύγχρονη «Ιερή Συμμαχία» συμφωνεί στην κεντρική κατεύθυνση υπεράσπισης των συμφερόντων των πιστωτών και αναζητούν «επίλυση» του προβλήματος του χρέους με σκληρά προγράμματα λιτότητας σε βάρος λαών και εργαζόμενων.

Κατά συνέπεια παρ' ότι η συζήτηση ξεκινά για τη δυνατότητα παραμονής της Ελλάδας στο ευρώ, στην ουσία αφορά το μέλλον των χωρών της ευρωζώνης και κατά προέκταση του διεθνούς καπιταλιστικού συστήματος. Δεν είναι τυχαία τα διάφορα σενάρια και αναλύσεις κι από τις δύο όχθες του Ατλαντικού, για το πιθανό κόστος μιας ενδεχόμενης εξόδου (ελεγχόμενης ή μη) της Ελλάδας από το ευρώ, τόσο για την ίδια, όσο και για την ευρωζώνη. Εκτός από τις διεθνείς και άλλες προεκτάσεις, από καθαρά οικονομική άποψη, μια τέτοια έξοδος εκτιμάται ότι θα κόστιζε στην ευρωζώνη πάνω από 1 τρις €.

Η ΑΡΙΣΤΕΡΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΖΩΝΗΣ

Η κρίση της ευρωζώνης απασχολεί όπως είναι φυσικό και τις αριστερές-ριζοσπαστικές δυνάμεις σε εθνικό και υπερεθνικό επίπεδο. Είναι γεγονός ότι η ταξική πάλη στην ΕΕ γενικά και ειδικότερα στα πλαίσια της «ευρωζώνης» αποκτά νέα στοιχεία. Ταυτόχρονα η κρίση οδηγεί στην εμφάνιση ποικίλων προσεγγίσεων για τις προοπτικές παραμονής μιας χώρας στην ευρωζώνη, καθώς και για τις προεκτάσεις «αθέτησης πληρωμών» και επιστροφής στο εθνικό νόμισμα. Αυτό που έχει γίνει πλέον καθαρό είναι ότι η υπέρβαση του «εθνικού» στο όνομα της «υπερεθνικής πατρίδας» (ευρωπαϊκής ενοποίησης) δεν συνοδεύεται από ένα φερέγγυο πλαίσιο διασφάλισης των εθνικών, πολύ περισσότερο των λαϊκών συμφερόντων. Η ιδέα της «Ευρώπης των λαών και των εργαζόμενων» είναι ασύμβατη με τους νεοφιλελεύθερους «πυλώνες» της ευρωζώνης (Σύμφωνο Σταθερότητας, ΕΚΤ, Σύμφωνο για Ευρώ, Μηχανισμός Στήριξης + Μνημόνια, Δημοσιονομικό Σύμφωνο, κά). Η λύση για τη μεγάλη πλειοψηφία λαών και εργαζόμενων βρίσκεται στην ανατροπή του ταξικού οικοδομήματος της ευρωζώνης, η οποία ανεξάρτητα από τον τρόπο που θα γίνει, θα πρόκειται για «ριζοσπαστική ανατροπή» και σε κάθε περίπτωση για την εξουσία των λαών της Ευρώπης και όχι των πολυεθνικών επιχειρήσεων. Το πως ακριβώς θα πραγματοποιηθεί, ξεκινώντας από μια, δυο, τρεις….. δέκα τρεις ή όλες μαζί χώρες, παραμένει ανοικτό πολιτικό ζήτημα!

Από αυτήν άποψη έχει μεγάλη σημασία ο προσδιορισμός των βασικών αξόνων του εναλλακτικού προγράμματος προοδευτικής εξόδου από την κρίση, σε εθνικό και υπερεθνικό επίπεδο. Ασφαλώς μια «Ενωμένη Ευρώπη» με νεοφιλελεύθερα υλικά ακόμα και αν πραγματοποιηθεί, θα πρόκειται για μια Ένωση σε «αντιδραστική κατεύθυνση» που δεν έχει σχέση με το όραμα της Ευρώπης των λαών και των εργαζόμενων. Η τελευταία προϋποθέτει επαναθεμελίωση του ευρωπαϊκού οικοδομήματος σε νέα βάση και με νέα αρχιτεκτονική. Για τους λαούς και τους εργαζόμενους της Ευρώπης, ιδιαίτερα των χωρών της περιφέρειας, η ανατροπή της πολιτικής των Μνημονίων που στην Ελλάδα προωθεί η κυβέρνησης ΝΔ-ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ και η διαγραφή του μεγαλύτερου μέρους του χρέους, αποτελεί ζήτημα επιβίωσης για το λαό, ενώ παράλληλα σηματοδοτεί την αναγκαιότητα για μια νέα πορεία της Ευρώπης προς το «ιστορικά αναγκαίο», τη σοσιαλιστική προοπτική.

Κατά συνέπεια για τις αριστερές-ριζοσπαστικές δυνάμεις της ΕΕ, το ζήτημα της ευρωζώνης έχει στρατηγική σημασία και οι απόψεις που μιλούν για παραμονή «πάση θυσία» σε αυτήν, δεν σηματοδοτούν φερέγγυα απάντηση στα πλαίσια αυτής της στρατηγικής. Αντίθετα με αφετηρία την ανατροπή του Μνημονίου και τη διαγραφή του μεγαλύτερου μέρους του χρέους, ανοίγεται δρόμος για μια ελπιδοφόρα προοπτική της ελληνικής κοινωνίας. Ωστόσο από μόνα τους κι αυτά δεν αρκούν. Χρειάζεται παράλληλα η εφαρμογή προγράμματος ριζοσπαστικών αλλαγών που να διευκολύνουν την προοδευτική έξοδο από την κρίση. Ειδικότερα ανάκτηση του ελέγχου των βασικών εργαλείων άσκησης της οικονομικής πολιτικής (συναλλαγματικής, νομισματικής, πιστωτικής, δημοσιονομικής,εισοδηματικής, αναπτυξιακής, κλπ). Χρειάζεται επίσης εθνικοποίηση-κοινωνικοποίηση των τραπεζών,έλεγχο της κίνησης κεφαλαίων, αξιοποίηση λαϊκών αποταμιεύσεων για στήριξη της ανάπτυξης και παραγωγικής ανασυγκρότησης της οικονομίας.

Το τελευταίο προϋποθέτει και επεξεργασία ανορθωτικού προγράμματος με στόχο την αύξηση της απασχόλησης, του εθνικού εισοδήματος και δικαιότερης κατανομής του. Επίσης ριζική εξυγίανση δημόσιων οικονομικών με αύξηση εσόδων και δικαιότερος επιμερισμός των φορολογικών βαρών. Πολιτική δαπανών με αναπτυξιακά, κοινωνικά και περιβαλλοντικά κριτήρια. Στήριξη της αγοραστικής δύναμης μισθών  και  συντάξεων, ενίσχυση κοινωνικών δαπανών, ειδικά προγράμματα στήριξης οικογενειακής γεωργίας και μικρο-μεσαίων επιχειρήσεων. Επιστροφή υπό εθνικό έλεγχο όλων των ιδιωτικοποιημένων ΔΕΚΟ και επέκταση τους σε νέους τομείς στρατηγικής σημασίας.Καταπολέμηση καρτέλ και μονοπωλιακών δομών, περιορισμός και έλεγχος δράσης των πολυεθνικών εταιριών. Ανάπτυξη ισότιμων οικονομικών σχέσεων με όλες τις χώρες στα πλαίσια μιας πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής. Βαθύς εκδημοκρατισμός του κράτους, ανάπτυξη θεσμών λαϊκού ελέγχου και γνήσιας συμμετοχής των εργαζόμενων στα βασικά κέντρα των λήψης αποφάσεων, κά.

Οι παραπάνω άξονες αμφισβητούν τον πυρήνα της νεοφιλελεύθερης πολιτικής  και είναι  η αφετηρία ριζοσπαστικών αλλαγών για προωθημένους  κοινωνικούς μετασχηματισμούς με ορίζοντα το σοσιαλισμό. Δεν έχουν αποκλειστικά εθνοκεντρικό προσανατολισμό, αλλά στο σύνολο τους σχεδόν μπορούν να εφαρμοστούν σε υπερεθνικό επίπεδο, στα πλαίσια μιας πραγματικής δημοκρατικής ένωσης χωρών και λαών ομοσπονδιακού χαρακτήρα σε πολιτικό και οικονομικό επίπεδο. Η εφαρμογή του προγράμματος κοινωνικοοικονομικής ανόρθωσης ανταποκρίνεται στις ανάγκες, συμφέροντα και προσδοκίες της μεγάλης πλειοψηφίας του ελληνικού λαού και πρώτα απ' όλα των μισθωτών-εργαζόμενων, της αγροτιάς, των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων και της νέας γενιάς. Οι συγκεκριμένοι άξονες εναλλακτικής πρότασης αποτελούν την «κόκκινη γραμμή» για μια ελπιδοφόρα προοπτική της ελληνικής κοινωνίας και δεν μπορούν να τεθούν υπό την «αίρεση» της παραμονής ή μη στο πλαίσιο της ευρωζώνης. Στο βαθμό που το συγκεκριμένο πλαίσιο θέτει (και όπως είναι σήμερα θέτει) ουσιαστικά εμπόδια σε αυτήν την προοπτική, η υπέρβαση του με αποδέσμευση από την ευρωζώνη αποτελεί αδήρρητη ανάγκη.

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ

Οι πολιτικές-κοινωνικές προϋποθέσεις για προώθηση των παραπάνω είναι η ανάδειξη κυβέρνησης αριστερών-ριζοσπαστικών δυνάμεων, προϊόν μιας συμπαραταγμένης Αριστεράς. Η ανάπτυξη ενός ρωμαλέου και πολύμορφου κινήματος αντίστασης, ανατροπής και αλληλεγγύης, κατά των αντιλαϊκών πολιτικών, αποτελεί «όχημα βάσης» στην προώθηση του σχεδίου. Η παθητικότητα, μοιρολατρία και αποδοχή τετελεσμένων, είναι η χειρότερη επιλογή και δεν αντιστοιχεί στις αγωνιστικές παραδόσεις, τις ιστορικές παρακαταθήκες, την αδούλωτη, υπερήφανη και αξιοπρεπή στάση του ελληνικού λαού προς ξένους και εγχώριους δυνάστες. Ο συντονισμός και η αναβάθμιση της δράσης με ανάλογα κινήματα στις χώρες της ΕΕ, αποτελεί στις σημερινές συνθήκες, αναντικατάστατο μέσο επιτυχίας των πιο πάνω στόχων και ενθάρρυνσης ανάλογων ανατροπών σε ευρωπαϊκό επίπεδο, που θα ανοίξει νέους ελπιδοφόρους ορίζοντες για μια Ευρώπη των λαών, των εργαζόμενων και της σοσιαλιστικής προοπτικής.

