Αρχείο συντάκτη ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Δ. ΣΤΑΘΑΚΙΟΣ

Δεν έχω ισοδύναμο, καρδιά μου!

Δεν έχω ισοδύναμο, καρδιά μου!

Του Σπύρου Στογιάννη*

Θυμάστε μια παλιά διαφήμιση εταιρίας καφέ, όπου μια όμορφη γυναίκα χτυπά την πόρτα, της ανοίγει ένας άντρας και του ζητά να μετακινήσει το αυτοκίνητό του γιατί εμποδίζει; Eκείνος της αρχίζει την πάρλα στα ιταλικά και όταν τελικά την κερνά καφέ, εκείνη τον ρωτά: «Kαι, τελικά, πότε θα πάρετε το αυτοκίνητο;» Tότε πια, εκείνος με σπαστά ελληνικά της απαντά: «Δεν έχω αυτοκίνητο καρντιά μου!».

Ήταν η εποχή που ο ζάμπλουτος Μπερλουσκόνι ήταν ακόμα μια φιγούρα συμπαθής και οικεία στον «μέσο» ιταλό, επίδοξος πρωθυπουργός, γυναικάς, καταφερτζής και πλούσιος, όχι συναλλασσόμενος με τη μαφία, κρετίνος βαρόνος και επιβήτορας ανηλίκων. «Εν πάση περιπτώσει πίσω στα δικά μας», που λέει και το τραγούδι. …..

* O Σπύρος Στογιάννης είναι κοινωνικός λειτουργός, Μ.Sc, στέλεχος πρόληψης. 

Διαβάστε περισσότερα: 8 / 1 / 2014, http://maga.gr/2014/01/08/den-echo-isodinamo-kardia-mou/?fb_action_ids=10202848265748533&fb_action_types=og.likes&fb_source=other_multiline&action_object_map=%7B%2210202848265748533%22%3A1374414146152736%7D&action_type_map=%7B%2210202848265748533%22%3A%22og.likes%22%7D&action_ref_map=%5B%5D

ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΦΑΣΙΣΜΟΣ

ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΦΑΣΙΣΜΟΣ

( Να προσέξουμε τις κρίσιμες ομοιότητες)

 

Του Δημήτρη Λαβατσή*

 

ΤΟΤΕ…

Ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος η μεγαλύτερη παγκόσμια σύρραξη,  που για την Ελλάδα ξεκίνησε στις 28 Οκτωβρίου του 1940, δεν ήταν πόλεμος μεταξύ εθνών γενικώς και αορίστως. Ήταν πόλεμος για την επικράτηση του φασιστικού τρόπου οργάνωσης των κοινωνιών.

Δεν υπήρξε σαν μια τρέλα κάποιων φανατικών ηγετών. Προϋπόθεση και αιτία του  υπήρξε η άνοδος του φασισμού στην Γερμανία και Ιταλία.

Η άνοδος του φασισμού  ήταν  πρώτα από  όλα  μεγάλη ήττα των ίδιων των λαϊκών τάξεων στο εσωτερικό της Γερμανίας και της Ιταλίας.

Το εργατικό κίνημα που είχε αναπτυχθεί ήδη από τον 19ο αιώνα και ειδικά στην Γερμανία διεκδίκησε την κοινωνική απελευθέρωση την περίοδο 1919-1923 για μια σειρά από λόγους δεν κατάφερε να εμποδίσει αποτελεσματικά αυτήν την εξέλιξη.

Αποτέλεσμα αυτής της ήττας λοιπόν ήταν η εξαγωγή του φασισμού με τον πόλεμο.

Τον φασισμό τον πλήρωσαν όλοι οι λαοί. Όλες οι κατώτερες τάξεις που κυρίως αυτές κλήθηκαν να πολεμήσουν. Και από τις επιτιθέμενες χώρες… Και ο Χάνς ο εργάτης από το Μόναχο και ο Τζιάνι ο αγρότης από την Καλαβρία και ο Γιάννης από το Αιγαίο και ο Τζώνυ από το Μάντσεστερ. Και βεβαίως ο  Ιβάν  ο Σοβιετικός πολίτης. Ισοπεδώθηκε όλη η Ευρώπη

Χωρίς την επικράτηση του φασισμού δεν θα είχε υπάρξει ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος…..

Γιατί ο φασισμός ήταν και είναι η έσχατη, η πιο επιθετική μορφή  εξουσίας της εκμετάλλευσης. Ο φασισμός δεν αναγνώρισε και δεν αναγνωρίζει σύνορα όπως  δεν αναγνωρίζει δικαιώματα.

Ο φασισμός είναι ο ολοκληρωτισμός του κεφαλαίου. Βασίζεται και χρηματοδοτεί τους χρήσιμους ηλίθιους που στρέφονται εναντίον των διπλανών τους: τότε ήταν οι Εβραίοι και οι κατώτερες φυλές, τώρα οι πρόσφυγες, οι  μετανάστες, ο «ανάξιος» διπλανός μου  που δουλεύει και μου πήρε τη δουλειά! Ο φασισμός βασίστηκε και βασίζεται στον κανιβαλισμό  μιας μερίδας απεγνωσμένων ανθρώπων.

Σε μια μερίδα ανθρώπων που αποδέχονται την παντοδυναμία των ισχυρών, των αφεντικών  και προσπαθούν να γίνονται αρεστοί  σ' αυτούς.

Γι' αυτό τα τάγματα εφόδου εξυπηρετώντας τα αφεντικά τους στρέφονται εναντίον όσων αγωνίζονται για τα δικαιώματα όλων χωρίς διακρίσεις, για  την κοινωνική απελευθέρωση. Για την πραγματική Δημοκρατία.

ΤΩΡΑ:

Στην σύγχρονη Ελλάδα, της κρίσης και των μνημονίων ο φασισμός υπέστη μια πολιτική ήττα.

Μετά την δολοφονία του Παύλου Φύσσα η κυβέρνηση προχώρησε στην αποκαθήλωση της Χρυσής Αυγής όχι βεβαίως ανυστερόβουλα αλλά για να ελέγξει και να καναλιζάρει την αντιφασιστική διάθεση της κοινωνικής πλειοψηφίας.

ΟΜΩΣ: Η ίδια η κυβέρνηση κάνει ότι μπορεί στην κατεύθυνση του εκφασισμού της κοινωνίας μας

Η Κυβέρνηση  αυτή:

– Φιμώνει για μια ακόμη φορά (από χθες το απόγευμα) την ΕΡΤ για να μην ακούγεται  κανένας δημοκρατικός αντίλογος στα αίσχη της.

– Παρακολουθεί με όλα τα σύγχρονα μέσα όλο και περισσότερους -ες αγωνιστές και αγωνίστριες

– Καταργεί όλα τα στοιχειώδη κοινωνικά και εργατικά δικαιώματα, κλείνοντας νοσοκομεία, ακριβαίνοντας τα φάρμακα, υποβαθμίζοντας έως την διάλυση   όλη την παιδεία από τα Νηπιαγωγεία έως τα Πανεπιστήμια,

– Διαλύει την οικονομία και αντί για θέσεις εργασίας «παράγει» ανεργία (1.500.000 οι άνεργοι πλέον)και  έλληνες μετανάστες όπως  κατά την πέτρινη δωδεκαετία 53-64.

– Ειρωνεύεται τον ανασφάλιστο, και αποδίδει δικαιοσύνη με την ισοπέδωση και  την μετατροπή των συντάξεων και των μισθών σε προνοιακά επιδόματα και χαρτζιλίκια

– Επιτίθεται, για να δυσφημίσει! σε δομές αλληλεγγύης όπως στα κοινωνικά ιατρεία του Ελληνικού  και τους Γιατρούς του Κόσμου. (Αυτό κι αν είναι μίσος προς τους ανθρώπους. Αυτό κι αν δείχνει τον φόβο της κυβέρνησης απέναντι στην Αλληλεγγύη που αναπτύσσεται)

– Σαρκάζει τους ανασφάλιστους δια στόματος  Γεωργιάδη.

– Πουλάει το νερό  και την ενέργεια σαν να είναι δικά της

– Θεωρεί υπεύθυνους για την ανεργία που αυτή γιγαντώνει τους πρόσφυγες των πολέμων και τους μετανάστες!

– Εκφωνεί δια στόματος Σαμαρά σε σύσκεψη Ευρωπαίων ηγετών στην Μάλτα την άποψη του γάλλου φασίστα Λεπέν πριν από 30 χρόνια: Είχε πει τότε ο φασίστας "1 εκατομμύριο άνεργοι σημαίνει 1 εκατομμύριο μετανάστες. Πάει πολύ. Η Γαλλία και οι Γάλλοι μπροστά". Και ο πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς το επικαιροποίησε: «Έχουμε τόσους ανέργους όσους και παράνομους μετανάστες

Η κυβέρνηση αυτή επιτίθεται σε όλες τις κοινωνικές κινητοποιήσεις και αντιστάσεις. Μπορεί να δηλώνει πολέμια των φασιστών αλλά την ίδια στιγμή με όλες τις πράξεις της μας θυμίζει τον θαυμασμό του Τσόρτσιλ που κάποτε, πριν ξεσπάσει ο Β΄ παγκόσμιος είχε πει επιδοκιμάζοντας την πολιτική καταστολής κάθε κοινωνικού δικαιώματος από τους Ναζί, ότι στη Γερμανία του Χίτλερ τα τρένα φτάνουν στην ώρα τους! Αυτός ο επικίνδυνος για την κοινωνία μας για την Δημοκρατία και τα κοινωνικά Δικαιώματα τρόπος σκέψης και πράξης δεν επιδιορθώνεται. Δεν μπορείς να κάνεις διάλογο με τους ανθρωποφάγους!

Πολεμάμε τον φασισμό σήμερα σημαίνει πολεμάμε την εξαθλίωση της κοινωνίας μας και τις πολιτικές  της κυβέρνησης.

 

ΑΓΩΝΕΣ-ΡΗΞΗ-ΑΝΑΤΡΟΠΗ!

                                                                                                                                             25/10/2013

 

* Ο Δημήτρης Λαβατσής είναι Μέλος της ΝΕ του ΣΥΡΙΖΑ  Χίου

Οι Τοπικές Κοινωνίες μπροστά στην αναζήτηση

  Οι Τοπικές Κοινωνίες μπροστά στην αναζήτηση Συλλογικών Οραμάτων και η Αυτοδιοίκηση

Του Αλέξανδρου Σταθακιού*

 

Τα 3,5 σχεδόν χρόνια των «μνημονίων» με την βαναυσότητα της ραγδαίας, σκληρής, αδυσώπητης λιτότητας που γνώρισε η Χώρα έφεραν το χειρότερο αποτέλεσμα που θα μπορούσαν να φέρουν.

Όχι δεν είναι κάτι που μπορεί να αναζητηθεί στην σφαίρα της οικονομίας της αγοράς. Είναι κάτι που αφορά και την ψυχική οικονομία του ανθρώπου. Οι συμπολίτες καθημερινά χάνουμε όλο και περισσότερο την εμπιστοσύνη μας σε κάθε αξία και διαδικασία συλλογικότητας, βυθιζόμαστε στην αυτοαναφορικότητα.

Είναι φυσικό μετά από αυτήν την «ολική βαράθρωση» προσώπων, οικογενειών, κοινοτήτων που για δεκαετίες είχαν εθιστεί στις ιδέες «της διαρκούς ανάπτυξης», «της σιγουριάς εντός του δυτικοευρωπαϊκού μοντέλου», «της ένταξης στον πολιτισμένο κόσμο». Ακόμα και κάποιος υποθέσει ότι ανιστόρητα υπήρχαν τέτοιες πεποιθήσεις, δεν μπορεί να αμφισβητήσει ότι κατά κανόνα τα παιδιά είχαν πιο αυξημένες οικονομικές, κοινωνικές και πολιτιστικές δυνατότητες από τους γονείς τους, τουλάχιστον για 50 χρόνια στην Ελλάδα. Σχεδόν κάθε οικογένεια έζησε μια ιστορία «κοινωνικής ανόδου» από το τέλος του εμφυλίου, έως και λίγα χρόνια πριν τα «Μνημόνια», αν υποθέσουμε ότι η γενιά των Stage «πήρε μια γεύση» της διάψευσης των αυξημένων προσδοκιών λίγο νωρίτερα από την μεγάλη πτώση.

Γράφει ο καθηγητής Γ. Μαργαρίτης : «Τι θα έχουμε να πούμε στα παιδιά μας αύριο όσοι επιζήσουμε από ετούτη τη δοκιμασία; (….) Ότι δεχτήκαμε τη μοίρα μας σκυφτά όπως θα έκανε ο κάθε ηττημένος; Ότι χωρίς περίσκεψη, χωρίς αιδώ, αποδεχτήκαμε τον ανίδεο καπετάνιο και το βρόμικο καθεστώς που κρυβόταν πίσω από αυτόν;» (Γ. Μαργαρίτη, Οι «διαθέσιμοι» ή οι ναυαγοί της «Μέδουσας», – Εφημερίδα των Συντακτών, 14/10/13).

Σήμερα δεν ξεγυμνώνεται μόνο «το σύστημα» αλλά και ο άνθρωπος μπρος στον εαυτό του και τους άλλους. Είναι λογικό μετά από αυτή την περιπέτεια να μην εμπιστεύεται όχι μόνο τους άλλους, αλλά και τον ίδιο του τον εαυτό. Ανιχνεύει απ’ την αρχή το πλαίσιο συμμετοχής του σε κάθε συλλογική προσπάθεια. Χώροι όπως ο συνεταιρισμός, το συνδικάτο, το κόμμα, η τοπική αυτοδιοίκηση (οι πάλαι ποτέ ένδοξες «των Ελλήνων Κοινότητες»), του θυμίζουν «άδεια κουφάρια».. Τους πλησιάζει σαν να μπαίνει σε λαβωμένο από σεισμό κτήριο.