* Ο Γιάννης Τόλιος είναι διδάκτωρ οικονομικών επιστημών.

ΠΗΓΗ: Ημερομηνία καταχώρησης 29-08-2012, http://www.politikokafeneio.com/neo/modules.php?name=News&file=article&sid=3410

Πώς ξεπλύθηκε η Χρυσή Αυγή

Tου Μιχαήλ Πασχάλη*

Τέσσερις κολυμβήθρες ξέπλυναν τη Χρυσή Αυγή. Η πρώτη είναι φυσικά η αντιμνημονιακή κολυμβήθρα. Ο μέσος Ελληνας δύσκολα ξεχωρίζει μια ανακοίνωση της Χρυσής Αυγής από τις ανακοινώσεις των λοιπόν κομμάτων της αντιπολίτευσης. Η αντιμνημονιακή κολυμβήθρα ξεπλένει τα πάντα, δημιουργεί κόμματα από το μηδέν, αναδεικνύει φαιδρές προσωπικότητες σε βουλευτές και αρχηγούς κομμάτων.

Η τυφλή αντιμνημονιακή ρητορική φόρτωσε στις ελληνικές κυβερνήσεις και στη σημερινή Γερμανία τα αμαρτήματα της χιτλερικής Γερμανίας, προσφέροντας ύψιστες υπηρεσίες στη Χρυσή Αυγή. Ετσι τα μέλη του κόμματος μπορούν να επιδεικνύουν περήφανα το σήμα που θυμίζει τη σβάστικα, χωρίς να ενοχλούνται παρά μόνον οι ευαίσθητοι πολίτες, οι οποίοι υποχρεώνονται επιπλέον να βλέπουν καθημερινά στην τηλεόραση τον συγκεκριμένο λογότυπο, που συνοδεύει τις συνήθως ξενόφοβες ανακοινώσεις του κόμματος.

Μεγάλο τμήμα του ελληνικού λαού εκτονώνεται στρεφόμενο κατά του γερμανικού «Δ΄ Ράιχ» και των «κατοχικών» ελληνικών κυβερνήσεων, ενώ έχει αποενοχοποιήσει στη συνείδησή του τη Χρυσή Αυγή και δεν βλέπει τι συμβαίνει δίπλα του: την καθημερινή ρατσιστική βία, τα μισαλλόδοξα κηρύγματα, τον κίνδυνο που εγκυμονούν για την Ελληνική Δημοκρατία οι ιδέες και οι πρακτικές του κόμματος.

Η δεύτερη κολυμβήθρα είναι το ανόητο αλλά δημοφιλές ιδεολόγημα της ελληνικής φυλετικής υπεροχής. Θυμηθείτε την αθλήτρια που αποκλείστηκε από τους Ολυμπιακούς Αγώνες και μιαν άλλη αθλήτρια που πίστευε πως είναι στο DNA του Ελληνα να κερδίζει – ώσπου βρέθηκε ντοπαρισμένη, όπως και άλλοι Ελληνες υπεραθλητές. Το ιδεολόγημα βασίζεται στη φαντασίωση ότι οι νεότεροι Ελληνες είναι απευθείας απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων.

Η στρεβλή οικειοποίηση του αρχαιοελληνικού πολιτισμού αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο του ιδεολογικού οπλοστασίου της Χρυσής Αυγής. Πάνω σε αυτό χτίζει γέφυρες με τον μέσο Ελληνα πολίτη, ο οποίος, έχοντας ρηχή και στρογγυλεμένη γνώση των πραγμάτων, δεν είναι σε θέση να διακρίνει τη συνθηματολογία από την αλήθεια και τη φυλετική κληρονομιά από την πνευματική κληρονομιά, η οποία ανήκει σε όλη την ανθρωπότητα, ανεξάρτητα από φυλετική και εθνική ταυτότητα.

Η τρίτη κολυμβήθρα είναι η κολυμβήθρα της ασφάλειας, της προστασίας των Ελλήνων πολιτών από την εγκληματικότητα. Είναι γνωστό ότι οι μυώδεις χρυσαυγίτες προσφέρουν υπηρεσίες προστασίας σε πολίτες που πέφτουν θύματα ή φοβούνται ότι θα πέσουν θύματα εγκληματιών.

Οι πρωτοβουλίες αυτές είναι εξαιρετικά επικίνδυνες και η πολιτική ηγεσία της αστυνομίας πρέπει να αντιμετωπίσει το φαινόμενο αποφασιστικά, προτού προσλάβει ανεξέλεγκτες διαστάσεις.

Η τέταρτη κολυμβήθρα είναι η άγνοια της Ιστορίας ή καλύτερα η έλλειψη ιστορικής παιδείας. Η άνοδος του Χίτλερ στην εξουσία που οδήγησε στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο αποτελεί, κατά τη γνώμη μου, το μέγιστο μάθημα της ιστορίας του 20ού αιώνα.

Για να θωρακίσουμε τη δημοκρατία μας απέναντι σε τέτοια φαινόμενα, θα πρέπει η διδασκαλία της Ιστορίας στα σχολεία να αποκτήσει το ουσιαστικό περιεχόμενο που οφείλει να έχει. Θα μπορούσε, για παράδειγμα, να προβάλλεται κάθε χρόνο στους μαθητές της Γ΄ Λυκείου η βραβευμένη καναδική τηλεοπτική παραγωγή «Η άνοδος του Κακού» (The Rise of Evil, 2003). Η ταινία αφηγείται με γλαφυρό και εύπεπτο τρόπο πώς ο άσημος Αυστριακός δεκανέας κατάφερε να εκμεταλλευτεί τους φόβους, τις προκαταλήψεις και τα υπαρκτά προβλήματα της γερμανικής κοινωνίας και να επικρατήσει συνδυάζοντας την προπαγάνδα με τη βία.

* Ο κ. Μιχαήλ Πασχάλης είναι καθηγητής Κλασικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης

ΠΗΓΗ: theinsider.gr. Το είδα: 30-8-2012, http://warnews.gr/?p=8926

Εκεί που δεν φτάνει η λογοκρισία του ΕΣΡ, φτάνει η υποκρισία του ΚΑΣ…

Της Δέσποινας Κουτσούμπα*

Σας έχει τύχει ποτέ να αισθάνεστε ότι ζείτε μια εξωπραγματική στιγμή, μια στιγμή που ενώ είστε εκεί είναι σαν να μη βρίσκεστε στη θέση σας, αλλά να πετάτε σαν ένα πουλί και να βλέπετε τον εαυτό σας από ψηλά και να πιστεύετε ότι όσα διαδραματίζονται υπάρχουν σε ένα παράλληλο σύμπαν; Έτσι ακριβώς αισθάνθηκα καθισμένη στα πρώτα έδρανα πίσω από το τραπέζι του ΚΑΣ, καθώς υποβλήθηκα σε ένα νέου τύπου μαρτύριο, το μαρτύριο μην πεις αυτά που πραγματικά πιστεύεις, δείξε την καλή σου διαγωγή όσο κι αν εδώ μέσα ποδοπατούν τη λογική. Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή…

Εν αρχή ην η διεθνής καμπάνια του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς από τις περικοπές σε κονδύλια και προσωπικό. Η καμπάνια ξεκίνησε μετά το χτύπημα στο παλαιό Μουσείο της αρχαίας Ολυμπίας, τη σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι της υποβάθμισης της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας, της μη αναγνώρισης του αναντικατάστατου της πολιτιστικής κληρονομιάς, της άγνοιας κινδύνου που οδηγούσε τον πρώην Υπουργό ΥΠΠΟΤ κο Γερουλάνο να επαίρεται (σε εγχώρια και διεθνή μίντια) ότι το Υπουργείο του λειτουργεί με τον μισό προϋπολογισμό. Επειδή οι αρχαιολόγου που εργαζόμαστε στο Υπουργείο Πολιτισμού αναγνωρίζουμε ότι η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς δεν γίνεται για μας, αλλά για το σύνολο της κοινωνίας, θελήσαμε να γυρίσουμε ένα τηλεοπτικό σποτ με το απλό μήνυμα ότι η ίδια η κοινωνία πρέπει να ευαισθητοποιηθεί για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, της ίδιας της ιστορίας της, κόντρα στις σειρήνες «τώρα κρίση έχουμε, λεφτά για μάρμαρα θα δίνουμε»;

Το σενάριο πάει κάπως έτσι: ένα κοριτσάκι επισκέπτεται με τη μητέρα του το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, απομακρύνεται από κοντά της, περιφέρεται στις αίθουσες του Μουσείου, βρίσκεται μπροστά στην Κόρη Φρασίκλεια, υπάρχει μια κρυφή συνομιλία μεταξύ τους, το κοριτσάκι χαμογελά. Ένα χέρι απότομα τραβά το κορίτσι σαν να το απαγάγει. Πέφτει καρτέλα: ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΕΛΛΟΝ. Στην επόμενη σκηνή, το κορίτσι είναι στη θέση του, λείπει όμως από τη βάση της η Φρασίκλεια, που τελικά έχει «απαχθεί». Επόμενη καρτέλα: ΧΩΡΙΣ ΠΑΡΕΛΘΟΝ. Και καταλήγει: Τα μνημεία δεν έχουν φωνή, εσύ έχεις. Ο συμβολισμός εύληπτος: το κοριτσάκι συμβολίζει το μέλλον, το άγαλμα συμβολίζει το παρελθόν, την ιστορική μνήμη. Αν σου στερήσουν το παρελθόν, θα πρέπει να πονέσεις σαν να σου στερούν το μέλλον. Οι φιλόξενες αίθουσες του Μουσείου (στην πρώτη σκηνή) έχουν γίνει απόκοσμες (στην τελευταία σκηνή) για να είναι προφανές ότι η σκηνή απαγωγής του κοριτσιού και του αγάλματος είναι συμβολική.

Η προβολή του σποτ στην τηλεόραση απαγορεύτηκε χτες από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο (κατά πλειοψηφία). Δεν ξέρουμε ακόμη την επίσημη αιτιολογία ή το τελικό «σκορ» υπέρ-κατά, άλλωστε ήταν αργά και οι δημοσιογράφοι είχαν ήδη εγκαταλείψει την αίθουσα. Αυτά που γνωρίζουμε όμως είναι οι ερωτήσεις που έγιναν στα μέλη του ΔΣ που παραβρέθηκαν στη συνεδρίαση για να παρουσιάσουν το σποτ.