 Σε τούτο το σημείο-κλειδί παίζουν κακό ρόλο και «οι καλοθελητές του συστήματος»: Αυτοί που θέλουν να μας πείσουν ότι δεν αξίζει κάθε προσπάθεια ανατροπής, πως «όλοι ίδιοι είναι», «όλα θα αποτύχουν» και συνεπώς δεν αξίζει να έχουμε οράματα. Μετέρχονται κάθε τόπο, συκοφαντώντας καθένα και κάθε τι που μπορεί να δώσει το έναυσμα για νέα κινήματα, καινούργιες μορφές ενότητας των πολιτών.

«Το πιο βαθύ σκοτάδι», όμως «είναι πριν την αυγή». Μέσα από την πίκρα τους μα και τη σοφία της εμπειρίας, αρκετοί συγκλίνουν στο ότι ο ατομισμός δεν είναι η λύση, αλλά απαραίτητος όρος για να βγούμε από το σκοτάδι είναι η συλλογικότητα. Όμως δεν θέλουν να αναπαλαιώσουν σεισμόπληκτα κουφάρια. Αναζητούν την τομή: «Άμεση Δημοκρατία» ζητούσαν οι «αγανακτισμένοι», έστω κι αν τότε δεν μπόρεσαν να ιχνογραφήσουν το αίτημά τους. Πως δηλαδή θα μορφοποιηθεί αυτή η μεγάλη αλλαγή και από ποια «επί μέρους» θα συναπαρτίζεται;

Για το πιο δυναμικό τμήμα της κοινωνίας, η συλλογικότητα, που αναζητείται, εκφράζει κατ αρχήν την πληγωμένη αίσθηση δικαίου. Από το σημείο της κάθαρσης και πέρα όμως οι νέες προτάσεις οφείλουν να πυροδοτήσουν όλο το δυναμικό του ανθρώπινου ψυχισμού. Με τον τρόπο αυτό οι πολίτες θα αναλάβουν το ρίσκο της «πλήρους αναχώρησης» από το παλιό, σαθρό, ετοιμόρροπο, επιβλαβές, αλλά γνώριμο. Θα ξεκινήσουν να χτίζουν το νέο, το αναγκαίο όσο και οραματικό. Γι’ αυτό λοιπόν οι εκλογές για την Αυτοδιοίκηση αποτελούν ορόσημο.

Σημασία δεν έχει μόνο ποιος συνδυασμός θα κερδίσει. Θα είναι ήττα για την Κοινωνία αν νικήσει λέγοντας μεγάλα λόγια, ή κάνοντας τα κατάλληλα «ταξίματα», ή προσεγγίζοντας τις κατάλληλες ομάδες σε κοινωνικό ή τοπικό επίπεδο, η ακόμα βρίσκοντας τους κατάλληλους διαπλεκόμενους «χορηγούς»…

Είναι ορόσημο, γιατί είναι ευκαιρία να βρεθούν άνθρωποι από διαφορετικούς χώρους και τόπους να ψηλαφίσουν τις δυσκολίες, ακόμα και το τέλμα, να το καταδείξουν με γόνιμο τρόπο.

Να βασανιστούν πολύ με μελέτη, διάλογο, ανάληψη δράσης και αξιολόγησης της δράσης να καταλήξουν σε χειροπιαστό μοντέλα, ολοκληρωμένου αποχωρισμού από καθετί που πέθανε και σε τοπικό επίπεδο. Για ό,τι διασώζεται να προτείνουν την γιατρειά.

Να δείξουν τους στόχους, να δεσμευτούν για άμεσες προτεραιότητες.

Γνωρίζοντας εκ των προτέρων ότι θα χρειαστεί πολύς κόπος και χρόνος και καρτερία για να φτάσουν μέχρι την μέση των στόχων.

Γνωρίζοντας επίσης ότι θα συγκρουστούν με πολλά συμφέροντα, θα γίνουν δυσάρεστοι σε δυνατούς και ίσως λαβωθούν προσωρινά, αλλά θα έχουν την ομάδα τους για να προστρέξουν.

Σε τοπικό επίπεδο το χτίσιμο του νέου μπορεί να είναι λιγότερο αγωνιώδες και περισσότερο απτό.

Η συλλογικότητα μπορεί και πρέπει να βρει έναν βηματισμό για να βουλεύεται και να δρα σε ένα δύσκολο τοπίο.


* Ο Αλέξανδρος Σταθακιός είναι εκπαιδευτικός, Στέλεχος Πρόληψης Εξαρτήσεων, Συνδικαλιστής, Μέλος ΝΕ ΣΥΡΙΖΑ ΣΑΜΟΥ

ΠΗΓΗ: Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Σαμιακόν Βήμα» της 21-10-2013. Το είδα: Πέμπτη, 24 Οκτωβρίου 2013, http://manolis-vasileias.blogspot.gr/2013/10/blog-post_205.html?spref=fb

Εφιάλτης, του Αλέξανδρου Σταθ.

Εφιάλτης

Του Αλέξανδρου Σταθακιού

 Έχω στουμπώσει με φαγητά 

και τα πιπέρια ήτανε πάρα πολλά 

Ζω μέσα σ’ όνειρο εμετικό 

και ροχαλίζω με πανικό… 

Στον εφιάλτη μου βλέπω πολλούς 

και πλέμπα σκέτη και τυχερούς 

τρέχουν σκοντάφτουν, πως να σωθούν 

οι δήμιοι έρχονται και τους τραβούν. 

  Συνέχεια

Ζωή και θάνατος στα μανταλάκια

Ζωή και θάνατος στα μανταλάκια

 

Της Μαργαρίτας Ικαρίου*

 

«Έληξε η αμφισβήτηση. Απορφανίστηκαν οι επαναστάσεις. Καταγγέλθηκε η απάτη κάθε πρωτοπορίας. Μια οργιαστική σιγή βλάστησε σε όλες τις ρωγμές. Κοιτάξτε αυτούς τους νεαρούς. Προσέξτε την κατήφειά τους, τη νευρική τους απάθεια, την σιωπή τους, τη δύσαρθρη ομιλία τους, την δύσθυμη σκληρότητά τους. Προσέξτε πόσον αμίλητο φόνο κουβαλάει μέσα του αυτός ο Νέος Άνθρωπος. Κι αν ακόμα δεν είναι ΑΥΤΟΣ ο συναγερμός, θα έρθουν παιδιά και έφηβοι που θα είναι προορισμένοι για λέξεις που ποτέ δεν διαπράχθηκαν, για νοήματα που ποτέ δεν ορθολογήθηκαν, για εικόνες που ποτέ δεν μιλήθηκαν. ΦΟΒΗΘΕΙΤΕ ΤΟΥΣ…» έγραφε ο Γιώργος Χειμωνάς το 1986(!)

Είκοσι επτά χρόνια πριν. Σαν είκοσι επτά φέρετρα που μέσα τους θάφτηκαν τα όνειρα και οι αμφισβητήσεις της μετα-Πολυτεχνικής γενιάς. Σαν φόνος μετά το φόνο, σαν χασαπομάχαιρο βυθισμένο στο ημιθανές σώμα της δημοκρατίας, σα πρωτοσέλιδο με το αίμα να ρέει στα «μανταλάκια». Σαν παραίτηση στελεχών της ΕΛ.ΑΣ μετά από γκροτέσκο σκηνές σε ταινία τρόμου βήτα διαλογής.

Ο εκφασισμός της κάθε μέρας. Του «ξέρεις-ρε-ποιος-είμαι-εγώ» και του τραμπούκου που φορά ακριβό μανικετόκουμπο, καθώς υπεραμύνεται του «κυρίαρχου λαού». Του «δημοκράτη» που μπήκε με μέσον στο δημόσιο, λυμαινόταν την υπηρεσία του, έκανε χάρες και χαρές με φακελάκια κι αργομισθία, μα σήμερα κλαίει γιατί το παιδί του μεταναστεύει στην αλλοδαπή προς εξεύρεση εργασίας. Του αγανακτισμένου που ψήφισε αυτό που τον τρομοκρατούσε για να τον απαλλάξει από εκείνο που φοβόταν.  Του νοσηρά περίεργου και του κρυφίως αιμοδιψή που αγοράζει, μα διπλώνει ανάποδα το θανατερό πρωτοσέλιδο, για να μην τον κράξει ο κολλητός.

Της μάνας, που αγόραζε μια καραβιά παιχνίδια στο βλαστάρι της και i-phone από το δημοτικό για να ξεχνά τη χρόνια αδιαφορία της. Που πετούσε τη γιαγιά στον σκουπιδοτενεκέ του «οίκου ευγηρίας» μα τώρα, εξ ανάγκης, την θρονιάζει στο σαλονάκι να κάνει baby sitting και να βλέπει σουλεϊμάν-ωχαμάν ώστε να πέφτει η σύνταξη στο οικογενειακόν ταμείον-μείον. Του πατέρα-αψέντι που δέχεται να παίρνει πλέον μισθό εκείνα που ξόδευε μια βραδιά στον βρωμύλο και τον βρέμο. Του εργατοπατέρα που παρέδωσε αμαχητί συλλογικές συμβάσεις ακριβαγορασμένες με αγώνες πολλούς, έναντι δανεικού πινακίου φακής.

Του τύπου που εξαργύρωσε την αναγνωρισιμότητά του με υπουργιλίκια-μασκαραλίκια και του δείνα που ενώ ευαγγελιζόταν την αλλαγή, μετατράπηκε εν μια νυκτί σε αριστερόστροφο δεξιόχειρα. Του μιντιάνθρωπου που ξεπουλά μπιρ-παρά την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, κάνοντας θέαμα τον πόνο και το θάνατο. Του εκχυδαΐζοντος το λόγο που διαπλέκεται με την εξουσία και της υψώνει λιβανωτό, στοχοποιώντας εκ παραλλήλου και υβρίζοντας, όποιο χέρι δεν τον ταΐζει.

Εκείνων που αρέσκονται στην αμπελοφιλοσοφία του καφενέ και στην ουζοποσία με μεζέ αγωνιστικότητα – από αυτήν που πουλιέται στα μεγαλομπακάλικα της εξουσίας. Aυτών που έχουν περιορίσει την πολιτική έκφραση σε ένα ψηφαλάκι πίσω από το παραβάν και των καλωδιωμένων που ακόμη και σήμερα, βρίσκουν τόπο να… «τρουπώσουν». Των διχαστικών διλημμάτων και των δοσιλογικών τακτικών. Των απασφαλισμένων περιστρόφων, σε επισφαλή σώματα… ανασφάλειας. Των «ταγμάτων εφόδου» της διπλανής γειτονιάς, της διπλανής πελατειακής εξυπηρέτησης, της διπλανής πολιτικής γραμμής.

Εκείνος που κρυφογελούσε κι επιχαίρονταν γιατί βρέθηκε ένας «άντρας» να κάνει την κατά συρροήν αμετροεπή Λιάνα να… «σκάσει» με ένα χαστούκι, είναι ο ίδιος που τον τσουβάλιασαν πέντε φουσκωτοί γιατί τόλμησε να κρυφοκοιτάξει το γκομενάκι του κουρεμένου. Είναι αυτός που δεν τόλμησε να εμποδίσει την κουστωδία της Χρυσής Αυγής να καταθέσει στεφάνι στο Ηρώον της πόλης του. Είναι κι εκείνος που ανέχεται τον, στεντορεία τη φωνή, διαλαλούντα την πολιτική του πραμάτεια. Είναι ο μαγαζάτορας που του έσπασαν τη βιτρίνα γιατί πουλούσε μπλουζάκι με στάμπα ένα κόκκινο γαρύφαλλο κι ο βιβλιοπώλης, που του έβαλαν φωτιά στο ξύλινο παλτό της Γώγου. Είναι ο φρονιμεμένος, που θαυμάζει τον τσαμπουκά των άλλων κι ο μικροαστούλης, με φοβικό σύνδρομο έναντι των ισχυρών.

Η κοινωνία μας δηλαδή, αυτή που μένει απαθής γιατί σκιάζεται το κακό. Μα αυτό επελαύνει αφεύκτως εφόσον δεν εξορκίζεται η ύβρις. Εφόσον η νέμεσις βραδυπορεί ή πελαγοδρομεί.

Σε μια χώρα που δεν δύναται πλέον να χαρεί, μα δεν ξέρει και να πενθήσει. Μόνο θρηνεί γονυπετής για τη χαμένη της ευημερία. Για τη ζωή και την αξιοπρέπεια, ούτε λόγος…

* Γράφει η Μαργαρίτα Ικαρίου, δημοσιογράφος

ΠΗΓΗ: 24-Σεπτ.-2013, http://www.new-deal.gr/BIG-new-Deal/99-BIG-new-Deal/8484-….91

Γέρικα Σκυλιά με τη Θηλιά, του Αλέξανδρου Σταθ.

Γέρικα Σκυλιά με τη Θηλιά

 

Του Αλέξανδρου Σταθακιού

 

Όχθη Δυτική, Ζωτικός Χώρος 

Μανάδων πόνος και καυγές, 

Μπουλντόζες, Μπάζα και Καπνοί, 

Παγίδες και Αθώοι Νεκροί, 

Στρατοί, Τεμένη και Ναοί, 

στο Τέλος όμως μία Ιαχή: 

Χασάπηδες! 