Ούτε λίγο ούτε πολύ τα μέλη του ΚΑΣ που πήραν το λόγο είχαν «διαβάσει» μόνο την κυριολεξία της εικόνας (βία στο παιδί, εξαφάνιση αγάλματος, δεν υπάρχουν φύλακες στην αίθουσα – sic!…) και είχαν «δει» το ανάποδο μήνυμα. Τον διασυρμό της χώρας, το μήνυμα ότι στα ελληνικά μουσεία ο καθένας μπορεί ανενόχλητος να κλέψει ένα άγαλμα ή να απαγάγει ένα παιδί (θυμήθηκα το μπαμπά μου, που πίστευε ότι οι δίσκοι του heavy metal αν παιχτούν ανάποδα μεταδίδουν σατανιστικά μηνύματα, αλλά ο μπαμπάς μου τουλάχιστον δεν μυρίζει μούχλα και καμαρίλα, αφήστε που μου μαθε να λέω την αλήθεια κι αυτό με κυνηγάει σε όλη μου τη ζωή…). Αιώνες συμβολισμού στην τέχνη έχουν πάει περίπατο, τα πάντα είναι «κυριολεκτικά». Επίσης, αλγεινή εντύπωση τους προξένησε το γεγονός ότι το μήνυμα είναι σοκαριστικό, μιας και η κοινωνία που ζούμε είναι αγγελικά πλασμένη κι όταν με απειλή όπλων έδεσαν τη φύλακα και άδειασαν το παλαιό Μουσείο της Ολυμπίας, δεν αισθανθήκαμε όλοι σοκαρισμένοι αλλά απολύτως ψύχραιμοι συνεχίσαμε να πίνουμε το τσάι μας. Ούτε είναι ευρέως διαδεδομένο στην κινηματογραφική παιδεία (και στην τηλεοπτική μας εποχή) το εύρημα μιας δυνατής εικόνας που τραβάει την προσοχή προκαλώντας ένα έντονο συναίσθημα για να μπορέσει να περάσει το μήνυμα που θέλει. Όλα αυτά διανθισμένα με πολλή ξινίλα για το ότι δεν είναι μόνο ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων που ενδιαφέρεται για την πολιτιστική κληρονομιά -μα δεν απαγόρευσε ο ΣΕΑ σε όλους τους υπόλοιπους να βγάλουν άλλα 10 σποτ και 200 αφίσες για το ίδιο θέμα, το ΚΑΣ απαγόρευσε στον Σύλλογο να προβάλλει το μήνυμά του!

Πράγματι, το συγκεκριμένο μήνυμα και τηλεοπτικό σποτ θα μπορούσε και θα έπρεπε να ήταν παραγωγή του ίδιου του Υπουργείου Πολιτισμού (νυν Γραμματείας), που γνωρίζει πολύ καλά την αύξηση των λαθρανασκαφών σε όλη τη χώρα, που έχει ευθύνη για την προστασία της κληρονομιάς, που θα ‘πρεπε να έχει ως πρώτο μέλημα να διατηρεί ζωντανή την ιστορική μνήμη σε αυτή την παράξενη (να το πω κομψά) εποχή. Σε μια άλλη χώρα, όχι πολύ διαφορετική από τη δική μας, το Ιταλικό Υπουργείο Πολιτισμού ανέλαβε το ίδιο καμπάνια ευαισθητοποίησης του κοινού ενάντια στην αρχαιοκαπηλία, παρουσιάζοντας σημαντικά αγάλματα από Μουσεία της Ιταλίας με κάποια μέλη τους να έχουν εξαφανιστεί (παραποίηση αρχαιοτήτων και ασέβεια στα μνημεία, άραγε;). Ακόμη και στη δική μας χώρα, η εξαίρετη περιοδική έκθεση «Αρχαιοκαπηλία ΤΕΛΟΣ» που παρουσιάζεται και αυτές τις μέρες στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, δεν διστάζει να δείξει αγάλματα με καλυμμένα μάτια, ή μέσα σε σακιά, δείχνοντας τη βία που συνιστά η αρχαιοκαπηλία (ευτυχώς πήρε έγκριση από το Κεντρικό Συμβούλιο Μουσείων, χωρίς να θεωρηθεί σοκαριστική).

Αν δεν θεωρήσουμε λοιπόν ότι άνθρωποι εγγράμματοι δεν γνωρίζουν την έννοια της καλλιτεχνικής σύμβασης ή του συμβολισμού, τι μένει; Η «κατηγορία» ότι το τηλεοπτικό μήνυμα του ΣΕΑ ήταν «πολιτικό» -και ως γνωστόν δεν επιτρέπεται να μπλέκονται οι αρχαιότητες με πολιτικά παιχνίδια (εξαιρούνται οι εκάστοτε πολιτικές ηγεσίες μάλλον). Ωχ, μας πιάσανε! Πράγματι, το μήνυμα ήταν πολιτικό: Χωρίς παρελθόν δεν υπάρχει μέλλον. Όχι κομματικό, όχι συνδικαλιστικό, αλλά βαθιά πολιτικό. Γιατί είναι όντως πολιτικό θέμα το αν προστατεύεις και πώς την πολιτιστική κληρονομιά, το αν θεωρείς ότι η κοινωνία είναι κοινωνός αυτής της προστασίας, ή το αν κλείνεσαι στο καβούκι σου, διεκπεραιώνεις τα έγγραφα που σου ζητάνε για αν είσαι «παραγωγικός» υπάλληλος και δεν ανακατεύεσαι εκεί που δεν σε σπέρνουνε, περιμένοντας ότι όσο πιο λίγο ενοχλείς τόσο λιγότερο θα σε ενοχλήσουν. Είναι πολιτικό θέμα εντέλει, αν έχεις άποψη για το αντικείμενο της εργασίας σου όντας δημόσιος υπάλληλος, αν πιστεύεις ότι η παραγω γή πολιτισμού σε αυτή τη χώρα δεν είναι κάτι που τέλειωσε το 1830, αν πιστεύεις (και το κάνεις πράξη) ότι ο πολιτισμός χρειάζεται στην ολότητά του πνοή και ορμή και μπορεί να αλλάξει την κοινωνία, την οικονομία, τον κόσμο ολόκληρο. Πράγματι, πρόκειται για μια βαθιά πολιτική διαφωνία. Κι αυτή είναι που ενοχλεί.

Και μια βαθιά υποκρισία, όμως. Για όλους αυτούς που κατηγορούν όποιον έχει αιτήματα που αφορούν το μισθό του ως «συνδικαλιστική συντεχνία», όταν όμως ένας Σύλλογος πάει να μιλήσει για το περιεχόμενο της δουλειάς του, τότε του το απαγορεύουν. Γιατί αυτό, είναι ακόμη πιο επικίνδυνο. Γιατί αν μαθευτεί ότι τα αρχαία κινδυνεύουν (από το σποτ του ΣΕΑ θα μαθευτεί, γιατί δεν το ‘μαθε ο κόσμος όλος όταν κλέψανε την Πινακοθήκη μες στη μέση της Αθήνας…), πώς θα προχωρήσουμε στις επόμενες εφεδρείες, απολύσεις, εξωθήσεις; Οι αρχαιολόγοι είναι «καλοί» όταν μπορούν να γίνονται εύκολος στόχος: οι κολλημένοι, οι άρρωστοι, οι παρωχημένοι, που βάζουν εμπόδια στην «ανάπτυξη» του τόπου (λέγε με: τσιμέντο να γίνει και το φυσικό και το πολιτιστικό περιβάλλον). Τότε, όποτε θέλουμε τους βγάζουμε μπροστά (άμα χρειάζεται μια εργολαβία να καθυστερήσει τάχα μου για να ζητήσει παραπάνω λεφτά από το δημόσιο: φταίνε οι αρχαιολόγοι) κι όταν δεν χρειάζεται τους κάνουμε πέρα (όταν εγκαθιστούμε ξενοδοχεία, λιμάνια, δρόμους, ανεμογεννήτριες, Ολυμπιακά έργα μέσα ή δίπλα σε αρχαιολογικούς χώρους, τότε είναι περιττοί). Ποιος ο λόγος λοιπόν να χαλάσουμε στην κοινωνία την εικόνα των «χρήσιμων ηλίθιων» που έχουμε εντέχνως καλλιεργήσει επί χρόνια;

Δεν αξίζει, παρά μόνο για την ιστορία, να αναφερθούμε σε παρατηρήσεις περί εικόνων άσκησης βίας σε παιδιά και της σχετικής νομοθεσίας, μιας και το αρμόδιο ΕΣΡ είχε ήδη εγκρίνει το σποτ από τη σκοπιά της νομοθεσίας αυτής (όπως έχει εγκρίνει και πολύ πιο «βίαια» σποτ της UNICEF, της Διεθνούς Αμνηστίας κ.λπ.) και είχε κατανοήσει το νόημά του, αφού έδινε άδεια να προβληθεί δωρεάν ως τηλεοπτικό μήνυμα που «ευαισθητοποιεί την κοινή γνώμη για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς». Όπου όμως δεν φτάνει η λογοκρισία του ΕΣΡ, φτάνει η υποκρισία του ΚΑΣ…

Κα Πρόεδρε του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου και ΓΓ Πολιτισμού κα Μενδώνη, κάντε κάτι καλό για το κύρος του Συμβουλίου. Τουλάχιστον γράψτε στην αιτιολογία απόρριψης στου σποτ το ότι «εμπεριέχει πολιτικό μήνυμα». Έτσι τουλάχιστον θα γλιτώσετε τα παρόντα μέλη του ΚΑΣ από το να πρέπει να υπερασπιστούν την έλλειψη καλλιτεχνικής παιδείας που επιμελώς εμφάνισαν για τις ανάγκες αυτής της απόφασης.

Ζητώ δημόσια συγνώμη από όλους τους συντελεστές του σποτ, επαγγελματίες και ερασιτέχνες, μέλη και φίλους του ΣΕΑ, που δούλεψαν αφιλοκερδώς και με όλη τους την καρδιά για να δημιουργηθεί ένα τόσο άρτιο καλλιτεχνικό αποτέλεσμα χωρίς λεφτά και χωρίς ανταλλάγματα. Για τη χαρά της δουλειάς και γιατί πίστεψαν ότι με αυτόν τον τρόπο βοηθούσαν σε έναν κοινό σκοπό. Κοινό για ποιους; αναρωτιέμαι πλέον…

* Δέσποινα Κουτσούμπα, μέλος του ΣΕΑ και Πρόεδρος του ΔΣ

ΥΓ. Όλα τα παραπάνω απηχούν προσωπικές απόψεις (γι΄ αυτό άλλωστε και είναι ενυπόγραφα) και όχι τις απόψεις κάθε μέλους του ΔΣ του Συλλόγου, μέλη που και εγγράμματα είναι και τις απόψεις τους μπορούν να διακινήσουν προφορικά ή γραπτά. Άλλωστε, πάντα τα πρακτικά του ΔΣ είναι στη διάθεση όλων των μελών, για όποιον έχει διάθεση κάποια στιγμή να πάει πέρα από τα κουτσομπολιά των διαδρόμων, που σε αυτό το Υπουργείο αποτελούν ενδημικό φαινόμενο. Άλλωστε, όσο και τα λοιπά μέλη ΔΣ και αναπληρωματικά μέλη ΔΣ του ΣΕΑ εκφράζουν καθαρά προσωπικές απόψεις στο ΚΑΣ, γράφοντας εις τα παλαιότερα των υποδημάτων τους πλειοψηφικές αποφάσεις της Γενικής Συνέλευσης και του Διοικητικού Συμβουλίου, τόσο δεν μπορεί να υπάρξει καμιά «προληπτική λογοκρισία» στις προσωπικές απόψεις και στάσεις, όταν δηλώνονται ως τέτοιες.