Πετρέλαια, Αιθέρια Έλαια και Πλαστικά,

Λιπάσματα, Θεάματα και Συντηρητικά,

Σκουπιδιών Διαχείρηση 

Φόβοι, Μπόνους κι Αποθεματικά, 

Πανούργα Ρίσκα ή Παρανοϊκά 

Τον Άνηθο, το Κύμινο, τα Ποσοστά, 

Α ρε Χαρτόμουτρα! 

 

Μίση, Ρεκλάμες κι Όνειρα σ' ένα Κουτί 

Κι Αυτοί κι οι Άλλοι μ' ένα Λουρί 

σέρνονται ξανά πάντα Βουβοί 

στα Χαρακώματα σαν Παλαβοί 

Γέρικα Σκυλιά με τη Θηλιά για Φούντο έτοιμοι

και Πρόνοια καμιά 

Χρόνια φυλάγανε το Αρχοντικό 

Το Τέλος ήταν απ' την Αρχή γνωστό…

 

28-8-2013

Ο φακός, του Αλέξανδρου Σταθ.

Ο φακός

 

Του Αλέξανδρου Σταθακιού

 

Κι όμως τη λέξη δύσκολα θα βγάλεις. 

Θαρρείς και κάνεις ανάλυση,

την ώρα που αναρίθμητες ουσίες ανακατεύονται μέσα στις φλέβες τους. 

Κι εσύ πρέπει το μικροσκόπιο σωστά να χειριστείς 

σαν το ταμπούρλο π' αναταράζει τον βούρκο 

μέσα στο φως των μπερδεμένων λάμψεων. 

Αλλά το αποτέλεσμα πολύ δύσκολα θα το' βρεις. 

Πρέπει να δεις την σύνθεση των παραμέτρων 

που στέκονται ως δεσμοφύλακες στο έμπα της προσμονής.

Έστω και αν οι στοχαστικοί χαμογελούν ντροπαλά 

ταξινομώντας τις αναμνήσεις. 

 

Κι όμως στον στόχο δεν θα φτάσεις. 

Πρέπει να ψάξεις κάτω από την καλύπτρα των αρωμάτων

ψηλαφώντας πληγές, νεκρά σώματα και μπάζα. 

Αναμφιβόλως θα είναι ραντισμένα όλα μ' αγιασμό 

απ' της γιαγιάς το παλιό μπουκάλι. 

Και όμως το τέλος πάλι θα απέχει. 

 

Πρέπει να τρέχεις ασθμαίνοντας στον κύκλο, 

έως ότου η αινιγματική δύναμη σε ωθήσει στο στερέωμα.

Παρ' όλο που θα γδαρθείς άσχημα πετώντας  

και θα τσακίσεις κάποιους κοντινούς σου.

Ωστόσο πάλι δεν θα έχεις χρόνο για ζητωκραυγές. 

 

Πρέπει με συρματόσκοινα να προσαρμόσεις πάνω σου φτερά,

διότι η αιώρηση δεν θα κρατήσει αιωνίως.

Ωστόσο να θυμάσαι το πετάταγμά σου μηχανικό θα είναι.

Το τέλος πρέπει να προλάβεις και ήσυχα να πέσεις.

Οι λέξεις κι ο φακός σε περιμένουν

 

28-8-2013

Έθνος, κράτος, «έθνος-κράτος» & Αριστερά

Έθνος, κράτος, «έθνος- κράτος» και Αριστερά

Μια συζήτηση που έχει ήδη ανοίξει από τη ζωή και σπάει αλλοτινές «βεβαιότητες»

 

Του Νίκου Λάιου*

 

Τον τελευταίο καιρό ξυπνάει στο εσωτερικό της Αριστεράς η συζήτηση γύρω απ' το έθνος. Υπάρχει και μια συζήτηση μέσα στη συζήτηση, σύμφωνα με την οποία το ανασκάλεμα αποδίνεται σε διαφορετικούς λόγους: από ψηφοθηρία και συστημική στροφή τμήματος της Αριστεράς, μέχρι σταυροφορία της αστικής προπαγάνδας και συντηρητικοποίηση της κοινωνίας.

Το άρθρο συντάσσεται με την άποψη ότι η συζήτηση για το έθνος ανοίγει για τους ίδιους λόγους που η Αριστερά κερδίζει δύναμη στην ελληνική κοινωνία – κι ένας βασικός λόγος γι' αυτό είναι η αποκάλυψη της πραγματικής εξάρτησης της χώρας απ' τους λογής «εταίρους», «δανειστές» και κάθε άλλης ποικιλίας κεφαλαιοκράτες των μεγάλων ιμπεριαλιστικών κέντρων. Και το πιο σημαντικό μ' αυτό το φανέρωμα είναι ότι δεν έγινε απ' την Αριστερά – όχι όσο και όπως θα έπρεπε – αλλά απ' την ίδια τη ζωή. Πολλοί άνθρωποι συζητούν, πια, στην καθημερινότητά τους για την εξάρτηση της χώρας – σίγουρα με διαφορετικούς τρόπους, σίγουρα με αντιφατικές ιδεολογικές και άλλες καταβολές/αναφορές. Αλλά με το κέντρισμα ερχόμενο απ' το εξόφθαλμο γεγονός ότι οι μεγάλοι καρχαρίες βγαίνουν απ' το βυθό, να κυνηγήσουν στον αφρό, που μέχρι χτες έμοιαζε ασφαλής.

Ο Μάρξ και ο Λένιν για το έθνος

Χώρος για ανάλυση των εννοιών του «έθνους» και του «εθνικού» δεν υπάρχει εδώ. Αλλά και να υπήρχε, δεν θα 'ταν δουλειά για τις δυνάμεις του γράφοντα. Το άρθρο δεν σκοπεύει να λύσει το ζήτημα. Σκοπεύει, όμως, να δείξει ότι η μελέτη του ζητήματος από γωνιά διαφορετική απ' τη δεσπόζουσα, είναι αναγκαία για τη σημερινή ελλαδική Αριστερά. Αναφερόμαστε εδώ σε μια ειλικρινή, ριζοσπαστική Αριστερά που θέλει αληθινά να υπηρετεί τις εργαζόμενες κοινωνικές τάξεις του τόπου, βοηθώντας τις στην απελευθέρωσή τους από τις λογής σκλαβιές, πλέκοντας τις εμπειρίες τους με τις δικές της. Στην επιδίωξη αυτού του σκοπού το άρθρο θα απευθυνθεί στο βιβλίο του Λένιν Κράτος και Επανάσταση για διάφορους λόγους – και κάποιοι θα αναφέρονται στη ροή του γραψίματος.