ΠΗΓΗ: Αυγούστου 30, 2012,  http://parallhlografos.wordpress.com 

Σημείωση από τΜτΒ: Δείτε το σποτ εδώ: http://www.youtube.com/watch?v=LRbexQpbrbQ&feature=player_embedded

Το κεφάλι του Προδρόμου…

Του Παπα Ηλία Υφαντή

Ο άγγελος, που προανήγγειλε στο Ζαχαρία τη γέννηση του Προδρόμου, είπε ότι ο γιος του θα γινόταν μέγας. Αλλά ο Ζαχαρίας, προκειμένου να γίνει πραγματικότητα, με την κοσμική έννοια, η προαναγγελία του αγγέλου, δεν θα μπορούσε να στείλει το γιο του, σε κάποια περίφημη στρατιωτική σχολή.

Με δεδομένες τις πολιτικοστρατιωτικές, για το Ισραήλ, συνθήκες κατά την εποχή εκείνη. Για να μπορέσει, έτσι, να γίνει ένας απ' τους μεγάλους στρατηλάτες της ιστορίας. 

Απ' αυτούς, των οποίων η μεγαλοσύνη μετριέται, συνήθως, απ' τις χιλιάδες και τα εκατομμύρια των ανθρώπων, που εξοντώνουν. Απ' τις πόλεις και τις χώρες, που καταστρέφουν. Και τα πάσης φύσεως κακουργήματα, που τους επιτρέπει η «ύβρις» της τερατώδους εξουσίας τους να διαπράττουν.

Ούτε οι οικονομικές δυνατότητες επέτρεπαν, σ' έναν φτωχό ιερωμένο της ορεινής Ιουδαίας, να στείλει το γιό του σε κάποια απ' τις περίφημες ρητορικές σχολές της εποχής εκείνης. Ώστε να γίνει πολιτικός απατεώνας, τον οποίο η κυρίαρχη Ρώμη, θα τον χρησιμοποιούσε, για να ληστεύει τους υποταγμένους σ' αυτήν λαούς. Όπως τώρα συμβαίνει με την Αμερική και τη Γερμανία ή τις διάφορες πολιτικοοικονομικές μαφίες, όπως Μπίλντεμπεργκ… 

Που χρησιμοποιούν, προδότες πολιτικούς, για να καταδυναστεύουν χώρες και λαούς. Μεταξύ των οποίων και το δικό μας λαό και την πατρίδα μας. Ούτε ακόμη θα μπορούσε να τον στείλει σε κάποια απ' τις περίφημες φιλοσοφικές σχολές της εποχής εκείνης. Για να γίνει κάποιος απ' αυτούς, των οποίων οι πέννες και τα λόγια γίνονται λόγχες για την περιφρούρηση του εκάστοτε κατεστημένου. Όπως συμβαίνει με τις σύγχρονες «διανοούμενες πόρνες»:  Κάποιους δημοσιογράφους και άλλους ψευτοδιανοούμενους. Οι οποίοι λειτουργούν, ως πληρωμένοι δολοφόνοι…

Αλλά κι αν ακόμη το μπορούσε το βέβαιο είναι ότι δεν θα υπέκυπτε σε κανέναν απ' τους παραπάνω προκλητικούς πειρασμούς. Γιατί τα δικά του ιδανικά ήταν τελείως διαφορετικά. Γι' αυτό, ύστερα απ' τα στοιχειώδη γράμματα, ο Πρόδρομος τις «μεταπτυχιακές» του σπουδές τις έκαμε στην έρημο. Στην οποία έτρεχαν πλήθη λαού, για να διδαχθούν τρόπους ζωής: Ατομικής και κοινωνικής. Με κυρίαρχα, βέβαια, μαθήματα, τη μετάνοια, στο προσωπικό επίπεδο και τη δικαιοσύνη, στο κοινωνικό.

Αλλά τα τέτοιου είδους μαθήματα ήταν φυσικό και επόμενο να ενοχλήσουν θανάσιμα το κατεστημένο της εποχή του. Με πρώτο βέβαια και χειρότερο τον μεγαλειότατο Ηρώδη. Τον οποίο, όπως μας λέει ο Λουκάς, ήλεγχε «περί πάντων των πονηρών ων εποίει». Μεταξύ των οποίων και για την διαβόητη Ηρωδιάδα…. Με αποτέλεσμα να λάβει εναντίον του Προδρόμου τα γνωστά, προσήκοντα, στα ήθη των εκάστοτε εξουσιαστών, δολοφονικά μέτρα.

Ανάλογα με αυτά, που χρησιμοποιούν οι εντιμότατοι και εξοχότατοι διαχρονικοί Ηρώδες. Για να δολοφονούν τους λαούς και τους αντίστοιχα, αληθινούς, κατά το μάλλον ή ήττον, πνευματικούς ανθρώπους.

Είναι δε χαρακτηριστικό ότι, σε πολλές εικόνες του, παρουσιάζεται ο Πρόδρομος να κρατεί «την κεφαλήν του επί πίνακι». Όπως ο Ηρώδης την πρόσφερε στη Σαλώμη. Και η Σαλώμη στη μεγαλειότατη μητέρα της… Σάμπως έτσι – δείχνοντας το κεφάλι του – να θέλει να φωνάξει στις ερμιές όλων των τόπων και όλων των εποχών:

Θέλετε να μάθετε ποιοι κρατούν στα χέρια τους τις τύχες του κόσμου; Και πόσο σέβονται τα κεφάλια, που μιλούν για το δίκιο και την αλήθεια! Και ποιοι είναι οι νομομαθείς και οι προφέσορες, με τα πάσης φύσεως φαρισαϊκά τους κατασκευάσματα (ΟΗΕ, κλπ), που σιγοντάρουν τα κακουργήματά τους!

Και ποιοι είστε σεις, που τους χειροκροτείτε και τους ζητωκραυγάζετε και τους ψηφίζετε, για να μπορούν να κακουργούν απεριόριστα και ασύδοτα!…  Όπως τα ανθρωπόμορφα τέρατα, που εξολόθρευσαν το λαό του Αφγανιστάν και του Ιράκ και της Λιβύης και τώρα της Συρίας. Και τόσους άλλους λαούς και χώρες. Με άλλα δολοφονικά μέσα: Όπως εμάς και την πατρίδα μας… Ιδού η απόδειξη!

παπα-Ηλίας, 29-08-2012, http:papailiasyfantis.wordpress.com

Τριάντα χρόνια από την χρεοκοπία του Μεξικού,

Η Ελλάδα πρέπει να σπάσει το σαδιστικό σπιράλ του χρέους

Του Νικ Ντίαρντεν*

Την ώρα που οι ηγέτες της Ελλάδας πληρώνουν την τελευταία δόση πολλών δισεκατομμυρίων για το χρέος τους, καλό θα ήταν να σημειώσουν την επέτειο ενός γεγονότος εξαιρετικής σημασίας και απήχησης.

Στις 20 Αυγούστου 1982, το Μεξικό κήρυξε στάση πληρωμών – κηρύσσοντας έτσι χρεοκοπία επί των τεράστιων χρεών του. Παρά το γεγονός πως τα χρέη σε πολλές χώρες της Λατινικής Αμερικής είχαν προκαλέσει βάσανα για αρκετά χρόνια, εκείνη ήταν η στιγμή που οι ηγέτες της Δύσης πιέστηκαν να αντιμετωπίσουν αυτό που μετά ονομάστηκε "Τρίτη Παγκόσμια Κρίση Χρέους". 

Ακριβώς όπως η κρίση που διανύουμε τώρα, τα τραπεζικά δάνεια σε χώρες του Τρίτου Κόσμου έτειναν να οργανώνονται μέσω κοινοπραξιών, δηλαδή τα έκαναν ένα πακέτο και μετά τα δάνειζαν ως ένα. Αυτή η ομαδοποίηση σήμαινε πως πολλές τράπεζες δεν ένιωθαν πως χρειάζεται να προχωρήσουν σε δικές τους εκτιμήσεις κινδύνου. Τέσσερις εκ των 15 μεγαλύτερων δανειστών της Λατινικής Αμερικής μέχρι το 1982, ήταν οι εξής βρετανικές τράπεζες: Lloyds, Midland, Barclays και η Natwest. Στους Αμερικάνους δανειστές συμπεριλαμβάνονταν οι Citicorp, Bank of America και η Chase Manhattan.

Στα τέλη της δεκαετίας του 1970 η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ έστησε την παγίδα, προχωρώντας σε μια δραματική αύξηση των επιτοκίων, με σκοπό να σώσει τις τράπεζές της από τον πληθωρισμό. Τα κόστη αυτής της κίνησης τα μετέφεραν στις χώρες του Τρίτου Κόσμου όπως το Μεξικό. Δύο χρόνια αργότερα, το μοιραίο συνέβη.

Τώρα οι αμερικανικές και οι βρετανικές τράπεζες αντιμετώπισαν μια κρίση. Αν τα δάνεια από το Μεξικό και από τις άλλες χώρες της Λατινικής Αμερικής δεν είχαν πληρωθεί, θα μπορούσαν να έχουν πτωχεύσει. Οι τράπεζες σταμάτησαν να δανείζουν τη Λατινική Αμερική, οδηγώντας τις περισσότερες χώρες κοντά στη χρεοκοπία και χειραγώγησαν τις ΗΠΑ για να τις καθαρίσουν από το πρόβλημά τους. Οι ΗΠΑ ανταποκρίθηκαν, βάζοντας το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και αργότερα την Παγκόσμια Τράπεζα να προσφέρουν πακέτα διάσωσης στις κυβερνήσεις της Λατινικής Αμερικής.

Το 1982 το ΔΝΤ δάνεισε στο Μεξικό 4 δισ. δολάρια, τα οποία έφυγαν άμεσα από τη χώρα για να πληρώσουν τις τράπεζες της Δύσης – πρόκειται για μια τέλεια απεικόνιση αυτού που συμβαίνει σήμερα με τα λεγόμενα πακέτα διάσωσης στην Ελλάδα και σε άλλες χώρες της Ευρωζώνης σήμερα. Την ίδια ώρα, το ΔΝΤ επέμενε να επιβάλει στο Μεξικό ριζοσπαστική λιτότητα και φιλελευθεροποίηση. Υπήρξαν περικοπές σε κάθε τομέα κυβερνητικής δαπάνης.

Η οικονομία κατέρρευσε και τελμάτωσε, πολλές βιομηχανίες έκλεισαν και χάθηκαν τουλάχιστον 800.000 θέσεις εργασίας στο σύνολο. Μέχρι το 1989, η μεξικανική οικονομία παρέμενε 11% μικρότερη από το 1981. Ωστόσο, το χρέος διπλασιάστηκε από το 30% του ΑΕΠ το 1982 στο 60% μέχρι το 1987.

Η ίδια ιστορία επαναλαμβανόταν ανά τη Λατινική Αμερική. Το 1990 οι οικονομίες της Λατινικής Αμερικής ήταν κατά μέσο όρο 8% μικρότερες από ό,τι ήταν το 1980 και ο αριθμός των ανθρώπων που ζούσαν σε συνθήκες φτώχειας αυξήθηκε από τα 144 εκατ. στα 211 εκατ. Ο Κολομβιανός πρώην υπουργός Οικονομικών Χοσέ Αντόνιο Οκάμπο αποκαλεί τα πακέτα διάσωσης "έναν άριστο τρόπο επίλυσης της αμερικανικής τραπεζικής κρίσης και έναν απαίσιο τρόπο επίλυσης της λατινοαμερικάνικης κρίσης χρέους".

Στο μεταξύ, το εξωτερικό χρέος υπερδιπλασιάστηκε (από έναν μέσο όρο 17% το 1982 στο 44% μέχρι το 1988). Όπως συμβαίνει και στην Ελλάδα σήμερα, τα πακέτα διάσωσης δεν είχαν καμία σχέση με τα μακροπρόθεσμα βιώσιμα οικονομικά – διέσωζαν μόνο τους απερίσκεπτους δανειστές που το είχαν παρακάνει.

Στην πραγματικότητα, οι τράπεζες σταδιακά μείωσαν τη "λογιστική αξία" τού πόσο θεωρούσαν πως κόστιζαν τα χρέη, ακόμη και όταν αυτά αποπληρώνονταν. Τους επετράπη να περάσουν αυτές τις θεωρητικές απώλειες ως συμψηφισμό κερδών για φορολογικούς λόγους, μειώνοντας σημαντικά το σύνολο των φόρων που καλούνταν να πληρώσουν οι βρετανικές και οι αμερικανικές τράπεζες. Μόνο το 1987, η Barclays, η Midland, η Lloyds και η Natwest έλαβαν φοροαπαλλαγές σε μορφή επιδόματος ύψους 1,75 δισ. δολ. Στη συνέχεια, ο επικεφαλής της καμπάνιας "Πόλεμος στις Ανάγκες" κατηγόρησε την κυβέρνηση Θάτσερ πως "συντάχθηκε με τις τράπεζες, μεταθέτοντας το βάρος της αποπληρωμής στους φορολογούμενους".
Οι πολιτικές διάσωσης και λιτότητας συνέχισαν να ακολουθούνται ανά τον κόσμο τα χρόνια που ακολούθησαν τη λατινοαμερικάνικη καταστροφή. Η εμπειρία αυτή οδήγησε δεκάδες χώρες σε δύο χαμένες δεκαετίες ανάπτυξης και ενθρόνισαν τους χρηματιστές νέους ως τους νέους αφέντες του σύμπαντος.

Σήμερα, η Ελλάδα όπως και άλλες ευρωπαϊκές χώρες, μπορούν να μάθουν από την εμπειρία της Λατινικής Αμερικής από τη δεκαετία του 1980. Τότε, όπως τώρα, τα χρήματα της διάσωσης χρησιμοποιούνταν για να αποπληρώσουν… απερίσκεπτες τράπεζες, ενώ η λιτότητα εξυπηρέτησε μόνο τη συρρίκνωση των οικονομιών και αύξησε το σχετικό μέγεθος του χρέους. Από το 2010 το δημόσιο χρέος έχει αυξηθεί από το 118% επί του ΑΕΠ στο 150% το 2012. Η οικονομία έχει συρρικνωθεί κατά 15% από την αρχή του 2010 και η ανεργία έχει φτάσει το 19%.

Η επανάληψη τέτοιων αποτυχημένων πολιτικών είναι περισσότερο από απροσεξία. Το μέλλον της οικονομίας της Ευρώπης, και της παγκόσμιας οικονομίας τελικά, θα κριθεί από τη μάχη ανάμεσα στους οικονομικούς αφέντες από τη μία και τους λαούς των υπερχρεωμένων κρατών της Ευρώπης από την άλλη – με πρώτη την Ελλάδα. Είτε θα πάρουμε πίσω τον έλεγχο της οικονομίας μας από τις τράπεζες, είτε θα βαθύνουμε ένα οικονομικό πείραμα το οποίο είχε ανυπολόγιστο κόστος στις ζωές και τις μοίρες εκατομμυρίων ανθρώπων.

* Ο Νικ Ντίαρντεν είναι διευθυντής της Jubilee Debt Campaign. To άρθρο είναι δημοσιευμένο στο New Statesman. (Mετάφραση Αναστασία Γιάμαλη)

ΠΗΓΗ: 8/29/2012, Tριάντα χρόνια από τη χρεοκοπία του Μεξικού, η Ελλάδα πρέπει να σπάσει αυτό το σαδιστικό σπιράλ του χρέους – RAMNOUSIA

Η λειτουργία της Ευρωζώνης αύξησε την ανισότητα και μείωσε τη συνοχή των 12 πρώτων μελών της

Του Μανώλη Δρεττάκη*

Σε προηγούμενα άρθρα μας δείξαμε ότι από τη λειτουργία της Ευρωζώνης έχουν ωφεληθεί τα βόρεια κράτη-πρώτα μέλη της τόσο στο εμπορικό τους ισοζύγιο όσο και στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών (αυξάνοντας τα πλεονάσματά τους) εις βάρος των νότιων κρατών-πρώτων μελών της (αυξάνοντας τα ελλείμματά τους).

Εκτός, όμως, από τη μεγάλη ανισοκατανομή των ωφελειών στα ισοζύγια εξωτερικών συναλλαγών, η λειτουργία της Ευρωζώνης αύξησε και την ανισότητα στο κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ των 12 κρατών-πρώτων μελών της και μείωσε τα τελευταία χρόνια τη συνοχή τους, δηλαδή αύξησε την ανισότητα στο κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ του συνόλου του πληθυσμού τους. Τις δύο αυτές εξελίξεις εξετάζουμε στο άρθρο αυτό.

Χρησιμοποιώντας τα σχετικά στοιχεία από τη βάση δεδομένων της Στατιστικής Υπηρεσίας της Ε.Ε., της Eurostat, δίνουμε στον Πίνακα που ακολουθεί το κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ των 12 κρατών-πρώτων μελών της Ευρωζώνης με το σύνολό τους (Ε.Ζ.12)=100 για τα έτη 2001-2011. Στην τελευταία στήλη του Πίνακα δίνεται η διακύμανσή του για το κάθε κράτος – μέλος. Στην προτελευταία γραμμή του Πίνακα δίνεται ο δείκτης ανισότητας του κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ με της Ε.Ζ.12=100 των 12 κρατών – μελών και στην τελευταία ο δείκτης συνοχής τους.

Από την τελευταία στήλη του Πίνακα φαίνεται ότι υπάρχουν μεγάλες διαφορές στη διακύμανση του κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ με την Ε.Ζ.12=100 ανάμεσα στα 12 κράτη-πρώτα μέλη της Ευρωζώνης. Η μεγαλύτερη διακύμανση σημειώθηκε στο Λουξεμβούργο και ακολουθούν η Ιταλία και η Ελλάδα και η μικρότερη στην Πορτογαλία και ακολουθούν το Βέλγιο και η Ολλανδία.

Από την προτελευταία γραμμή του Πίνακα φαίνεται ότι ο δείκτης ανισότητας του κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ με την Ε.Ζ.12=100 αυξανόταν συνεχώς μέχρι το 2008. Το 2009 σημειώθηκε μια κάμψη του δείκτη – εξαιτίας της διεθνούς οικονομικής κρίσης, η οποία προκάλεσε μείωση του κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ με την Ε.Ζ.=12 σε 7 από τα 12 κράτη. Στη συνέχεια ο δείκτης αυξήθηκε και το 2011 έφτασε περίπου στο επίπεδο του 2008. Η αύξηση της ανισότητας είναι συνέπεια της άνισης κατανομής (υπέρ των βόρειων και εις βάρος των νότιων κρατών – μελών) των ωφελειών από τη λειτουργία της Ευρωζώνης.

Από την τελευταία γραμμή του Πίνακα φαίνεται ότι ο δείκτης συνοχής των 12 κρατών αυ

ξήθηκε, δηλαδή σημειώθηκε μικρή βελτίωση της συνοχής τους, τα έτη 2002 και 2003, στη συνέχεια ο δείκτης αρχίζει να μειώνεται, δηλαδή να μειώνεται η συνοχή τους, μέχρι το 2007, για να βελτιωθεί τα δύο επόμενα χρόνια. Το 2010 και 2011, όμως, ο δείκτης μειώνεται κάθετα εξαιτίας της εφαρμογής των Μνημονίων στα 3 κράτη και της πολιτικής λιτότητας στα υπόλοιπα 9. Η μείωση της συνοχής των κρατών αυτών έπεσε το 2011 σε πολύ χαμηλότερο επίπεδο από εκείνο στο οποίο βρισκόταν το 2001!, γεγονός το οποίο σημαίνει ότι το χάσμα σε ό,τι αφορά το βιοτικό επίπεδο των λαών των κρατών – μελών της Ευρωζώνης -χάσμα το οποίο υπήρχε και πριν από τη λειτουργία της- αυξήθηκε απότομα τα δύο τελευταία χρόνια.

Η διαχρονική εξέλιξη των δεικτών ανισότητας και συνοχής των 12 κρατών-πρώτων μελών της

Ευρωζώνης την περίοδο 2001-2001 φαίνεται ανάγλυφα στο ακόλουθο Διάγραμμα.