Το υποκεφάλαιο 4 του κεφαλαίου II του βιβλίου έχει τίτλο «Η οργάνωση της ενότητας του έθνους». Ξεκινά με την παράθεση ενός αποσπάσματος του βιβλίου του Μαρξ Ο Εμφύλιος Πόλεμος στη Γαλλία. Στο τελευταίο αυτό, ο Μαρξ συμπυκνώνει την πείρα της ένοπλης εργατικής εξέγερσης του 1871, που έμεινε στην ιστορία ως Παρισινή Κομμούνα, και εξάγει συμπεράσματα. Αντιγράφουμε εδώ το απόσπασμα με δική μας υπογράμμιση:

«… Σε ένα σύντομο πρόχειρο σχέδιο για την εθνική οργάνωση, που η Κομμούνα δεν πρόλαβε να το επεξεργαστεί παραπέρα, καθορίζεται ρητά ότι η κομμούνα θα αποτελούσε την πολιτική μορφή ακόμα και του πιο μικρού χωριού… Από τις κομμούνες θα εκλεγόταν και η "Εθνική αντιπροσωπεία" στο Παρίσι.

»…Οι λίγες, μα σπουδαίες λειτουργίες που θα απέμεναν για την κεντρική κυβέρνηση, δεν θα καταργούνταν, όπως σκόπιμα το παραποίησαν, αλλά θα μεταβιβάζονταν στους υπαλλήλους της Κομμούνας, δηλαδή σε αυστηρά υπεύθυνους υπαλλήλους…

»… Η ενότητα του έθνους δεν θα έσπαζε, μα αντίθετα, θα οργανωνόταν με το καθεστώς της Κομμούνας και θα γινόταν πραγματικότητα με την εκμηδένιση της κρατικής εκείνης εξουσίας, που παρουσιαζόταν σαν η ενσάρκωση αυτής της ενότητας, που ήθελε όμως να είναι ανεξάρτητη και ανώτερη από το έθνος. Στην πραγματικότητα, η κρατική εξουσία δεν ήταν παρά ένα παρασιτικό καρκίνωμα στο σώμα του έθνους. Ενώ το ζήτημα ήταν να περικόψουν απλώς τα καταπιεστικά όργανα της παλιάς κυβερνητικής εξουσίας, ν' αποσπάσουν τις δικαιολογημένες λειτουργίες της από μιαν εξουσία που είχε την αξίωση να στέκεται πάνω από την κοινωνία, και να τις ξαναδόσουν στους υπεύθυνους υπηρέτες της κοινωνίας.»

Οι λέξεις, που χρησιμοποιεί ο Μαρξ και ασπάζεται ο Λένιν στην πολεμική του απέναντι στους τοτινούς σοσιαλδημοκράτες (ανάμεσά τους τον Μπέρνσταϊν) και τους τοτινούς αναρχικούς προκαλούν αμηχανία, ίσως, σε πολλούς απ' τους σημερινούς ντόπιους κομμουνιστές και σίγουρα σ' όλους τους σημερινούς πολέμιούς τους (αρκετοί απ' αυτούς, άλλωστε, χτεσινοί κομμουνιστές). Για να χρησιμοποιήσουμε τα επίκαιρα λόγια του ίδιου του Λένιν, ξανά με δική μας υπογράμμιση: «Δεν μπορεί ούτε και να χωρέσει απλώς στο κεφάλι του Μπέρνσταϊν ότι μπορεί να υπάρξει θεληματικός συγκεντρωτισμός, θεληματική συνένωση των κοινοτήτων σε έθνος, θεληματική συγχώνευση των προλεταριακών κοινοτήτων στην υπόθεση της συντριβής της αστικής κυριαρχίας και της αστικής κρατικής μηχανής. Ο Μπέρνσταϊν, όπως και κάθε φιλισταίος, φαντάζεται το συγκεντρωτισμό σαν κάτι που μπορεί να επιβληθεί και να διατηρηθεί μόνο από τα πάνω, μόνο από την υπαλληλοκρατία και τη στρατοκρατία.»

Δυστυχώς, τα σημερινά ύψη συνταιριάσματος θεωρίας/πράξης σε μεγάλα κομμάτια της ελλαδικής Αριστεράς μάς αναγκάζουν να παρατηρήσουμε πως ο Μπέρνσταϊν είχε μάλιστα διαύγεια, φανταζόμενος αυτό. Διότι πολλοί σημερινοί αριστεροί στη χώρα μας είμαστε ικανοποιημένοι κιόλας, βάζοντας στόχο να σπάσει ο «συγκεντρωτισμός γενικά», μάλιστα «από τα πάνω» και, ακόμα χειρότερα, με την κατάληψη κρατικών θέσεων «από αριστερούς», μετά από αστικές εκλογές.

Πιο πίσω κι απ' τον Μπέρνσταϊν, λοιπόν; Και δεν ξεμπερδεύουμε απ' την υποχρέωσή μας ν' απαντήσουμε, λέγοντας ότι «αυτό είναι άσχετο» με τη συζήτηση για το έθνος. Τουλάχιστον για τους Μαρξ και Λένιν δεν ήταν.

Έθνος, κράτος και «έθνος-κράτος»

Οι Μαρξ, Ένγκελς και Λένιν, δυστυχώς για πολλούς απ' τους σημερινούς «υπερ-αριστερούς» και για όλους τους σημερινούς «αντι-αριστερούς», δεν ήταν «πολέμιοι του έθνους» ούτε στόχευαν στην «κατάργησή του». Στόχευαν στην κατάργηση του κράτους. Διότι στο κράτος – και όχι στο έθνος – έβλεπαν μια συμπύκνωση των καταπιεστικών δυνάμεων, που η κάθε φορά κυρίαρχη κοινωνική τάξη, ως μειοψηφία, εξαπολύει ενάντια στην υποτελή κοινωνική πλειοψηφία – τουλάχιστο σ' εκείνες τις κοινωνίες που και είναι εσωτερικά διαιρεμένες σε κοινωνικές τάξεις και οργανώνονται πολιτικά στη βάση κράτους.

Είναι, λοιπόν, η διάλυση κάθε τύπου ταξικής ανισότητας, άρα και κάθε μορφής κράτους, με το μεταβατικό πέρασμα από ένα εργατικό κράτος που «δεν είναι πια κράτος στην καθαυτό έννοιά του» [Ένγκελς, Γράμμα προς τον Μπέμπελ, Μάρτιος 1875], που επιδίωκαν οι τρεις. Και δικαιούμαστε μια γενίκευση: είναι αυτή η πορεία, που δίνει νόημα στο διεθνισμό των εργατικών τάξεων, τον οποίον οι τρεις πρέσβευαν και έκαναν πράξη στη ζωή τους. Και δεν είναι, λοιπόν, η «κατάργηση του έθνους» προϋπόθεση ή στόχος του εργατικού διεθνισμού.

Διεθνισμός χωρίς έθνη είναι αντίφαση στους όρους και οι Μαρξ, Ένγκελς, Λένιν υπήρξαν πολύ προσεκτικοί στις διατυπώσεις τους, για να θαρρήσουμε πως γλίστρησαν σε αντίφαση, σ' αυτό το κομβικής σημασίας ζήτημα. Ο Μαρξ δείχτηκε μάλιστα περίφημα καυστικός πάνω στο ζήτημα, περιγράφοντας μια διεθνιστική συνάντηση:

«Οι αντιπρόσωποι της "νεαρής Γαλλίας" (όχι εργατικοί) διατύπωσαν την άποψη ότι όλες οι εθνότητες και το ίδιο το έθνος είναι απαρχαιωμένες προλήψεις. Προυντονικός στιρνερισμός… […] Οι Άγγλοι γέλασαν πολύ, όταν άρχισα το λόγο μου λέγοντας ότι ο φίλος μας Λαφάργκ και οι άλλοι που κατάργησαν τις εθνότητες, απευθύνονται σε εμάς στα γαλλικά, δηλαδή σε μια γλώσσα που δεν την καταλαβαίνουν τα 9/10 της συνέλευσης» [Μαρξ, Γράμμα προς τον Ένγκελς, Ιούνιος 1866].

Αυτοί που πραγματικά πέφτουμε σε αντίφαση είμαστε όσοι σημερινοί αριστεροί απέναντι στο νεωτερικό «έθνος-κράτος» (σε κάποιες χώρες του πλανήτη έχει δεν έχει χρόνο ζωής δέκα χρόνων, στο Νότιο Σουδάν σκάρτα δύο) – απέναντι στην ειδική αυτή μορφή κρατικής εξουσίας και καταπίεσης κάνουμε το τριπλό λάθος: Πρώτα, να θεωρούμε ότι τα δύο συστατικά, έθνος και κράτος, είναι όντως ενιαία και αδιάσπαστα. Δηλαδή, να καταπίνουμε αμάσητη την αστική προπαγάνδα, πράξη που δεν έρχεται σε αντίθεση με τη δηλωμένη ετοιμότητά μας να «μην μασήσουμε». Ύστερα, κάνουμε το επόμενο λάθος, να βλέπουμε το έθνος ως όργανο καταπίεσης – το ίδιο ή και περισσότερο απ' το κράτος. Συνδέοντας, τέλος, το έθνος μ' ένα σύγχρονο φαινόμενο νομιμοποίησης της εξουσίας της αστικής τάξης πάνω στην υπόλοιπη κοινωνία (μέσω του «έθνους-κράτους» της) – με το φαινόμενο του εθνικισμού.

Για να γίνει αυτό περισσότερο κατανοητό, χρειάζεται μια βαθειά ιστορικοπολιτισμική μελέτη της έννοιας του έθνους, την οποία κατά τη γνώμη μας δεν καλύπτει ούτε το έργο του Eric Hobsbawm ούτε το έργο του Benedict Anderson – των πιο δημοφιλών για τη σημερινή Αριστερά, πάνω στο θέμα. Αλλά αυτό δεν είναι στις δυνάμεις αυτού του άρθρου. Ενδεικτικά μόνο και για προβληματισμό, παραθέτουμε ένα απόσπασμα από το Κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο, που θεωρείται πως γράφτηκε μεταξύ 60μ.Χ. και 110μ.Χ., δηλαδή σε μια περίοδο γιγάντωσης και σκλήρυνσης των γραφειοκρατικών μηχανισμών του ρωμαϊκού κράτους, για χάρη της αυτοκρατορικής κυριαρχίας πάνω στους υποτελείς λαούς. Η λέξη «έθνος» αναφέρεται σ' αυτό 10 φορές σε διάφορες πτώσεις και στους δυο αριθμούς. Η δε άποψη ότι με τον όρο «έθνη» στην Καινή Διαθήκη εννοούνται όλοι μαζί «οι ειδωλολάτρες», και δεν ισχύει σε όλες τις περιπτώσεις και δεν απαντά ούτως ή άλλως στο ερώτημα γιατί όλοι μαζί «οι ειδωλολάτρες» να αποτελούσαν «έθνη» και όχι «έθνος». Παραθέτουμε, λοιπόν, το απόσπασμα ακουμπώντας νοερά στο τέλος ένα θαυμαστικό, με την έννοια της ομοιότητας των θέσεων των Μαρξ, Ένγκελς, Λένιν και των Ιησού, Ματθαίου, παρά τους 17 αιώνες που τούς χωρίζουν, ως προς το θέμα τού ποιος καταπιέζει ποιον: το έθνος ή το κράτος;

Ματθ. 20, 25. Ο δε Ιησούς προσκαλεσάμενος αυτούς είπεν οίδατε ότι οι άρχοντες των εθνών κατακυριεύουσιν αυτών και οι μεγάλοι κατεξουσιάζουσιν αυτών. [Αλλά ο Ιησούς τούς προσκάλεσε και τούς είπε: «Ξέρετε ότι οι άρχοντες των εθνών ασκούν απόλυτη κυριαρχία πάνω στα έθνη κι εκείνοι με τα μεγάλα αξιώματα εξουσιάζουν τα έθνη, σαν να 'ναι υποζύγιά τους»].

Ανακεφαλαίωση

Είπαμε πως το άρθρο δεν αποβλέπει κι ούτε μπορεί να δώσει λύση στο ζήτημα του έθνους. Στο πλαίσιο αυτό, ελπίζουμε να φάνηκε απ' την παράθεση των απόψεων των Μαρξ και Λένιν πως το ζήτημα του έθνους συνδέεται, γι' αυτούς, άρρηκτα με το ζήτημα του κράτους. Όχι, όμως, με τον τρόπο που τό 'χει κατά νου η πλειοψηφία της σημερινής ελλαδικής Αριστεράς, μα εντελώς αλλιώς. Συγκεκριμένα, για τους Μαρξ και Λένιν, είναι ακριβώς το κράτος, ως όργανο καταπίεσης των υποτελών κοινωνικών τάξεων από την κυρίαρχη – είναι ακριβώς αυτό που κρατά τα έθνη διασπασμένα εσωτερικά σε κοινωνικές τάξεις.

Το κράτος δεν συμβιβάζει ταξικά συμφέροντα. Υπάρχει ακριβώς επειδή τα ταξικά συμφέροντα είναι ασυμβίβαστα, υπάρχει για να τα συντηρεί, να τα επιβάλλει, να τα βαθαίνει. Κι έτσι, η «ενότητα του έθνους», όπως την ονομάζει ο Μαρξ, δεν πραγματοποιείται. Αντίθετα, πάλι σύμφωνα με τον Μαρξ, χρειάζεται ν' αρχίσει το ξήλωμα του κράτους με την ταυτόχρονη ανάπτυξη ενός κοινοτικού συστήματος, που θα το αντικαταστήσει. Και είναι μονάχα τότε και έτσι, που «η ενότητα του έθνους οργανώνεται» (πολιτικά/πολιτειακά), για να πραγματωθεί οριστικά με την «εκμηδένιση της κρατικής εξουσίας». Μ' άλλα λόγια, το θρυμμάτισμα του κράτους  – αυτού του «παρασιτικού καρκινώματος στο σώμα του έθνους» – όχι μόνο δεν απομακρύνει απ' το έθνος, μα είναι η απαραίτητη προϋπόθεση για να υπάρξει έθνος ουσιαστικά, ως πραγματικά ενιαίο, κοινά συμφωνημένο – από τις επιμέρους κοινότητες – κοινωνικό σώμα.