Είναι προφανές ότι για όσο διάστημα θα συνεχιστεί η πολιτική που έχει επιβάλει η Γερμανία στην Ευρωζώνη, η ανισότητα στο κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ των κρατών-μελών της θα αυξάνεται και η συνοχή τους θα μειώνεται. Αυτό, όμως, δεν μπορεί να συνεχιστεί χωρίς να σημειωθούν κοινωνικές εκρήξεις στα κράτη τα οποία υφίστανται τις συνέπειες της πολιτικής αυτής, με συνέπειες που μπορεί να κλονίσουν ανεπανόρθωτα το ελλιπές οικοδόμημα του κοινού νομίσματος. Ελλιπές, όπως έχουμε τονίσει σε προηγούμενα άρθρα μας, τόσο εξαιτίας της απαγόρευσης δανεισμού των κρατών απευθείας από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, όσο και από τη μη δημιουργία ενός κοινού προϋπολογισμού ύψους ως ποσοστού του ΑΕΠ ικανού να αναδιανέμει τα οφέλη από

τη λειτουργία της Ευρωζώνης στα μέλη της.

Στο θέμα αυτό αναφέρεται και το Μανιφέστο των Χάμπερμας, Μπόφινγκερ και Ρίμελιν (βλέπε «Αυγή» της 19.8.12), οι οποίοι προτείνουν:

«Τη θεσμική θωράκιση μιας συλλογικής δημοσιονομικής, οικονομικής και κοινωνικής πολιτικής στο πλαίσιο της Ευρωζώνης….», στην οποία, ανάμεσα στα άλλα, θα προβλέπεται «εφαρμογή πολιτικών με αναδιανεμητικά αποτελέσματα διασυνοριακώς» (βλέπε «Καθημερινή» της 19.8.12 το πλήρες κείμενο του Μανιφέστου).

* Πηγή: «Η Αυγή της Κυριακής» – 26 Αυγούστου 2012. Το είδα: http://iskra.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=9132:drettakis-eurozoni&catid=96:2010-06-04-22-41-29&Itemid=290

ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΑΣΥΛΟ ΣΤΟΝ ΦΑΣΙΣΜΟ ΤΗΣ ΦΙΜΩΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΤΟΥ ATHENS INDYMEDIA

πρός βουλευτές τής ολιγαρχίας Αδωνι Γεωργιάδη – Θανάση Πλεύρη

Του Παναγιώτη Παπαδόπουλου (Κάϊν)*

Η καταδιωκτική,δυσφημιστική  και  κατασταλτική σας επιχείρηση ενάντια στό athens indymedia  είναι απεχθής καί επικίνδυνη γιατί κάνει θεσμό τόν Φασισμό πού δήθεν καταγγέλλετε για τήν "προστασία τής ελευθερίας τού τύπου" και τής "δημοκρατίας"!

Κατηγορείτε "εμμέσως" τό athens indymedia για τόν εμπρησμό τών εκδόσεων Γεωργιάδη (για σχόλια και μόνο πού δημοσιεύθηκαν λές και ήταν η μόνη ιστοσελίδα ή έντυπο πού αποτύπωσε τήν πολιτική εμπάθεια στό πρόσωπο και τούς  απαξιωτικούς  χαρακτηρισμούς πού συχνά κάνετε, έως αηδίας,  για οτιδήποτε "διαφορετικό" σε χρώμα, ιδέα, φυλή ή θρησκεία….) και "εγκωμιασμό τρομοκρατικών πράξεων".

Μιλάτε εσείς πού έχετε κάνει  αμέτρητους Εμπρησμούς και έχετε ασκήσει τόνους βίας ενάντια στήν ισορροπία και ασφάλεια τής  κοινωνίας  όλα αυτά τά χρόνια τής βουλευτικής σας παρουσίας (πρίν και μετά ΛΑΟΣ) με τίς Βόμβες τής  εξαθλίωσης, τής φτώχειας, τής εκμετάλλευσης, τής διαφθοράς και τού  αυταρχισμού, παίζοντας στήν λαϊκή "κωμωδία"  με τούς πεινασμένους και "χορτάτους σωτήρες"!

Δέν είδα να δείχνετε τό ίδιο ενδιαφέρον γιά τά  θύματα τής κρατικής-αστυνομικής  βίας ,τούς δαρμένους φοιτητές διαδηλωτές ή δημοσιογράφους από τά κρατικά τάγματα εφόδου, τούς αναρχικούς φυλακισμένους  πού οδηγούνται πολλές φορές από τήν θεόστραβη δικαιοσύνη  σας χωρίς στοιχεία και αποδείξεις ως "τρομοκράτες" σέ δικαστήρια και φυλακές(η μόνη τους "ενοχή" η ιδεολογία τους), δέν είδα τό ίδιο ενδιαφέρον γιά τίς ναζιστοσυμμορίες (αυτές πού ο πρώην αρχηγός σας Καρατζαφέρης έλεγε πώς είναι "πατριωτικές  οργανώσεις") πού αλωνίζουν στίς γειτονιές  με τόν λοστό και το μαχαίρι κυνηγώντας "λαθραίους", αλληλοβοηθώντας τίς σκούπες "φιλοξενίας" (τίς ίδιες πού έκαναν τά φασιστικά καθεστώτα τής Ν. Αμερικης όταν συγκέντρωναν τούς αριστερούς αντιστασιακούς στά ποδοσφαιρικά γήπεδα, εσείς σήμερα το "αλλάξατε" σε στρατόπεδα) τής ΕΛΑΣ.

Δέν είδα να δείχνετε το ίδιο ενδιαφέρον για τούς χιλιάδες πολίτες πού αυτοκτονούν ή λιμοκτονούν,πού είναι χωρίς ρεύμα καί φάρμακα, στίς τρώγλες τού περιθωρίου και τού αποκλεισμού, χωρίς ελπίδα γιά ζωή, χωρίς μέλλον!

Κι αυτό γιατί η στάση και κριτική σας στήν βία είναι στενόψυχη, μονομερής, επιλεκτική και  καθοδηγούμενη από τά απάνθρωπα βάθη τής  εθνικιστικής  αντιπαλότητας  ενάντια στήν φιλοσοφία, στήν ύπαρξη και στήν διαδρομή τών Αριστερών και Αντιεξουσιαστικών Κινημάτων.

Ενάντια σε ότι πάντα προσπαθούσε να ανυψώσει τόν Ανθρωπο πάνω απ' τούς συμβιβασμούς, τήν μιζέρια, τήν συναίνεση στό Κρατικό ή Παρακρατικό έγκλημα, τήν σιωπή  και τήν σκλαβιά πού έχει επιβάλλει με τόν τρόμο, τήν παραπλάνηση, τίς απειλές  και τούς εκβιασμούς, εδώ και χρόνια, τό έκτρωμα τού Εξουσιαστικού σας Κόσμου-Φυλακή!

Οι αποδείξεις τών "αισθημάτων" σας βρίσκονται στά ίδια τά λόγια τού Αδωνι Γεωργιάδη με τήν "δεξιοτεχνία" πού έχει στό  εμφυλιο-πολεμικό παραλήρημα  πού ανέχεται η υπόλοιπη "δημοκρατία" στήν Βουλή ….. "Εμείς η δεξιά είμαστε ο νόμος και η τάξη, η Αριστερά είναι τό χάος και η αταξία"……. Τό "εμπεδώσαμε" τό κήρυγμα, μάς έπεισε με το παραπάνω γι αυτό!

Ξεχνά ο εγωπαθής "λάτρης τής καθαρότητας τού Τύπου" ,τό ότι άν βρίσκεται εκεί μέσα στό "λίκνο τής δημοκρατίας", τό οφείλει ως ένα μεγάλο μέρος στούς αριστερούς βασανισμένους και εκτελεσμένους στά ξερονήσια,στά κρατητήρια τής ΕΣΑ, στούς εξεγερμένους τού Πολυτεχνείου, στούς αγώνες για Ελευθερία και Αξιοπρέπεια (πού έδωσαν ανάμεσα σε πολλούς άλλους και αριστεροί και αναρχικοί), στόν Γεωργάκη πού αυτοπυρπολήθηκε στήν Ιταλία, στόν Παναγούλη πού δολοφονήθηκε στήν λεωφόρο Βουλιαγμένης, στούς  ανώνυμους και επώνυμους επαναστάτες  πού δέν βρίσκονται στήν ζωή για να "απολαύσουν"  τήν συστημική αθλιότητα πού ακολούθησε τούς αγώνες τους!

Δέν σταματάτε κάθε μέρα και στιγμή  να συκοφαντείτε τά πολιτικά-κοινωνικά ρεύματα, κουβαλώντας όση λάσπη έχετε πίσω από τά κομματικά σας γραφεία καί έδρανα στήν Βουλή!

Μέ "οπλική προστασία" τήν βουλευτική σας ιδιότητα κινείστε μέσα στήν ομίχλη τού κοινωνικού εκφασισμού με τήν οποία σκεπάσατε τήν χώρα και τούς ανθρώπους της!

"Στραβά αρμενίζετε" με ξεκάθαρα ιδιοτελή πολιτικά κίνητρα πού υπακούουν στό δόγμα καί μόνο τού ρεβανσισμού, τής εκδίκησης και τής αντικομμουνιστικής, αντι-αναρχικής υστερίας!

Tό indymedia athens σε κάθε περίπτωση, είναι ένα μέσο πληροφόρησης. Δέν σάς αρέσει, αλλά είναι! Και κάθε μέσο πληροφόρησης έχει τα αρνητικά και τα θετικά του, κάθε τι πού "εκτίθεται" στήν δημόσια σφαίρα ανοίγει αυτόματα τήν πόρτα στήν κριτική. Στήν κριτική, όχι στήν απαγόρευση και ισοπέδωση!

Είναι άλλο η κριτική και η διαφωνία καί άλλο η φίμωση και η καταστολή που επιχειρείται εναντίον τού μέσου, τού κάθε μέσου ενημέρωσης και έκφρασης!

Η καταστολή ενός μέσου ενημέρωσης(και το athens indymedia έχει φωτίσει και αποκαλύψει γεγονότα πού η συμβατική και κρατική σας  "πληροφόρηση" κρύβει κάτω από τό χαλί τής συγκάλυψης στήν βαρβαροτητά σας) ανοίγει τόν δρόμο σέ κάθε είδους λογοκρισία και διωγμό τής κάθε ιδέας καί άποψης!

Προτιμώ νά υπάρχει γύρω μου λόγος και φωνές  πού με ενοχλούν και με βρίσκουν ακόμη και εχθρικά

αντίθετο(τολμώ να ομολογήσω και για τίς φασιστικές και ρατσιστικές ιστοσελίδες ή έντυπα),παρά κλειστά στόματα μέ αλυσίδες και χειροπέδες!

Εγώ αυτό ονομάζω φασισμό και θά κάνω ότι μπορώ να μήν περάσει η επιχείρηση φίμωσης ενάντια στό athens indymedia καί η κατάργηση τού πανεπιστημιακού ασύλου τα οποία με τυφλό φανατισμό επιδιώκετε, με πρόφαση μεμονωμένες αποσπασματικές πράξεις πού δέ

ν εκφράζουν καί δέν έχουν καμμία πολιτική σχέση με  τήν ελεύθερη διακίνηση ιδεών, το φοιτητικό κίνημα  και τόν αναρχικό/αντιεξουσιαστικό χώρο τόν οποίο τιμώ και υπερασπίζομαι!

* Παπαδόπουλος Παναγιώτης (Κάϊν) μεμονωμένο άτομο από το Αναρχικό κίνημα, erozer2000@yahoo

(στόν εμπρησμό τού βιβλιοπωλείου σου Αδωνι Γεωργιάδη, μήν ξεχνάς, έχω πάρει αρνητική καταδικαστική θέση με παλαιότερα κειμενά μου, τό ένα μάλιστα στά ίδια σου τά χέρια στο βιβλιοπωλείο τής Σόλωνος…. Μόνο πού ως "ποιότητα" καί εσύ δέν έχεις καμμία διαφορά με τόν φασισμό πού πολλές φορές σέ έκαψε……).

ΠΗΓΗ: Απο: S GG <erozer2000@yahoo.gr>

Προς: "g-adonis@otenet.gr" <g-adonis@otenet.gr>; "thanosplevris@parliament.gr" <thanosplevris@parliament.gr>

Στάλθηκε: …. μ.μ. Τρίτη, 28 Αυγούστου 2012

Θεμα: Πρθ: δέν υπάρχει άσυλο στόν φασισμό τής φίμωσης και καταστολής τού athens indymedia

 ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΣΩΘΕΙ ΤΟ ΕΥΡΩ; ΑΜΦΙΒΟΛΟ!

Του Πόλ Κρούγκμαν

 Την περασμένη εβδομάδα, ο Μάριο Ντράγκι, ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, διακήρυξε ότι ο οργανισμός «είναι έτοιμος να κάνει ό,τι χρειάζεται προκειμένου να περισώσει το ευρώ» – και οι αγορές άρχισαν τη γιορτή. Συγκεκριμένα το επιτόκιο δανεισμού της Ισπανίας μειώθηκε αισθητά και τα χρηματιστήρια ανά τον κόσμο πήραν την ανιούσα. Αλλά θα σωθεί πραγματικά το ευρώ; Αυτό παραμένει αμφίβολο.  

Πρώτα απ' όλα, το ενιαίο νόμισμα της Ευρώπης είναι ένα βαθιά ελαττωματικό οικοδόμημα. Και ο Ντράγκι, προς τιμή του, το αναγνώρισε αυτό. «Το ευρώ είναι σαν ένας μπούμπουρας» δήλωσε. «Είναι ένα μυστήριο της φύσης που δεν θα έπρεπε να πετάει αλλά πετάει. Το ευρώ λοιπόν είναι ένας μπούμπουρας που πετούσε πολύ καλά για αρκετά χρόνια». Αλλά τώρα σταμάτησε να πετάει. Τι μπορεί να γίνει; Η απάντηση, πρότεινε, είναι να «αναβαθμιστεί σε πραγματική μέλισσα». Αν αφήσουμε στην άκρη την αμφιλεγόμενη βιολογία, το πιάσαμε το νόημα. Μακροπρόθεσμα, το ευρώ θα λειτουργήσει μόνο αν η Ευρωπαϊκή Ένωση γίνει περισσότερο σαν μία ενωμένη χώρα.

Σκεφτείτε για παράδειγμα τη σύγκριση μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ενωσης και της Φλόριντα. Και οι δύο ήρθαν αντιμέτωπες με μία τεράστια στεγαστική φούσκα την οποία ακολούθησε μία δραματική οικονομική κατάρρευση. Αλλά η κρίση που βιώνει η Ισπανία δεν είναι ίδια με εκείνη της Φλόριντα. Γιατί; Γιατί όταν ξεκίνησε η πτώση, η Φλόριντα μπορούσε να βασιστεί στην Ουάσιγκτον για να πληρώνει τα κοινωνικά επιδόματα και τη δημόσια υγεία, να εγγυηθεί τη ρευστότητα των τραπεζών της, να βοηθήσει τους ανέργους και άλλα. Η Ισπανία δεν είχε δίχτυ ασφαλείας και μακροπρόθεσμα αυτό πρέπει να διορθωθεί. Αλλά οι δημιουργία των Ηνωμένων Πολιτειών της Ευρώπης δεν θα συμβεί σύντομα – αν συμβεί ποτέ – ενώ η κρίση του ευρώ είναι τώρα.

Τι μπορεί να γίνει λοιπόν για να σωθεί το νόμισμα; Λοιπόν, γιατί μπόρεσε ο μπάμπουρας να πετάξει για λίγο; Γιατί το ευρώ έδειχνε να λειτουργεί για τα πρώτα περίπου οκτώ χρόνια; Γιατί τα ελαττώματα του οικοδομήματος καλύφθηκαν από την ανάπτυξη στη νότια Ευρώπη. Η δημιουργία του ευρώ έπεισε τους επενδυτές ότι ήταν ασφαλές να δανείζουν σε χώρες όπως η Ελλάδα και η Ισπανία που προηγουμένως θεωρούνταν επικίνδυνες και γι' αυτό το χρήμα συνέρρεε άφθονο – κυρίως για να χρηματοδοτηθεί ο ιδιωτικός και όχι ο δημόσιος τομέας, με την Ελλάδα να αποτελεί εξαίρεση. Και για λίγο όλοι ήταν χαρούμενοι.

Στη νότια Ευρώπη, η στεγαστική φούσκα οδήγησε σε αύξηση των θέσεων εργασίας σε αυτό τον τομέα, τη στιγμή που η βιομηχανία καθίστατο ολοένα λιγότερο ανταγωνιστική. Στο μεταξύ, η γερμανική οικονομία, που μέχρι τότε έφθινε, άρχισε να ανθίζει εξαιτίας των αυξημένων εξαγωγών προς τις οικονομίες του Νότου. Όπως όλα έδειχναν, το ευρώ δούλευε. Τότε έσκασε η φούσκα. Οι θέσεις εργασίας στον κατασκευαστικό τομέα εξαφανίστηκαν και η ανεργία στον νότο εξακοντίστηκε: τώρα ξεπερνά το 20% τόσο στην Ισπανία όσο και την Ελλάδα.

Την ίδια στιγμή τα έσοδα βυθίστηκαν: στις περισσότερες περιπτώσεις τα μεγάλα ελλείμματα είναι αποτέλεσμα, όχι αιτία, της κρίσης. Οι επενδυτές το έβαλαν στα πόδια, οδηγώντας το κόστος δανεισμού στα ύψη. Σε μία προσπάθεια να ηρεμήσουν οι αγορές, οι δεινοπαθούσες χώρες επέβαλαν μία σειρά σκληρών μέτρων λιτότητας που βάθυνε την ύφεσή τους. Και το ευρώ δείχνει επικίνδυνα ασταθές.

Τι θα μπορούσε να ανατρέψει αυτή την κατάσταση; Η απάντηση είναι ξεκάθαρη: οι πολιτικοί θα πρέπει να α) κάνουν κάτι να μειώσουν το κόστος δανεισμού της νότιας Ευρώπης β) να δώσουν στους οφειλέτες της Ευρώπης την ευκαιρία να βγουν από την κρίση μέσω των εξαγωγών όπως έγινε στην περίπτωση της Γερμανίας τα καλά χρόνια – κάτι που σημαίνει μία προσωρινή αύξηση του πληθωρισμού στη Γερμανία. Το πρόβλημα είναι ότι οι πολιτικοί διστάζουν να κάνουν το (α) και δεν θέλουν καθόλου να κάνουν το (β).

Στα σχόλιά του ο Ντράγκι – που υποψιάζομαι ότι τα κατανοεί όλα αυτά – βασικά «πέταξε» την ιδέα η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να αγοράσει πολλά ομόλογα του ευρωπαϊκού νότου προκειμένου να μειωθεί το κόστος δανεισμού αυτών των χωρών. Αλλά τις επόμενες ημέρες οι γερμανοί αξιωματούχοι έδειχναν να απορρίπτουν αυτή την ιδέα. Βασικά, ο Ντράγκι θα μπορούσε να αγνοήσει τις γερμανικές αντιρρήσεις, αλλά προτίθεται να κάνει πραγματικά κάτι τέτοιο; H αγορά των ομολόγων είναι το εύκολο μέρος.

Το ευρώ δεν μπορεί να σωθεί μέχρις ότου η Γερμανία αποδεχθεί έναν σημαντικά υψηλότερο πληθωρισμό για τα επόμενα χρόνια – και μέχρι στιγμής δεν έχω διακρίνει κάποιο σημάδι ότι οι γερμανοί αξιωματούχοι προτίθενται να συζητήσουν το ζήτημα, πολλώ δε μάλλον να δεχθούν να κάνουν ό, τι είναι απαραίτητο. Αντίθετα επιμένουν, παρά τις συνεχείς αποτυχίες – θυμάστε που η Ιρλανδία θα επέστρεφε γρήγορα στο μονοπάτι της ανάπτυξης; – ότι όλα θα διορθωθούν αν οι οφειλέτες παραμείνουν πιστοί στα προγράμματα λιτότητας.

Λοιπόν, θα μπορούσε να σωθεί το ευρώ; Ναι, πιθανώς. Θα έπρεπε να σωθεί; Ναι, αν και η δημιουργία του τώρα μοιάζει με ένα τεράστιο λάθος. Επειδή η αποτυχία του ευρώ δεν θα προκαλούσε απλά οικονομική αναστάτωση. Θα κατέστρεφε το ευρύτερο ευρωπαϊκό οικοδόμημα, το οποίο έφερε την ειρήνη και τη δημοκρατία σε μία ήπειρο με τραγική Ιστορία. Αλλά πρόκειται να σωθεί; Παρά την επίδειξη αποφασιστικότητας του Ντράγκι, κάτι τέτοιο, όπως ήδη είπα, είναι αμφίβολο.

Πηγή: «Το Βήμα» – The New York Times. Το είδα: Τρίτη 31 Ιουλίου 2012, http://www.iskra.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=8926:krugman-euro-ellada&catid=73:dr-apergies&Itemid=280

ΔΙΨΑ ΓΙΑ ΠΡΟΦΗΤΕΙΑ

Του Απόστολου Παπαδημητρίου

Η προφητεία στη νεοελληνική γλώσσα έχει ταυτιστεί με την πρόβλεψη των μελλόντων. Στη γλώσσα της Παλαιάς Διαθήκης είχε ευρύτερο περιεχόμενο. Προφήτης ήταν το στόμα του Θεού. Όχι απλώς γνωστοποιούσε τα μέλλοντα να συμβούν, αλλά νουθετούσε προβάλλοντας το θέλημα του Θεού, επιτιμούσε τους αποκλίνοντες από τις εντολές Του και παρηγορούσε τους δοκιμαζόμενους από τις συμφορές του βίου, όπως επιδρομές αλλοφύλων και διάφορες καταστροφές.