Το ότι αυτά πίστευαν οι Μαρξ και Λένιν δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι έτσι είναι τα πράγματα. Σημαίνει, όμως, ότι όσοι τους επικαλούμαστε άμεσα ή έμμεσα, όταν αναφέρονται ζητήματα γύρω απ' το έθνος πρέπει ή να ξεκινάμε απ' τις πραγματικές θέσεις τους ή να μην τους επικαλούμαστε, μάλιστα βροντερά. Διαφορετικά δεν είμαστε ειλικρινείς ούτε με τους άλλους ούτε με τον εαυτό μας.

Και, κοντά σ' αυτό, δεν είμαστε ειλικρινείς όσοι με την πρώτη ξεσπαθώνουμε ενάντια στο έθνος, την ίδια στιγμή που προβάρουμε την κρατική περικεφαλαία: του βουλευτή, του περιφερειάρχη, του δημοτικού συμβούλου, του παρατρεχάμενου στο υπουργείο. Όσοι ντυνόμαστε ιππότες, για να κατοικήσουμε τον πύργο – αυτόν που βγαίνει ψηλά πάνω απ' τα χαμόσπιτα, για να θυμίζει κι όλες τις άλλες αποστάσεις – κοιτάζοντας μην πέσουμε στο σκαρφάλωμα, αντί να βοηθάμε στο γκρέμισμά του. Κι όσοι, απ' την άλλη, στο σκαρφάλωμα ίσα-ίσα επικαλούμαστε κι από πάνω «το έθνος» εκείνο, που δεν είναι παρά το λάφυρο και το υποζύγιο του αστικού κράτους, που πάμε να «στελεχώσουμε» – «το έθνος» στα μέτρα της αστικής τάξης και του σωβινισμού.

Δυο κρατούμενα

Όσο για το αν υπάρχει σήμερα ένα και μόνο έθνος, που ζει στην Ελλάδα, ας μην βιαστούμε ν' απαντήσουμε. Ας γυρέψουμε την απάντηση εν πλω, με σταθερή ρότα σ' αυτό που ο Λένιν περιέγραψε ως «θεληματική συνένωση των κοινοτήτων σε έθνος». Κι αυτό βρίσκεται μακριά από το κράτος – μάλιστα στον αντίποδά του, αφού στη θέση της επιβολής μπαίνει η θέληση, στη θέση του ταξικού κατακερματισμού η εθνική ενότητα (που έτσι δεν είναι «μια απάτη»…), στη θέση της γραφειοκρατίας οι κοινότητες.

Και όσο, τέλος, για τον όρο «κοινότητα», ας μην αγαναχτούμε οι «πολύ αριστεροί». Η γαλλική λέξη «κομμούνα» [commune] είναι, μεταφρασμένη στα ελληνικά. Μα η μετάφραση μιας λέξης δεν είναι σκέτη μεταφορά, κούφια μεταγραφή. Η μετάφραση αμέσως συνδέει ένα σύνολο εμπειριών με ένα άλλο, εδώ τις γαλλικές με τις ελληνικές. Κι αυτό δεν είναι εθνικισμός. Είναι διεθνισμός, εφαρμοσμένος πραχτικά. Γι' αυτό ο Λένιν στο Κράτος και Επανάσταση καταγράφει τον προβληματισμό του πώς θα μεταφράσει τον όρο «κομμούνα» στα ρωσικά. Όχι για ν' αποτυπωθεί σε λεξικά, μα για να τον πραγματώσει ο ρωσικός λαός σύμφωνα με τις δικές του, ιδιαίτερες εμπειρίες.

* Ο Νίκος Λάιος είναι Κοινωνικός Ανθρωπολόγος και Μέλος του Δ.Σ. του Σωματείου των Εργαζομένων στα Κέντρα Πρόληψης

ΠΗΓΗ: 02 Σεπτέμβριος 2013, http://edromos.gr/index.php?option=com_k2&view=item&id=12643:..AC&Itemid=51

ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ ΤΟΠΟΣ, του Αλέξανδρου Σταθακιού

ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ ΤΟΠΟΣ

 

Του Αλέξανδρου Σταθακιού

 

Μ' έκανες φίλε και σε μίσησα θανατερά. 

Το ξέρεις κι όμως δεν σε πειράζει: 

Τώρα μαζεύονται γύρω σου όλα τα πουλιά και τρωνε τα πικρά σου σπόρια. 

Και ο κόσμος ολάκερος έχει φορέσει τη μορφή σου. 

Κάποτε – μπορεί να' ναι μακριά – τα σπόρια σου θα ανοίξουν πληγές στα σωθικά τους. 

Τότε θα έρθουν σε μένα βογκώντας και να' μαι ένας άγριος Ροβεσπιέρος: 

Η Καρμανιόλα σε περιμένει. ………………………………………… 

 

Αλίμονο, τρελό όνειρό μου! 

Πριν το μοιραίο βήμα κοντοστέκομαι: 

Τρομάζω για την δική μου σειρά. 

 

Και είναι βέβαια αλήθεια ο Ηρακλής και η Λερναία Ύδρα στη μυθολογία,

τόσο όσογια να αθετήσω την «επιταγή των καιρών»

να κάνω όλο αυτό το πρότερο μένος μου μια άλλη εικαστική άποψη για την μορφή σου, που περιβάλλει – ευτυχώς ή δυστυχώς – τον κόσμο μας.

 

28-8-2013

Αναπόληση (Δοκιμή δ'), του Αλέξανδρου Σταθ.

Αναπόληση (Δοκιμή δ')

 

Του Αλέξανδρου Σταθακιού

 

Θυμάσαι που είπες στην αρχή «για μια βραδιά ας κοιμηθώ στης ποταμιάς το γυάλινο χαλίκι»;

Με κείνο το φεγγάρι ταξίδεψες… Στο στόμα όμως έμεινε αλάτι και φαρμάκι..

Θυμάσαι π' άκουσες βουή από τ' αγέρι του βουνού μες της σπηλιάς το άσπιλο ψαλτήρι;

«Ιθύνων νους σχεδόν ανώφελων μαχών» σε κείνο το φαράγγι ακούστηκες.

Κι αν ψωραλέα λάφυρα κέρδισες, αλήθεια πόσο πόθησες ένα μαϊστραλάκι!

 

Έμεινες  ταμπουρωμένος στην ακτή σ' ένα χαντάκι μες την άμμο.

Οι θάλασσες σου γίναν ένα τίποτα και κάηκαν τ' αδέσποτα μαλλιά σου .

 

28-8-2013