Και δεν είναι άσχετα μεταξύ τους τα προαναφερθέντα. Οι γνήσιοι προφήτες, σε αντίθεση προς τους ψευδοπροφήτες συνδύαζαν την αυστηρότητα με την αγάπη προς τον λαό. Προειδοποιούσαν με τον λόγο τους για τις συμφορές που θα τον εύρισκαν, αν ο βίος τους δεν εναρμονιζόταν προς τις εντολές του Θεού.

Στην εποχή μας επλεόνασαν οι ψευδοπροφήτες. Όλοι αυτοί, οι κατήγοροι του Χριστού για μεσσιανισμό, υπήρξαν στο έπακρο μεσσιανιστές πουλώντας στον κόσμο μάταιες ελπίδες. Ας αρχίζουμε από τους «προφήτες» του επιστημονικού μεσσιανισμού του 19^ου αιώνα για να καταλήξουμε στους «προφήτες» του πολιτικοκοινωνικού μεσσιανισμού του 20^ου. ΟΙ λαοί τους πίστεψαν και περιφρονήσαντες το θέλημα του Θεού έφθασαν στο σημείο να Τον αρνηθούν! Τώρα τα πάντα έχουν σωριαστεί σε ερείπια. Οι ψευδοπροφήτες της επιστήμης εξέτρεψαν τους λαούς προς την παρεπιστήμη, η οποία, ντυμένη τον μανδύα του μυστικισμού, ορθώνεται απειλητική να υποκαταστήσει την υγιή επιστήμη. ΟΙ ψευδοπροφήτες της πολιτικής οδήγησαν στην κατάρρευση τις ιδεολογίες και οι λαοί ελάχιστη πλέον εμπιστοσύνη έχουν στους «σωτήρες» τους.

Υπό τις παρούσες συνθήκες είναι φυσικό να εκδηλώνεται δίψα για προφητεία. Δίψα να μάθουμε τι μας επιφυλάσσει το μέλλον, αλλά και δίψα για λόγο παρηγοριάς και ενθάρρυνσης. Όσο και αν φαίνεται παράξενο η νέα γενιά, αυτή που πουλήσαμε πολύ φθηνά εμείς οι καθώς πρέπει μεγάλοι, στρέφει το ενδιαφέρον της προς τον προφητικό λόγο, όπως δείχνουν τα μηνύματα που διαχέονται στο διαδίκτυο. Προφητείες του αγίου Κοσμά, αλλά και συγχρόνων γερόντων παρηγορούν και ενισχύουν τους νέους που βιώνουν όχι μόνο το δράμα της ανεργίας και του πλήθους των κοινωνικών αδιεξόδων, αλλά και την ντροπή από τη διεθνή καταφρόνια της πατρίδας μας, καταφρόνια που όμως δεν αισθάνονται η πληθώρα των εξωνημένων μεταπρατών της. Ας εξετάσουμε γιατί ο άγιος Κοσμάς συγκινεί και σήμερα σημαντική μερίδα του λαού μας.

Εν πρώτοις υπήρξε πράγματι προφήτης με τη νεοελληνική έννοια του όρου. Περιοριζόμαστε να αναφέρουμε σημαντικές προφητείες του σχετικά με την αλματώδη ανάπτυξη της επιστήμης και την έκρηξη της τεχνολογίας: «Θα έρθει καιρός που θα διευθύνουν τον κόσμο τα άλαλα και τα μπάλαλα». Η υποδούλωση του ανθρώπου στη μηχανή κατά τον 20^ο αιώνα έχει συντελεστεί. Και για όσους αμφισβητούν την ορθότητα της ερμηνείας της προφητείας προσθέτουμε δύο ακόμη: «Θα δήτε στον κάμπο αμάξι χωρίς άλογα να τρέχει γρηγορότερα από λαγό» (αυτοκίνητα). «Θα έρθει καιρός που θα ζωσθεί ο τόπος με μια κλωστή» (δίκτυα ενέργειας και τηλεπικοινωνιών). Με επιφύλαξη ως προς την ερμηνεία παραθέτουμε και τρίτη: «Θα έρθει καιρός που θα φέρει γύρες ο διάβολος με το κολοκύθι του». Ίσως να υπονοούνται οι τηλεπικοινωνιακοί δορυφόροι αναμετάδοσης τηλεοπτικών προγραμμάτων ή κατασκοπευτικοί.

Δεν ήταν οι προφητείες όμως που συγκλόνιζαν το ακροατήριο του αγίου. Ήταν το βάλσαμο παρηγοριάς που στάλαζαν τα λόγια του. Και είχαν τόση ανάγκη από παρηγοριά οι δουλωμένοι. Άραγε χρειαζόμαστε και σήμερα παρηγοριά; Έχουμε κατ' αρχήν την αίσθηση ότι και σήμερα είμαστε δουλωμένοι; Ίσως έχουμε συνειδητοποιήσει επί τέλους ότι έχουμε δουλωθεί οικονομικά στους ισχυρούς του κεφαλαίου. Δεν τολμούμε ακόμη να τους κατονομάσουμε, γιατί τους τρέμουμε και από αυτούς προσδοκούμε τη σωτηρία μας. Ο άγιος Κοσμάς έγραφε σε επιστολή του: «Χιλιάδες Εβραίοι θέλουσι τον θάνατόν μου και ένας όχι». Τον θάνατο της ορθόδοξης Ελλάδος θέλει και σήμερα ο διεθνής Σιωνισμός, ο οποίος δια των επιόρκων πολιτικών μας οδήγησε τη χώρα μας στη σημερινή κατάντια. Οι σιωνιστές δεν ελέγχουν τις τράπεζες και τις κυβερνήσεις σ' όλη την έκταση του πλανήτη; Και ας μη σπεύσουμε, χριστιανοί ορθόδοξοι, να χειροκροτήσουμε τις απόψεις των οπαδών του ναζιστικού ολοκληρωτισμού. Άλλο εβραϊκός λαός και άλλο σιωνισμός, τον οποίο συγκαλύπτει σχεδόν όλο το πολιτικό φάσμα εδώ και αλλού.

Ο άγιος Κοσμάς, όπως οι προφήτες και οι Πατέρες της Εκκλησίας, θεωρούσε ότι οι συμφορές είναι απόρροια των αμαρτιών μας και της απομάκρυνσης από το θέλημα του Θεού. Είναι συνέπεια ηθικής κρίσεως. Τόνιζε ακόμη ότι το Γένος είχε αγριέψει από την καταπίεση και την αμάθεια. Σήμερα αισθανόμαστε και ελεύθεροι και πολυμαθείς! Είμαστε όμως; Η διαρκής ενασχόληση με την καταβαράθρωση της οικονομίας μας και μόνο μαρτυρεί έλλειψη διάθεσης αυτοκριτικής και ανίχνευσης της βασικής αιτίας των κακών που μας βρήκαν. Δεν είμαστε απλώς δουλωμένοι στους οικονομικά ισχυρούς, αλλά και στα μύρια όσα πάθη μας, στα οποία υποταχθήκαμε στο όνομα της ελευθερίας. Είμαστε και πάλι άγρια θηρία, παρά τα πολλά έτη που δαπανήσαμε στα σχολικά έδρανα, θηρία του ατομισμού και του ευδαιμονισμού. Σε διδαχή του αγίου Κοσμά περιέχονται και τα ακόλουθα: «Ύστερον το εσήκωσεν (το βασίλειο) ο Θεός και έφερε τον Τούρκον και του το έδωκεν δια ιδικόν μας καλόν. Και διατί έφερεν ο Θεός τον Τούρκον και δεν έφερε άλλο γένος; Δια ιδικόν μας συμφέρον. Διότι τα άλλα έθνη θα μας έβλαπτον εις την πίστιν, ο δε Τούρκος άσπρα άμα του δώσεις, κάμνεις ό,τι θέλεις». Ειρωνικά τα σχόλια εκείνων που επιχειρούν να επαναγράψουν την ιστορία υπό το πνεύμα της νέας τάξης πραγμάτων! Και όμως το νεοελληνικό κράτος, ίσως το ψευτορωμαίηκο, που γράφει σε προφητεία του ο άγιος Κοσμάς, κινδυνεύει να διαλυθεί υπό τα πλήγματα του δυτικού «πνεύματος», το οποίο έχει επιβληθεί ως νέα δουλεία πνευματική στον λαό μας. Αν συνεχίσουμε να υμνούμε τους σταυρωτές μας, θα αφανιστούμε μαζί μ' αυτούς, γιατί και αυτοί δεν έχουν μέλλον.

 Ο άγιος δεν έλεγε λόγια χωρίς αντίκρισμα, όπως οι δημαγωγοί, ιδεολόγοι, οραματιστές, πολιτικοί. Υπήρξε ακτήμων, και αυτό αποτελούσε τη μόνη καύχησή του. Αγάπησε τον πονεμένο λαό και γι' αυτόν και την πίστη στον Χριστό προσφέρθηκε θυσία το 1779 (10 χρόνια πριν από τη γαλλική επανάσταση, το αντικείμενο λατρείας των φραγκεμένων!). Άφησε όμως και προφητεία για τον χρόνο που θα έρθει η πολυπόθητη λευτεριά: «Το ποθούμενο θα έρθει όταν θαρθούν δύο πασχαλιές μαζί». Και πανηγυρίζουμε εφέτος την εκατοστή επέτειο της ελευθερίας της Βορείου Ελλάδος, της ελευθερίας που ήλθε, όταν συνέπεσαν οι γιορτές του Ευαγγελισμού και του Πάσχα, όπως μαρτυρεί και ενθύμηση σε εκκλησιαστικό βιβλίο χωριού των Γρεβενών.

Ο άγιος Κοσμάς προφητεύει και για το σήμερα. Τελειώνω με δύο προφητείες, που μου φαίνονται άκρως επίκαιρες: «Θα σας ρίξουν παρά (=χρήμα)  πολύ. Θα σας ζητήσουν να τον πάρουν πίσω, αλλά δεν θα μπορέσουν». «Θα σας επιβάλουν μεγάλο και δυσβάστακτο φόρο, αλλά δεν θα προφθάσουν». Μήπως αυτές θα εκπληρωθούν στις ημέρες μας; Αλλά προϋπόθεση των καλών αυτών εξελίξεων είναι η μετάνοιά μας.

«ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ», 27-08-2012